Bảo đảm an toàn lao động cho lao động tự do:

Vấn đề đang bị “lãng quên”

Không đóng BHXH, BHYT; hợp đồng lao động bằng miệng; không được trang bị hoặc thiếu ý thức sử dụng thiết bị, phương tiện bảo hộ lao động… là những nguyên nhân khiến người lao động (NLĐ) thiệt thòi, thậm chí có thể phải trả giá đắt khi không may xảy ra tai nạn lao động (TNLĐ).
>>Doanh nghiệp “né” bảo hiểm qua lương tối thiểu
>>Nhiều doanh nghiệp “quên” đóng bảo hiểm cho người lao động
>>Nguy cơ vỡ quỹ bảo hiểm khó xảy ra

Lao động tự do cần được quan tâm về trang bị BHLĐ cũng như kỹ năng bảo đảm ATLĐ. Ảnh: Lê Tuấn
Lao động tự do cần được quan tâm về trang bị BHLĐ cũng như kỹ năng bảo đảm ATLĐ. Ảnh: Lê Tuấn

Đáng nói là, họ đa phần là những lao động tự do, di cư, làng nghề, là những NLĐ làm việc mà không chịu sự quản lý của đơn vị nào. Và vấn đề ATLĐ của những NLĐ nói trên dường như đang bị lãng quên.

Làm việc không bảo hộ lao động

Luật Lao động đã quy định quyền và lợi ích của NLĐ. Tuy nhiên, luật mới chỉ hướng đến những NLĐ chịu sự quản lý của các cấp công đoàn. Trong khi đó, một lực lượng không nhỏ NLĐ đang hằng ngày làm việc tại các cơ sở sản xuất, bán hàng, làm việc trong các xưởng sản xuất, kinh tế hộ gia đình, lao động trong nông nghiệp… không có tổ chức công đoàn chăm lo quyền lợi. NLĐ khi phải đối diện với miếng cơm manh áo, điều quan trọng với họ là có đủ tiền công và lấp chỗ trống cho khoảng thời gian nông nhàn.
Thậm chí nhiều NLĐ còn cho rằng đóng BHXH, BHYT khiến họ mất một khoản tiền trong tháng, sẽ mất vài cân gạo cho con cái. Họ cũng cho rằng sử dụng trang bị bảo hộ lao động khiến họ vướng víu, mất thời gian. Do những quan niệm này mà khi TNLĐ xảy ra, họ phải tự trả các chi phí, không có sự trợ giúp nào.
Câu chuyện về anh Nguyễn Văn Tự, thợ mộc sinh sống tại một làng nghề ở huyện Thạch Thất, Hà Nội là một ví dụ. Là thợ cả lành nghề, anh Tự nhận được nhiều đơn hàng lẻ. Suốt 20 năm qua, hằng ngày, anh phải mài giũa, đục đẽo gỗ, đánh bóng, phun sơn, bụi trắng xóa đầu. Vì vướng víu anh không đeo khẩu trang, hoặc sử dụng găng tay khi cưa, mài. Anh cho biết, cả làng ai cũng như thế và họ đã quen với môi trường làm việc này.

Mỗi sáng, mỗi trưa, mỗi buổi chiều, tại các khu vực: cầu vượt Mai Dịch, cầu Trung Hòa, cầu Trung Tự… có hàng chục NLĐ đứng chờ người đến tìm việc. Công việc của họ đa phần là bốc vác, dọn vật liệu xây dựng cho các công trình xây dựng, dọn nhà… Sau khi mặc cả về giá làm thuê, họ theo chân người thuê, không có thỏa thuận nào khác ngoài giá tiền công.
Dù là bốc vác hay dọn dẹp vật liệu xây dựng nặng nhọc, NLĐ nữ chỉ có cái mũ và khăn trên vai; NLĐ nam thì đầu trần, dép lê. Tất cả đều làm việc mà không dùng đến bất cứ loại trang thiết bị bảo hộ lao động nào.

Khó kiểm soát lao động tự do

Những NLĐ trên đều làm việc tự do, không có sự bảo trợ của cấp công đoàn, của một cơ quan hay đơn vị nào. Họ làm việc cốt để có thu nhập và hầu như không quan tâm xem đã bảo đảm an toàn lao động hay chưa. Thậm chí, họ rất ít khi đi khám bệnh định kỳ, chỉ khi nào có bệnh, ốm đau mới khám qua loa. Họ cũng không bao giờ nghĩ đến các chế độ mà lẽ ra họ được hưởng…

Nhiều khảo sát, nghiên cứu đã chỉ ra một thực tế đáng lo ngại. Hóa chất độc hại, môi trường làm việc không an toàn… đang là những "gánh nặng" đè lên đời sống, bào mòn sức khỏe của NLĐ, đặc biệt là lao động tự do. Ngay cán bộ phòng LĐ-TB&XH các quận, huyện, tỉnh, thành cũng không biết thống kê và kiểm soát lao động tự do bằng cách nào.
Ông Lương Anh Dũng, Trưởng phòng LĐ-TB&XH huyện Thanh Trì cho biết, rất khó để thống kê được trên địa bàn huyện có bao nhiêu NLĐ tự do, bao nhiêu cơ sở sản xuất nhỏ lẻ có sử dụng NLĐ. Vì vậy, việc kiểm tra về thực hiện ATLĐ với NLĐ tự do như bán hoa quả, bốc vác, thợ xây, thợ làng nghề… không biết bắt đầu từ đâu.

Đặt vấn đề này với Thanh tra Bộ LĐ-TB&XH, chúng tôi cũng nhận được câu trả lời là không có số liệu nào về lao động tự do. Ông Phan Đăng Thọ, Phó Chánh Thanh tra Bộ LĐ-TB&XH cho biết, thực tế mới chỉ có quy định và chế tài về thực hiện ATVSLĐ đối với NLĐ làm việc tại các doanh nghiệp có công đoàn, còn với NLĐ làm việc tự do thì chưa có một cuộc thanh tra nào… Đáng nói là, Luật Lao động cũng chưa có quy định cụ thể về việc thanh kiểm tra đối với đối tượng lao động này.
Theo Kim Vũ/Báo Hà Nội mới
Tag :
MỚI NHẤT
Không xử lý kỷ luật đối với lao động nữ nuôi con dưới 12 tháng
Không xử lý kỷ luật đối với lao động nữ nuôi con dưới 12 tháng

Công ty của bà Lê Thị Thanh Thủy (caominhvan@...) có một nhân viên nữ nghỉ thai sản đã 9 tháng, trong thời gian nghỉ thêm nhân viên này không trình giấy tờ để xin nghỉ. Hiện nhân viên này muốn quay lại làm việc nhưng Công ty bà Thuỷ đã tuyển người khác làm thay vị trí này.

Thứ tư, 16/07/2014 - 09:15

Giải quyết chế độ chính sách đối với lao động dôi dư tại Vinawaco
Giải quyết chế độ chính sách đối với lao động dôi dư tại Vinawaco

Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh vừa có ý kiến chỉ đạo về việc giải quyết chế độ chính sách đối với người lao động dôi dư tại Công ty Nạo vét đường biển 2 và Công ty cổ phần Đầu tư và Xây dựng công trình thủy 2 thuộc Tổng công ty xây dựng đường thủy (Vinawaco).

Thứ tư, 16/07/2014 - 09:10

DNNN làm ăn thua lỗ nhưng vẫn trả lương cao ngất!
DNNN làm ăn thua lỗ nhưng vẫn trả lương cao ngất!

Thực tế, các DNNN đã trả lương cao hơn mức cho phép theo quy định Bộ Luật Lao động.

Thứ ba, 15/07/2014 - 04:06

Không đăng ký thất nghiệp, không được hưởng trợ cấp
Không đăng ký thất nghiệp, không được hưởng trợ cấp

Bà Nguyễn Kim Phụng chấm dứt hợp đồng lao động với cơ quan cũ từ ngày 1/3/2014. Thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp là 4 năm 10 tháng. Ngày 1/4/2014, bà Phụng ký hợp đồng lao động với cơ quan mới và ngày 20/5/2014 bà được nhận sổ BHXH và quyết định nghỉ việc từ cơ quan cũ. Vậy, bà Phụng có được hưởng trợ cấp thất nghiệp không?

Thứ ba, 15/07/2014 - 08:43

Đề xuất quy định chế độ lao động của thuyền viên
Đề xuất quy định chế độ lao động của thuyền viên

Bộ Giao thông vận tải đang dự thảo Nghị định quy định một số điều về chế độ lao động của thuyền viên làm việc trên tàu biển Việt Nam.

Thứ sáu, 11/07/2014 - 11:17

Thị trường lao động AEC: Cơ hội và thách thức
Thị trường lao động AEC: Cơ hội và thách thức

Quá trình thúc đẩy tự do lưu chuyển lao động có tay nghề giữa các nước ASEAN đang đặt ra những thách thức và cơ hội đối với các DN Việt Nam.

Thứ sáu, 11/07/2014 - 01:06

Khoảng 130 Trung tâm GTVL sẽ được rà soát, đổi tên
Khoảng 130 Trung tâm GTVL sẽ được rà soát, đổi tên

(Dân trí) - Sau ngày 20.7,các Trung tâm giới thiệu việc làm (GTVL) không đáp ứng tiêu chí của NĐ 196/2013/NĐ-CP sẽ chính thức đóng cửa.

Thứ năm, 10/07/2014 - 06:20

Cần thêm 150.000 lao động tới cuối năm 2014
Cần thêm 150.000 lao động tới cuối năm 2014

(Dân trí) - “Nhu cầu tuyển dụng lao động của các doanh nghiệp tại TP.HCM sẽ tăng trong những tháng cuối năm 2014. Dự kiến số lao động có thể lên tới 150.000 lao động”.

Thứ tư, 09/07/2014 - 07:02

Dự thảo Nghị định về bảo hiểm thất nghiệp
Dự thảo Nghị định về bảo hiểm thất nghiệp

Bộ Lao động Thương binh và Xã hội đang dự thảo Nghị định quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật việc làm về Bảo hiểm thất nghiệp.

Thứ hai, 07/07/2014 - 03:21

Lương ở khu vực nào cao nhất?
Lương ở khu vực nào cao nhất?

(Dân trí) - Thu nhập bình quân của lao động khu vực Nhà nước cao gần gấp đôi khu vực tư nhân. Đây là đánh giá của Bộ LĐTBXH thông qua Bản tin cập nhập thị trường lao động Việt Nam số 2 vừa công bố đầu tháng 7.

Thứ hai, 07/07/2014 - 02:56

Thất nghiệp vì hiểu sai về thợ, thầy
Thất nghiệp vì hiểu sai về thợ, thầy

(Dân trí) - Năm 2014, ngành dạy nghề sẽ tuyển sinh hơn 1.750.000 học sinh, trong đó hệ Trung cấp và Cao đẳng nghề cần hơn 200.000 học sinh. Trao đổi với PV Báo Dân trí, ông Dương Đức Lân - Tổng Cục trưởng Tổng Cục Dạy nghề - cho rằng nhiệm vụ này không dễ thực hiện vì có nhiều khó khăn.

Thứ hai, 07/07/2014 - 02:24

Đào tạo nghề lao động nông thôn phải có địa chỉ cụ thể
Đào tạo nghề lao động nông thôn phải có địa chỉ cụ thể

Theo Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, hoạt động dạy nghề lao động nông thôn đã qua thời đại trà, từng bước chuyển sang đào tạo gắn với địa chỉ DN, quy hoạch việc làm của từng địa phương, từng vùng.

Chủ nhật, 06/07/2014 - 07:46

ĐÁNG QUAN TÂM
Quy định về thanh toán tiền nghỉ phép năm
Quy định về thanh toán tiền nghỉ phép năm

Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư số 57/2014/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 141/2011/TT-BTC quy định chế độ thanh toán tiền nghỉ phép hàng năm cho cán bộ, công chức, viên chức, lao động hợp đồng làm việc trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công lập.

Thứ sáu, 04/07/2014 - 06:17

Hơn 162.000 cử nhân, thạc sĩ thất nghiệp
Hơn 162.000 cử nhân, thạc sĩ thất nghiệp

(Dân trí) - Đây là số liệu được Bộ LĐTB&XH, Tổng cục thống kê và Tổ chức lao động quốc tế (ILO) đưa ra sáng 1/7, trong Hội thảo công bố bản tin cập nhật thị trường lao động Việt Nam số 2, quý 2/2014. Theo đó, tình trạng nhân lực trình độ ĐH thất nghiệp vẫn tăng nhanh.

Thứ ba, 01/07/2014 - 02:52

Nguy cơ lao động Việt thua tại sân nhà
Nguy cơ lao động Việt thua tại sân nhà

(Dân trí) - Ngày 31.12.2015, Cộng đồng kinh tế Asean (AEC) chính thức hình thành. Các quốc gia thành viên chỉ còn 1 thị trường lao động chung. Người lao động trong khối Asean có cơ hội tự do tìm kiếm việc làm dễ hơn. Trong xu hướng đó, lao động Việt Nam đã chuẩn bị được gì?

Thứ ba, 01/07/2014 - 09:02

Số liệu tỷ lệ thất nghiệp "bác" chuyện tăng tuổi hưu?
Số liệu tỷ lệ thất nghiệp "bác" chuyện tăng tuổi hưu?

Lực lượng lao động trong độ tuổi tại Việt Nam là 47,3 triệu người, giảm 10,2 nghìn người so với cùng kỳ năm trước.

Thứ hai, 30/06/2014 - 07:13

Lao động và việc làm tăng, hộ thiếu đói giảm
Lao động và việc làm tăng, hộ thiếu đói giảm

Tính đến thời điểm 1/7/2014, lực lượng lao động cả nước ước tăng 0,2 triệu người so với cùng thời điểm năm 2013. Trong khi đó hộ thiếu đói giảm 16,1% so với cùng kỳ năm trước.

Thứ hai, 30/06/2014 - 07:07

Sếp doanh nghiệp ăn lương theo cơ chế thị trường?
Sếp doanh nghiệp ăn lương theo cơ chế thị trường?

Tiền lương của người quản lý doanh nghiệp phải được trả căn cứ mức độ hoàn thành mục tiêu của doanh nghiệp, phù hợp cung - cầu lao động trên thị trường.

Thứ hai, 30/06/2014 - 07:03

Tăng lương tối thiểu năm 2015: Trên cơ sở GDP và lạm phát
Tăng lương tối thiểu năm 2015: Trên cơ sở GDP và lạm phát

Sáng nay (5/6), tại Hà Nội, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cùng Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) đã tổ chức Hội thảo “Đề xuất của người sử dụng lao động về phương án điều chỉnh tiền lương tối thiểu áp dụng cho năm 2015".

Thứ hai, 30/06/2014 - 06:57

Đoàn Thanh niên tham gia dạy nghề, giải quyết việc làm
Đoàn Thanh niên tham gia dạy nghề, giải quyết việc làm

Chiều 23/6, Hội nghị sơ kết chương trình phối hợp triển khai công tác dạy nghề và giải quyết việc làm giữa Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội với Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, đã diễn ra tại Hà Nội.

Thứ hai, 30/06/2014 - 06:53

Nhiều ưu tiên cho cán bộ, công chức, viên chức nữ
Nhiều ưu tiên cho cán bộ, công chức, viên chức nữ

Bộ Nội vụ đang dự thảo Nghị định quy định một số nội dung về quy hoạch và tạo nguồn cán bộ, công chức nữ trong các cơ quan, tổ chức, đơn vị của Nhà nước. Trong đó, Bộ đã đề xuất nhiều ưu tiên cho cán bộ, công chức, viên chức nữ.

Thứ hai, 30/06/2014 - 06:48

Tăng lương bao nhiêu mới đủ "sống tối thiểu"?
Tăng lương bao nhiêu mới đủ "sống tối thiểu"?

Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đang nghiên cứu mức lương tối thiểu dự kiến đề xuất tăng cho năm 2015. Tuy chưa đưa ra con số cụ thể, nhưng lãnh đạo cơ quan này khẳng định, phải trên mức 12% để người lao động không bị thiệt thòi hơn nữa.

Thứ hai, 30/06/2014 - 06:43

Hơn 40.000 lao động nước ngoài được cấp phép lao động
Hơn 40.000 lao động nước ngoài được cấp phép lao động

Trong sáu tháng đầu năm 2014, tình hình mại dâm, ma túy vẫn diễn biến phức tạp; nhất là việc sử dụng ma túy tổng hợp có xu hướng tăng nhanh.

Thứ hai, 30/06/2014 - 06:37

“Nâng tuổi nghỉ hưu là việc làm không phù hợp”
“Nâng tuổi nghỉ hưu là việc làm không phù hợp”

Dù thông cảm với mong muốn của ban soạn thảo dự luật BHXH khi đưa ra chính sách nâng dần tuổi nghỉ hưu cho người lao động là nhằm giải quyết vấn đề vỡ quỹ BHXH, song Phó Chủ tịch thường trực Tổng LĐLĐ Việt Nam Trần Thanh Hải (ảnh) khẳng định đây là việc làm không phù hợp.

Thứ hai, 30/06/2014 - 06:33