Trái Đất mất 22.000 năm để đảo ngược từ trường lần gần đây nhất

Dân trí Hai cực từ trường của Trái Đất đảo ngược lần gần đây nhất xảy ra rất lâu trước khi con người có thể ghi chép lại được, nhưng nghiên cứu về dòng dung nham cổ đã giúp các nhà khoa học ước tính thời gian của hiện tượng kì lạ này.

Một nhóm các nhà nghiên cứu đã sử dụng các dữ liệu thu thập được về núi lửa để nghiên cứu sự đảo ngược từ trường của Trái Đất xảy ra khoảng 780.000 năm trước. Họ nhận thấy rằng quá trình này mất nhiều thời gian hơn nhiều so với các nhận định trước đây.

Trái Đất mất 22.000 năm để đảo ngược từ trường lần gần đây nhất - 1

Từ trường của Trái Đất đã thay đổi hàng chục lần trong 2,5 triệu năm qua, mỗi lần như vậy thì cực Nam trở thành cực Bắc và ngược lại. Lần đổi cực cuối cùng xảy ra vào thời kì đồ đá. Tuy nhiên các nhà khoa học có rất ít thông tin về toàn bộ thời gian từ khi bắt đầu đến khi hai cực đổi vị trí hoàn toàn và cũng chưa thể dự đoán lần tới sẽ là bao giờ.

Trong nghiên cứu mới đây, các nhà khoa học dựa vào diễn biến của các dòng dung nham trào ra trong và gần thời gian xảy ra hiện tượng đổi cực cuối cùng để ước tính thời gian xảy ra quá trình đổi cực đó. Bằng cách này, họ tính được toàn bộ thời gian đổi cực lần cuối của Trái Đất kéo dài 22.000 năm, dài hơn rất nhiều so với các con số ước tính trước đây chỉ cho rằng mất khoảng 1.000 đến 10.000 năm.

Tác giả chính của nghiên cứu này, ông Bradley Singer - Giáo sư địa chất học của Trường đại học Wisconsin-Madison, Mỹ – cho biết nhóm của ông đã phát hiện ra lần đổi cực vừa rồi vô cùng phức tạp và bắt đầu ở lớp bên ngoài của lõi Trái Đất.

Trong thời gian tiến hành nghiên cứu về một núi lửa ở Chile vào năm 1993, Giáo sư Singer tình cờ phát hiện ra tiến trình của dòng dung nham cho biết phần nào về quá trình đổi cực. Khi đó ông đang cố gắng xác định niên đại của nham thạch thì nhận thấy tiến trình của dòng dung nham có những chiều hướng từ trường kì lạ và hay thay đổi. “Những dữ liệu như vậy thực sự là vô cùng hiếm có, và tôi là một trong số rất ít người tìm hiểu niên đại của các hiện tượng đó”, ông nói. Kể từ đó trở đi, ông xác định mục tiêu cho suốt quá trình làm việc của mình sẽ là lý giải về thời gian xảy ra các lần từ trường đảo ngược.

Hiện tượng đảo ngược từ trường xảy ra khi các phân tử sắt ở phần ngoài của lõi Trái Đất bắt đầu chạy ngược chiều so với các phân tử khác xung quanh. Khi có nhiều phân tử chạy ngược chiều hơn thì chúng làm biến đổi từ trường trong lõi Trái Đất. (Nếu điều đó xảy ra vào thời nay thì la bàn trở nên vô dụng, bởi kim la bàn lẽ ra chỉ về hướng Bắc thì sẽ chỉ về hướng Nam).

Trong quá trình đó, từ trường của Trái Đất, vốn bảo vệ hành tinh của chúng ta khỏi bức xạ có hại từ Mặt Trời, sẽ bị yếu đi.

Giáo sư địa vật lý John Tarduno của Trường đại học Rochester, Mỹ, nhận định quá trình kéo dài như vậy sẽ khiến cho các lớp bảo vệ Trái Đất khỏi bức xạ mặt trời trở nên phức tạp và nhìn chung là kém hiệu quả trong một thời gian dài. Hậu quả thực sự của điều này vẫn còn đang được tranh cãi, và mặc dù nó cũng không phải thảm họa hay cực đoan nhưng vẫn là những hậu quả đáng lưu ý.

Một trong những hậu quả của việc đảo ngược từ trường có thể kể đến là đột biến gene hoặc áp lực gia tăng lên một số loài động vật và thực vật, và còn có thể gây ra tuyệt chủng một số loài do việc phơi nhiễm quá mức với ánh sáng cực tím có hại từ mặt trời. Việc tăng số lượng các hạt từ Mặt Trời xâm nhập vào khí quyển Trái Đất cũng có thể làm ngừng hoạt động của các vệ tinh và các hệ thống thông tin liên lạc như là radio hay GPS.

Những báo cáo gần đây về việc có những thay đổi từ trường đột ngột từ vùng cực ở Canada cho đến Siberia đã làm nổ ra những tranh luận liệu lần đảo ngược từ trường tiếp theo sắp sửa xảy ra hay còn lâu nữa và nó sẽ có tác động như thế nào đến sự sống trên Trái Đất.

Tuy nhiên, Giáo sư Singer đã loại bỏ những khả năng đó. Ông nhận định rằng có rất ít bằng chứng về việc giảm cường độ từ trường hay việc thay đổi đột ngột vị trí của cực Bắc và không có dấu hiệu gì cho thấy từ trường Trái Đất sẽ thay đổi trong vòng 2.000 tới.

Phạm Hường

Theo Live Science

MỚI NHẤT
Khám phá thành công bản đồ phân tử gene trong phôi chuột
Khám phá thành công bản đồ phân tử gene trong phôi chuột

(Dân trí) - Theo một nghiên cứu mới được công bố, các nhà khoa học Trung Quốc đã phác thảo thành công bản đồ phân tử cho các gene trong phôi chuột. Điều này đồng nghĩa với việc các nhà khoa học sẽ hiểu rõ hơn về giai đoạn đầu phát triển tế bào.

Thứ năm, 15/08/2019 - 06:31

Người mù có thể nhìn thấy với công nghệ cấy chip não mới trong tương lai gần
Người mù có thể nhìn thấy với công nghệ cấy chip não mới trong tương lai gần

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu đã phát minh ra công nghệ mới cho phép bệnh nhân bị mù có thể nhìn thấy lại một lần nữa bằng cách đặc biệt đó là qua một chiếc kính gửi tín hiệu điện đến bộ cấy trong não người đeo.

Thứ năm, 15/08/2019 - 06:28

Tìm thấy ngôi sao cổ nhất trong vũ trụ
Tìm thấy ngôi sao cổ nhất trong vũ trụ

(Dân trí) - Cách Trái Đất 35.000 năm ánh sáng, các nhà khoa học vừa tìm thấy bằng chứng của một trong những ngôi sao lâu đời nhất trong vũ trụ. Ngôi sao được xác định có tuổi khoảng 13,5 tỷ năm.

Thứ năm, 15/08/2019 - 06:25

Sắp ra mắt dự án Asi@Connect tại Việt Nam để hỗ trợ thúc đẩy nghiên cứu khoa học
Sắp ra mắt dự án Asi@Connect tại Việt Nam để hỗ trợ thúc đẩy nghiên cứu khoa học

(Dân trí) - Nhằm nâng cao nhận thức và khuyến khích sự tham gia của cộng đồng nghiên cứu và đào tạo Việt Nam đối với dự án Mạng Thông tin Á – Âu Asi@Connect, Cục Thông tin khoa học và công nghệ quốc gia và Trung tâm Hợp tác Mạng thông tin Á – Âu sẽ tổ chức Lễ khai trương dự án Asi@Connect tại Việt Nam vào ngày 15/8 tới đây.

Thứ tư, 14/08/2019 - 10:15

Khoa học cùng với bé: Vì sao chúng ta không ngã khỏi giường khi đang ngủ?
Khoa học cùng với bé: Vì sao chúng ta không ngã khỏi giường khi đang ngủ?

(Dân trí) - Có người cho rằng khi ngủ chúng ta hoàn toàn vô thức và không biết chuyện gì xảy ra xung quanh. Nhưng điều đó không hoàn toàn đúng.

Thứ tư, 14/08/2019 - 06:52

Biến đổi khí hậu có thể khiến thủy ngân độc hại tích tụ trong hải sản
Biến đổi khí hậu có thể khiến thủy ngân độc hại tích tụ trong hải sản

(Dân trí) - Các nhà khoa học cảnh báo rằng biến đổi khí hậu có thể khiến mức thủy ngân độc hại trong các loại hải sản như cá tuyết và cá ngừ tăng lên. Khoảng 4/5 lượng thủy ngân thải ra không khí từ tự nhiên và các hoạt động của con người như đốt than, cuối cùng sẽ đổ ra các đại dương.

Thứ tư, 14/08/2019 - 06:39

Các sông và hồ trên thế giới đã mất gần 90% các loài sinh vật cỡ lớn
Các sông và hồ trên thế giới đã mất gần 90% các loài sinh vật cỡ lớn

(Dân trí) - Trong khoảng thời gian 40 năm qua, gần 90% các loài sinh vật sống trong môi trường nước ngọt lớn nhất thế giới đã suy giảm nghiêm trọng, gấp đôi tỷ lệ quần thể động vật có xương sống trên đất liền hoặc trong các đại dương.

Thứ tư, 14/08/2019 - 06:36

AI có thể phát hiện chính xác chấn thương thận cấp tính trước cả các bác sĩ
AI có thể phát hiện chính xác chấn thương thận cấp tính trước cả các bác sĩ

(Dân trí) - Gã khổng lồ Google vừa tuyên bố đã phát triển trí tuệ nhân tạo có thể phát hiện ra nguy cơ chấn thương thận cấp tính sớm hơn cả các chẩn đoán của bác sĩ.

Thứ tư, 14/08/2019 - 06:33

Siêu máy tính có thể tạo ra hàng triệu vũ trụ ảo
Siêu máy tính có thể tạo ra hàng triệu vũ trụ ảo

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu từ Đại học Arizona với siêu máy tính của mình có thể tạo ra hàng triệu vũ trụ mini để phục vụ nghiên cứu. Nó có thể cung cấp nhiều câu trả lời về sự tiến hóa của các thiên hà.

Thứ tư, 14/08/2019 - 06:30

Tìm thấy bụi không gian cực hiếm trong tuyết ở Nam Cực
Tìm thấy bụi không gian cực hiếm trong tuyết ở Nam Cực

(Dân trí) - Các nhà khoa học nghiên cứu tuyết mới rơi ở Nam Cực đã phát hiện ra một đồng vị sắt hiếm gặp trong bụi liên sao ẩn bên trong nó. Khám phá này có thể cung cấp thông tin quan trọng về lịch sử các vụ nổ sao trong khu vực thiên hà của chúng ta.

Thứ ba, 13/08/2019 - 07:03

Những loài cá mập có khả năng phát ánh sáng xanh lá độc đáo
Những loài cá mập có khả năng phát ánh sáng xanh lá độc đáo

(Dân trí) - Sâu dưới đáy đại dương tồn tại một số loài cá mập có khả năng biến ánh sáng xanh của đại dương thành màu xanh lục sáng mà chỉ những con cá mập đồng loại mới có thể nhìn được; tuy nhiên, cách chúng phát quang sinh học vẫn luôn là bí ẩn từ trước đến nay.

Thứ ba, 13/08/2019 - 07:00

Khoa học cùng với bé: Vì sao càng lên cao không khí càng lạnh?
Khoa học cùng với bé: Vì sao càng lên cao không khí càng lạnh?

(Dân trí) - Chúng ta biết rằng không khí nóng sẽ nhẹ hơn và nổi lên trên, vậy tại sao ở trên đỉnh núi lại lạnh đến vậy?

Thứ ba, 13/08/2019 - 06:50

ĐÁNG QUAN TÂM
Cá bò tập kích đoàn quân tôm hùm, ai sẽ chiến thắng?
Cá bò tập kích đoàn quân tôm hùm, ai sẽ chiến thắng?

(Dân trí) - “Đội quân” tôm hùm đang thực hiện cuộc tuần hành của mình dưới đáy biển, thì bất ngờ bị tấn công bởi một con cá bò lớn gấp đôi cơ thể chúng, kết cục nào cho cuộc chiến sinh tồn này?

Thứ ba, 13/08/2019 - 06:38

Chụp ảnh “tự sướng” qua điện thoại có thể được sử dụng để kiểm tra… huyết áp
Chụp ảnh “tự sướng” qua điện thoại có thể được sử dụng để kiểm tra… huyết áp

(Dân trí) - Không chỉ là “tự sướng”, chụp ảnh selfie có thể được sử dụng cho một mục đích khác đó là phục vụ kiểm tra sức khỏe.

Thứ hai, 12/08/2019 - 03:08

Công nghệ mới giúp phá vỡ các vi hạt trong đại dương
Công nghệ mới giúp phá vỡ các vi hạt trong đại dương

(Dân trí) - Có đến 14 triệu tấn nhựa được thải vào đại dương hàng năm, 40% trong số đó được coi là "sử dụng một lần".

Thứ hai, 12/08/2019 - 07:16

Robot sắp có thể tự sửa chữa và biết cảm thấy đau đớn
Robot sắp có thể tự sửa chữa và biết cảm thấy đau đớn

(Dân trí) - Một dự án của Ủy ban châu Âu do các nhà khoa học Bỉ và Vương quốc Anh đứng đầu đang chế tạo một loại robot đặc biệt có thể biết đau đơn và tự sửa chữa các hỏng hóc mà không cần tới con người.

Thứ hai, 12/08/2019 - 07:10

Phát hiện khu rừng hóa thạch 419 triệu năm tuổi ở Trung Quốc
Phát hiện khu rừng hóa thạch 419 triệu năm tuổi ở Trung Quốc

(Dân trí) - Dấu tích hóa thạch của một khu rừng 419 triệu năm tuổi vừa được tìm thấy ở Trung Quốc mang đến cho các nhà nghiên cứu những hiểu biết mới về thời điểm cuộc sống bắt đầu nổi lên từ biển.

Thứ hai, 12/08/2019 - 07:07

Điều gì sẽ xảy ra nếu con người có khả năng quang hợp?
Điều gì sẽ xảy ra nếu con người có khả năng quang hợp?

(Dân trí) - Bầu khí quyển sẽ trở nên trong lành hơn, quá trình nóng lên toàn cầu sẽ được làm chậm lại... tất cả những điều tuyệt vời này xảy ra chỉ cần chúng ta nằm tắm nắng trên bãi biển, trước ban công nhà, trong công viên suốt ngày trời!

Chủ nhật, 11/08/2019 - 04:13

Các hành tinh trong hệ Mặt Trời có… mùi gì?
Các hành tinh trong hệ Mặt Trời có… mùi gì?

(Dân trí) - Không cần phải đặt chân đến tận nơi, các nhà khoa học vẫn có thể dự đoán được mùi hương đặc trưng trên các hành tinh, dựa vào thành phần hóa học có trong bầu khí quyển cũng như địa chất của chúng. Và kết quả chắc chắn sẽ khiến bạn phải bất ngờ!

Chủ nhật, 11/08/2019 - 04:10

Phát hiện loài mực kỳ lạ có thể nhìn xuyên thấu trông giống sinh vật ngoài hành tinh
Phát hiện loài mực kỳ lạ có thể nhìn xuyên thấu trông giống sinh vật ngoài hành tinh

(Dân trí) - Sâu trong vịnh Alaska, các nhà thám hiểm vừa quay được hình ảnh một con mực có thân hình nhìn xuyên thấu vô cùng kì lạ ở độ sâu lên đến 527 mét.

Chủ nhật, 11/08/2019 - 06:57

Các nhà khoa học “biến” thành công tế bào ung thư vú thành… chất béo
Các nhà khoa học “biến” thành công tế bào ung thư vú thành… chất béo

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu vừa cho biết đã có cách khiến các tế bào ung thư vú ở người biến thành tế bào mỡ dựa trên một nghiên cứu mới trên chuột.

Chủ nhật, 11/08/2019 - 06:53

Vì sao mèo ăn cỏ?
Vì sao mèo ăn cỏ?

(Dân trí) - Đã bao giờ bạn đặt dấu hỏi về việc vì sao con mèo cưng của mình đôi khi lại ra vườn để… gặm cỏ? Chắc chắn nhiều người nuôi mèo đều biết điều này nhưng không phải ai cũng có câu trả lời vì sao chúng lại làm như vậy.

Chủ nhật, 11/08/2019 - 06:49

Tìm thấy hầm đá trú ẩn 47.000 năm tuổi ở châu Phi
Tìm thấy hầm đá trú ẩn 47.000 năm tuổi ở châu Phi

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra những dấu hiệu sớm nhất về con người sống ở châu Phi trong một nơi trú ẩn bằng đá có độ cao 3.350 mét trên mực nước biển.

Chủ nhật, 11/08/2019 - 06:43

Uống nhiều đồ uống chứa caffeine có thể “kích hoạt” chứng đau nửa đầu
Uống nhiều đồ uống chứa caffeine có thể “kích hoạt” chứng đau nửa đầu

(Dân trí) - Uống quá nhiều cà phê hoặc đồ uống chứa caffeine khác có thể là tác nhân gây ra chứng đau nửa đầu ở những người dễ bị những cơn đau đầu nghiêm trọng.

Thứ bảy, 10/08/2019 - 03:49