Vì sao không phải loài linh trưởng nào cũng tiến hóa thành người?

Dân trí Trong khi loài người chúng ta di cư khắp thế giới, biết trồng trọt và du hành lên tận mặt trăng thì loài tinh tinh – là loài có đặc điểm sinh học giống với chúng ta nhất – lại vẫn sống trên cây, ăn quả dại và săn đuổi các loài khỉ.

Vì sao không phải loài linh trưởng nào cũng tiến hóa thành người? - 1

Về mặt tiến hóa, con tinh tinh lùn này vẫn đang sống rất ổn

Loài tinh tinh hiện đại đã xuất hiện còn trước cả loài người hiện đại (tức là vào khoảng gần 1 triệu năm trước, so với sự xuất hiện của vượn người mới chỉ 300 nghìn năm), nhưng loài người có cách tiến hóa riêng. Nếu chúng ta coi tinh tinh là anh em họ thì tổ tiên chung của 2 loài chỉ có mỗi hai loài này là hậu duệ.

Vậy tại sao chỉ có 1 nhánh hậu duệ của tổ tiên chúng ta tiến hóa vượt trội hơn hẳn nhánh kia?

Theo bà Briana Pobiner, nhà cổ nhân chủng học của Viện Smithsonian ở Washington, Mỹ, thì lý do khiến cho các loài linh trưởng khác không tiến hóa thành người là do cuộc sống của chúng thuận lợi. Tất cả các loài linh trưởng còn tồn tại hiện nay, trong đó có khỉ đột vùng núi Uganda, khỉ rú ở châu Mỹ và vượn cáo Madagascar, đều cho thấy chúng có khả năng sống tốt trong môi trường sống tự nhiên của mình.

Theo giáo sư nhân chủng học Lynne Isbell của Trường đại học California, Mỹ, thì vấn đề nằm ở chỗ các sinh vật có thích nghi tốt với môi trường sống hay không. Theo cách nhìn nhận của các nhà khoa học nghiên cứu về tiến hóa thì loài người không “tiến hóa” hơn các loài linh trưởng khác, và chúng ta không phải là kẻ chiến thắng trong cái gọi là cuộc đua tiến hóa. Cho dù khả năng thích ứng cao đã giúp cho con người tác động đến môi trường để đáp ứng nhu cầu của mình, thì khả năng đó vẫn chưa đủ để đưa con người đến nấc cao nhất của chiếc thang tiến hóa.

Bà Isbell lấy ví dụ là loài kiến. Loài kiến thành công hơn chúng ta nhiều, số lượng các cá thể kiến trên thế giới cao hơn số lượng người nhiều lần và chúng thích nghi cực kì tốt với môi trường sống. Mặc dù kiến không phát minh ra chữ viết, nhưng chúng đã biết làm nông nghiệp từ rất lâu trước khi xuất hiện loài người, và chúng vẫn là những côn trùng cực kì thành công, chỉ là chúng không xuất sắc ở những thứ mà con người quan tâm, những thứ mà con người tình cờ lại giỏi hơn loài kiến.

“Chúng ta cho rằng người phù hợp nhất, thích nghi tốt nhất là người khỏe nhất và nhanh nhất, nhưng tất cả những gì chúng ta cần làm để chiến thắng trong cuộc đua tiến hóa là sống sót và tiếp tục sinh sôi”, bà Pobiner nói.

Nhánh hậu duệ tinh tinh của tổ tiên chúng ta cũng là một ví dụ điển hình. Chúng ta không có đầy đủ chứng cứ hóa thạch về loài người và loài tinh tinh, nhưng các nhà khoa học đã kết hợp các bằng chứng hóa thạch với các bằng chứng gene và hành vi của những con tinh tinh còn sống để biết được về những loài đã tuyệt chủng, những loài này có hậu duệ đã tiến hóa thành tinh tinh và con người.

Vì sao không phải loài linh trưởng nào cũng tiến hóa thành người? - 2

Lucy là vượn người phương Nam, thuộc một trong số những loài người cổ đại được biết đến nhiều nhất, chúng sống vào thời kì khoảng 3,85 triệu đến 2,95 triệu năm trước (nguồn: Field Museum)

Không còn gì của loài sinh vật cổ đại này, nhưng các nhà khoa học cho rằng chúng trông giống tinh tinh hơn là người, và rất có thể chúng đã dành phần lớn cuộc đời sống trong những tán cây rừng đủ lâu để biết cách di chuyển từ cây này sang cây khác mà không cần phải chạm xuống đất.

Cũng theo các nhà khoa học thì người cổ đại bắt đầu khác với tinh tinh khi người cổ đại bắt đầu chuyển xuống sống dưới đất nhiều hơn. Có thể lí do là tổ tiên của chúng ta xuống đất để tìm kiếm thức ăn và đã phát hiện ra nơi ở mới. Chúng vừa giỏi leo trèo trên cây vừa biết đi dưới đất. Và khoảng 3 triệu năm trước, đôi chân của chúng ta bắt đầu dài ra, các ngón chân quay về cùng một hướng phía trước để có thể đi bộ được tốt hơn. Sự lựa chọn môi trường sống khác nhau có thể là sự thay đổi tiến bộ đầu tiên về hành vi của tổ tiên chúng ta. Biết đi hai chân khiến cho tổ tiên chúng ta đến được những nơi ở mới không có tán cây hay hang hốc kín, họ phải đi dưới đất nhiều hơn, những nơi mà cây cối thưa thớt hơn.

Cuối cùng là lịch sử tiến hóa loài người. Không thể vì tinh tinh sống trên cây mà nói rằng chúng không tiến hóa. Theo một phân tích gene đã công bố năm 2010, tổ tiên của tinh tinh đã tách khỏi loài tinh tinh lùn cổ đại khoảng 930 nghìn năm trước và tổ tiên của ba loài phụ đã phân chia vào khoảng 460 nghìn năm trước. Các loài tinh tinh ở trung và đông Phi chỉ tuyệt chủng khoảng 93 nghìn năm trước.

Nhà cổ nhân chủng học Pobiner nhận xét “rõ ràng là chúng sinh sống rất ổn, chúng vẫn tồn tại và chừng nào chúng ta chưa phá hoại môi trường sống của chúng thì chúng vẫn còn tiếp tục sống trong tương lai.”

Phạm Hường 

Theo Live Science

MỚI NHẤT
Chiêm ngưỡng tuyệt kỹ săn mồi của loài cá thích ăn… thịt chim!
Chiêm ngưỡng tuyệt kỹ săn mồi của loài cá thích ăn… thịt chim!

(Dân trí) - Bám theo mục tiêu một cách bí mật dưới mặt nước, tính toán kỹ lưỡng tốc độ, vị trí để rồi bất chợt lao lên như một mũi tên đớp trọn con mồi, ngay cả khi nó đang bay trên không, loài cá này quả thực là nỗi ám ảnh của mọi chú chim biển!

Thứ sáu, 19/07/2019 - 06:28

Bộ Khoa học và Công nghệ nói gì về việc thanh tra thường xuyên nhưng không phát hiện được xăng giả?
Bộ Khoa học và Công nghệ nói gì về việc thanh tra thường xuyên nhưng không phát hiện được xăng giả?

(Dân trí) - Trong buổi họp báo Quý II của Bộ Khoa học và Công nghệ diễn ra ngày 18/7, một trong những vấn đề được báo chí đặt ra: Hàng năm Bộ vẫn làm công tác thanh tra, kiểm tra đối với lĩnh vực đo lường và xăng dầu nhưng lại không phát hiện được xăng giả? Nguyên nhân ở đây là gì?

Thứ năm, 18/07/2019 - 06:07

Tiết lộ quy mô của dịch bệnh tồi tệ nhất trong lịch sử nhân loại
Tiết lộ quy mô của dịch bệnh tồi tệ nhất trong lịch sử nhân loại

(Dân trí) - Một nhóm các nhà khoa học quốc tế đến từ Hoa Kỳ và Đức đã chỉ ra rằng đại dịch bệnh dịch hạch nguy hiểm nhất trong lịch sử thậm chí còn lớn hơn những gì người ta từng nghĩ trước đây.

Thứ năm, 18/07/2019 - 07:03

Elon Musk tiết lộ công nghệ đặc biệt có thể kích hoạt “trí thông minh siêu phàm”
Elon Musk tiết lộ công nghệ đặc biệt có thể kích hoạt “trí thông minh siêu phàm”

(Dân trí) - Công ty Neuralink, doanh nghiệp được Elon Musk đầu tư, vừa tiết lộ đã bắt đầu thử nghiệm công nghệ đặc biệt liên quan đến việc cấy chip vào não người và khẳng định có thể sẵn sàng đưa vào sử dụng năm 2020.

Thứ năm, 18/07/2019 - 06:54

Xôn xao hình ảnh tàu vũ trụ nghi của người ngoài hành tinh xuất hiện tại Italia
Xôn xao hình ảnh tàu vũ trụ nghi của người ngoài hành tinh xuất hiện tại Italia

(Dân trí) - Video quay lại hình ảnh một UFO có hình dạng như một quả cầu màu vàng xoắn ốc hướng lên bầu trời ở Rome, Italia, đang khiến dư luận xôn xao.

Thứ năm, 18/07/2019 - 06:51

Nhiêu liệu sinh học low-carbon: Nhiều thân thiện môi trường
Nhiêu liệu sinh học low-carbon: Nhiều thân thiện môi trường

(Dân trí) - Trái đất đang nóng dần lên do hiệu ứng nhà kính vì ô nhiễm khí thải, với chất chính là dioxide carbon. Một phần tư lượng carbon dioxide đến từ việc đốt cháy nhiên liệu của các phương tiện giao thông vận tải.

Thứ năm, 18/07/2019 - 06:44

Phát hiện loài giun nhỏ bé có khả năng phát ra âm thanh… lớn nhất trên đại dương
Phát hiện loài giun nhỏ bé có khả năng phát ra âm thanh… lớn nhất trên đại dương

(Dân trí) - Có thể nhiều người sẽ nghĩ đến việc đây là một điều kì lạ nhưng sự thực loài giun biển mới được phát hiện có khả năng tạo ra những âm thanh to nhất từng được ghi lại trên đại dương.

Thứ tư, 17/07/2019 - 11:38

NASA công bố cây ăn quả đầu tiên sẽ được trồng trên trạm ISS
NASA công bố cây ăn quả đầu tiên sẽ được trồng trên trạm ISS

(Dân trí) - Nếu tất cả đi đúng kế hoạch, vào tháng 11/2019, trạm vũ trụ quốc tế (ISS) sắp sửa sẽ có một bước tiến mới trong việc… trồng cây.

Thứ tư, 17/07/2019 - 11:33

Hoạt động KH&CN đã có nhiều tác động tích cực tới phát triển kinh tế-xã hội
Hoạt động KH&CN đã có nhiều tác động tích cực tới phát triển kinh tế-xã hội

(Dân trí) - Ngày 16/7, Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) đã tổ chức Hội nghị Tổng kết, đánh giá 15 năm hoạt động KH&CN thực hiện Nghị quyết số 37-NQ/TW ngày 01/7/2004 về phương hướng phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh Vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ đến năm 2020.

Thứ tư, 17/07/2019 - 10:19

Chế độ ăn giàu chất xơ phòng ngừa nguy cơ tiền sản giật ở thai phụ
Chế độ ăn giàu chất xơ phòng ngừa nguy cơ tiền sản giật ở thai phụ

(Dân trí) - Nghiên cứu mới của Australia phát hiện ra rằng chế độ ăn giàu chất xơ như rau và ngũ cốc - có thể giúp phụ nữ mang thai phòng tránh bị tiền sản giật.

Thứ tư, 17/07/2019 - 07:17

Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta biến toàn bộ sa mạc Sahara thành rừng?
Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta biến toàn bộ sa mạc Sahara thành rừng?

(Dân trí) - Để biến sa mạc Sahara thành rừng cần đến 2000 tỷ USD mỗi năm. Nếu điều này thành hiện thực, cuộc chiến chống biến đổi khí hậu sẽ được “lật ngược” thế cờ. Tuy nhiên, mặt trái của nó đôi khi còn vượt xa những gì chúng ta có được!

Thứ tư, 17/07/2019 - 06:49

“Hồi hộp” xem cua chạy thoát thân khỏi nanh vuốt kẻ săn mồi!
“Hồi hộp” xem cua chạy thoát thân khỏi nanh vuốt kẻ săn mồi!

(Dân trí) - Để tồn tại, những chú cua phải di chuyển dọc theo bờ biển kiếm ăn. Tuy nhiên, ẩn dưới mặt nước này lại là hàng tá kẻ săn mồi đang chực chờ, và chỉ cần sai một bước đi thứ chúng phải đánh đổi là cả mạng sống!

Thứ tư, 17/07/2019 - 06:44

ĐÁNG QUAN TÂM
Một người phụ nữ tử vong do sử dụng ống hút bằng kim loại
Một người phụ nữ tử vong do sử dụng ống hút bằng kim loại

(Dân trí) - Một phụ nữ người Anh tử vong sau khi ngã sấp vào chiếc ống hút bằng kim loại, bị chiếc ống hút xuyên qua đầu và tai nạn hi hữu này đã làm dấy lên tranh cãi về việc cấm sử dụng ống hút nhựa.

Thứ ba, 16/07/2019 - 06:51

Vì sao chữ cái trên bàn phím máy tính không xếp theo thứ tự bảng chữ cái?
Vì sao chữ cái trên bàn phím máy tính không xếp theo thứ tự bảng chữ cái?

(Dân trí) - Khoảng 150 năm trở về trước, tất cả các giấy tờ, thư từ đều viết tay bằng bút chấm mực, và cứ khoảng 1 đến 2 từ người ta lại phải chấm bút vào lọ mực khiến cho việc viết lách rất chậm và dễ dây bẩn.

Thứ ba, 16/07/2019 - 06:45

Tế bào gốc có thể giúp điều trị bệnh nhân đột quỵ
Tế bào gốc có thể giúp điều trị bệnh nhân đột quỵ

(Dân trí) - Trong một nghiên cứu được đăng trên tờ Jneurosci gần đây, các nhà khoa học phát hiện ra rằng kích thích tế bào gốc có thể được sử dụng để điều trị cho bệnh nhân đột quỵ. Nghiên cứu này hiện vẫn chưa được mở rộng trên con người.

Thứ ba, 16/07/2019 - 06:31

5 lợi ích tuyệt vời mà cây xanh mang đến cho các thành phố!
5 lợi ích tuyệt vời mà cây xanh mang đến cho các thành phố!

(Dân trí) - Cây xanh giúp giảm thiểu 60% lượng khí thải trên các tuyến đường, đồng thời mỗi cây đem lại hiệu quả làm mát tương đương với 10 chiếc điều hòa nhiệt độ chạy 20 tiếng mỗi ngày. Và đó vẫn chưa phải là tất cả lợi ích tuyệt vời mà cây xanh mang đến cho cư dân thành thị!

Thứ ba, 16/07/2019 - 06:28

Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn rơi vào bể chứa Nitơ lỏng?
Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn rơi vào bể chứa Nitơ lỏng?

(Dân trí) - Ngập chìm trong một môi trường có nhiệt độ trên dưới -196 độ C, kết cục đến với nạn nhân sẽ thực sự thảm khốc. Điều may mắn duy nhất chính là việc cơn đau chỉ kéo dài trong vài giây, trước khi họ mất toàn bộ nhận thức!

Thứ hai, 15/07/2019 - 07:55

NASA chụp được hình ảnh sinh vật bí ẩn có cánh bay trên sao Hỏa
NASA chụp được hình ảnh sinh vật bí ẩn có cánh bay trên sao Hỏa

(Dân trí) - Trong một hình ảnh của NASA, một vật thể đen bay lơ lửng trên sao Hỏa bất ngờ được phát hiện. Những người theo thuyết âm mưu tuyên bố đó là một sinh vật có thể bay đang sống trên hành tinh Đỏ.

Thứ hai, 15/07/2019 - 07:29

Xem phim khiêu dâm có thể tạo ra lượng khí thải hơn 4%
Xem phim khiêu dâm có thể tạo ra lượng khí thải hơn 4%

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu cho rằng, những người có thói quen xem phim khiêu dâm có thể trở thành… “tội phạm khí hậu”.

Thứ hai, 15/07/2019 - 06:48

Phát hiện loài khủng long hoàn toàn mới ở Thuỵ Sĩ
Phát hiện loài khủng long hoàn toàn mới ở Thuỵ Sĩ

(Dân trí) - Bộ xương hoá thạch của loài khủng long mới được bảo quản cực tốt được xác định có niên đại từ cuối kỷ Trias.

Thứ hai, 15/07/2019 - 06:44

Bắt được loài cá kì lạ có hàm răng giống loài người
Bắt được loài cá kì lạ có hàm răng giống loài người

(Dân trí) - Con cá kỳ lạ đã bị bắt gọn bởi người nông dân có tên Jorge Chaves, 32 tuổi, ở làng Somate, Sullana, miền bắc Peru.

Thứ hai, 15/07/2019 - 06:40

Những người sinh non có nhu cầu tình dục ít hơn so với người bình thường
Những người sinh non có nhu cầu tình dục ít hơn so với người bình thường

(Dân trí) - Nghiên cứu trên 4,4 triệu người trưởng thành đã tìm thấy một thông tin đáng chú ý đó là với những người được sinh ra trước 28 tuần có nhu cầu về tình dục thấp hơn 3 lần so với người bình thường khi trưởng thành.

Chủ nhật, 14/07/2019 - 07:09

Sắp có vắc-xin đầu tiên được phát triển bởi AI trên thế giới
Sắp có vắc-xin đầu tiên được phát triển bởi AI trên thế giới

(Dân trí) - Một nhóm các nhà nghiên cứu tại Đại học Flinder ở Nam Úc đã phát triển một loại vắc-xin mới được cho là loại thuốc đầu tiên trên thế giới được thiết kế hoàn toàn bằng trí tuệ nhân tạo (AI).

Chủ nhật, 14/07/2019 - 07:03

Tàu vũ trụ Nhật Bản đổ bộ thành công trên thiên thạch cách 290 triệu km từ Trái Đất
Tàu vũ trụ Nhật Bản đổ bộ thành công trên thiên thạch cách 290 triệu km từ Trái Đất

(Dân trí) - Tàu Hayabusa-2 đã hạ cánh thành công trên tiểu hành tinh lần thứ 2. Điều này đồng nghĩa với việc các mẫu thí nghiệm quý giá có thể được thu thập trong tương lai gần.

Chủ nhật, 14/07/2019 - 07:00