Cộng đồng kinh tế ASEAN: Cơ hội rất lớn, Việt Nam có "chơi" được không?

Dân trí Để tận dụng được cơ hội khi Cộng đồng Kinh tế ASEAN chính thức thành lập vào cuối năm nay, Việt Nam cần phải đi nhanh hơn nữa, cải cách mạnh mẽ hơn nữa trong bối cảnh hội nhập và thực thị cam kết sâu rộng hơn.
>>Cộng đồng Kinh tế ASEAN: Đừng để thị trường mở cửa trở nên vô nghĩa!
>>Cộng đồng kinh tế ASEAN: Việt Nam là một trong những nước hưởng lợi nhiều nhất
>>Lãnh đạo các nước ASEAN ký tuyên bố thành lập cộng đồng chung

(Ảnh minh hoạ),
(Ảnh minh hoạ),

Sáng ngày 22/11/2015, các nhà lãnh đạo ASEAN đã ký Tuyên bố Kuala Lumpur 2015 về “Thành lập Cộng đồng ASEAN” hình thành một nền kinh tế gắn kết với tổng sản phẩm quốc nội (GDP) 2.600 tỷ USD (tăng 80% trong 7 năm qua). Xung quanh câu chuyện này, PV Dân trí đã có cuộc phỏng vấn với TS. Võ Trí Thành, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương.

Thành lập AEC là mốc lịch sử

Thưa ông, việc hình thành Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) có ý nghĩa như thế nào trong bối cảnh hiện nay?

Xây dựng Cộng đồng ASEAN đòi hỏi cả 3 trụ cột: cộng đồng kinh tế, cộng đồng an ninh và cộng đồng văn hoá - xã hội. Cho đến nay, cộng đồng kinh tế đã đi trước một bước, được coi là tiền đề cho việc hình thành cộng đồng nói chung. Thời điểm công bố văn kiện cho sự ra đời của AEC vào ngày 31/12/2015 được coi là mốc lịch sử nhưng phải hiểu rằng ý tưởng, luật chơi, cam kết, thực thi để đi đến ngày 31/12/2015 là một quá trình.

Và quá trình này còn tiếp tục bởi trên thực tế, ASEAN vẫn còn cách mục tiêu đặt ra khá xa trên nhiều lĩnh vực. Các nhà lãnh đạo cũng thông qua tầm nhìn AEC sau năm 2015, theo đó, đặt ra rất nhiều vấn đề mới mà cộng đồng kinh tế này phải tiếp tục hoàn thiện. Đó là chưa nói tới thách thức để làm sao hoàn thiện và tuyên bố hình thành cộng đồng văn hoá - xã hội, cộng đồng an ninh.

Việc xây dựng một cộng đồng ASEAN, theo ông sẽ mang lại lợi ích gì cho 90 triệu người dân Việt Nam?

Việc xây dựng cộng đồng này có lợi ích hay không? Nhìn lại quá khứ có thể thấy, việc xây dựng cộng đồng gắn kết về kinh tế, đặc biệt là tự do hoá đầu tư thương mại, dịch vụ đã giúp thương mại và đầu tư nội khối có gia tăng mặc dù tỷ trọng chưa phải chiếm tối đa.

Bên cạnh đó, điều có thể thấy rất rõ là ASEAN, trong đó có Việt Nam, đang dần trở thành khu vực hấp dẫn hơn trong mắt các nhà đầu tư ngoài khối. Trong những năm gần đây, đầu tư nước ngoài vào ASEAN tăng mạnh, dần dần đưa ASEAN trở thành căn cứ của các tập đoàn lớn.

Tôi tin rằng tác động trong tương lai chắc chắn sẽ mạnh mẽ hơn vì mức độ mở cửa và kết nối tốt hơn. Đầu tư và thương mại sẽ có điều kiện phát triển trong khi nguồn lực dịch chuyển nhanh hơn, phân bố nguồn lực cho kinh doanh sẽ thuận lợi hơn, mang lại thuận lợi cho các nước thành viên nói chung và Việt Nam nói riêng.

Việt Nam cần đi nhanh hơn nữa

Ông đánh giá những thay đổi đáng kể nhất có thể nhìn thấy được trong thời gian ngắn sắp tới là gì?

ASEAN ngày càng gắn kết với bên ngoài khi sắp tới sẽ là đàm phán ASEAN + 6, ASEAN - EU, nhiều nước tham gia hiệp định thương mại tự do với các nước bên ngoài. Chơi với ASEAN, các nước sẽ thấy thị trường ngày càng thống nhất và liên kết giúp tăng khả năng tiếp cận cơ hội mới trong kinh doanh.

Do đó, theo tôi, thay đổi lớn nhất và cũng rất quan trọng cho các bước phát triển tiếp theo là cảm nhận của ASEAN và cảm nhận của các nước ngoại khối rằng, chơi với ASEAN không chỉ là chơi với ASEAN mà là đang chơi với cả thế giới.

Trong bối cảnh hiện tại khi Việt Nam bị đánh giá là tụt hậu so với các nước trong khu vực, vậy khi gia nhập AEC ông dự báo chiều hướng sẽ như thế nào?

Việt Nam là một nước gia nhập ASEAN sau, là nền kinh tế chuyển đổi với trình độ thấp hơn ASEAN 6 cho nên là khoảng cách giữa Việt Nam và nhiều nước trong khối vẫn còn đó. Tuy nhiên, nếu nhìn một cách khái quát, Việt Nam đang ở mức trung bình khá, hơn CLM (Campuchia – Lào – Myanmar).

Dù vậy, cái chúng ta muốn hơn là phải đi nhanh hơn nữa, đi mạnh hơn nữa về cải cách trong bối cảnh hội nhập và thực thi cam kết sâu rộng hơn. Vậy liệu Việt Nam có tận dụng được cơ hội không và có chơi được không dù cơ hội rất lớn?

Tôi cho rằng, có cả khía cạnh để tin là chúng ta chơi được, dù yêu cầu cao hơn, mạnh hơn nhưng chúng ta có hành trang hơn 30 năm đổi mới hội nhập, có khát vọng. Dù vậy, vẫn có khía cạnh lo lắng, thậm chí bi quan, bởi ta yếu ta nghèo, nhiều điều làm chưa tốt, một số chiến lược nắm bắt chưa được tốt. Cùng với đó là rất nhiều những hiện tượng kinh tế - xã hội - văn hoá khiến người dân đang rất bức xúc, trong đó có những cái đang lo trong ngắn hạn, có cái “đau đáu” cho phát triển dài hạn

Vậy, chúng ta phải làm như thế nào? Phải có khát vọng, niềm tin mới làm được. Đồng thời, phải có bản lĩnh, ý chí và bản lĩnh, ý chí đó cần được truyền tải bài bản, chuyên nghiệp ngay từ nhà nước, doanh nghiệp.

Hội nhập mở ra cơ hội cho người lao động

Khi Việt Nam gia nhập AEC, lao động sẽ được tự do luân chuyển nội khối, đối tượng được cho rằng chịu tổn thương nhiều nhất là người lao động. Theo ông, đây có phải là vấn đề đáng lo ngại?

Điều quan trọng với người lao động là hoạt động kinh tế có sôi động không. Nếu tăng trưởng kinh tế tốt, bền vững thì nhiều công ăn việc làm được tạo ra và nếu khối doanh nghiệp tư nhân phát triển tốt, có điều kiện thuận lợi phát triển, bản thân họ tận dụng cơ hội thì người lao động cũng không lo thiếu việc làm.

Điều quan trọng thứ 2 là sự phát triển đó phải gắn với cách làm ăn bài bản của doanh nghiệp, cộng với sự hỗ trợ về không gian chính sách, môi trường kinh doanh… Nếu làm được như vậy thì doanh nghiệp sẽ phát triển ngày càng tốt hơn. Đằng sau đó là công ăn việc làm và việc làm có thu nhập cao hơn.

Tuy nhiên, nền kinh tế không phải luôn đi cùng chiều, đặc biệt trong ngắn và trung hạn nhất định sẽ có tổn phí, có khó khăn và tác động tiêu cực tới người lao động. Ví dụ, có những lĩnh vực không cạnh tranh được phải ngừng hoạt động, thậm chí phá sản khiến người lao động mất việc làm, hoặc giảm việc làm, giảm thu nhập. Khi đó, nhà nước và các hiệp hội phải có vai trò cung cấp thông tin để họ dịch chuyển sang ngành nghề khác, hỗ trợ họ trong thời gian khó khăn, đào tạo, huấn luyện để họ thích nghi với nghành nghề mới.

Một điều nữa có thể ảnh hưởng tới người lao động là họ có tận dụng được cơ hội mới không? Hội nhập chỉ mở ra cơ hội còn tiếp cận phụ thuộc nhiều vào thông tin, hạ tầng vào năng lực của chính họ. Và họ có năng lực để tiếp cận không thì lại là vấn đề đào tạo, giáo dục.

Ngoài ra, kinh tế sẽ phát triển, dịch chuyển lao động kĩ năng sẽ dễ dàng hơn nhưng cũng phải hiểu rằng dịch chuyển lao động kĩ năng không phải ồ ạt, dễ dàng bởi vì khuôn khổ pháp lý cho phép nhưng còn dựa trên thoả thuận thừa nhận lẫn nhau trong từng lĩnh vực, hàng rào kĩ thuật và nhu cầu thực tế của doanh nghiệp mỗi nước.

Phương Dung

Cộng đồng kinh tế ASEAN: Cơ hội rất lớn, Việt Nam có "chơi" được không? - 2
MỚI NHẤT
Những tỷ phú giàu nhất thế giới theo nhóm tuổi
Những tỷ phú giàu nhất thế giới theo nhóm tuổi

(Dân trí) - Giàu có không phân biệt tuổi tác. Mỗi nhóm tuổi đều có những tỷ phú lẫy lừng. Ông chủ Facebook Mark Zuckerberg là tỷ phú giàu nhất của nhóm tuổi 30, Bill Gates đứng đầu danh sách những tỷ phú ở độ tuổi 60 và tỷ phú Warren Buffett giữ vị trị quán quân trong nhóm tuổi 80.

Thứ tư, 25/11/2015 - 03:08

Giá USD tự do bất ngờ giảm mạnh
Giá USD tự do bất ngờ giảm mạnh

(Dân trí) - Trong khi giá USD trên thị trường tự do bất ngờ giảm mạnh về ngưỡng 22.600 VND, thì giá tại các ngân hàng vẫn đang nhích lên và chỉ cách trần quy định có 2 VND.

Thứ tư, 25/11/2015 - 02:30

Tháng 12, chọn cổ phiếu nào để có lãi?
Tháng 12, chọn cổ phiếu nào để có lãi?

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang dần tiến đến tháng cuối cùng của một năm 2015 nhiều thăng trầm.

Thứ tư, 25/11/2015 - 01:42

Những thú vui chỉ có ở khu căn hộ cao cấp
Những thú vui chỉ có ở khu căn hộ cao cấp

Nếu như trước đây nhiều người vẫn cho rằng sở hữu nhà phải gắn với mặt đất vì “tấc đất, tấc vàng” thì nay quan điểm này đang dần thay đổi. Phân khúc căn hộ cao cấp ngày càng được ưa chuộng khi mang đến cho khách hàng nhiều lợi ích và giá trị hơn nhà mặt đất.

Thứ tư, 25/11/2015 - 01:39

FDI ồ ạt đổ vào nền kinh tế, nông nghiệp vẫn chỉ “chầu rìa”
FDI ồ ạt đổ vào nền kinh tế, nông nghiệp vẫn chỉ “chầu rìa”

(Dân trí) - Bộ KH-ĐT cho rằng, nông nghiệp vẫn đang “đứng ngoài cuộc” dù FDI có xu hướng tăng tại hầu hết lĩnh vực: công nghiệp chế biến, chế tạo, bất động sản, xây dựng... Vốn FDI vào nông nghiệp cho đến nay vỏn vẹn chiếm 2,8% tổng số dự án và 1,4% tổng vốn đầu tư FDI tại Việt Nam.

Thứ tư, 25/11/2015 - 10:30

Vàng SJC tăng giá trở lại
Vàng SJC tăng giá trở lại

(Dân trí) - Giá vàng giao ngay tại châu Á tăng 3,5 USD/ounce đã kéo giá vàng trong nước tăng trở lại sau chuỗi ngày giảm sút. Hiện chênh lệch giữa hai thị trường duy trì ở mức 4 triệu đồng/lượng.

Thứ tư, 25/11/2015 - 09:29

Chọn GrabTaxi thí điểm phần mềm gọi xe: “Chọn mặt gửi vàng” hay cho độc quyền?
Chọn GrabTaxi thí điểm phần mềm gọi xe: “Chọn mặt gửi vàng” hay cho độc quyền?

(Dân trí) - Bộ Giao thông Vận tải đang dự thảo kế hoạch cho phép công ty GrabTaxi triển khai thí điểm ứng dụng phần mềm để gọi xe. Tuy nhiên, theo Sở Giao thông vận tải Hà Nội, TPHCM và các Hiệp hội taxi, nếu chỉ cho phép mình GrabTaxi làm là độc quyền và không công bằng với các doanh nghiệp khác.

Thứ tư, 25/11/2015 - 08:31

“Quay trúng thưởng 100%” mừng Vinmart tròn 1 tuổi
“Quay trúng thưởng 100%” mừng Vinmart tròn 1 tuổi

Sau 1 năm đi vào hoạt động (20/11/2014 – 20/11/2015), hệ thống VinMart được đánh giá là “Nhà bán lẻ phát triển nhanh nhất Việt Nam”, đồng thời được độc giả Thời báo Kinh tế Việt Nam bình chọn vào Top 100 sản phẩm Tin & Dùng 2015 cho nhóm thực phẩm rau quả sạch.

Thứ tư, 25/11/2015 - 08:30

Doanh nghiệp thực phẩm chức năng lo "bị sốc" khi gia nhập TPP
Doanh nghiệp thực phẩm chức năng lo "bị sốc" khi gia nhập TPP

(Dân trí) - Yêu cầu đầu tư nhà xưởng, máy móc, công nghệ, nhân sự, môi trường, phòng kiểm nghiệm… để có thể tham gia cuộc chơi TPP là thách thức không nhỏ với doanh nghiệp trong ngành.

Thứ tư, 25/11/2015 - 08:00

Sử dụng năng lượng hiệu quả, tiết kiệm 1.600 tỷ đồng mỗi năm
Sử dụng năng lượng hiệu quả, tiết kiệm 1.600 tỷ đồng mỗi năm

Trong tháng 11, Tổng cục Năng lượng (Bộ Công Thương) đã tổng kết 5 năm (2011-2015) Chương trình Mục tiêu quốc gia (MTQG) về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả. Theo báo cáo, cả nước đã tiết kiệm mỗi năm khoảng một tỷ Kw giờ điện, tương đương 1.600 tỷ đồng.

Thứ tư, 25/11/2015 - 07:55

Đập bàn, đập thớt "đuổi"… thịt heo sạch
Đập bàn, đập thớt "đuổi"… thịt heo sạch

Mỗi khi có khách ghé quầy bán thịt heo sạch VietGAP là một số tiểu thương nói xiên nói xỏ, đập bàn đập thớt.

Thứ tư, 25/11/2015 - 07:10

Tuyên chiến với thực phẩm bẩn
Tuyên chiến với thực phẩm bẩn

TPHCM công bố đường dây nóng tố giác các hành vi mất an toàn thực phẩm và chất cấm trong chăn nuôi

Thứ tư, 25/11/2015 - 06:47

ĐÁNG QUAN TÂM
Diễn đàn hợp tác kinh tế ĐBSCL lần thứ 9 sẽ diễn ra tại Hậu Giang
Diễn đàn hợp tác kinh tế ĐBSCL lần thứ 9 sẽ diễn ra tại Hậu Giang

(Dân trí) - Ngày 24/11, tại Cần Thơ, Ban chỉ đạo Diễn đàn hợp tác kinh tế Đồng bằng sông Cửu Long (MDEC) đã họp và thống nhất MDEC lần thứ 9 năm 2016 sẽ diễn ra tại Hậu Giang từ ngày 22 đến ngày 29/4/2016 với chủ đề “ĐBSCL – Chủ động hội nhập và phát triển bền vững”.

Thứ ba, 24/11/2015 - 05:57

Thương lái Trung Quốc bày trò ép giá tôm hùm
Thương lái Trung Quốc bày trò ép giá tôm hùm

Thương lái Trung Quốc giở trò để ép giá khiến người nuôi tôm hùm ở TP Quy Nhơn, tỉnh Bình Định phải cắn răng bán lỗ.

Thứ ba, 24/11/2015 - 04:14

Điểm mặt những doanh nhân dưới 40 tuổi giàu nhất nước Mỹ
Điểm mặt những doanh nhân dưới 40 tuổi giàu nhất nước Mỹ

(Dân trí) - Trong danh sách những doanh nhân dưới 40 tuổi giàu nhất nước Mỹ, phần lớn các tỷ phú thành công hoạt động trong lĩnh vực công nghệ. Đứng đầu danh sách này là ông chủ Facebook, Mark Zuckerberg với khối tài sản trị giá 47,1 tỷ USD.

Thứ ba, 24/11/2015 - 03:20

Những sai lầm về tiền bạc khiến bạn “cháy túi”
Những sai lầm về tiền bạc khiến bạn “cháy túi”

Mua sắm tùy hứng, bài bạc, ăn cơm hàng, lạm dụng chi tiêu bằng thẻ tín dụng... sẽ khiến bạn lãng phí tiền và mau chóng “cháy túi”.

Thứ ba, 24/11/2015 - 02:40

"Việt Nam sẽ lọt Top 10 cường quốc xuất khẩu vào 2050"
"Việt Nam sẽ lọt Top 10 cường quốc xuất khẩu vào 2050"

(Dân trí) - Theo dự báo của HSBC, Việt Nam sẽ tăng cường vị thế và trở thành quốc gia xuất khẩu lớn thứ 10 của thế giới vào năm 2050 với xuất khẩu đạt 1.437 tỷ USD, bên cạnh các quốc gia như Trung Quốc, Mỹ, Đức, Hàn Quốc, Ấn Độ, Mexico, Pháp, Nhật Bản và Singapore.

Thứ ba, 24/11/2015 - 02:02

Vẫn lo "ngay ngáy" bong bóng bất động sản trở lại!
Vẫn lo "ngay ngáy" bong bóng bất động sản trở lại!

(Dân trí) - Theo VEPR, sự phục hồi của thị trường bất động sản là tín hiệu tích cực với nền kinh tế, tuy nhiên, cần thận trọng với sự tăng trưởng của thị trường bất động sản và ngăn ngừa sự hình thành bong bóng bất động sản có tính chu kỳ.

Thứ ba, 24/11/2015 - 12:30

11 tháng, lạm phát tăng chưa tới 0,6%
11 tháng, lạm phát tăng chưa tới 0,6%

(Dân trí) - CPI tháng 11 tăng nhẹ và khiến tổng mức tăng CPI từ đầu năm đến nay mới chỉ ở mức 0,58%. Lạm phát tăng thấp chủ yếu do xăng dầu liên tục được điều chỉnh giảm và mặt bằng giá hàng hóa, dịch vụ ít biến động.

Thứ ba, 24/11/2015 - 11:20

Chở một xe tiền lẻ đi mua nhà, đếm 10 ngày mới xong
Chở một xe tiền lẻ đi mua nhà, đếm 10 ngày mới xong

Một người dân ở tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc đã chở một ô tô tiền lẻ tới công ty bất động sản để thanh toán căn nhà trị giá 400.000 NDT (tương đương với 1,4 tỷ VND). Hai nhân viên ngân hàng đếm mỏi tay suốt cả ngày trời mới kiểm được 1/10 số tiền kể trên.

Thứ ba, 24/11/2015 - 11:08

Vàng quốc tế xuống đáy 5 năm: Vàng SJC giảm nhẹ, USD “neo” mức cao
Vàng quốc tế xuống đáy 5 năm: Vàng SJC giảm nhẹ, USD “neo” mức cao

(Dân trí) - Phiên giao dịch sáng nay 24/11, trong khi giá vàng thế giới tái lập đáy 5 năm, thì giá vàng SJC chỉ giảm nhẹ, thậm chí tại TPHCM không thay đổi so với chốt phiên hôm qua. Còn tỷ giá USD/VND sau phiên “tăng nóng” chiều qua cũng chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Thứ ba, 24/11/2015 - 10:30

Chứng nhận UL- bảo bối để chinh phục thị trường thế giới
Chứng nhận UL- bảo bối để chinh phục thị trường thế giới

Để hội nhập một cách chủ động, một trong những việc làm cần thiết nhất, giúp doanh nghiệp vượt qua các hàng rào kỹ thuật (TBT) và nâng cao năng lực cạnh tranh đó là thực hiện đánh giá và chứng nhận sản phẩm. Chứng nhận UL là một ví dụ.

Thứ ba, 24/11/2015 - 10:25

Giới đầu tư ASEAN đang có trên 2.700 dự án tại Việt Nam
Giới đầu tư ASEAN đang có trên 2.700 dự án tại Việt Nam

(Dân trí) - Riêng ngành kinh doanh bất động sản thu hút tới 104 dự án của các nhà đầu tư trong khu vực này với tổng vốn đầu tư đạt 16,9 tỷ USD, chiếm gần 30% tổng vốn đầu tư vào Việt Nam.

Thứ ba, 24/11/2015 - 09:43

Bán gần 19 tấn vàng nhưng "quên" thuế
Bán gần 19 tấn vàng nhưng "quên" thuế

Cục trưởng Cục Thuế thừa nhận trách nhiệm để “lọt” thuế là của các cán bộ thuế địa phương.

Thứ ba, 24/11/2015 - 08:00