Doanh nghiệp kiệt sức: Teo tóp, chết như rạ

Thực trạng doanh nghiệp càng hoạt động càng suy giảm quy mô một lần nữa báo động về sức khỏe của nền kinh tế. Dù vậy, các giải pháp gỡ khó còn khá mơ hồ.
>>Doanh nghiệp Việt "nuôi" mãi không lớn
>>Khi doanh nghiệp gục ngã
>>Doanh nghiệp “đo lọ nước mắm...”

Ngoài những vướng mắc về vốn đầu tư, tín dụng, thị trường…, việc thiếu các chính sách hỗ trợ kịp thời, thiết thực cũng là nguyên nhân khiến doanh nghiệp (DN) ngày càng teo tóp, tê liệt.

 

Không lớn nổi

 

Theo khảo sát “Đặc điểm môi trường kinh doanh: Điều tra DN nhỏ và vừa” của Viện Nghiên cứu - Quản lý kinh tế Trung ương (CIEM), từ năm 2009 đến 2011, chỉ có 31 DN nhỏ và cực nhỏ đã phát triển thành DN quy mô vừa nhưng có đến 133 DN quy mô vừa và nhỏ thu hẹp thành DN cực nhỏ.

 

Khảo sát của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cũng cho thấy tỉ lệ các DN có kế hoạch giữ nguyên hoặc giảm quy mô sản xuất - kinh doanh tăng mạnh so với những năm trước. Báo cáo thường niên DN Việt Nam năm 2012 do VCCI công bố mới đây đã khẳng định rõ xu hướng ngày càng teo tóp của DN nhỏ và vừa tại nước ta, tính từ năm 2002 đến 2012.

 

Kể từ khi có Luật DN (năm 2000), đến nay, cả nước đã có trên 694.000 DN được thành lập. Tuy nhiên, đến đầu năm 2013, chỉ còn hơn 300.000 DN đang hoạt động và 2/3 số đó không lớn lên nổi, thậm chí còn nhỏ dần về quy mô. 44,7% DN của số này giữ nguyên quy mô nhỏ trong suốt 10 năm, 18,7% tụt xuống thành DN siêu nhỏ, chỉ có 8,74% DN nhỏ phát triển thành DN có quy mô vừa và 6,55% thành quy mô lớn. DN có quy mô vừa cũng ngày càng nhỏ đi: có đến 38,7% DN rớt xuống thành DN nhỏ, 5,12% thành DN siêu nhỏ.

 

DNTN Vạn Hưng ở Sóc Trăng phá sản, quỵt nợ hàng tỉ đồng của người nuôi cá tại ĐBSCL.
DNTN Vạn Hưng ở Sóc Trăng phá sản, quỵt nợ hàng tỉ đồng của người nuôi cá tại ĐBSCL.

 

Kết quả khảo sát của VCCI cũng cho thấy có đến 73% DN cho rằng tồn kho thực sự là mối lo ngại, 5,7% ngừng hoạt động trong năm 2012 do không tìm được thị trường đầu ra, không vay được vốn và giá nguyên vật liệu cao. Trong đó, 28,6% DN ngừng hoạt động vì không tìm được thị trường đầu ra, 21,4% do không vay được vốn, 17,9% do nguyên liệu giá cao.

 

Tỉ lệ DN thua lỗ trong giai đoạn 2002-2011 rất cao, lên đến 41,7% trong năm 2011. Hiệu suất sinh lợi trên tài sản cũng giảm từ 6,4% năm 2002 xuống còn 3,6% năm 2010. Đáng lo ngại hơn, khả năng thanh toán của DN đang kém đi, chỉ số thanh toán hiện tại và chỉ số thanh toán nhanh đều giảm, khả năng trả lãi vay ngân hàng cũng giảm dần từ 5 lần còn 3,5 lần trong giai đoạn 2009-2011.

 

Chính sách hỗ trợ chưa tới

 

Ông Trần Việt Anh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Cao su - Nhựa TPHCM, cho rằng ngay trong hiệp hội, phải có đến hơn 90% trong tổng số 300 DN hội viên là DN vừa và nhỏ. Kinh tế khó khăn kéo dài từ năm 2010 đến nay khiến DN nhỏ và vừa rất dễ tổn thương nên tình trạng DN teo tóp, “chết” hẳn là bình thường. Thanh khoản trên thị trường nội địa quá kém, DN không muốn đầu tư phát triển và phải chọn lọc, giao dịch với khách hàng có khả năng thanh toán chứ không dám cho thiếu nợ. Một số DN phải bán bớt máy móc, đóng cửa nhà xưởng. Khi quy định về thuế bảo vệ môi trường có hiệu lực, một số DN bao bì nhựa lỗ lã, phải bỏ nghề, chuyển sang bán phở, bán thuốc đông y.

 

Cũng theo ông Trần Việt Anh, các vấn đề về vốn, tín dụng, nợ xấu ngân hàng trong bối cảnh kinh tế khó khăn, đầu ra bức bí là nguyên nhân khiến DN lâm vào cảnh nguy khốn. Chính phủ đã có những chương trình hỗ trợ DN nhỏ và vừa nhưng các khoản hỗ trợ đó ít khi đến được với DN hoặc đến rất chậm, DN phải chủ động “liệu cơm gắp mắm”, âm thầm bám trụ và âm thầm… tê liệt!

 

Theo TS Võ Trí Thành, Phó Viện trưởng CIEM, nền kinh tế Việt Nam là “kinh tế khoảng giữa”: Ít có DN lớn mà phần nhiều là DN nhỏ, cực nhỏ và hộ gia đình. Dù Nhà nước đã cho tự do kinh doanh nhưng chưa có những chính sách hỗ trợ phù hợp để tạo điều kiện cho DN lớn lên. Bên cạnh đó, DN nhỏ và vừa ít có khả năng tiếp cận nguồn lực tốt, tài chính tốt; phần lớn ưu đãi được ưu tiên cho khối DN Nhà nước, khối DN tư nhân ít được hưởng (DN nhỏ phần nhiều là DN tư nhân).

 

Từ năm 2009 đến nay, kinh tế càng khó khăn, tính phòng thủ của DN càng gia tăng. Bên cạnh đó, chính sách phân biệt đối xử trong cách tính thuế thu nhập DN sắp áp dụng (DN nhỏ và vừa 20%, DN lớn 22%) cũng  là lực cản khiến DN không muốn lớn. Các DN nhỏ còn có tâm lý không muốn tăng quy mô vì ngại đối diện và giải quyết các vấn đề về thủ tục hành chính, thuế…

 

Một số chuyên gia kinh tế cho rằng để lớn lên, bản thân DN phải tiến hành tái cấu trúc, thoát khỏi tư duy kinh tế cá thể, kinh tế hộ gia đình; tập trung nguồn lực nhiều hơn để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; ứng dụng khoa học, công nghệ trong sản xuất, kinh doanh nhằm nâng cao năng suất lao động, tăng chất lượng và giảm giá thành sản phẩm. Điều quan trọng và cần thiết cho DN lúc này là Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ DN thông qua việc giảm thêm lãi suất cho vay, củng cố các gói bảo lãnh tín dụng với DN, đẩy mạnh thị trường xuất khẩu và xúc tiến thương mại để giải tỏa tồn kho…

 

Càng co cụm càng dễ “tiêu”

Theo ông Nguyễn Chí Nguyện, nguyên giám đốc Trung tâm Dịch vụ hỗ trợ DN nhỏ và vừa TPHCM, cứ đà này, đến năm 2015, khi Việt Nam mở cửa hoàn toàn theo cam kết gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) thì không chỉ DN sản xuất mà DN phân phối cũng nguy khốn vì không còn sức chống chọi. Vì chọn giải pháp co cụm nên hầu hết DN không chú trọng cải tiến sản xuất, sản phẩm mà chủ yếu khai thác những cái có sẵn. Thế nhưng, chính sự co cụm này khiến DN mất khả năng cạnh tranh với hàng nhái, hàng giả, hàng kém chất lượng cùng chủng loại trên thị trường, dẫn đến nguy cơ mất thị trường.

 

Theo Thanh Nhân

NLĐ

MỚI NHẤT
Thanh tra việc quản lý, kinh doanh vàng của Ngân hàng Nhà nước
Thanh tra việc quản lý, kinh doanh vàng của Ngân hàng Nhà nước

(Dân trí) - Ngày 22/4, đoàn công tác của Thanh tra Chính phủ đã có buổi làm việc, công bố Quyết định thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Mảng hoạt động được thanh tra là hoạt động quản lý, kinh doanh vàng.

Thứ ba, 23/04/2013 - 05:58

Thêm 26.000 lượng vàng tiếp tục được tung ra thị trường
Thêm 26.000 lượng vàng tiếp tục được tung ra thị trường

(Dân trí) - 9h sáng nay 23/4, Ngân hàng Nhà nước sẽ tổ chức phiên đấu thầu lần thứ 10 với khối lượng chào bán 26.000 lượng vàng (tương đương 1 tấn vàng quy chuẩn). Giá tham chiếu để tính giá trị đặt cọc là 41,83 triệu đồng/lượng.

Thứ ba, 23/04/2013 - 05:13

Các quỹ đầu cơ Mỹ vẫn "ôm" vàng bất chấp giá lao dốc
Các quỹ đầu cơ Mỹ vẫn "ôm" vàng bất chấp giá lao dốc

(Dân trí) - Bất chấp việc giá vàng thế giới tuần qua đã lao dốc mạnh, các quỹ đầu cơ và các “tay to” trên thị trường Mỹ vẫn đổ tiền vào vàng. Dữ liệu vừa được cơ quan chức năng nước này công bố.

Thứ hai, 22/04/2013 - 04:25

Kế hoạch “rút chân” khỏi chứng khoán của “bầu” Thụy bất thành
Kế hoạch “rút chân” khỏi chứng khoán của “bầu” Thụy bất thành

(Dân trí) - Từng có ý định thoái toàn bộ 81,5% vốn khỏi Chứng khoán Xuân Thành, song cho đến nay, "đại gia Ninh Bình" mới chỉ bán được chưa tới 1/10 số lượng đăng ký. Với giá bán cao hơn giá thị trường, "bầu" Thụy thu về 19,6 tỷ đồng với 2,2 triệu cổ phiếu.

Thứ hai, 22/04/2013 - 04:08

HNX-Index xuống mức thấp nhất từ đầu năm nay
HNX-Index xuống mức thấp nhất từ đầu năm nay

(Dân trí) - Sau nhiều phiên giảm liên tiếp, VN-Index đã xuống dưới mốc 470 và HNX-Index xuống mức thấp nhất từ đầu năm nay khi chốt phiên ở mức 57,61 điểm. Hơn 270 mã giảm điểm trên cả hai sàn, gấp đôi số mã tăng điểm.

Thứ hai, 22/04/2013 - 03:18

Trung tâm hàng hiệu: Vỏ hoành tráng, ruột hoang vắng
Trung tâm hàng hiệu: Vỏ hoành tráng, ruột hoang vắng

Sau thời gian hoạt động cầm chừng, nhiều trung tâm thương mại cao cấp ở Hà Nội đã phải đóng cửa mà chưa hẹn ngày mở cửa lại.

Thứ hai, 22/04/2013 - 03:07

Trung Quốc: Kỳ lạ công ty bắt nhân viên phải cạo trọc đầu
Trung Quốc: Kỳ lạ công ty bắt nhân viên phải cạo trọc đầu

(Dân trí) - Một công ty tại tỉnh Chiết Giang của Trung Quốc đang gây nhiều ý kiến trái chiều khi ra quy định kỳ lạ đó là các nhân viên phải cạo trọc đầu vào đầu mỗi tháng. Ít nhất 5 nhân viên nữ không tuân thủ đã bị sa thải.

Thứ hai, 22/04/2013 - 01:57

Hà Nội tiếp tục giảm phát trong tháng 4
Hà Nội tiếp tục giảm phát trong tháng 4

(Dân trí) - Trong tháng 4, Hà Nội tiếp tục giảm phát tháng thứ hai liên tiếp, mức giảm đạt 0,15% chủ yếu do lương thực, thực phẩm giảm giá mạnh và nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt...hạ nhiệt do giảm giá gas. Tuy nhiên, vẫn có 7/11 nhóm hàng khác tăng giá.

Thứ hai, 22/04/2013 - 01:41

“Hốt bạc” từ những ý tưởng kinh doanh kỳ quặc
“Hốt bạc” từ những ý tưởng kinh doanh kỳ quặc

(Dân trí) - Nhà hàng kem phong cách toa-lét, không khí sạch đóng lon, dưa hấu vuông…là một vài trong số những ý tưởng kinh doanh khôi hài giúp các doanh nhân châu Á “hái ra tiền”.

Thứ hai, 22/04/2013 - 01:04

Kỳ vọng tăng mạnh tỉ giá... phá sản
Kỳ vọng tăng mạnh tỉ giá... phá sản

Tỉ giá sẽ tăng không quá 2% là khẳng định của Thống đốc NHNN trước các đề nghị tăng tỉ giá nhằm bù lại giá trị hàng hóa bán ra quốc tế- vốn bị giảm giá trị của nhiều doanh nghiệp xuất khẩu.

Thứ hai, 22/04/2013 - 11:21

PetroVietnam phản đối “siêu dự án” lọc dầu 27 tỷ USD
PetroVietnam phản đối “siêu dự án” lọc dầu 27 tỷ USD

(Dân trí) - Tập đoàn Dầu khí Việt Nam vừa có văn bản đề nghị Bộ Công Thương không nên đồng ý dự án Nhà máy lọc hóa dầu Nhơn Hội trị giá khoảng 27 tỷ USD do Tập đoàn Dầu khí Thái Lan (PTT) làm chủ đầu tư.

Thứ hai, 22/04/2013 - 10:50

Thu ngân sách Nhà nước qua ngân hàng
Thu ngân sách Nhà nước qua ngân hàng

Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) và Tổng cục Hải quan đã chính thức ký kết thỏa thuận hợp tác về việc triển khai thu ngân sách nhà nước, bảo lãnh thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu bằng phương thức điện tử.

Thứ hai, 22/04/2013 - 10:30

ĐÁNG QUAN TÂM
Giá vàng tiếp tục tăng mạnh
Giá vàng tiếp tục tăng mạnh

(Dân trí) - Sáng nay 22/4, giá vàng thế giới tăng mạnh tới 12 USD khiến giá vàng trong nước cũng điều chỉnh vọt qua mốc 42 triệu đồng/lượng. Hiện tại, khoảng cách chênh lệch giữa hai thị trường này vẫn ở mức 6,3 triệu đồng/lượng.

Thứ hai, 22/04/2013 - 09:35

Vỡ nợ và “tín dụng đen” ở Tây Nguyên: Ham lợi, mất cảnh giác
Vỡ nợ và “tín dụng đen” ở Tây Nguyên: Ham lợi, mất cảnh giác

Tín dụng đen kết cấu với nhau theo các dây chuyền nhiều tầng, nên vỡ nợ xảy ra sẽ theo dây chuyền, lan rộng.

Thứ hai, 22/04/2013 - 08:40

Vàng lậu rộng đất sống
Vàng lậu rộng đất sống

Chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới lên mức kỷ lục, hơn 6 triệu đồng/lượng, đang là cơ hội để vàng lậu hoành hành.

Thứ hai, 22/04/2013 - 07:50

Khuyến khích... nói thật
Khuyến khích... nói thật

“Cứ giảm 1% thuế thu nhập doanh nghiệp thì ngân sách Nhà nước mất đi khoảng 6.000 tỷ đồng. Vậy ngân sách Nhà nước phải tính xem có cân đối được hay không thì mới giảm”.

Thứ hai, 22/04/2013 - 07:39

“Không có chuyện đổi tiền ở thời điểm này”
“Không có chuyện đổi tiền ở thời điểm này”

Đó là khẳng định của ông Nguyễn Chí Thành - Cục trưởng Cục Phát hành và Kho quỹ Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Việt Nam khi có tin đồn NHNN sẽ đổi tiền trong thời gian tới.

Thứ hai, 22/04/2013 - 07:23

Những cú dằn mặt đầu cơ
Những cú dằn mặt đầu cơ

Chứng khoán sụt giảm ở ngưỡng 500 điểm; vàng tụt dốc mạnh mất 2 triệu đồng/ngày khiến cho những ai có ý định chuyển hướng dòng tiền từ tiết kiệm sang đầu cơ phải run sợ.

Thứ hai, 22/04/2013 - 07:14

Siêu máy bay Boeing 787 sẽ được bay trở lại trong tuần này
Siêu máy bay Boeing 787 sẽ được bay trở lại trong tuần này

(Dân trí) - Sau nhiều tháng bị đình bay, siêu máy bay Boeing 787 có thể sẽ trở lại bầu trời trong tuần này sau khi Cục hàng không liên bang Mỹ (FAA) phê chuẩn thiết kế mới cho hệ thống pin, vốn là nguyên nhân chính gây sự cố khiến mẫu máy bay này bị cấm bay.

Thứ hai, 22/04/2013 - 05:27

Giới siêu giàu sẽ rút tiền khỏi ngân hàng Thuỵ Sĩ
Giới siêu giàu sẽ rút tiền khỏi ngân hàng Thuỵ Sĩ

Mặc dù Thuỵ Sĩ vẫn đang là điểm đến số một cho giới siêu giàu thế giới, nhưng theo dự báo của Tập đoàn nghiên cứu ngân hàng tư nhân WealthInsight, Thuỵ Sỹ sẽ mất vị trí này cho đến năm 2020 và Singapore có thể sẽ kế vị vị trí này.

Chủ nhật, 21/04/2013 - 03:50

Tiến sĩ Vũ Đình Ánh: SJC nên hoạt động phi lợi nhuận
Tiến sĩ Vũ Đình Ánh: SJC nên hoạt động phi lợi nhuận

Chưa bao giờ giá vàng trong nước và thế giới lại vênh nhau lên đến mức kỷ lục gần 7 triệu đồng/lượng. Điều đáng nói nữa là nó xảy ra trong bối cảnh Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang đấu thầu vàng.

Chủ nhật, 21/04/2013 - 03:34

Giá vàng tuần tới vẫn rất khó lường
Giá vàng tuần tới vẫn rất khó lường

(Dân trí) - Sau khi giảm mạnh 7% trong tuần qua, giá vàng tuần tới được các chuyên gia nhận định sẽ tăng trở lại. Tuy nhiên diễn biến trên thị trường sẽ khó lường tùy thuộc vào tâm lý của nhà đầu tư.

Chủ nhật, 21/04/2013 - 01:23

Dịch vụ chân dài gợi cảm đánh giày hút khách
Dịch vụ chân dài gợi cảm đánh giày hút khách

(Dân trí) - Dù có mức giá cao gấp đôi so với dịch vụ đánh giày thông thường, nhưng dường như việc được phục vụ bởi những cô nàng quyến rũ trong trang phục gợi cảm vẫn khiến nhiều khách hàng, nhất là các quý ông New York, sẵn sàng móc hầu bao.

Chủ nhật, 21/04/2013 - 12:17

Doanh nghiệp kiệt sức
Doanh nghiệp kiệt sức

Bi quan về triển vọng kinh tế cộng với những khó khăn tồn tại kéo dài đã khiến các doanh nghiệp chán nản, có tâm lý buông xuôi, chờ ngày giải tán.

Chủ nhật, 21/04/2013 - 11:48