Năng suất lao động thấp: “Đừng đổ tại người dân”

Dân trí “Năng suất lao động thấp nhất khu vực thì đừng đổ cho người dân thiếu sáng tạo, thiếu chăm chỉ và chúng ta đi lên từ 1 nước nông nghiệp. Bây giờ là lúc phải tìm ra hướng khắc phục...” Chuyên gia Kinh tế Phạm Chi Lan nhận định.
>>Năng suất thấp, Việt Nam nhận lương "bèo" nhất ASEAN
>>Năng suất lao động Việt Nam: 400.000 và 400
>>Những lý do chính khiến năng suất lao động VN thua kém nhiều nước

Mới đây, báo cáo tại Diễn đàn Năng suất lao động Việt Nam 2014 của Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) đã cảnh báo về tình trạng năng suất lao động (NSLĐ) Việt Nam thấp hơn 2 lần so với bình quân các nước trong khu vực ASEAN và thấp hơn nhiều so với Singapore, Thái Lan, Malaysia.
 
Cụ thể NSLĐ Việt Nam chỉ bằng 23% của Malaysia, 12% của Singapore với các nước Đông Bắc Á chỉ bằng 13% Nhật Bản và Hàn Quốc, 46,5% của Trung Quốc... Mặc dù trong giai đoạn trước đó (2001-2010), tốc độ tăng NSLĐ hàng năm của Việt Nam chỉ thấp hơn Trung Quốc một chút.

N
Năng suất lao động Việt Nam thấp sẽ là 1 trong những trở ngại cho Việt Nam khi tham gia hội nhập ngày càng sâu rộng

Đọc những thông tin kinh tế - tài chính mới nhất trên FICA:
 
Báo cáo trên của CIEM một lần nữa gióng lên hồi chuông báo động về năng suất lao động của Việt Nam bởi, tháng 9/2014, Ngân hàng thế giới (WB) và Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) đã đưa ra báo cáo, trong đó chỉ ra NSLĐ người Việt Nam thấp hơn 11 lần so với Nhật Bản và 10 lần so với Trung Quốc. Đặc biệt, năng suất của 15 người Việt Nam mới bằng 1 người Singapore và 10 người Việt Nam mới bằng 1 người Thái Lan.

Báo cáo của CIEM cũng cho rằng, việc tăng NSLĐ của Việt Nam thời gian qua chủ yếu dựa nhiều vào các yếu tố tài nguyên, thâm dụng vốn và khu vực đầu tư nước ngoài. Các ngành nghề khai thác tài nguyên khoáng sản, sử dụng nhiều vốn có mức lương cao nên năng suất cao hơn so với các ngành sản xuất khác. Lương và năng suất lao động khu vực đầu tư nước ngoài FDI cao và bỏ xa khu vực doanh nghiệp vừa và nhỏ. Lương và năng suất lao động khu vực công nghiệp, dịch vụ cao hơn nhiều so với nông lâm ngư nghiệp. Chuyển dịch lao động từ nông nghiệp sang công nghiệp, dịch vụ chậm và thiếu tính bền vững.

Theo TS Nguyễn Đình Cung - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương nhận định: “Năng suất lao động Việt Nam thấp có liên quan rất lớn đến năng lực đổi mới, sáng tạo của người lao động. Người lao động không được làm việc trong môi trường được tự do sáng tạo và có tư tưởng khuyến khích sáng tạo. Tại Việt Nam, nhiều ngành, nghề và nhiều ý tưởng của người dân, doanh nghiệp nếu cơ quan quản lý không quản được thì bị cấm ngay. Muốn tăng NSLĐ đòi hỏi phải hình thành một xã hội sáng tạo. Mọi sáng kiến dù là nhỏ nhất cũng cần phải được xã hội nuôi dưỡng và trân trọng mới có nền tảng để tăng NSLĐ. Không thể chần chừ và rơi mãi vào vòng luẩn quẩn này được nữa”.

Ông Cung cũng cho biết: “Năng suất lao động liên quan mật thiết với thu nhập bình quân của người lao động, bởi đó là thặng dư giá trị họ mang về cho mình. Tuy nhiên, người Việt Nam hiện nay đang bị “giới hạn thặng dư” hay nói khác là nhiều cách quản lý của cơ quan bộ ngành đang cản trở người dân làm giàu chính đang bằng cơ chế không “quản được thì cấm”.

Theo cách đánh giá của WB và ILO, năng suất người lao động dựa trên giá trị tạo ra/thời gian thực. Tức là giá trị tiền lương, giá trị sản lượng người lao động tạo ra trong vòng 1 tiếng, 1 ngày, 1 tháng hay 1 năm. Cách tính trung bình của các tổ chức quốc tế dựa theo độ tuổi, năng lực sáng tạo đổi mới và đặc biệt là không để ý đến nhiều về bằng cấp, chỉ để ý đến trình độ văn hóa, khả năng hiểu biết và hòa nhập môi trường.

Theo chuyên gia Phạm Chi Lan: “Rất may là WB và ILO đã cảnh báo năng suất lao động của Việt Nam thấp hơn khu vực kịp thời, nếu không nó đã bị lãng quên thay bằng các việc khác. Tôi cho rằng, không được đổ NSLĐ thấp vào hết người lao động, vì bản chất người lao động Việt Nam rất chịu khó, rất sáng tạo và thực tế hiện nay đã và đang chứng minh điều đó. Các cuộc thi về tay nghề của Việt Nam đứng hàng đầu khu vực; chỉ số IQ của người Việt Nam (96) đứng thứ hai khu vực chỉ sau người Singapore (103)…Vậy vì sao lại thấp hơn so với các nước khác, đây là thực tế phải nhìn vào công tác đào tạo dạy nghề, quy hoạch và dự báo ngành nghề. Đặc biệt là chính sách phát triển quốc gia phải nhấn mạnh đến vai trò sáng tạo, ý chí khởi nghiệp trong giới trẻ hay không. Cần phải mạnh tay loại bỏ trở lực về cơ chế quản lý và tư tưởng hành chính hóa quan hệ sản xuất”.

Ở một ý kiến khác, TS Nguyễn Đình Cử - Nguyên Viện trưởng Viện Dân số, Gia đình và Trẻ em cho rằng: chính vì dân số phụ thuộc quá nhiều vào nông nghiệp, chuyển dịch cơ cấu kinh tế chậm và đô thị hóa chậm khiến cho năng suất lao động của Việt Nam chưa theo kịp các nước khu vực. Mặc dù có 1 giai đoạn chúng ta chỉ cách không xa họ, nhưng đến thời điểm hiện tại, chúng ta ngày càng cách xa: “Năm 2013, Việt Nam có 67,81% nông thôn, trong khi đó thành thị chỉ chiếm 32,19%. So sánh tương quan năm 2012, thu nhập bình quân/người/năm của người Việt Nam là 4.998 USD, trong khi đó người Singapore là 72.724 USD, gấp 14 lần Việt Nam. Lao động lĩnh vực nông nghiệp của người Singapore chỉ chiếm 0,9% cơ cấu lao động, trong khi đó đội ngũ nông dân chiếm hơn 47% cơ cấu lao động của Việt Nam.

TS Bùi Quang Tuấn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển bền vững: “NSLĐ Việt Nam đúng là thấp nhất khu vực, chịu ảnh hưởng bởi khoa học công nghệ giúp người lao động nâng cao năng suất, nhưng đầu tư cho Khoa học công nghệ không nhiều, giai đoạn 2001-2011 chỉ đầu tư 0,5% GDP, trong khi các nước Hàn Quốc, Singapore, Trung Quốc đầu tư 1-2% GDP. Lao động của chúng ta có được đào tạo nhưng không đúng với nhu cầu, đào tạo một đằng nhưng làm việc một nẻo, nên không cạnh tranh được”.

Nguyễn Tuyền
 

Hà Nội: Tận mục bến xe khách ngầm trên “đất vàng”

MỚI NHẤT
Đồng Rúp Nga mất giá mạnh nhất trong 16 năm
Đồng Rúp Nga mất giá mạnh nhất trong 16 năm

(Dân trí) - Hôm qua (1/12), đồng Rúp Nga có phiên mất giá mạnh nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính nổ ra ở nước này năm 1998. Có thời điểm đồng tiền này sụt giá khoảng 9% so với đồng USD trước khi chốt phiên ở mức giảm xấp xỉ 4%.

Thứ ba, 02/12/2014 - 01:55

Vợ "bầu" Kiên bật khóc: "Tôi kí các hợp đồng vì tin tưởng chồng mình"
Vợ "bầu" Kiên bật khóc: "Tôi kí các hợp đồng vì tin tưởng chồng mình"

(Dân trí) - Liên quan đến hành vi “trốn thuế”, “kinh doanh trái phép”, sáng nay 2/12, HĐXX đã thẩm vấn bà Đặng Ngọc Lan, bà Nguyễn Thúy Hương (vợ và em gái bầu Kiên). Bà Đặng Ngọc Lan đã bật khóc trước tòa và nói: “Tôi kí các hợp đồng vì tin tưởng chồng”.

Thứ ba, 02/12/2014 - 01:40

Vingroup là doanh nghiệp tư nhân nộp thuế lớn nhất Việt Nam 2014
Vingroup là doanh nghiệp tư nhân nộp thuế lớn nhất Việt Nam 2014

Ngày 2/12/2014, Tập đoàn Vingroup được vinh danh là một trong 10 doanh nghiệp nộp thuế lớn nhất Việt Nam năm 2014. Đây là lần đầu tiên một doanh nghiệp 100% vốn tư nhân đạt được thành tích này, bên cạnh các Tập đoàn - Tổng công ty trọng điểm của Nhà nước như PVN, Viettel, PV Gas...

Thứ ba, 02/12/2014 - 01:31

Thủ tướng: “Năm 2014, lạm phát dưới 3%, tăng trưởng 5,9%”
Thủ tướng: “Năm 2014, lạm phát dưới 3%, tăng trưởng 5,9%”

(Dân trí) - Trong năm 2014, dự kiến lạm phát Việt Nam sẽ chỉ dừng dưới 3%, song năm tới, mức lạm phát sẽ được đẩy lên 5% trong tầm kiểm soát để tạo thuận lợi cho nền kinh tế phát triển. Tăng trưởng GDP phấn đấu đạt 6,2% so với mức 5,9% năm 2014.

Thứ ba, 02/12/2014 - 11:40

“Năng suất sản xuất Việt Nam chỉ bằng 7% Trung Quốc”
“Năng suất sản xuất Việt Nam chỉ bằng 7% Trung Quốc”

(Dân trí) - Đại diện AmCham cho biết, chi phí trung bình cho lao động nhà máy ở Việt Nam chỉ bằng khoảng 1/4 chi phí ở Trung Quốc, song lợi thế của chi phí lao động thấp bị giảm đi bởi sản lượng bình quân đầu người còn yếu kém.

Thứ ba, 02/12/2014 - 11:01

Bầu Kiên: "Cho bị cáo uống thuốc huyết áp"
Bầu Kiên: "Cho bị cáo uống thuốc huyết áp"

(Dân trí) - Sáng nay (2/12), HĐXX Phúc thẩm TANDTC tiếp tục xét xử vụ án bầu Kiên và đồng phạm. Tại phiên tòa sáng nay, HĐXX tiến hành làm rõ hành vi “kinh doanh trái phép” cụ thể việc mua bán, chuyển nhượng cổ phần, cổ phiếu 5/6 công ty mà bầu Kiên là người đại diện.

Thứ ba, 02/12/2014 - 10:40

Giá vàng trong nước vẫn cao hơn thế giới 4,2 triệu đồng/lượng
Giá vàng trong nước vẫn cao hơn thế giới 4,2 triệu đồng/lượng

(Dân trí) - Sáng nay 2/12, giá vàng miếng SJC tăng mạnh gần 300.000 đồng/lượng rồi nhanh chóng đi xuống, dù vậy, vẫn cao hơn giá vàng thế giới hơn 4,2 triệu đồng/lượng.

Thứ ba, 02/12/2014 - 10:14

Điềm lạ đánh động các ông lớn ngân hàng
Điềm lạ đánh động các ông lớn ngân hàng

Nhiều ông lớn đang tụt lùi trong bảng xếp hạng, trong khi đó nhiều 'đàn em' lại có bước tiến đáng nể.

Thứ ba, 02/12/2014 - 09:10

Khởi nghiệp không chỉ là ý tưởng
Khởi nghiệp không chỉ là ý tưởng

Một sản phẩm hay, 1 thương hiệu độc, chưa hẳn đã là những yếu tố đủ để đảm bảo cho 1 dự án khởi sự kinh doanh thành công. Bởi trong thực tế thì có tới hàng triệu ý tưởng kinh doanh được những cái đầu đầy hoài bão của các doanh nhân tương lai sản sinh ra mỗi ngày, nhưng “đường dài mới biết ngựa hay”, chỉ có 1 phần nhỏ trong số đó có khả năng thành hiện thực, hoặc sống sót và phát triển được ...

Thứ ba, 02/12/2014 - 09:00

Việt Nam có thêm “5 điểm cộng” trong mắt doanh nghiệp Châu Âu
Việt Nam có thêm “5 điểm cộng” trong mắt doanh nghiệp Châu Âu

(Dân trí) - Cho phép người nước ngoài sở hữu nhà ở, cải cách thời gian nộp thuế, triển vọng ký kết hiệp định thương mại song phương FTA giữa EU và Việt Nam năm 2015…

Thứ ba, 02/12/2014 - 08:56

Giá vàng thế giới bất ngờ tăng vọt đêm qua
Giá vàng thế giới bất ngờ tăng vọt đêm qua

(Dân trí) - Sau khi giảm chóng mặt vào sáng qua, giá vàng quốc tế đã có một cú “lội ngược dòng” ngoạn mục vào đêm qua, tăng một mạch hơn 70 USD/oz. Kết quả, phiên đầu tháng 12 đã trở thành phiên tăng mạnh nhất của giá vàng trong hơn 1 năm.

Thứ ba, 02/12/2014 - 08:50

Sáng mai khai mạc Vietnam Expo 2014 tại TPHCM
Sáng mai khai mạc Vietnam Expo 2014 tại TPHCM

Hội chợ Thương mại Quốc tế Việt Nam lần thứ 12 - Vietnam Expo 2014 - sẽ khai mạc tại tại TPHCM vào ngày mai 3/12. Hội chợ được tổ chức đồng thời với Triển lãm Sản phẩm Thổ Nhĩ Kỳ và Triển lãm Quốc tế Xe hai bánh lần thứ 4 tại Việt Nam.

Thứ ba, 02/12/2014 - 08:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Quà Tết "siêu độc": Hơn nửa triệu đồng một trái đào tiên hồ lô
Quà Tết "siêu độc": Hơn nửa triệu đồng một trái đào tiên hồ lô

(Dân trí) - Những năm gần đây người dân sẵn sàng bỏ ra bạc triệu để tậu về những hoa quả “độc” chưng tết, như: bưởi hồ lô, dưa hấu thỏi vàng, bưởi bàn tay phật…. Tết Ất Mùi năm nay, người dân có thêm lựa chọn nữa là trái đào tiên hình hồ lô để chưng tết.

Thứ ba, 02/12/2014 - 07:43

“Chưa có ngân hàng nào bị phá sản theo đúng nghĩa”
“Chưa có ngân hàng nào bị phá sản theo đúng nghĩa”

(Dân trí) - “Tôi nghĩ, ngân hàng cũng là doanh nghiệp, nếu như làm ăn không ổn thì cũng nên cho ngân hàng phá sản. Như vậy, vấn đề này sẽ minh bạch”, ông Phan Văn Quý, Ủy viên Ủy ban Pháp luật của Quốc hội nói.

Thứ ba, 02/12/2014 - 07:10

Cải cách chính sách: Doanh nghiệp e dè công chức...nhỏ!
Cải cách chính sách: Doanh nghiệp e dè công chức...nhỏ!

(Dân trí) - Chủ tịch VCCI Vũ Tiến Lộc thẳng thắn, vấn đề của những bất cập nằm ở cấp cán bộ chuyên viên, bộ phận thực hiện, và mong muốn của doanh nghiệp là thấy được những sự chuyển biến chính sách trong thực tế chứ không chỉ ở trên giấy tờ.

Thứ ba, 02/12/2014 - 06:41

Chuyện vay mượn và áp lực cuối năm
Chuyện vay mượn và áp lực cuối năm

Cuối năm, trước hàng loạt chương trình cho vay ưu đãi lẫn khuyến mại được các nhà băng bung ra như “trăm hoa đua nở”, cơ hội vay tiền sắm sửa, mua bán tưởng như rất rộng cửa và dễ dàng. Thế nhưng, vay vốn thì cần phải thực tế chứ không chỉ đơn giản một “màu hồng”.

Thứ ba, 02/12/2014 - 06:30

Yêu cầu xử lý nghiêm và "bêu" tên doanh nghiệp vận tải chây ỳ giá cước
Yêu cầu xử lý nghiêm và "bêu" tên doanh nghiệp vận tải chây ỳ giá cước

(Dân trí) - Theo đánh giá của Bộ Tài chính, mặc dù đến nay, nhiều doanh nghiệp vận tải bằng xe ô tô đã thực hiện giảm giá cước. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều doanh nghiệp chưa thực hiện kê khai giảm cước trong khi giá xăng dầu tiếp tục được điều chỉnh giảm sâu.

Thứ ba, 02/12/2014 - 06:07

Kinh Đô "chán" bánh kẹo, chuyển sang bán dầu ăn, mì gói
Kinh Đô "chán" bánh kẹo, chuyển sang bán dầu ăn, mì gói

(Dân trí) - Chính thức công bố sẽ từ bỏ phần lớn mảng kinh doanh chính là bánh kẹo từ giữa năm 2015. Kinh Đô cũng sẽ nâng sở hữu lên trên 51% nhằm nắm quyền chi phối tại "ông lớn" trong ngành dầu ăn Vocarimex.

Thứ hai, 01/12/2014 - 08:54

Giá dầu giảm 1 USD, ngân sách nhà nước "hụt" thu 1.000 tỷ đồng
Giá dầu giảm 1 USD, ngân sách nhà nước "hụt" thu 1.000 tỷ đồng

(Dân trí) - Theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Nên, nếu giá dầu giảm 1 USD/thùng, ngân sách nhà nước sẽ "hụt" thu 1.000 tỷ đồng và nếu như trong năm 2015, mặt bằng giá dầu giảm còn trên dưới 80 USD/thùng, Ngân sách nhà nước theo đó sẽ ghi nhận "hụt" mất 20.000 tỷ đồng.

Thứ hai, 01/12/2014 - 08:51

Trung Quốc ung dung hưởng lợi từ “cuộc chiến giá dầu”
Trung Quốc ung dung hưởng lợi từ “cuộc chiến giá dầu”

(Dân trí) - Trung Quốc đang trở thành quốc gia được lợi hàng đầu trong cuộc chiến giá dầu giữa Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu lửa (OPEC) và đối thủ. Nhân cơ hội giá dầu giảm chóng mặt, Trung Quốc ung dung gom dầu cho dự trữ chiến lược của mình.

Thứ hai, 01/12/2014 - 04:13

Nhiều chiêu trò “móc túi” của chủ nhà trọ
Nhiều chiêu trò “móc túi” của chủ nhà trọ

Các khu trọ tại Hà Nội hiện nay chủ yếu thu hút đông lượng sinh viên, người lao động và phần lớn đều chung hoàn cảnh kinh tế khó khăn. Tuy nhiên, chi tiêu cho cuộc sống vốn đắt đỏ, cộng với các chi phí điện, nước, tiền nhà trọ bị chủ trọ hét giá khiến nhiều người vốn đã khó khăn, nay càng trở nên chật vật.

Thứ hai, 01/12/2014 - 03:50

Ùn ùn đổ về cửa khẩu sang Trung Quốc xách hàng thuê
Ùn ùn đổ về cửa khẩu sang Trung Quốc xách hàng thuê

Khoảng 10 ngày trở lại đây, tại Cửa khẩu Quốc tế Móng Cái, TP Móng Cái (Quảng Ninh) hàng vạn lượt người làm thủ tục xuất cảnh sang Trung Quốc để xách hàng thuê.

Thứ hai, 01/12/2014 - 02:48

Chuyện gì đằng sau 60 tấn "cyanua giả" Besra nhập từ Trung Quốc vào Việt Nam
Chuyện gì đằng sau 60 tấn "cyanua giả" Besra nhập từ Trung Quốc vào Việt Nam

Tập đoàn Besra, chủ khai thác 2 mỏ vàng lớn nhất Việt Nam là Bồng Miêu và Phước Sơn (Quảng Nam) không trả lời được những uẩn khúc đằng sau việc nhập lô hàng 60 tấn ‘cyanua giả’ từ Trung Quốc về phục vụ khai thác vàng tại Quảng Nam.

Thứ hai, 01/12/2014 - 02:05

"Bầu" Kiên phủ nhận cáo buộc
"Bầu" Kiên phủ nhận cáo buộc

(Dân trí) - Trong ngày làm việc thứ 2, Nguyễn Đức Kiên xin được trình bày các nội dung liên quan đến các tội danh của mình.

Thứ hai, 01/12/2014 - 01:36