“Nội soi” mô hình tập đoàn

Kinh doanh thua lỗ, nợ nần "ngập đầu", trong đó là thủ phạm chính của nhiều khoản nợ xấu, doanh nghiệp nhà nước nói chung và các "ông lớn" tập đoàn kinh tế nói riêng đã đánh mất niềm tin của thị trường.

Tái cơ cấu thực ra còn là một cách nói nhẹ nhàng, nếu nói sòng phẳng thì đã đến lúc phải dỡ ra làm lại. Mô hình các tập đoàn thí điểm cần được mổ xẻ một cách minh bạch.

 

Luật Doanh nghiệp Việt Nam (2005) và Nghị định hướng dẫn thi hành coi liên kết về vốn là liên kết cơ bản trong các tập đoàn kinh tế. Mô hình công ty mẹ - công ty con là mô hình chủ đạo trong cấu trúc tập đoàn. Luật đưa ra mức “trên 50% vốn điều lệ hoặc tổng số cổ phần phổ thông đã phát hành của công ty” làm căn cứ xác định quan hệ công ty mẹ- công ty con trong tập đoàn.
 
“Nội soi” mô hình tập đoàn

 

Theo quy định tại Khoản 5 Điều 9 Thông tư số 242/2009/TT-BTC ngày 30/12/2009 của Bộ Tài chính, công ty nhà nước  phải thực hiện hạn chế các hình thức đầu tư như: công ty con không được đầu tư góp vốn vào công ty mẹ; công ty con, doanh nghiệp phụ thuộc công ty mẹ không được góp vốn mua cổ phần khi cổ phần hóa đơn vị trong cùng tập đoàn, tổng công ty hoặc tổ hợp mẹ - con. Như vậy, mô hình tập đoàn kinh tế nhà nước hiện nay chỉ cho phép tồn tại ở mô hình cấu trúc đơn giản (mô hình đầu tư đơn cấp).

 

Tại một hội thảo khoa học do Đại học Luật Hà Nội tổ chức mới đây, Giáo sư, Tiến sỹ Jürgen Keßler đến từ Cộng hòa Liên bang Đức chia sẻ, quốc gia châu Âu này đang sử dụng mô hình tập đoàn đa cấp để tăng sức mạnh cho liên kết tập đoàn.

 

Pháp luật Đức quy định về việc sở hữu chéo cổ phần giữa công ty mẹ và công ty con. Quy định này chỉ áp dụng với các công ty thành lập tại Đức mà không áp dụng cho các công ty thành lập tại nước ngoài tiến hành đầu tư vào Đức. Pháp luật Đức để cho các thành viên trong nhóm công ty tự do trong việc sở hữu chéo cổ phần, các công ty mẹ có thể nắm giữ cổ phần, phần vốn góp của công ty con, đồng thời các công ty con cũng có thể nắm giữ cổ phần, phần vốn góp của công ty mẹ.

 

Tuy nhiên, điểm đặc biệt của pháp luật Đức là cho phép các công ty sở hữu chéo số cổ phẩn chi phối lẫn nhau. Theo đó, một công ty vừa là công ty chi phối, vừa là công ty bị chi phối, vừa là công ty mẹ vừa là công ty con. 

 

Kinh nghiệm xây dựng tập đoàn tại Hàn Quốc cũng rất đáng xem xét với sự thành công trong thời gian vừa qua. Mô hình tập đoàn kinh tế tại Hàn Quốc có cả cấu trúc kim tự tháp và sở hữu chéo. Về cấu trúc kim tự tháp trong mô hình tập đoàn kinh tế tại Hàn Quốc cũng chỉ gồm hai hoặc ba cấp. Các công ty trong tập đoàn kinh tế có mối liên hệ chặt chẽ với nhau, đầu tư đa ngành, và có thể nắm cổ phần của nhau.

 

Cấu trúc này đảm bảo cho hoạt động của các tập đoàn kinh tế tại Hàn Quốc rất ổn định, có nhiều động lực về công nghệ, thương hiệu và tài chính để phát triển. Mặc dù vậy, mô hình này cũng đang gặp những khó khăn do yếu tố quản lý gia đình trị tại Hàn Quốc, đồng thời, sự bảo lãnh chéo giữa các công ty trong tập đoàn cũng đang gây ra những hậu quả nghiêm trọng khi nền kinh tế suy yếu toàn diện.

 

Trở lại với tình hình Việt Nam, một số nhà nghiên cứu cũng cho rằng nên áp dụng chế độ đa cấp cho các tập đoàn kinh tế Nhà nước do những ưu điểm của mô hình này.

 

Nhưng theo ThS. Vũ Phương Đông, Trường Đại học Luật Hà Nội, trong bối cảnh hiện nay, khi năng lực quản lý nguồn vốn đầu tư kinh doanh tại các tập đoàn cũng như việc tách bạch chức năng quản lý Nhà nước và chức năng chủ sở hữu Nhà nước còn đang đứng trước nhiều thách thức, thì quy định mô hình tập đoàn kinh tế đơn cấp là phù hợp hơn.

 

Hơn thế nữa, chỉ nên quy định tập đoàn có ba hoặc bốn cấp là phù hợp, không nên để các tập đoàn kinh tế Nhà nước phát triển đến cấp năm, cấp sáu, ”cháu chắt” như hiện nay, rất khó quản lý dòng vốn.

 

 Tại Diễn đàn kinh tế Mùa xuân 2013 vừa diễn ra tại Nha Trang, TS. Trịnh Quang Anh, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu Tập đoàn Đầu tư phát triển Việt Nam đã đưa ra một con số gây sốc: ước tính, nếu cộng cả những khoản nợ tiềm tàng, gồm nợ khoanh, nợ được cơ cấu lại theo Quyết định 780 và nợ được cơ cấu lại của Vinashin, Vinalines, “tổng nợ xấu ước tính nửa triệu tỷ đồng”.

 

Hồi tháng 1, Ban Chỉ đạo đổi mới và phát triển doanh nghiệp thuộc Văn phòng Chính phủ khi báo cáo về tình hình tái cơ cấu và đính hướng phát triển doanh nghiệp nhà nước trong năm 2013  cũng đã đã công bố con số gây choáng váng. Theo đó, tổng số nợ phải trả của các đơn vị này lên tới 1.334.903 tỷ đồng.

 

Theo Mai Hoa

Pháp Luật VN

MỚI NHẤT
Hơn 7.400 tỷ đồng của ACB “mắc kẹt” vì bầu Kiên
Hơn 7.400 tỷ đồng của ACB “mắc kẹt” vì bầu Kiên

(Dân trí) - Số dư nợ của 6 công ty liên quan tới ông Nguyễn Đức Kiên tại ACB còn tới 7.416 tỷ đồng. Từ tháng 9/2012, NHNN đã thực hiện thanh tra toàn diện về vấn đề này song chưa công bố kết luận.

Thứ ba, 16/04/2013 - 06:35

Khi doanh nghiệp gục ngã
Khi doanh nghiệp gục ngã

Khó tiếp cận vốn vay, lãi suất cao, sức ép từ hàng hóa ngoại nhập... khiến nhiều doanh nghiệp (DN) teo tóp, giải thể. Thậm chí, có đơn vị liêu xiêu vì thương hiệu Vinashin trong bối cảnh khó khăn hiện nay.

Thứ ba, 16/04/2013 - 03:59

Khách lẻ tiếp tục bung tiền gom vàng
Khách lẻ tiếp tục bung tiền gom vàng

Tiếp đà giảm giá “sốc”, giá vàng sáng 16/4 giảm xuống mức kỷ lục, còn khoảng 39 triệu đồng/lượng. Chớp cơ hội vàng mất giá, người dân lại bung tiền đổ tới các cửa hàng để gom vàng.

Thứ ba, 16/04/2013 - 02:55

Thu tiền sử dụng đất khu Ciputra: Từ tạm tính 313 tỉ lên 1.400 tỉ đồng
Thu tiền sử dụng đất khu Ciputra: Từ tạm tính 313 tỉ lên 1.400 tỉ đồng

1.400 tỉ đồng là số tiền sử dụng đất mà liên ngành (Sở Tài chính, Sở TNMT, Cục Thuế…) vừa trình UBND TP.Hà Nội để thu tiền sử dụng đất với Cty Nam Thăng Long - chủ đầu tư khu đô thị Nam Thăng Long (khu Ciputra).

Thứ ba, 16/04/2013 - 02:50

Vàng SJC bất ngờ lấy lại mốc 41 triệu đồng/lượng
Vàng SJC bất ngờ lấy lại mốc 41 triệu đồng/lượng

(Dân trí) - Sau khi rơi xuống mức thấp nhất từ khoảng giữa tháng 7/2011, giá vàng SJC đã bật tăng trở lại hướng về mốc 41 triệu đồng/lượng theo đà phục hồi của giá vàng thế giới. Tuy nhiên, chênh lệch giữa giá vàng SJC và thế giới vẫn "khủng" 6,1 triệu đồng/lượng.

Thứ ba, 16/04/2013 - 02:00

Gần 1 tấn vàng "Nhà nước" được bán rẻ hơn thị trường
Gần 1 tấn vàng "Nhà nước" được bán rẻ hơn thị trường

(Dân trí) - Kết thúc phiên đấu thầu vàng sáng nay 16/4, Ngân hàng Nhà nước đã bán thành công 25.700 lượng với mức giá trúng thầu thấp nhất là 38,7 triệu đồng/lượng. Mức giá này thấp hơn giá thị trường gần 1 triệu đồng/lượng.

Thứ ba, 16/04/2013 - 01:20

Nỗ lực phục hồi bị bẻ gãy, chứng khoán quay đầu giảm
Nỗ lực phục hồi bị bẻ gãy, chứng khoán quay đầu giảm

(Dân trí) - Sau khi lao dốc tiếp 13 điểm vào đầu phiên, VN-Index có lúc đã chạm tới mốc tham chiếu, song ngay lập tức quay đầu giảm điểm cuối phiên. Dòng tiền chảy vào sàn TPHCM khả quan hơn với trên 1.000 tỷ đồng trong phiên sáng, song khối lượng giao dịch giảm.

Thứ ba, 16/04/2013 - 12:46

Jetstar khai thác trở lại đường bay Hà Nội - Nha Trang
Jetstar khai thác trở lại đường bay Hà Nội - Nha Trang

Hãng hàng không Jetstar Pacific cho biết, từ 1/6 - 31/8/2013 sẽ khai thác trở lại đường bay giữa Hà Nội và Nha Trang bằng máy bay Airbus A320 - 180 chỗ ngồi.

Thứ ba, 16/04/2013 - 12:15

“Trùm” đầu cơ vàng mất gần 1 tỷ USD chỉ sau 2 ngày
“Trùm” đầu cơ vàng mất gần 1 tỷ USD chỉ sau 2 ngày

(Dân trí) - Với việc thị trường vàng thế giới lao dốc tới 13% chỉ trong 2 phiên gần đây, tỷ phú Mỹ John Paulson, ông chủ quỹ đầu cơ từng một thời phát tài nhờ giá vàng tăng, đã mất gần 1 tỷ USD.

Thứ ba, 16/04/2013 - 12:04

Vàng bảo toàn giá trị suốt 2.500 năm: Sự thật hay hư cấu?
Vàng bảo toàn giá trị suốt 2.500 năm: Sự thật hay hư cấu?

(Dân trí) - Bằng cách so sánh giá giữa vàng và một số mặt hàng như lúa mỳ, ngũ cốc... phần nào chứng minh, vàng bảo toàn được giá trị tài sản qua thời gian. Tuy nhiên, mọi so sánh không tránh khỏi khập khiễng khi mỗi hàng hóa đều có lý do biến động giá riêng.

Thứ ba, 16/04/2013 - 11:30

Các sản phẩm yến Ninh Thuận ế thảm hại
Các sản phẩm yến Ninh Thuận ế thảm hại

(Dân trí) - Sau thông tin chim yến ở Ninh Thuận chết hàng loạt và cơ quan chức năng lấy mẫu xét nghiệm cho kết quả dương tính với cúm H5N1 khiến những đại lý kinh doanh các sản phẩm từ tổ yến của tỉnh điêu đứng vì không bán được hàng, người nuôi yến cũng lao đao.

Thứ ba, 16/04/2013 - 10:43

Vụ nho dán cờ Trung Quốc: BigC bị phạt 35 triệu đồng
Vụ nho dán cờ Trung Quốc: BigC bị phạt 35 triệu đồng

(Dân trí) - Vụ việc nho Việt dán cờ Trung Quốc tạm khép lại khi BigC bị phạt 35 triệu đồng. Ngoài ra, BigC đã thừa nhận lấy nho từ nhiều nguồn khác nhau chứ không phải từ một cơ sở như đơn vị này nói ban đầu...

Thứ ba, 16/04/2013 - 08:56

ĐÁNG QUAN TÂM
Vàng giảm “sốc”: Ngán ngẩm đầu cơ?
Vàng giảm “sốc”: Ngán ngẩm đầu cơ?

Thị trường tài chính VN dường như đã qua cái thời đầu cơ, không quan tâm tới giá trị thực. Giờ đây, nếu BĐS có lao dốc, vàng có tụt giảm hay chứng khoán có “sập sàn”, thì hiện tượng ham hố lao vào “bắt dao rơi” có lẽ không dễ dãi như trước.

Thứ ba, 16/04/2013 - 08:48

Băn khoăn đối tượng doanh nghiệp hưởng thuế suất 20%
Băn khoăn đối tượng doanh nghiệp hưởng thuế suất 20%

Nhiều ý kiến cho rằng dự thảo quy định DN dưới 200 lao động và doanh thu dưới 20 tỉ đồng/năm mới được áp dụng thuế suất thuế TNDN ưu đãi 20% là không hợp lý.

Thứ ba, 16/04/2013 - 07:59

Hãi hùng chất lạ "yểm" trong hàng Trung Quốc
Hãi hùng chất lạ "yểm" trong hàng Trung Quốc

Sau vụ chất lạ trong áo ngực, vật lạ trong áo trẻ nhỏ, dư luận gần đây lại tiếp tục hoang mang do phát hiện các gói lạ trong đĩa và dép Trung Quốc. Không biết còn “vật thể lạ” nào đang ẩn náu trong hàng Trung Quốc trôi nổi trên thị trường?

Thứ ba, 16/04/2013 - 07:17

Nhà hàng hải sản toàn tiếp viên mặc bikini bị “ném đá”
Nhà hàng hải sản toàn tiếp viên mặc bikini bị “ném đá”

(Dân trí) - Một nhà hàng hải sản tại tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc đang gây nhiều chú ý khi bắt toàn bộ nhân viên nữ phải mặc bikini đồng thời miễn phí cho các nữ thực khách dám mặc trang phục này. Tuy nhiên đã có nhiều ý kiến chỉ trích chiêu kinh doanh này.

Thứ ba, 16/04/2013 - 06:52

TP.HCM sẽ phơi bày công khai những dự án "rùa"
TP.HCM sẽ phơi bày công khai những dự án "rùa"

(Dân trí) - UBND TP.HCM vừa yêu cầu Sở Tài nguyên- Môi trường phối hợp với UBND các quận huyện rà soát kỹ danh mục các dự án thực hiện chậm tiến độ để tổ chức công bố công khai.

Thứ ba, 16/04/2013 - 05:45

“Ghế nóng” Agribank chính thức có chủ sau 21 tháng bỏ trống
“Ghế nóng” Agribank chính thức có chủ sau 21 tháng bỏ trống

(Dân trí) - Ngân hàng Agribank đã chính thức bổ nhiệm ông Trịnh Ngọc Khánh giữ chức Thành viên Hội đồng thành viên kiêm Tổng giám đốc. Như vậy, sau thời gian 21 tháng bị bỏ trống, chiếc ghế tổng giám đốc của Agribank đã có chủ.

Thứ hai, 15/04/2013 - 04:15

Buộc đóng cửa phòng giao dịch ngân hàng thua lỗ
Buộc đóng cửa phòng giao dịch ngân hàng thua lỗ

(Dân trí) - Thống đốc Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng rà soát lại toàn bộ các đơn vị mạng lưới; những phòng giao dịch kinh doanh thua lỗ, không an toàn, vi phạm quy định thì phải có kế hoạch khắc phục, thậm chí là đóng cửa.

Thứ hai, 15/04/2013 - 04:07

Tiếp tục chào bán 1 tấn vàng “Nhà nước”
Tiếp tục chào bán 1 tấn vàng “Nhà nước”

(Dân trí) - 9h sáng mai 16/4, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục tổ chức đấu thầu 26.000 lượng vàng (tương đương 1 tấn vàng quy đổi). Giá tham chiếu để tính giá trị đặt cọc là 41,3 triệu đồng/lượng, giảm 1,6 triệu đồng so với mức giá 42,9 triệu đồng/lượng trong phiên đấu thầu trước đó.

Thứ hai, 15/04/2013 - 03:46

Những tuyến phố "thò ra thụt vào" tại Hà Nội
Những tuyến phố "thò ra thụt vào" tại Hà Nội

(Dân trí) - Ở những tuyến phố mà mỗi tấc đất là cả tấc vàng thì không lạ gì khi vỉa hè luôn bị "xà xẻo", lấn chiếm, thậm chí có những ngôi nhà còn thò ra "ngoặm" hết vỉa hè đến sát mép lòng đường...

Thứ hai, 15/04/2013 - 03:32

“Ông lớn” Ma San giảm sàn, VN30-Index mất 17 điểm
“Ông lớn” Ma San giảm sàn, VN30-Index mất 17 điểm

(Dân trí) - Mức sụt giảm "chóng mặt" tại các mã cổ phiếu lớn, có vốn hóa cao như MSN, VNM đã kéo sụt VN30-Index mất 16,94 điểm, VN-Index mất hơn 14 điểm. Trong đó, MSN mất 8.000 đồng cp, VNM mất 5.000 đồng/cp.

Thứ hai, 15/04/2013 - 03:03

Kỳ vọng giá vàng vỡ tan tành
Kỳ vọng giá vàng vỡ tan tành

Dù có thêm tới gần 160 nghìn lượng vàng được cung ra thị trường, kỳ vọng giảm chênh lệch giá vàng trong nước với quốc tế chính thức “phá sản” vào cuối tuần qua, khi giá vàng thế giới rơi ''thủng đáy'' 1.480 USD/ounce.

Thứ hai, 15/04/2013 - 03:02

Dạy chim hót kiếm bạc tỷ
Dạy chim hót kiếm bạc tỷ

Từ bỏ công việc của một kỹ sư công nghệ thông tin, anh Phúc quyết định về quê chăm đàn chim bồ câu, chim cu gáy. Chìa đôi tay chi chít những vết chim mổ, anh cười hiền vì duyên phận đã gắn anh với nghề hái tiền tỷ này.

Thứ hai, 15/04/2013 - 02:38