Ông Lê Đăng Doanh: “Cuộc sống luôn mạnh hơn mọi giáo điều”

“Cỏ May xin đăng ký kinh doanh về ngành sản xuất gạo. Họ nộp đơn lên Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn. Sau hàng tháng đợi chờ, vẫn không có hồi âm. Cỏ May lúng túng hỏi chuyên gia, và được khuyên: Hãy thử xin ở Singapore!”
>>"Lẽ ra người Việt đã phải đạt thu nhập bình quân 10.000 USD"
>>HSBC: Kinh tế Việt Nam đang đối mặt hàng loạt thách thức, khó khăn
>>"Việt Nam đứng cuối bảng ASEAN về nhiều tiêu chí"

Chỉ vài tiếng đồng hồ, mọi thủ tục hoàn tất, và Cỏ May chính thức hoạt động ở Singapore. Nhập lúa từ Việt Nam, chế biến thành gạo phẩm chất cao, và bán trong các siêu thị tại Singapore.

Câu chuyện này đã được TS Lê Đăng Doanh, nguyên Viện trưởng Viện Quản lý Kinh tế Trung ương và hiện là thành viên Ủy ban Chính sách Phát triển của Liên Hợp Quốc kể tại Hội thảo “30 năm đổi mới: Thành tựu, Bài học và Triển vọng”, hôm 8/10 vừa qua.

Theo quan sát của ông Doanh, từ khi Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) được thành lập đến nay có rất nhiều doanh nghiệp Việt Nam đăng ký hoạt động ở Singapore và Thái Lan, những nơi có môi trường kinh doanh tốt hơn nhiều so với Việt Nam.


TS Lê Đăng Doanh. Ảnh: Ngô Vương Anh

TS Lê Đăng Doanh. Ảnh: Ngô Vương Anh

“Điều đó tốt cho các công ty đó, nhưng là một thách thức lớn cho Việt Nam, bởi bao nhiêu thuế má và việc làm được tạo ra Singapore và Thái Lan được hưởng tất”, TS Doanh lưu ý.

Những câu chuyện mà TS. Lê Đăng Doanh vừa kể chỉ là một trong những thách thức mà Việt Nam phải đối mặt sau 30 năm đổi mới và hội nhập kinh tế quốc tế. Còn vô vàn những thách thức khác trong hành trình tới phồn vinh mà chúng ta không có cách nào né tránh được, buộc phải đối diện và tìm cách vượt qua.

Cho đến nay, mô hình kinh tế thị trường mà Việt Nam đã xây dựng vẫn còn chưa hoàn thiện. Để minh chứng cho đúc kết này, TS Doanh đưa ra vài dẫn chứng cụ thể:

Thứ nhất, đất đai và tài nguyên thiên nhiên được coi là “sở hữu toàn dân”, tức là không có chủ sở hữu cụ thể, dẫn đến thực trạng một số quan chức tham lam đã lạm dụng quyền lực để thu lợi bất chính. Chẳng hạn như chênh lệch quá cao giữa giá đến bù đất cho nông dân với giá đất xây dựng.

Hay việc thuê đất, giao đất không dựa trên hợp đồng tự nguyện giữa người dân và doanh nghiệp, mà thông qua biện pháp hành chính, cưỡng chế, gây ra bất bình trong xã hội. Hoặc hầm mỏ, tài nguyên thiên nhiên, rừng và đất rừng được chuyển giao cho danh nghiệp khai thác cũng còn thiếu công khai minh bạch, tạo ra miếng đất màu mỡ cho quan chức suy thoái tham nhũng.

Thứ hai, tín dụng lãi suất vẫn còn được điều hành bằng biện pháp hành chính, phần lớn tín dụng được giao cho các tập đoàn và tổng công ty nhà nước với lãi suất thấp hơn lãi suất thị trường. Kết quả là nguồn lực được phân bổ không hiệu quả, doanh nghiệp nhà nước sử dụng nhiều vốn nhưng đóng góp cho tăng trưởng kinh tế chưa tương xứng.

Thứ ba, nhà nước vẫn còn can thiệp vào thị trường ở các cấp khác nhau, tạo cơ hội cho lợi ích nhóm phát triển. Nhà nước duy trì độc quyền ở nhiều sản phẩm và dịch vụ chưa có cơ chế kiểm soát hiệu quả, làm môi trường kinh doanh kém lành mạnh, tạo cơ hội cho một số đối tượng giàu lên nhanh chóng, trong khi số đông doanh nghiệp tư nhân nhỏ và vừa vật vã mãi chưa lớn lên được. Chính vì vậy, sau một thời gian tăng trưởng ngoạn mục, kinh tế Việt Nam lại rơi vào tình trạng bất ổn, bội chi ngân sách cao, nợ công tăng, và tốc độ tăng trưởng giảm sút, TS Doanh kết luận.

Thứ tư, chi thường xuyên còn cao do bộ máy công kềnh. Theo ông Doanh, cần tái cơ cấu ngân sách toàn diện gắn liền với tái cơ cấu bộ máy, thiết lập kỷ luật ngân sách nghiêm minh, công khai, minh bạch, gắn liền với trách nhiệm giải trình và trách nhiệm cá nhân để tiết kiệm chi tiêu.

Bên cạnh đó còn có cả mối lo nợ công (năm 2015 đạt 63% GDP và đụng trần nợ công), chiếm tỷ lệ chi trả khá cao làm cho cân đối ngân sách trở nên khó khăn.

“Tất cả những thách thức kể trên muốn khác phục và vượt qua đều cần một cải cách duy nhất: cải cách thể chế”, TS Doanh đúc kết sau khi rút ra 4 vấn đề lớn đang góp phần kìm hãm con đường đưa Việt Nam tới phồn vinh.

Cải cách thể chế - đổi mới lần 2

Ông Doanh cho rằng, “tình hình trong nội bộ nền kinh tế Việt Nam và các cam kết hội nhập quốc tế đòi hỏi Việt Nam phải thực hiện sớm những cải cách thể chế cơ bản và có hệ thống, thay vì những cải cách cục bộ, từng mặt, từng bộ phận như cho đến nay”.

Xem ra con đường đã được khai thông bởi, trong chiến lược Phát triển Kinh tế Xã hội 2011-2020, được Đại hội XI thông qua đã đề ra yêu cầu cải cách chính trị. Cụ thể như sau: “Đổi mới chính trị phải đồng bộ với đổi mới kinh tế theo lộ trình thích hợp, trọng tâm là hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa…

Văn bản này cũng xác định nghiêm túc rằng “hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, trọng tâm là tạo lập môi trường cạnh tranh bình đẳng và cải cách hành chính” là khâu đột phá chiến lược số 1.

Tuy nhiên, TS Doanh không khỏi cảm giác tiếc nuối bởi những định hướng đúng đắn kể trên vẫn chưa được thực hiện nghiêm túc, rốt ráo trong khi thời gian trôi đi rất nhanh, láng giềng cũng chạy rất nhanh, còn chúng ta vẫn lề mề ở tít dưới xa.

Mặc dù ý thức rằng cuộc cải cách lần này chắc chắn sẽ gặp nhiều khó khăn thậm chí có cả những chống đối quyết liệu từ những nhóm lợi ích vốn liên kết chặt chẽ với nhau nhằm thao túng chính sách quốc gia, tuy nhiên ông Doanh vẫn có niềm tin sắt đá rằng “cuộc sống luôn mạnh hơn mọi giáo điều”.

Theo Huỳnh Phan
VietnnamNet

MỚI NHẤT
Chính phủ yêu cầu mở rộng diện khoán xe công
Chính phủ yêu cầu mở rộng diện khoán xe công

(Dân trí) - Trong các giải pháp điều hành năm 2017, Chính phủ yêu cầu phải lưu ý đề xuất các giải pháp triệt để tiết kiệm trong chi đầu tư phát triển và chi thường xuyên, rà soát cắt giảm ngay những nội dung chi và nhiệm vụ chi không thực sự cần thiết, mở rộng diện khoán xe công, áp dụng mạnh mẽ cơ chế khoán chi trong các cơ quan, đơn vị sử dụng ngân sách nhà nước, quản lý chặt chẽ tài sản công.

Thứ sáu, 14/10/2016 - 08:00

Thị trường bất động sản chứng kiến sự gia nhập của người chơi mới
Thị trường bất động sản chứng kiến sự gia nhập của người chơi mới

Nửa cuối năm 2016, thị trường bất động sản nóng dần lên khi liên tục đón nhận nhiều sản phẩm chất lượng cao được đầu tư kỹ lưỡng của các chủ đầu tư ngành dược phẩm, dệt may, sản xuất…

Thứ sáu, 14/10/2016 - 07:37

Tổng thanh tra xe nhập: Độc quyền + gian lận = siêu lợi nhuận
Tổng thanh tra xe nhập: Độc quyền + gian lận = siêu lợi nhuận

Những thông tin đầu tiên rò rỉ từ Bộ Tài chính cho thấy không chỉ một số đơn vị phân phối thương mại mà cả đại gia xe chính hãng cũng dùng chiêu trò để gian lận thuế. Và việc hai nhãn xe hạng sang chính hãng có khả năng bị truy thu hàng trăm tỉ tiền thuế phần nào cho thấy thông tư 20 về nhập khẩu xe không phải là rào chắn hoàn hảo để ngăn gian lận thuế như nhiều người lầm tưởng.

Thứ sáu, 14/10/2016 - 07:30

Sau Formosa  đến lượt Vedan xin tự nhập than để phát điện
Sau Formosa đến lượt Vedan xin tự nhập than để phát điện

(Dân trí) - Công ty Cổ phần Hữu hạn Vedan Việt Nam (100% vốn đầu tư nước ngoài - FDI) vừa có công văn xin Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài Chính, Công Thương và Tổng cục Hải quan cho nhập khẩu than trực tiếp về phát điện thay vì qua các doanh nghiệp (DN) được chỉ định theo quy định của Chính phủ từ năm 2014.

Thứ sáu, 14/10/2016 - 06:32

Campuchia, Indonesia làm "xe xanh", ô tô Việt đang ở đâu?
Campuchia, Indonesia làm "xe xanh", ô tô Việt đang ở đâu?

(Dân trí) - Thông tin Chính phủ Indonesia vừa đưa ra nhiều chính sách hỗ trợ phát triển công nghiệp xe ô tô điện để đến năm 2018 sẽ cho ra đời những dòng xe điện sản xuất quy mô công nghiệp. Tương tự, Campuchia cũng đã đưa một loại xe xanh chạy điện vào sản xuất và đi quảng bá khắp nơi. Vậy, xe hơi Việt Nam, có gì trước trào lưu xe điện, xe xanh của thế giới và khu vực?

Thứ sáu, 14/10/2016 - 06:00

Tân Giám đốc WB cam kết giúp Việt Nam thành nước công nghiệp trong vòng một thế hệ!
Tân Giám đốc WB cam kết giúp Việt Nam thành nước công nghiệp trong vòng một thế hệ!

(Dân trí) - Tân Giám đốc World Bank cũng cam kết sẽ làm hết sức mình để hỗ trợ Việt Nam chuyển đổi, thực hiện những mục tiêu và định hướng tầm nhìn đến năm 2035, giúp Việt Nam trở thành một nước công nghiệp trong vòng một thế hệ.

Thứ năm, 13/10/2016 - 09:11

Áp dụng quy định mới về lệ phí trước bạ từ 1/1/2017
Áp dụng quy định mới về lệ phí trước bạ từ 1/1/2017

(Dân trí) - Chính phủ vừa ban hành Nghị định về lệ phí trước bạ, bắt đầu có hiệu lực từ 1/1/2017. Theo đó, mức thu lệ phí trước bạ sẽ tính theo tỷ lệ %, riêng với xe máy và ô tô con có mức thu lệ phí trước bạ lần đầu lần lượt là 2% và 10%. Mức thu lệ phí trước bạ đối với tài sản quy định khống chế tối đa là 500 triệu đồng.

Thứ năm, 13/10/2016 - 07:58

Bộ Công Thương: 57 xe công dư thừa 55 xe cũ, xin sắm thêm 19 xe
Bộ Công Thương: 57 xe công dư thừa 55 xe cũ, xin sắm thêm 19 xe

(Dân trí) - Bộ Công Thương cho biết, trong 57 xe dư thừa theo quy định mới về định mức xe công thì có tới 55 xe đã quá thời gian sử dụng theo quy định mà không thể tiếp tục sử dụng được hoặc đã hỏng nhưng việc sửa chữa để tiếp tục sử dụng không hiệu quả. Nhưng Bộ này lại xin mua tăng thêm 19 xe.

Thứ năm, 13/10/2016 - 05:58

Đòi nợ thuê: Phải ăn mặc lịch sự, không mặc như "xã hội đen"
Đòi nợ thuê: Phải ăn mặc lịch sự, không mặc như "xã hội đen"

(Dân trí) - Đây là một trong những quy định được nêu tại dự thảo Nghị định về về kinh doanh dịch vụ đòi nợ do Bộ Tài chính soạn thảo và đang lấy ý kiến rộng rãi. Mặc dù quy mô tín dụng đen ở Việt Nam rơi vào con số khoảng 50 tỷ USD (năm 2013) nhưng theo thống kê báo cáo lên Bộ Tài chính thì số lượng các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ đòi nợ đang ngày càng thu hẹp, đa số kinh doanh không có lãi.

Thứ năm, 13/10/2016 - 03:46

Loại hình bất động sản nào sẽ dẫn đầu thị trường cuối năm 2016?
Loại hình bất động sản nào sẽ dẫn đầu thị trường cuối năm 2016?

Những tháng cuối năm, phân khúc căn hộ cao cấp tại Hà Nội sẽ tiếp tục đón nhận nguồn cung căn hộ đến từ các dự án mới, dự kiến hơn 13.000 căn hộ, khoảng 800 căn biệt thự nhà liền kề sẽ gia nhập thị trường.

Thứ năm, 13/10/2016 - 03:35

Doanh nghiệp đòi Bộ bồi thường vì... hạ bớt điều kiện kinh doanh
Doanh nghiệp đòi Bộ bồi thường vì... hạ bớt điều kiện kinh doanh

(Dân trí) - Trong khi hàng loạt doanh nghiệp kinh doanh gas tố bị "ép chết" vì chính sách thì mới đây, một loạt doanh nghiệp kinh doanh gas khác lại vừa có đơn kiến nghị lên Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Công Thương về việc cân nhắc, xem xét không sửa quy định hạ chuẩn điều kiện kinh doanh gas tại Nghị định 19.

Thứ năm, 13/10/2016 - 02:00

Chủ tịch FLC: Khởi nghiệp là cơ hội để đổi đời, nhưng cũng có nhiều rủi ro
Chủ tịch FLC: Khởi nghiệp là cơ hội để đổi đời, nhưng cũng có nhiều rủi ro

Ông Trịnh Văn Quyết, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Tập đoàn FLC chia sẻ về cơ hội và thách thức kinh doanh trong giai đoạn hiện nay.

Thứ năm, 13/10/2016 - 01:50

ĐÁNG QUAN TÂM
Biến bãi giữa sông Hồng làm bãi đỗ xe
Biến bãi giữa sông Hồng làm bãi đỗ xe

(Dân trí) - Hiệp hội Vận tải Hà Nội vừa hiến kế cho thành phố Hà Nội về một số giải pháp chống chống ùn tắc và hạn chế xe cá nhân, đáng chú ý trong số này là đề nghị Hà Nội làm cống hóa sông Kim Ngưu và biến bãi giữa sông Hồng thành bãi đỗ xe mới.

Thứ năm, 13/10/2016 - 11:21

100 doanh nghiệp lớn nộp gần 3 tỷ USD thuế thu nhập doanh nghiệp
100 doanh nghiệp lớn nộp gần 3 tỷ USD thuế thu nhập doanh nghiệp

(Dân trí) - Trong năm 2015, 1.000 doanh nghiệp nộp thuế thu nhập doanh nghiệp lớn nhất Việt Nam đóng góp tới hơn 90.000 tỷ đồng cho ngân sách Nhà nước, trong đó, 100 doanh nghiệp đứng đầu chiếm tới 75%.

Thứ năm, 13/10/2016 - 11:00

Doanh nhân không cần quan hệ bất minh
Doanh nhân không cần quan hệ bất minh

(Dân trí) - Doanh nhân không cần quan hệ bất minh, đó mới là thế hệ doanh nhân liêm chính - TS Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam đã mong mỏi và truyền đi thông điệp này nhân ngày Doanh nhân Việt Nam (13/10).

Thứ năm, 13/10/2016 - 10:30

Tỷ giá trung tâm vượt ngưỡng 22.000 VND/USD
Tỷ giá trung tâm vượt ngưỡng 22.000 VND/USD

(Dân trí) - Ngày 13/10, tỷ giá trung tâm tăng tiếp 15 VND, vượt ngưỡng 22.000 VND/1 USD. Đây là phiên thứ 3 liên tiếp tỷ giá trung tâm đi lên với mức tăng tổng cộng 42 VND.

Thứ năm, 13/10/2016 - 10:23

"Người chơi có trách nhiệm" - thí điểm casino tại The Grand Hồ Tràm
"Người chơi có trách nhiệm" - thí điểm casino tại The Grand Hồ Tràm

Ông Micheal Kelly, Chủ tịch cấp cao của ACDL, công ty con Dự án Hồ Tràm, và là CEO kiêm Giám đốc điều hành The Grand Hồ Tràm Strip bày tỏ thiện chí sẵn sàng cho thí điểm rộng rãi mô hình casino cho người Việt vào chơi. 3 năm qua, dự án này cũng đã thí điểm casino cho người nước ngoài vào chơi.

Thứ năm, 13/10/2016 - 10:00

Căn hộ đa năng cho khách trẻ - "Cơn sốt" đang đổ bộ khu Nam TP.HCM
Căn hộ đa năng cho khách trẻ - "Cơn sốt" đang đổ bộ khu Nam TP.HCM

Với mức giá chỉ từ 1,23 tỷ/căn cùng lịch thanh toán 1%/tháng, lãi suất 0% và được chia nhỏ và kéo dài trong 2 năm rưỡi, Sunrise Riverside như “bật đèn xanh” cho các khách hàng trẻ có thể hiện thực hóa ước mơ mua nhà an cư ngay tại trung tâm Nam Sài Gòn.

Thứ năm, 13/10/2016 - 09:15

Lạ lùng trồng rau trong… xe buýt
Lạ lùng trồng rau trong… xe buýt

Bạn có thể trồng rau ở bất cứ đâu, kể cả những không gian chật hẹp như một chiếc xe buýt chỉ 10m2. Đó là điều đã được chứng minh ở thành phố Salt Lake, bang Utah, Mỹ.

Thứ năm, 13/10/2016 - 09:05

Gặp bác sĩ xây dựng thương hiệu riêng trên thị trường nha khoa quốc tế
Gặp bác sĩ xây dựng thương hiệu riêng trên thị trường nha khoa quốc tế

Sau những năm cố gắng xây dựng ước mơ của bác sĩ Nguyễn Đức Tuyên đã hoàn thiện được một phần khi anh dành tâm huyết của mình cho những trung tâm khám chữa bệnh về nha khoa của anh đã được ra đời và được đặt tại khắp các tỉnh phía Bắc . Với sự cố gắng của mình, bác sĩ Nguyễn Đức Tuyên luôn mong muốn xây dựng thương hiệu riêng của mình trên thị trường nha khoa đúng với chữ Tâm của nghề bác sĩ.

Thứ năm, 13/10/2016 - 09:00

Dự án Golden Field Mỹ Đình cam kết bàn giao đúng tiến độ
Dự án Golden Field Mỹ Đình cam kết bàn giao đúng tiến độ

Hiện tại, Golden Field Mỹ Đình đã hoàn thành 50% khối lượng công trình và đến ngày 31/12/2016 sẽ tiến hành cất nóc. Chủ dầu tư MBLand cam kết hoàn thiện và đưa dự án vào khai thác trong quý IV/2017.

Thứ năm, 13/10/2016 - 08:30

Quy định gây tiêu tốn hàng trăm tỷ đồng của doanh nghiệp được bãi bỏ
Quy định gây tiêu tốn hàng trăm tỷ đồng của doanh nghiệp được bãi bỏ

(Dân trí) - Bộ Công Thương đã chính thức bãi bỏ quy định khiến doanh nghiệp phải trả chi phí hàng trăm tỉ đồng cho việc kiểm tra, và thời gian thông quan hàng hoá kéo dài trong suốt 7 năm qua.

Thứ năm, 13/10/2016 - 08:25

Từ tay trắng sở hữu trang trại cho thu nhập tiền tỷ
Từ tay trắng sở hữu trang trại cho thu nhập tiền tỷ

(Dân trí) - Con đường đi đến thành công ngoài yếu tố may mắn, hẳn không thể thiếu sự cần cù, chịu khó, dám nghĩ, dám làm, biết nắm lấy thời cơ. Câu chuyện của anh Trương Xuân Bính, từ một nông dân chân lấm tay bùn, trắng tay khởi nghiệp trở thành ông chủ trang trại chăn nuôi có thu nhập hàng tỷ đồng/năm ở xã Cẩm Minh, huyện Cẩm Xuyên (Hà Tĩnh) là một ví dụ điển hình.

Thứ năm, 13/10/2016 - 08:20

100 doanh nhân tiêu biểu 2016 nhận cúp Thánh Gióng
100 doanh nhân tiêu biểu 2016 nhận cúp Thánh Gióng

Danh hiệu “Doanh nhân Việt Nam tiêu biểu” là hình thức khen thưởng, tôn vinh các doanh nhân có thành tích xuất sắc đóng góp vào sự phát triển của cộng đồng doanh nhân và nền kinh tế đất nước; đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp nâng cao hình ảnh thương hiệu trong quá trình hội nhập, đẩy mạnh các hoạt động xúc tiến thương mại, đầu tư của cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam.

Thứ năm, 13/10/2016 - 08:16