Dịch bạch hầu áp sát biên giới Việt: Tiêm vắc xin đơn để phòng bệnh?

Dân trí Dịch bạch hầu tại Lào hoàn toàn có nguy cơ xâm nhập vào Việt Nam. Trong khi đó, năm 2015 Việt Nam cũng ghi nhận 2 ổ bạch hầu ở Quảng Nam, Gia Lai. Trước thực trạng này nhiều bạn đọc băn khoăn có thể tiêm mũi vắc xin đơn lẻ để phòng bạch hầu?
>>Dịch bạnh hầu nguy hiểm đang áp sát biên giới Việt Nam

PGS.TS Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) trao đổi với Dân trí về những thắc mắc của bạn đọc về việc phòng nguy cơ mắc bệnh bạch hầu ở cả người lớn, trẻ em.


PGS.TS Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng. Ảnh: H.Hải

PGS.TS Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng. Ảnh: H.Hải

Thưa ông, ông đánh giá như thế nào về nguy cơ dịch bạch hầu từ Lào xâm nhập Việt Nam. Tình hình dịch bạch hầu tại nước ta trong những năm qua như thế nào?

Ở thời điểm hiện tại, dịch bạch hầu tại Lào rất có nguy cơ xâm nhập vào Việt Nam do việc giao lưu, đi lại giữa Việt Nam và Lào là rất lớn. Hơn nữa đây là bệnh dễ lây truyền qua đường hô hấp, người chưa có miễn dịch với bệnh này (miễn dịch tự nhiên do đã từng mắc bệnh và miễn dịch chủ động do tiêm phòng) rất dễ mắc bệnh.

Trước đây bệnh bạch hầu lưu hành khá phổ biến. Tuy nhiên, từ khi vắc xin phòng bạch hầu được đưa vào chương trình TCMR (đầu tiên là mũi DPT 3 trong 1 bạch hầu - ho gà - uốn ván và nay là mũi 5 trong 1 Quinvaxem phòng bệnh bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B, viêm phổi - viêm màng não do vi khuẩn Hib), bệnh đã được khống chế và chỉ ghi nhận một vài trường hợp lẻ tẻ do không tiêm vắc xin phòng bệnh. Nơi xảy ra bệnh thường ở các khu vực vùng sâu, vùng xa có tỷ lệ tiêm chủng thấp.

Còn trong năm 2015 Việt Nam xác định 2 ổ dịch bạch hầu ở Quảng Nam và Gia Lai nhưng số mắc rất ít. Phần lớn người dân ở vùng khó khăn, không được tiêm chủng.

Như tại Quảng Nam trong tháng 6, tháng 7/2015 (ở xã Phước Lộc, huyện Phước Sơn, Quảng Nam) đã xảy ra dịch bạch hầu với nhiều người mắc. Khi các bệnh nhân đầu tiên xuất hiện triệu chứng sốt, sưng hạch cổ, ăn uống khó, viêm họng, 3 người tử vong khiến người dân nơi hoang mang, lo lắng về căn “bệnh lạ” lấy đi tính mạng người dân.

Vậy ông có khuyến cáo gì với người dân để phòng bệnh bạch hầu? Làm thế nào để xử lý triệt để một ổ dịch bạch hầu, giảm lây lan ra cộng đồng, thưa ông?

Dù có nguy cơ xâm nhập nhưng may mắn, cộng đồng có miễn dịch với bệnh bạch hầu ở nước ta khá lớn do được tiêm phòng. Tuy nhiên nếu người dân có giao du, sang Lào phải phải giữ vệ sinh cá nhân như thường xuyên rửa tay bằng xà phòng; che miệng khi ho hoặc hắt hơi; giữ vệ sinh thân thể, mũi, họng hàng ngày; hạn chế tiếp xúc với người mắc bệnh hoặc nghi ngờ mắc bệnh. Khi có dấu hiệu nghi ngờ như đau họng cần đi khám bởi đau họng trong bạch hầu là giả mạc, chỉ đi khám cán bộ y tế mới phát hiện.

Tại một ổ dịch bạch hầu được xác định, bệnh nhân, người có nguy cơ được dùng kháng sinh để điều trị, dự phòng và ngành y tế sẽ tổ chức tiêm vắc xin TD (vắc xin bạch hầu - uốn ván) cho nhóm đối tượng có nguy cơ cao.

Như tại Quảng Nam, ngành y tế nhanh chóng tiến hành tiêm vắc xin cho gần 900 người dân và sau đó, dịch bệnh nhanh chóng được khống chế. Bởi khi cộng đồng được bảo vệ do đã có miễn dịch bạch hầu từ tiêm vắc xin thì số mắc sẽ giảm và dần tiến đến không có ca mắc mới.

Người dân có nhu cầu có thể tiêm vắc xin bạch hầu phòng bệnh hay không, thưa ông?

Tại Việt Nam không có mũi vắc xin đơn phòng bệnh bạch hầu, chỉ có vắc xin TD. Tuy nhiên vắc xin này chỉ được sử dụng trong chiến dịch khi có dịch bệnh chứ không tiêm phổ cập. Hơn nữa, do đối tượng tiêm của vắc xin TD chủ yếu là người lớn nên nhà sản xuất đã loại bỏ thành phần ho gà chỉ còn thành phần phòng bệnh uốn ván và bạch hầu.

Cũng xin nói rõ hơn, với bệnh bạch hầu có thể tồn tại người có miễn dịch tự nhiên (do đã mắc lúc nhỏ) hoặc ở dạng người lành mang trùng, có miễn dịch tự nhiên bởi trước kia bệnh bạch hầu phổ biến. Thực tế có những bác sĩ làm bệnh viện không mắc bạch hầu nhưng mang vi khuẩn này về lây cho con.

Còn hiện nay, dịch bạch hầu rất hiếm do tỉ lệ tiêm vắc xin càng cao lên thì những người có miễn dịch tự nhiên trong cộng đồng càng giảm đi, vì thế phải tạo miễn dịch chủ động bằng tiêm phòng vắc xin.


Tiêm phòng cho trẻ em tại ổ dịch bạch hầu tại Quảng Nam

Tiêm phòng cho trẻ em tại ổ dịch bạch hầu tại Quảng Nam

Liên quan đến một số phản ứng sau tiêm Quinvaxem gần đây, nhiều người dân băn khoăn liệu họ có thể lựa chọn vắc xin TD hoặc vắc xin DPT 3 trong 1 (phòng bệnh bạch hầu, ho gà, uốn ván) thay thế cho Quinvaxem để giảm nguy cơ phản ứng? Quan điểm của ông về vấn đề này như thế nào?

Như tôi đã nói, hiện nay Việt Nam không tổ chức tiêm phổ biến vắc xin TD trong cả nước mà chỉ huy động cho chống dịch và chủ yếu là tiêm cho đối tượng người lớn. Còn với trẻ em, bệnh ho gà nguy hiểm không kém bệnh bạch hầu, uốn ván nên vắc xin TD không được chỉ định cho trẻ. Trước đó trẻ được tiêm vắc xin DPT và từ năm 2010 là vắc xin 5 trong 1 Quinvaxem

Nói về nguy cơ phản ứng, bản chất của vắc xin DPT và Quinvaxem là như nhau bởi cả hai vắc xin này đều chứa thành phần ho gà toàn tế bào. Vì thế, không có sự khác biệt về nguy cơ phản ứng khi tiêm hai vắc xin này. Tuy nhiên khi tiêm vắc xin, chủ yếu là phản ứng nhẹ như nóng sốt, quấy khóc, sưng đau vết tiêm… còn phản ứng nặng là hi hữu, hiếm gặp. Trong khi đó, vắc xin Quinvaxem ngoài phòng 3 bệnh trên có thêm thành phần phòng bệnh viêm gan B, Hib. Xu hướng chung của thế giới hiện nay cũng hướng tới tiêm vắc xin đa giá càng nhiều càng tốt, giảm mũi tiêm mà phòng được nhiều bệnh cho trẻ.

Ông có khuyến cáo gì cho các bà mẹ phòng bệnh cho trẻ trong mùa đông xuân sắp đến?

Trong mùa đông xuân nhiều bệnh dễ lây truyền qua đường hô hấp có điều kiện phát triển. Vì thế, để phòng bệnh cho trẻ cần đảm bảo nhà ở, nhà trẻ, lớp học thông thoáng, sạch sẽ và có đủ ánh sáng. Cho trẻ ăn đầy đủ chất dinh dưỡng, luôn giữ vệ sinh bàn tay, thân thể sạch sẽ.

Với các bệnh có thể phòng ngừa bằng vắc xin thì cần cho trẻ tiêm vắc xin đúng lịch để phòng bệnh. Như ho gà, bạch hầu, hay sởi trong thời gian qua xảy ra dịch, đặc biệt ho gà gặp nhiều nhất ở Hà Nội, chủ yếu rơi vào nhóm trẻ tiêm phòng muộn, trì hoãn chưa tiêm phòng.

Bạch hầu, ho gà đều là những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm với trẻ. Vì thế, gia đình hãy đưa trẻ đi tiêm chủng tiêm vắc xin phòng bệnh đúng lịch, đúng độ tuổi theo quy định của chương trình TCMR.

Xin cảm ơn ông!

Hồng Hải (thực hiện)

MỚI NHẤT
Đau nửa đầu dữ dội vì… sán làm ổ trong não
Đau nửa đầu dữ dội vì… sán làm ổ trong não

(Dân trí) - Chỉ chậm 30 phút nữa thì có lẽ Luis Ortiz đã không qua khỏi. Chàng sinh viên 26 tuổi này bị những cơn đau đầu dữ dội mà ban đầu cứ tưởng là bệnh đau nửa đầu hoặc say nóng. Nhưng các bác sĩ đã phát hiện ra một con sán dây trú ngụ trong não của anh.

Thứ năm, 05/11/2015 - 11:41

Xử lý khi bị côn trùng đốt như thế nào?
Xử lý khi bị côn trùng đốt như thế nào?

(Dân trí) - Kiến ba khoang, bọ xít hút máu, ong đốt hay chỉ đơn thuần là kiến lửa đốt có thể là nỗi kinh hoàng của nhiều người bởi những tổn thương do nọc độc của côn trùng gây ra. Khi biết xử trí, những tổn thương này sẽ giảm đi đáng kể.

Thứ năm, 05/11/2015 - 09:37

Tình dục không giao hợp - Những nguy cơ lây nhiễm bệnh
Tình dục không giao hợp - Những nguy cơ lây nhiễm bệnh

Tình dục không giao hợp gồm những hành vi như hôn, thủ dâm cho nhau... những hành vi thường có ở những đôi bạn tình khác giới vẫn có thể có nhiều nguy cơ lây nhiễm các bệnh lây truyền qua đường tình dục (LTTD), đó là khuyến cáo của Hội sản phụ khoa Mỹ gần đây (tháng 9/2008).

Thứ năm, 05/11/2015 - 07:12

Sẽ áp dụng phương pháp hạ thân nhiệt điều trị trẻ sơ sinh bị ngạt
Sẽ áp dụng phương pháp hạ thân nhiệt điều trị trẻ sơ sinh bị ngạt

(Dân trí) - Ths.BS Nguyễn Thành Nam, Trưởng khoa Nhi (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết tới đây Khoa Nhi sẽ triển khai kỹ thuật hạ thân nhiệt trong điều trị ngạt và nguy cơ tổn thương não ở trẻ.

Thứ năm, 05/11/2015 - 05:22

Con “lơ ngơ” sau khi được mẹ “vỗ béo” bằng thuốc cam
Con “lơ ngơ” sau khi được mẹ “vỗ béo” bằng thuốc cam

Sinh con ra hoàn toàn khoẻ mạnh bình thường nhưng do thiếu hiểu biết, muốn “vỗ béo” cấp tốc cho con nên nhiều bà mẹ đã vô tình hại con bằng những gói thuốc cam của các “lang vườn”.

Thứ năm, 05/11/2015 - 04:10

CSGT bắt xe tải chở gần 4 tạ nội tạng thối
CSGT bắt xe tải chở gần 4 tạ nội tạng thối

(Dân trí) - Sáng ngày 5/11, trong lúc làm nhiệm vụ tuần tra kiểm soát trên tuyến Quốc lộ 15B, đội CSGT Công an huyện Lộc Hà(Hà Tĩnh) đã phát hiện và bắt giữ chiếc xe tải mang BKS 92C – 068.01 vận chuyển 360kg nội tạng thối đi tiêu thụ.

Thứ năm, 05/11/2015 - 03:13

Bé gái bị ong vò vẽ đốt 115 nốt khi đi lấy củi
Bé gái bị ong vò vẽ đốt 115 nốt khi đi lấy củi

(Dân trí) - Đi lấy củi cùng các bạn để chuẩn bị cho bữa cơm trưa, em Lý Quỳnh Trang (13 tuổi, học sinh bán trú trường THCS Tân Mai, Mai Châu, Hòa Bình) bị cả đàn ong vò vẽ tấn công. Trước đó, một bệnh nhân cũng được chuyển đến BV Bạch Mai trong tình trạng nguy kịch và tử vong vì bị ong vò vẽ đốt.

Thứ năm, 05/11/2015 - 02:56

Nghêu, sò, ốc, hến: "Viagra" của quý ông!
Nghêu, sò, ốc, hến: "Viagra" của quý ông!

(Dân trí) - Ngoài vai trò là một hải sản ngon, bổ dưỡng; nghêu sò ốc hến còn là một thực phẩm chức năng, thực phẩm thuốc, rất quý để nâng cao dương lực “chăn chiếu” cho quý ông.

Thứ năm, 05/11/2015 - 01:10

Có thể khắc phục các dấu hiệu bất thường của bé bị đâm xuyên não
Có thể khắc phục các dấu hiệu bất thường của bé bị đâm xuyên não

(Dân trí) - Trước tình trạng chảy nước mắt sống, khóc về đêm của bé Phát, bệnh viện Nhi đồng 1 quyết định tổ chức hội chẩn liên chuyên khoa toàn bệnh viện và đã tìm ra hướng xử trí cho các vấn đề bé Phát gặp phải.

Thứ năm, 05/11/2015 - 12:09

Trẻ cần đủ 8 nhóm chất mỗi ngày
Trẻ cần đủ 8 nhóm chất mỗi ngày

(Dân trí) - Theo PGS.TS Lê Thị Bạch Mai, so với chiều cao trung bình trong khu vực, nữ giới Việt Nam thấp nhất còn nam giới chỉ cao hơn Indonesia. Một trong những nguyên nhân là do chế độ dinh dưỡng của trẻ còn chưa đa dạng và trẻ bị ép ăn.

Thứ năm, 05/11/2015 - 10:27

Thói quen uống rượu mỗi ngày huỷ hoại nhan sắc như thế nào?
Thói quen uống rượu mỗi ngày huỷ hoại nhan sắc như thế nào?

(Dân trí) - Nếp hằn rõ hoặc đỏ giữa hai mắt, mí mắt xệ, lỗ chân lông to, da mất nước với nếp chân chim trên má, má đỏ và mũi, rãnh mũi má sâu của phụ nữ hay uống rượu, kể cả rượu vang.

Thứ năm, 05/11/2015 - 09:24

Chỉ trong 30 ngày, u to nhanh như mang bầu 4 tháng
Chỉ trong 30 ngày, u to nhanh như mang bầu 4 tháng

(Dân trí) - Chiều 4/11, Bệnh viện Ung bướu Đà Nẵng cho biết vừa mổ thành công trường hợp có khối u nặng hơn 4kg nằm ở hạ vị của một bệnh nhân nữ.

Thứ năm, 05/11/2015 - 08:21

ĐÁNG QUAN TÂM
Đình chỉ lưu hành 1 thuốc trị ký sinh trùng
Đình chỉ lưu hành 1 thuốc trị ký sinh trùng

(Dân trí) - Theo quyết định mới đây của Cục Quản lý Dược, một loại thuốc trị ký sinh trùng, chống nhiễm khuẩn nhập khẩu từ Hàn Quốc sẽ bị rút số đăng ký, đình chỉ lưu hành và thu hồi được do không đạt tiêu chuẩn chất lượng theo quy định về quản lý chất lượng thuốc của Bộ Y tế.

Thứ năm, 05/11/2015 - 07:27

TPHCM: "Điều trị" căn bệnh yếu kém của y tế tuyến phường xã
TPHCM: "Điều trị" căn bệnh yếu kém của y tế tuyến phường xã

(Dân trí) - Đảm nhận nhiệm vụ dự phòng, chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân, tuy nhiên hệ thống y tế phường xã còn thiếu và yếu nên người bệnh chưa tin tưởng. Sở Y tế thành phố hạ quyết tâm nâng chất lượng khám chữa bệnh của y tế cơ sở, giảm quá tải tuyến trên.

Thứ năm, 05/11/2015 - 04:28

Hà Nội: Cùng một lúc hơn 50 trẻ phải cấp cứu vì bị ong đốt
Hà Nội: Cùng một lúc hơn 50 trẻ phải cấp cứu vì bị ong đốt

(Dân trí) - Tối 4/11, nguồn tin từ BV Bạch Mai xác nhận bệnh viện này cùng lúc tiếp nhận khoảng 50 học sinh trường tiểu học Yên Sở (Hoàng Mai, Hà Nội) được gia đình, thầy cô giáo đưa đến khám vì bị ong đốt.

Thứ năm, 05/11/2015 - 12:06

“Cảnh báo sớm” trên chăn gối
“Cảnh báo sớm” trên chăn gối

Chắc chắn quý bà, quý cô là người có đủ thuận lợi trong việc nhận ra những dấu hiệu chăn gối “bất thường” của đức lang quân.

Thứ tư, 04/11/2015 - 04:05

Cách ăn rau muống đúng cách để loại bỏ độc tố
Cách ăn rau muống đúng cách để loại bỏ độc tố

Rau muống chứa nhiều vitamin và khoáng chất nhưng ăn sai cách có thể gây bệnh nghiêm trọng.

Thứ tư, 04/11/2015 - 02:22

Thực phẩm biến đổi gen: Hiện đại, tất yếu nên chấp nhận?
Thực phẩm biến đổi gen: Hiện đại, tất yếu nên chấp nhận?

(Dân trí) - Vừa qua Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho phép nhập cảng và canh tác một số thực phẩm biến đổi gen, đặc biệt là bắp ngô và đậu nành. Trong xã hội có hai luồng ý kiến trái chiều: chấp nhận và lo lắng.Bài viết này nhằm đưa ra một số thông tin khoa học về nông nghiệp và thực phẩm biến đổi gen để tham khảo.

Thứ tư, 04/11/2015 - 12:12

Những “siêu thực phẩm” mới trong bếp
Những “siêu thực phẩm” mới trong bếp

(Dân trí) - Gạo cẩm có hương vị đậm đà hơn gạo trắng bình thường và giàu protein hơn. Su hào giàu vitamin C, kali và có hàm lượng chất xơ cao…. Dưới đây là những “siêu thực phẩm” mới mà bạn sẽ muốn có trong bữa ăn của mình.

Thứ tư, 04/11/2015 - 09:37

Xúc phạm bệnh nhân đến hút thai, điều dưỡng BV trung ương bị kỷ luật
Xúc phạm bệnh nhân đến hút thai, điều dưỡng BV trung ương bị kỷ luật

(Dân trí) - Clip một điều dưỡng dùng những lời lẽ xúc phạm, coi thường người bệnh đến khám sau hút thai xuất hiện trên mạng xã hội gây bức xúc trong dư luận. Giám đốc Bệnh viện (BV) Phụ sản Trung ương xác nhận điều dưỡng này làm việc tại Trung tâm Tư vấn SKSS và KHHGĐ thuộc BV.

Thứ tư, 04/11/2015 - 09:16

Việt Nam xếp vị trí 62 về sức khoẻ
Việt Nam xếp vị trí 62 về sức khoẻ

(Dân trí) - Theo bảng xếp hạng của Bloombers về sức khoẻ (dựa trên dữ liệu của Liên Hợp Quốc, Ngân hàng thế giới và Tổ chức Y tế thế giới), Việt Nam xếp thứ 62 trong số các quốc gia có từ 1 triệu dân trở lên.

Thứ tư, 04/11/2015 - 08:07

Vụ sản phụ tử vong ở Cà Mau: Trả lại giấy chứng sinh vì sai thời gian sinh
Vụ sản phụ tử vong ở Cà Mau: Trả lại giấy chứng sinh vì sai thời gian sinh

(Dân trí) - Ngày 3/11, anh Cao Văn Tư (chồng chị Cao Thị Liêu- sản phụ tử vong trên bàn sinh vào ngày 21/9 vừa qua) cho biết, anh và người nhà đã trả lại giấy chứng sinh của bé gái con anh cho Trạm Y tế xã An Xuyên vì nghi giấy chứng sinh “có vấn đề”.

Thứ tư, 04/11/2015 - 07:34

Vừa vào đại học đã trầm cảm!
Vừa vào đại học đã trầm cảm!

Hơn 27% sinh viên (SV) năm nhất ngành y dược tại TP HCM bị trầm cảm. Hiện trạng đáng lo này vừa được nhóm tác giả Nguyễn Hoàng Anh Vũ, Lê Minh Thuận (Trường ĐH Y Dược TP HCM) và Trần Quốc Cường, Võ Thị Mai Trâm (Bệnh viện quận Thủ Đức, TP HCM) công bố tại hội nghị khoa học lần 2 do Bệnh viện quận Thủ Đức tổ chức mới đây.

Thứ tư, 04/11/2015 - 06:45

“Nghi trồng hoa sen trên phố làm tăng sốt xuất huyết” là thiếu cơ sở
“Nghi trồng hoa sen trên phố làm tăng sốt xuất huyết” là thiếu cơ sở

(Dân trí) - Trước tình hình bệnh sốt xuất huyết (SXH) trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp tăng gấp đối so với năm 2014, nhiều người dân địa phương cho rằng, việc trồng hoa sen trên phố là nguyên nhân làm bệnh SXH tăng.

Thứ tư, 04/11/2015 - 06:41