Đồ hộp nhiễm độc: ăn là liệt!

Đồ hộp là một dạng thực phẩm dự trữ phổ biến từ lâu, nhưng nếu mua và sử dụng không cẩn thận, người ăn có thể bị ngộ độc. Đã có nhiều trường hợp bị liệt vận động do nhiễm độc tố của vi khuẩn Clostridium botulinum (C. botulinum) phát triển trong loại thực phẩm này.

Nếu có nghi ngờ, tốt nhất không ăn hoặc chỉ ăn sau khi nấu chín kỹ. Ảnh: Vi Thoại

Nếu có nghi ngờ, tốt nhất không ăn hoặc chỉ ăn sau khi nấu chín kỹ. Ảnh: Vi Thoại

 

Chân dung thủ phạm C. botulinum

 

C. botulinum là một loại vi khuẩn kỵ khí gram dương, có khả năng sinh nha bào (vỏ) khi gặp điều kiện sống không thuận lợi. Nha bào của vi khuẩn có thể chịu được nhiệt độ 1200C trong bốn phút. C. botulinum sống trong đất, bùn, bụi bẩn, ruột cá, ruột gia súc và đặc biệt phát triển mạnh trong thức ăn ôi thiu, môi trường kín như thịt hộp để lâu ngày. Độc tố do C. botulinum sinh ra là loại độc tố thần kinh (neurotoxin) có bản chất là chuỗi polypetide với phân tử lượng 150kDa với các type A, B, E gây độc ở người. Độc tố này có thể bị phân huỷ ở nhiệt độ 800C trong 30 phút và 1000C trong mười phút. Độc tính của neurotoxin rất mạnh, chỉ cần 0,03mg là đủ gây tử vong ở người lớn.

 

C. botulinum gây ra ba thể bệnh chính. Thứ nhất là thể nhiễm qua thức ăn. Tất cả các loại thức ăn đều có thể bị nhiễm nếu bảo quản không kỹ nhưng nguồn lây bệnh chủ yếu là qua các loại đồ hộp có độ axít thấp như: đậu, bắp, củ cải đường. Thịt hộp, cá hộp cũng là một nguồn lây bệnh tiềm tàng. Vi khuẩn C. botulinum phát triển trong các loại thực phẩm nói trên, sinh độc tố và nếu ăn phải loại thức ăn này, các triệu chứng sẽ xuất hiện sau 18 – 36 giờ. Cá biệt có trường hợp bệnh xuất hiện sớm sau ăn vài giờ hoặc muộn hơn, sau vài ngày. Thể bệnh thứ hai do C. botulinum gây ra là thể ở trẻ em, chủ yếu là trẻ dưới một tuổi và nhất là sáu tháng đầu sau đẻ. Nguyên nhân chủ yếu là cho trẻ ăn phải thức ăn như mật ong, sữa, bột... có nhiễm C. botulinum ở dạng nha bào. Sau khi vào đường tiêu hoá, C. botulinum sẽ phát triển và sinh ngoại độc tố.

 

C. botulinum không xâm nhập được qua vùng da lành, nhưng nếu da bị tổn thương thì rất dễ nhiễm bệnh. Thể nhiễm C. botulinum qua vết thương hay gặp ở người tiêm chích ma tuý, người bị các vết thương nhỏ nhưng không chú ý sát trùng đầy đủ khiến vi khuẩn xâm nhập, nhân lên và sinh độc tố.

 

Ngoài ra, trên thực nghiệm ở khỉ, độc tố của C. botulinum cũng có thể gây bệnh nếu được hít qua phổi.

 

Phát hiện và điều trị

 

Độc tố của C. botulinum khi vào cơ thể sẽ ngăn chặn sự giải phóng một chất dẫn truyền thần kinh là acetylcholine tại các đầu mút thần kinh tiền sinap. Vì vậy, các xung động thần kinh sẽ bị ngưng trệ dẫn đến triệu chứng liệt vận động, có thể gây liệt toàn thân. Các dấu hiệu bao gồm nói khó, khó nuốt, khô miệng, liệt mặt, liệt các dây thần kinh vận nhãn gây nhìn đôi, sụp mi; khi liệt các cơ hô hấp (cơ liên sườn, cơ hoành, cơ ức đòn chũm, cơ thang) thì gây khó thở thậm chí ngừng thở dẫn đến tử vong.

 

Thể bệnh nhiễm qua thức ăn thường có triệu chứng đau bụng, nôn mửa, tiêu chảy. Táo bón có thể xuất hiện sau khi đã có các triệu chứng liệt cơ. Ở trẻ em, táo bón thường là dấu hiệu đầu tiên trước khi xuất hiện yếu cơ, khóc yếu, thở yếu, chảy nước dãi, sụp mi, bỏ bú hoặc không bú được, suy hô hấp và liệt cơ toàn thân.

 

Tất cả các trường hợp nhiễm C. botulinum cần được theo dõi sát sao tại các cơ sở y tế để phát hiện dấu hiệu liệt cơ. Thuốc có hiệu quả nhất hiện nay đang được sử dụng là globulin miễn dịch botulism dùng đường tiêm tĩnh mạch (Botulism Immune Globulin Intravenous Human – BIG – IV). Kháng độc tố C. botulinum được chiết xuất từ ngựa cũng thường được sử dụng với liều 50.000 - 100.000 đơn vị. Khi đã có biểu hiện suy hô hấp, hết sức chú ý các dấu hiệu ho khạc, thở gắng sức bằng các cơ hô hấp phụ... để có chỉ định đặt ống nội khí quản cho thở máy. Tiên lượng của bệnh nhiễm C. botulinum thì tuỳ mức độ liệt cơ. Nếu đã liệt nhiều cơ, nhất là cơ hô hấp phải thở máy, tỷ lệ tử vong có thể tới 60 - 70%.

 

Làm sao phòng ngừa?

 

Dự phòng nhiễm C. botulinum chủ yếu là ăn chín uống sôi, không ăn các thức ăn nghi ngờ ôi thiu hoặc cất giữ quá lâu. Khi mua tất cả các loại thực phẩm có bao bì đóng gói, trong đó có thực phẩm đóng hộp, nên đọc kỹ hạn dùng, số đăng ký chất lượng sản phẩm, cơ sở sản xuất... để thu nhận thông tin và phát hiện hàng giả, hàng kém chất lượng. Một số loại đồ hộp được tân trang, sửa hạn dùng rất tinh vi. Dù còn hạn dùng cũng không mua, ăn các loại đồ hộp có vỏ thủng, vỡ, móp méo, gỉ sét, phồng lên, thực phẩm trong hộp đã mốc, mất màu sắc tự nhiên hoặc đổi mùi.

 

Nên mua thực phẩm đóng hộp bán ở các siêu thị hoặc các cửa hàng lớn vì ở đó có chế độ bảo quản đúng cách, tuân thủ các quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm. Trường hợp thực phẩm đóng hộp trong điều kiện có thể dùng được nhưng còn nghi ngờ, nên luộc sôi, đun nóng kỹ trước khi ăn.

 

Theo TS.BS Vũ Đức Định

Trưởng khoa hồi sức tích cực

Bệnh viện E Trung ương

Sài Gòn tiếp thị

MỚI NHẤT
Tắm lá trị rôm sảy cho bé - Có nên chăng?
Tắm lá trị rôm sảy cho bé - Có nên chăng?

Hiện các bà mẹ hay tắm bé bằng lá chè xanh để giải quyết tình trạng rôm sảy, dị ứng ngứa. Biện pháp dân gian này chưa được công nhận là hoàn toàn hữu ích. Bác sĩ Nguyễn Thị Bích Liên – Chuyên khoa 2, Bệnh viện Da Liễu Tp. HCM sẽ trao đổi về vấn đề này

Thứ sáu, 18/10/2013 - 06:03

Bài tập cho người mắc bệnh tim
Bài tập cho người mắc bệnh tim

(Dân trí) - Khởi đầu các bài tập đối kháng từ từ, bắt đầu bằng tạ nhẹ với số động tác lặp lại ít và tăng dần lên mức tạ nặng hơn với số lần lặp lại nhiều hơn, đó là những bí quyết tập luyện dành cho bệnh nhân tim.

Thứ sáu, 18/10/2013 - 04:54

Quà tặng khỏe đẹp cho ngày 20/10 tuyệt vời
Quà tặng khỏe đẹp cho ngày 20/10 tuyệt vời

Ngày 20/10 đã rất gần 1 món quà mang ý nghĩa chăm sóc sức khỏe và sắc đẹp cho các chị, các mẹ luôn là 1 ý tưởng thú vị. Dưới đây là những gợi ý cho các quý ông và các quý bà cũng nên tự tặng mình:

Thứ sáu, 18/10/2013 - 03:36

4 lý do để ăn nhẹ lúc đêm khuya
4 lý do để ăn nhẹ lúc đêm khuya

(Dân trí) - Ăn đêm không khiến bạn béo lên. Trên thực tế, nghiên cứu mới đây cho thấy những lợi ích tiềm tàng đối với cơ bắp và sự trao đổi chất của việc ăn đêm.

Thứ năm, 17/10/2013 - 04:41

“Phẫu thuật ít xâm lấn trong Chấn thương Chỉnh hình”
“Phẫu thuật ít xâm lấn trong Chấn thương Chỉnh hình”

(Dân trí) - Đây là chủ đề của Hội nghị khoa học thường niên lần thứ 12 của Hội Chấn thương Chỉnh hình Việt Namsẽ được tổ chức từ ngày24/10 - 26/10/2013.

Thứ năm, 17/10/2013 - 03:37

Ngộ độc bánh mì, hơn một trăm người nhập viện
Ngộ độc bánh mì, hơn một trăm người nhập viện

(Dân trí) - Từ chiều ngày 16/10, bệnh viện Đa khoa huyện Hướng Hóa đã tiếp nhận hàng chục ca cấp cứu do ngộ độc thực phẩm. Nguyên nhân được xác định cụ thể là do ăn bánh mì.

Thứ năm, 17/10/2013 - 03:13

Vì sao cần cho trẻ đi ngủ đúng giờ?
Vì sao cần cho trẻ đi ngủ đúng giờ?

(Dân trí) - Một nghiên cứu cho thấy việc cho trẻ ngủ muộn hay ngủ không đúng giờ đều có thể gây ra những vấn đề về hành vi, quan hệ xã hội… trong cuộc sống hằng ngày và sau này của trẻ.

Thứ năm, 17/10/2013 - 02:38

Phát hiện sữa chứa nhôm bán trên thị trường Việt Nam
Phát hiện sữa chứa nhôm bán trên thị trường Việt Nam

(Dân trí) - Kết quả kiểm nghiệm đối với các sản phẩm Aptamil có xuất xứ từ Vương quốc Anh đang lưu thông trên thị trường Việt Nam cho thấy, phát hiện hàm lượng nhôm trong các mẫu sữa này, dao động từ 3,0 - 3,44mg/kg.

Thứ năm, 17/10/2013 - 02:08

Chờ vắc xin chống cúm gia cầm H7N9 đầu tiên
Chờ vắc xin chống cúm gia cầm H7N9 đầu tiên

(Dân trí) - Đài Loan dự kiến sẽ lưu hành loại vắc xin đầu tiên chống chủng cúm gia cầm H7N9 vào cuối năm 2014, sau khi đảo quốc này xác nhận ổ dịch vi rút đầu tiên hồi đầu năm nay.

Thứ năm, 17/10/2013 - 01:33

Nọc rết giúp giảm đau mạnh hơn cả morphine
Nọc rết giúp giảm đau mạnh hơn cả morphine

(Dân trí) - Các chuyên gia nghiên cứu của Trung Quốc vừa phát hiện ra, trong con rết đầu vàng có một loại chất peptide ức chế gây tác dụng giảm đau mạnh hơn cả morphine. Phát hiện này đã trở thành một điểm đột phá mới trong nghiên cứu, phát triển thuốc giảm đau.

Thứ năm, 17/10/2013 - 01:29

Rắn lục bò vào giường ngủ cắn bé trai nguy kịch
Rắn lục bò vào giường ngủ cắn bé trai nguy kịch

(Dân trí) - Nghe tiếng khóc thét của cậu bé, gia đình vội nhào tới thì phát hiện con rắn lục đuôi đỏ đang trườn trên giường ngủ, tay phải của bé bị một vết cắn rỉ máu. Bệnh nhi được chuyển đến bệnh viện trong tình trạng trúng độc nặng, rối loạn đông máu.

Thứ năm, 17/10/2013 - 12:03

Cấp cứu ngoại viện chưa đáp ứng nhu cầu của người bệnh
Cấp cứu ngoại viện chưa đáp ứng nhu cầu của người bệnh

(Dân trí) - Xe cấp cứu đến được điểm gọi thì người bệnh đã chết hoặc phải chuyển đi bằng phương tiện cá nhân, xe taxi. Dịch vụ cấp cứu 115 trong năm qua chỉ đáp ứng được hơn 1% số ca cần cấp cứu, nhiều người dân chưa biết đến số máy này.

Thứ năm, 17/10/2013 - 10:29

ĐÁNG QUAN TÂM
Vật nuôi giúp giảm nguy cơ mắc bệnh tim
Vật nuôi giúp giảm nguy cơ mắc bệnh tim

(Dân trí) - Bất cứ ai muốn sống lâu hơn và giảm nguy cơ mắc bệnh tim có thể xem xét về việc có một con vật nuôi.

Thứ năm, 17/10/2013 - 06:45

Gia tăng xơ gan vì rượu
Gia tăng xơ gan vì rượu

(Dân trí) - Theo PGS.TS Nguyễn Thúy Vinh, Giám đốc BV E Hà Nội, bệnh nhân bị xơ gan do rượu ngày càng có xu hướng gia tăng và trẻ hóa. Tại Khoa Gan mật BV E, số bệnh nhân viêm, xơ gan do rượu luôn chiếm quá nửa tổng số bệnh nhân nằm viện.

Thứ năm, 17/10/2013 - 04:05

Bé gái hôn mê suốt 3 tháng sau khi bị muỗi đốt
Bé gái hôn mê suốt 3 tháng sau khi bị muỗi đốt

(Dân trí) - Bé Hoàng Lê Băng (5 tuổi, ở Trùng Khánh) đã bị hôn mê gần 3 tháng nay do mắc bệnh viêm màng não. Điều đáng nói, bệnh của bé là do muỗi đốt.

Thứ năm, 17/10/2013 - 04:05

Biếng ăn – Nguyên nhân và cách khắc phục
Biếng ăn – Nguyên nhân và cách khắc phục

Biếng ăn là tình trạng phổ biến ở nhiều trẻ nhỏ. Theo các chuyên gia nhi khoa, không có công thức nào đúng với tất cả các trẻ. Cần tìm đúng nguyên nhân để có biện pháp khắc phục, điều trị phù hợp.

Thứ năm, 17/10/2013 - 12:28

Vụ bơm tiêm miễn phí bị bán ra ngoài: Không thể xử phạt!
Vụ bơm tiêm miễn phí bị bán ra ngoài: Không thể xử phạt!

(Dân trí) - Liên quan đến việc một số phòng khám tư cũng như tiệm thuốc tây trên địa bàn thành phố Thanh Hóa sử dụng loại bơm tiêm cấp miễn phí của dự án phòng chống HIV/AIDS Việt Nam cho người bệnh, Sở y tế Thanh Hóa cho rằng khó phát hiện và không thể xử phạt.

Thứ tư, 16/10/2013 - 06:00

Nhiều người Việt bị mù vì chủ quan
Nhiều người Việt bị mù vì chủ quan

(Dân trí) - Tại Việt Nam có khoảng 2 triệu người bị mù lòa, thị lực kém. Đáng nói, tới 83% số người mù có thể phòng ngừa, chữa trị nhưng vì chủ quan, không hiểu biết, người bệnh đánh mất cơ hội, từ một người khỏe mạnh trở thành mù lòa, khiếm thị.

Thứ tư, 16/10/2013 - 04:09

Dấm nổi váng có ăn được không?
Dấm nổi váng có ăn được không?

Trước đây tôi không bao giờ ăn dấm, chỉ ăn chanh, dấm chỉ dùng để rửa thực phẩm (cá, nội tạng động vật). Từ khi tôi về nhà chồng, thấy mẹ chồng toàn ăn dấm ngâm tỏi, ớt.

Thứ tư, 16/10/2013 - 03:01

5 cách để hạn chế tiếp xúc với hóa chất BPA
5 cách để hạn chế tiếp xúc với hóa chất BPA

(Dân trí) - Bisphenol A, hay còn gọi là BPA là một loại hóa chất được sử dụng để làm hóa dẻo nhựa, phổ biến trong các hộp đựng thức ăn hay các lon nhôm chứa đồ uống. Một nghiên cứu của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh cho thấy 90% người Mỹ có chất BPA trong nước tiểu.

Thứ tư, 16/10/2013 - 02:31

Sẽ “siết” trần khám dịch vụ tại bệnh viện công
Sẽ “siết” trần khám dịch vụ tại bệnh viện công

(Dân trí) - Giá khám bệnh, làm các xét nghiệm, chiếu chụp… tại khu vực khám dịch vụ ở các bệnh viện công sẽ được đưa ra mức trần, các bệnh viện thu không được quá mức trần mà Bộ Y tế ban hành…

Thứ tư, 16/10/2013 - 01:15

Mục hai khớp háng vì đắp thuốc “lang băm”
Mục hai khớp háng vì đắp thuốc “lang băm”

(Dân trí) - Bị đau thần kinh tọa khiến hai chân tê nhức, bệnh nhân tìm đến thầy thuốc nam nhờ chữa trị. Sau nhiều ngày đắp thuốc hai chân người bệnh sưng phù có dấu hiệu hoại tử, bụng chướng căng vì trúng độc.

Thứ tư, 16/10/2013 - 11:13

Ung thư tuyến giáp: Thường gặp nhưng dễ trị
Ung thư tuyến giáp: Thường gặp nhưng dễ trị

Tuyến nội tiết giống hình cái áo giáp nên gọi là tuyến giáp trạng, nằm phía trước cổ, có hai thùy giống như con bướm có hai cánh. Ung thư mọc từ các tế bào tuyến giáp, khá thường gặp ở phụ nữ, từ 18 đến 50. Ít ai ngờ đây là loại ung thư dễ trị khỏi.

Thứ tư, 16/10/2013 - 10:38

Chế biến chả cá bằng hóa chất, kháng sinh độc hại
Chế biến chả cá bằng hóa chất, kháng sinh độc hại

(Dân trí) - Đó là kết luận của cơ quan chức năng tỉnh Phú Yên sau khi lấy mẫu chả cá của 26 hộ chế biến tại chợ TP Tuy Hòa. Theo đó các mẫu này đều chứa nhiều hóa chất, kháng sinh độc hại bị cấm sử dụng trong thực phẩm, với nồng độ cao.

Thứ tư, 16/10/2013 - 10:12