Thứ năm, 07/05/2020 - 09:58

Tìm thấy đột biến mới của virus corona báo hiệu bệnh đang suy yếu

Dân trí

Các nhà khoa học đã phát hiện ra một đột biến đặc biệt của virus corona ở Arizona - và đó là một mô hình mà họ đã từng thấy trước đây.

Tìm thấy đột biến mới của virus corona báo hiệu bệnh đang suy yếu - 1

Trong một mẫu gen virus lấy từ một bệnh nhân nhiễm virus corona (trên cùng), các nhà nghiên cứu của Đại học bang Arizona đã thấy mất 81 gen - một đột biến được thấy trong dịch SARS năm 2003 khi virus bắt đầu suy yếu vào cuối dịch

Một trong 382 mẫu thu thập được từ các bệnh nhân nhiễm virus corona tại tiểu bang này đã thiếu một đoạn đáng kể trong chất liệu di truyền.

Trong giai đoạn giữa và cuối của dịch SARS năm 2003, dạng mất đoạn tương tự này cũng bắt đầu xuất hiện ở bệnh nhân trên khắp thế giới.

Đó không chỉ là một đột biến – mà là một sự thay đổi đã cướp đi của các virus có họ hàng gần gũi một trong những vũ khí của chúng chống lại phản ứng miễn dịch của vật chủ, làm cho nhiễm trùng trở nên yếu hơn.

Khi đột biến này trở nên phổ biến, dịch SARS đã suy yếu. Đến tháng 7 - năm tháng sau khi xuất hiện ở châu Á vào ngày 23 tháng 2 - không còn ca mắc mới nào, và dịch bệnh được xem là đã bị kiềm chế.

Giờ đây, các nhà nghiên cứu của Đại học bang Arizona mới tìm thấy một người mang virus có đột biến này - nhưng họ nói rằng nếu việc giải trình tự bộ gen của virus corona trở nên phổ biến hơn, chúng ta có thể tìm thấy nhiều hơn.

Giống như ADN có trong các tế bào của chúng ta, vật liệu di truyền của virus cũng dễ bị đột biến khi chúng nhanh chóng chiếm đoạt các tế bào chủ và tự sao chép.

Một số virus biến đổi gần như liên tục, khiến chúng ta khó theo kịp, phòng ngừa và điều trị hơn.

HIV nằm trong số những virus đột biến nhiều nhất mà con người biết tới. Nó cũng tự sao chép nhanh chóng, tạo ra hàng tỷ bản sao của chính nó trong một ngày.

Những đặc điểm này kết hợp khiến nó cực kỳ khó kiểm soát và cho phép virus kháng thuốc.

Từ những gì chúng ta biết cho đến nay, virus SARS-CoV-2 - đáng tin cậy hơn nhiều so với những virus như HIV.

Điều này vừa tốt lại vừa xấu.

Một mặt, virus càng ít biến đổi, thì chúng ta càng có khả năng tạo ra một loại vắc-xin có thể ngăn chặn nó hiệu quả.

Nhưng cho đến khi chúng ta có vắc-xin – với khoảng thời gian chờ đợi mà ước tính rất khác nhau, với một số chuyên gia nói rằng chúng ta có thể có nó vào tháng 1, những người khác lại dự đoán cần một hoặc hai năm, và một vài chuyên gia đưa ra thời hạn tận năm 2036 – thì virus corona ổn định sẽ tiếp tục lây nhiễm cho hàng triệu người và giết chết hàng trăm ngàn người.

Theo nghĩa đó, một số đột biến có thể thực sự mang lại lợi ích cho chúng ta - và các nhà nghiên cứu của ASU nói rằng sự thay đổi đặc biệt mà họ tìm thấy là một trong số đó.

Họ đã giải trình tự bộ gen của virus được tìm thấy trong 382 mẫu phết dịch tị hầu.

Giống như chúng ta, vật liệu di truyền virus bao gồm các đơn vị hóa học được gọi bằng các chữ cái.

Bộ gen của con người bao gồm ba tỷ “chữ cái” ADN. Bộ gen của virus đơn giản hơn nhiều, với virus corona có 30.000 chữ cái ARN.

Trong một trong những mẫu thu thập được, các nhà nghiên cứu của ASU đã phát hiện ra một khối 81 chữ cái đã bị mất.

Và đây là 81 mảnh ARN bị thiếu đặc biệt có ý nghĩa.

"Đây là điều chúng ta đã thấy trước đây trong dịch SARS năm 2003 ở nửa cuối của dịch, virus đã bị mất phần lớn trong các protein SS3 này", tác giả chính của nghiên cứu, Tiến sĩ Efrem Lim nói.

“Những protein này không chỉ ở đó để sao chép - chúng ở đó để giúp tăng cường độc lực và ức chế hệ thống miễn dịch [của vật chủ].

“Nó đã tiến hóa với sự suy yếu nhiều hơn trong giai đoạn cuối của dịch”.

Nói cách khác, virus SARS đã biến đổi thành yếu hơn (virus yếu là phiên bản sửa đổi ít nguy hiểm mà các nhà nghiên cứu tạo ra trong phòng thí nghiệm làm cơ sở cho vắc-xin) theo thời gian.

"Nơi mất đoạn xảy ra trong bộ gen là khá có ý nghĩa vì đó là một protein miễn dịch đã biết, chống lại phản ứng kháng virus của vật chủ", TS Lim nói.

Và bây giờ, ít nhất một mẫu SARS-CoV-2 đã làm điều này.

Vậy phải chăng điều đó có nghĩa là virus corona đang trở nên yếu hơn, ít lây nhiễm và ít xấu xa hơn?

Còn quá sớm để nói

Tất cả các bệnh nhân mà các nhà khoa học thu thập mẫu đều có một số triệu chứng lâm sàng của virus corona, có nghĩa là ngay cả phiên bản virus đã mất 81 đoạn vẫn đủ mạnh để khiến người nhiễm bị bệnh ở mức độ nhất định.

Và mặc dù việc mất đoạn có vẻ giống như dấu hiệu của một xu hướng quen thuộc và đáng phấn khởi ở một virus SARS khác, cho đến nay, nó chưa từng thấy ở bất kỳ nơi nào khác trong 16.000 bộ gen virus corona đã được giải trình tự.

Tuy nhiên, Tiến sĩ Lim lưu ý rằng về bộ gen của virus, 16.000 không phải là nhiều.

"16.000 trình tự là chưa đến 0,5% những gì có ngoài kia – đó chỉ là một giọt nước trong thùng", TS Lim nói.

”Một mẫu là điều thuyết phục chúng ta cần nói "hãy nhìn vào đây ", nghĩa là nếu nhiều bộ gen virus corona được giải trình tự, các nhà khoa học có thể tìm thấy thêm những trường hợp về bộ gen suy yếu này.

Quan trọng không kém là phải tìm ra cách virus biến hình và đột biến có thể giúp các nhà khoa học phát triển tốt hơn các phương pháp điều trị và vắc-xin, như trường hợp đối với HIV khi là trọng tâm của Tiến sĩ Anthony Fauci, bắt đầu từ những năm 1980.

Cẩm Tú

Theo MD