Biển Đông chờ đợi gì ở EU?

Phải mất thời gian để EU tăng cường hiện diện quân sự ở châu Á.
>>Trung Quốc nên tôn trọng phán quyết về vụ kiện Biển Đông
>>Châu Âu ngày càng quan tâm tới an ninh Biển Đông

Tạp chí The Diplomat (Nhật) ngày 11-6 đã đăng bài viết với đầu đề “Pháp đi đầu trong cách tiếp cận các vấn đề an ninh châu Á của châu Âu”. Tác giả bài viết là chuyên gia Valérie Niquet, phụ trách chương trình châu Á của Quỹ Nghiên cứu chiến lược tại Paris (Pháp).

EU quan tâm đến châu Á, vì sao?

Tác giả Valérie Niquet ghi nhận tại Đối thoại Shangri-La ở Singapore vào cuối tuần trước, Đô đốc Tôn Kiến Quốc đưa ra nhận xét “văn minh châu Á-Thái Bình Dương xây dựng trên cơ sở hài hòa và hòa hợp lẫn nhau đang phát triển mạnh mẽ”.

Dù lời lẽ trấn an là thế nhưng giọng điệu nhà binh trong bài phát biểu của Đô đốc Tôn Kiến Quốc, tình hình Trung Quốc (TQ) tiếp tục cải tạo đất ở biển Đông và thái độ phản bác phán quyết trọng tài của TQ đã khiến các nước tiếp tục lo ngại.

Thái độ lo ngại ấy đang mở rộng đến các tác nhân vốn không mấy gần với các thách thức an ninh ở châu Á-Thái Bình Dương, trong đó có Liên minh châu Âu (EU).

Dù có những thách thức cấp bách riêng như Trung Đông, nạn nhập cư ồ ạt và khủng bố đe dọa, EU ngày càng quan tâm hơn đến châu Á-Thái Bình Dương không chỉ vì kinh tế mà còn vì an ninh và ổn định chiến lược.

Động cơ chủ yếu dẫn đến thái độ chuyển biến của EU là hành động gây hấn của TQ ở biển Đông, phản ứng chối bỏ các chuẩn mực quốc tế và hệ thống chiếu trên-chiếu dưới trong quan hệ quốc tế mà TQ muốn áp đặt cho các nước láng giềng.

Thể hiện rõ nhất là các bài phát biểu của đại biểu TQ tại Đối thoại Shangri-La ngày càng mang nặng yếu tố gây hấn và tự tin thái quá.

Bên cạnh các câu vô vị quen thuộc như “cần phải thay đối đầu bằng hai bên cùng thắng”, diễn giả TQ còn đưa ra các quả quyết kỳ lạ, như đem thái độ bất lực của TQ với CHDCND Triều Tiên so sánh với thái độ của Mỹ với Nhật dù Mỹ và Nhật đã ký kết hiệp ước đồng minh.

Ngày 6-6, Bộ trưởng Quốc phòng Ngô Xuân Lịch đón Bộ trưởng Quốc phòng Pháp Jean-Yves Le Drian thăm chính thức Việt Nam. Ảnh: TTXVN
Ngày 6-6, Bộ trưởng Quốc phòng Ngô Xuân Lịch đón Bộ trưởng Quốc phòng Pháp Jean-Yves Le Drian thăm chính thức Việt Nam. Ảnh: TTXVN

Quan điểm tích cực của Pháp

Một trong những vấn đề mắc mứu quan trọng đối với cộng đồng quốc tế, trong đó có EU là TQ phản bác mọi điều kiện ràng buộc từ các điều ước quốc tế mà TQ đã ký kết. Ví dụ Công ước LHQ về Luật Biển (UNCLOS) và phán quyết của Tòa Trọng tài thường trực ở Hà Lan sắp tới sẽ công bố.

Quan điểm này sẽ dẫn đến những hậu quả gây bất ổn sâu sắc khi TQ khăng khăng cho rằng các cam kết và hiệp định quốc tế chỉ có giá trị nếu đáp ứng được các lợi ích quốc gia của TQ.

Tác giả Valérie Niquet nhận xét trong bối cảnh đó, Pháp là một trong những cường quốc quân sự ở châu Âu đã bày tỏ quan điểm hết sức rõ ràng và kiên quyết.

Tại Đối thoại Shangri-La ở Singapore, Bộ trưởng Quốc phòng Pháp Jean-Yves Le Drian khẳng định không thể chấp nhận thái độ đe dọa các nguyên tắc quốc tế về tự do hàng hải và hàng không đã nêu trong UNCLOS. Ông ghi nhận đây là thách thức vượt quá tầm khu vực, thái độ bất chấp UNCLOS có thể dẫn đến hậu quả ở các khu vực khác trên thế giới.

Ông nhấn mạnh một trật tự hàng hải phải được xây dựng trên các nguyên tắc, tôn trọng luật pháp quốc tế và đối thoại hơn là dọa dẫm, ép buộc hoặc sử dụng vũ lực. Quan điểm này đã được nêu trong tuyên bố chung của hội nghị thượng đỉnh G7 tại Nhật hồi tháng 5.

Tác giả Valérie Niquet nhận định trong bối cảnh như thế, đề nghị của Pháp về phối hợp lực lượng hải quân các nước châu Âu nhằm tăng cường hoạt động tự do hàng hải ở biển Đông đã được đón nhận. Đề nghị này nếu được thực hiện sẽ mang ý nghĩa tích cực về cam kết của EU tham gia ổn định tại một khu vực có tầm quan trọng cho cả thế giới.

Tàu sân bay Anh sẽ đến châu Á

Ngoài Bộ trưởng Quốc phòng Pháp, tại Đối thoại Shangri-La, Bộ trưởng Quốc phòng Anh Michael Fallon cũng đã cam kết Anh sẽ gia tăng sự hiện diện quân sự ở Đông Nam Á vào cuối thập niên này.

Đây là dấu hiệu cho thấy châu Âu ngày càng chú ý tới các điểm nóng ở châu Á. Dù vậy, như báo The Straits Times (Singapore) ghi nhận, phải mất một thời gian để các tuyên bố ấy trở thành hành động và cần thời gian lâu hơn để châu Âu lấy lại vai trò đảm trách an ninh ở châu Á như ngày trước.

Nguyên nhân vì sao? Anh đã ký kết thỏa thuận đối tác chiến lược với Nhật và thúc đẩy trao đổi quân sự với Hàn Quốc. Anh cũng đã ký biên bản ghi nhớ quốc phòng với Việt Nam và củng cố quan hệ quốc phòng với Singapore. Mạng lưới quốc phòng của Anh liên quan đến ASEAN đã được mở rộng. Cuộc diễn tập không quân Anh-Nhật đã được lên kế hoạch vào tháng 11 tới.

Tuy nhiên, Anh đang đuối sức trong việc bắt kịp các biến đổi của Đông Nam Á sau nhiều năm triển khai quân sự mạnh mẽ ở Trung Đông và Afghanistan. Dòng vốn đầu tư từ TQ vào Anh cùng nghi thức long trọng tiếp đón Chủ tịch Tập Cận Bình hồi năm ngoái và thái độ im hơi lặng tiếng của Anh trước động thái của TQ ở biển Đông cũng đã tạo cảm giác Anh không quan tâm đến tranh chấp biển Đông.

Bộ trưởng Quốc phòng Anh Michael Fallon muốn xua tan cảm giác này bằng cách gợi ý sau khi hai tàu sân bay mới của Anh đi vào hoạt động, một tàu sẽ được triển khai đến châu Á. Thế nhưng điều đó sớm nhất phải đến năm 2020 mới xảy ra. Trước mắt Anh không có ý định xem xét lập căn cứ quân sự mới và lâu dài ở châu Á. Tóm lại, sự hiện diện quân sự của Anh ở châu Á sẽ được cân nhắc nhưng không thực sự đáng chú ý.

Quan trọng là quan điểm đã xoay chiều

Báo The Straits Times nhận định về chính trị, Pháp có quan điểm tốt hơn Anh. Tổng thống Pháp François Hollande đã chủ trương tăng cường sự hiện diện ở châu Á. Pháp thắt chặt quan hệ quốc phòng với Singapore và Malaysia, ký kết hợp đồng quốc phòng với Ấn Độ và Úc.

Đề nghị của Bộ trưởng Quốc phòng Pháp Jean-Yves Le Drian về các nước châu Âu phối hợp tuần tra ở biển Đông thoạt đầu xem chừng rất mưu trí vì phối hợp đồng nghĩa với hải quân châu Âu sẽ hiện diện gần như liên tục và chi phí hậu cần sẽ giảm, bởi hải quân các nước nhỏ sẽ được các nước lớn trong châu Âu hỗ trợ.

Tuy nhiên, đề nghị này sẽ còn nặng ký hơn nếu đây là kết quả quá trình thảo luận bí mật trước đó giữa các nước châu Âu trước khi được nêu ra ở Đối thoại Shangri-La.

Thực ra các nước châu Âu chỉ mới bắt đầu thảo luận chủ đề này. Nhưng dù sao thì thời thế đã thay đổi. Đức đang xem xét lại quan điểm quân sự quốc tế và EU cũng thế. Còn hiện nay, Đức đang tập trung tăng cường sự hiện diện quân sự ở các nước láng giềng Trung Âu trong khi EU đang vật lộn với các tham vọng trong khu vực.

Phát biểu tại Đối thoại Shangri-La năm ngoái, Cao ủy Đối ngoại EU Federica Mogherini đã không hề đề cập đến các vấn đề biển Đông dù chỉ một lần. Như vậy, dù Anh và Pháp đưa ra sáng kiến đối với Đông Nam Á thì quá trình hiện thực hóa sáng kiến cũng còn rất xa.

Điều quan trọng là châu Âu đã thay đổi định hướng sâu sắc và lâu bền đối với châu Á. EU bây giờ đã hiểu những gì đang xảy ra ở biển Đông sẽ ảnh hưởng đến an ninh của họ như thế nào.

- Hãng tin GMA News (Philippines) đưa tin ngày 10-6, Bộ trưởng Ngoại giao sắp nhậm chức của Philippines Perfecto Yasay tuyên bố trên truyền hình Philippines sẽ không đàm phán song phương với TQ cho đến khi Tòa Trọng tài thường trực đưa ra phán quyết về vụ Philippines kiện “đường chín đoạn”. Ông nói đầu tiên chính phủ Philippines sẽ nghiên cứu phán quyết trọng tài, sau đó mới đưa ra các quyết định tiếp theo về đàm phán song phương.

- Đài truyền hình New Zealand đưa tin ngày 11-6, Bộ trưởng Quốc phòng Gerry Brownlee đã phát biểu trên truyền hình giải thích quan điểm của New Zealand về tranh chấp ở biển Đông. Ông nói: “Chúng tôi mong muốn tự do hàng hải, chúng tôi mong muốn tự do hàng không, chúng tôi mong muốn các tuyến đường giao thương rộng mở và chúng tôi mong đợi phải tôn trọng luật pháp quốc tế”. Ông khẳng định TQ trước sau rồi phải chấp nhận phán quyết trọng tài.

TNL

Theo PH.QUỲNH - MINH THÙY

Pháp luật TPHCM

MỚI NHẤT
Thượng nghị sĩ Sanders định ngày gặp đối thủ Clinton
Thượng nghị sĩ Sanders định ngày gặp đối thủ Clinton

(Dân trí) - Ứng viên tổng thống đảng Dân chủ Bernie Sanders cho biết ông sẽ gặp bà Hillary Clinton, đối thủ “số một” của ông, vào ngày 14/6 tới để hối thúc bà xem xét chương trình nghị sự do ông đề xuất, đồng thời Thượng nghị sĩ bang Vermont cũng muốn biết cựu Ngoại trưởng Mỹ sẽ theo đuổi điều gì nếu bà trở thành Tổng thống Mỹ.

Thứ hai, 13/06/2016 - 09:07

Tỷ phú Trump kêu gọi Tổng thống Obama từ chức sau vụ xả súng
Tỷ phú Trump kêu gọi Tổng thống Obama từ chức sau vụ xả súng

(Dân trí) - Ứng viên tổng thống đảng Cộng hòa Donald Trump đã kêu gọi Tổng thống Obama từ chức sau vụ xả súng tại hộp đêm ở Orlando hôm qua 12/6, khiến 50 người thiệt mạng, đồng thời khẳng định vụ việc này đã chứng minh những gì ông từng nói về mối đe dọa Hồi giáo là đúng.

Thứ hai, 13/06/2016 - 09:04

Thế giới phẫn nộ sau vụ xả súng đẫm máu ở Mỹ
Thế giới phẫn nộ sau vụ xả súng đẫm máu ở Mỹ

(Dân trí) - Vụ xả súng hàng loạt tại hộp đêm Pulse ở thành phố Orlando của Mỹ khiến 50 người thiệt mạng, 53 người bị thương không chỉ gây chấn động dư luận trong nước mà còn khiến thế giới phẫn nộ.

Thứ hai, 13/06/2016 - 08:58

Bầu cử Mỹ: Đảng Cộng hòa toan tính loại Donald Trump tại Đại hội Đảng
Bầu cử Mỹ: Đảng Cộng hòa toan tính loại Donald Trump tại Đại hội Đảng

Ngày càng nhiều cử tri Đảng Cộng hòa đề cập việc loại ứng viên Tổng thống mặc định Donald Trump và tìm người thay thế khả dĩ.

Thứ hai, 13/06/2016 - 08:00

Chân dung nghi phạm xả súng đẫm máu tại hộp đêm của Mỹ
Chân dung nghi phạm xả súng đẫm máu tại hộp đêm của Mỹ

(Dân trí) - Trong một vụ thảm sát hàng loạt đẫm máu nhất lịch sử nước Mỹ, tại hộp đêm ở Orlando, bang Florida, một tay súng đã bắn chết 50 người và khiến 53 người khác bị thương.

Thứ hai, 13/06/2016 - 07:52

Tổng thống Obama: Xả súng ở Orlando là “hành động khủng bố”
Tổng thống Obama: Xả súng ở Orlando là “hành động khủng bố”

(Dân trí) - Tổng thống Mỹ Barack Obama hôm qua đã lên tiếng chỉ trích vụ xả súng thảm sát ở hộp đêm của người đồng tính ở Orlando, bang Florida, coi đây là "một hành động khủng bố, một hành động của sự thù ghét".

Thứ hai, 13/06/2016 - 07:22

Cha nghi phạm xả súng tại Mỹ: Gia đình tôi rất sốc
Cha nghi phạm xả súng tại Mỹ: Gia đình tôi rất sốc

(Dân trí) - Cha của Omar Mateen, nghi phạm vụ xả súng khiến 50 người thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương tại hộp đêm ở Orlando, Mỹ, hôm qua 12/6 nói rằng gia đình ông rất sốc khi biết tin về vụ việc, đồng thời gửi lời xin lỗi sau toàn bộ những gì con trai ông đã gây ra.

Thứ hai, 13/06/2016 - 07:21

Nhiều người bị thương được đưa ra từ hiện trường vụ xả súng
Nhiều người bị thương được đưa ra từ hiện trường vụ xả súng

(Dân trí) - Ngoài 50 người thiệt mạng, ít nhất 53 người khác cũng bị thương trong vụ xả súng tại hộp đêm ở thành phố Orlando, bang Florida hôm qua. Video cho thấy nhiều người bị thương được khiêng ra từ hộp đêm và đưa lên xe cứu thương, trong khi một số người được sơ cứu ngay tại hiện trường.

Thứ hai, 13/06/2016 - 07:15

Mỹ sản xuất AK để cung cấp cho phiến quân đối lập?
Mỹ sản xuất AK để cung cấp cho phiến quân đối lập?

Một nguồn tin cho biết, lực lượng đặc biệt Mỹ đặt hàng số lượng lớn súng AK của Nga có thể để cung cấp cho lực lượng đối lập ở Syria.

Thứ hai, 13/06/2016 - 07:00

Hiện trường kinh hoàng vụ xả súng đẫm máu nhất trong lịch sử Mỹ
Hiện trường kinh hoàng vụ xả súng đẫm máu nhất trong lịch sử Mỹ

(Dân trí) - Cảnh tượng hỗn loạn đã xảy ra sau vụ xả súng tại một câu lạc bộ của người đồng tính tại Orlando, bang Florida, Mỹ vào rạng sáng 12/6 giờ địa phương. Ít nhất 50 người đã thiệt mạng và 53 người khác bị thương trong vụ xả súng gây chết người nhiều nhất trong lịch sử nước Mỹ.

Thứ hai, 13/06/2016 - 06:48

IS nhận trách nhiệm vụ xả súng đẫm máu ở hộp đêm Orlando
IS nhận trách nhiệm vụ xả súng đẫm máu ở hộp đêm Orlando

(Dân trí) - Hãng tin Syria Amaq News cho biết tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng IS đã đứng lên nhận trách nhiệm vụ xả súng kinh hoàng ở hộp đêm tại Orlando của Mỹ hôm qua 12/6 khiến 50 người thiệt mạng và 53 người bị thương.

Thứ hai, 13/06/2016 - 06:39

Quan tham lộ nhật ký khoe "chiến tích" gái gú
Quan tham lộ nhật ký khoe "chiến tích" gái gú

Không ít quan chức tham nhũng ở Trung Quốc sa lưới là vì bị lộ nhật ký động trời, bên trong khoe tài đút lót và “năng lực” gái gú.

Thứ hai, 13/06/2016 - 05:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Biển Đông: Thu hút sức mạnh tàu ngầm nhất thế giới
Biển Đông: Thu hút sức mạnh tàu ngầm nhất thế giới

Mỹ muốn "tự do hàng hải, hàng không" trên Biển Đông thì hành động của Mỹ cũng là tuần tra bằng lực lượng chống ngầm hiện đại nhất...

Chủ nhật, 12/06/2016 - 10:00

Tổng thống Obama phải dùng điện thoại “như đồ chơi”
Tổng thống Obama phải dùng điện thoại “như đồ chơi”

(Dân trí) - Sau thời gian dài gắn bó với chiến điện thoại BlackBerry, Tổng thống Mỹ Obama đã đổi sang một chiếc điện thoại mới, được ông miêu tả như đồ chơi trẻ con, sau khi mọi tính năng hiện đại bị loại bỏ vì lí do an ninh.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 09:31

Tại sao NATO lo sợ tàu ngầm Nga trên các đại dương?
Tại sao NATO lo sợ tàu ngầm Nga trên các đại dương?

Bình luận về việc Hải quân Anh phát hiện và theo dõi tàu ngầm Nga hoạt động tại Biển Bắc mới đây, Phó đô đốc Hải quân Mỹ James Foggo III nhấn mạnh, Nga đang sở hữu “lực lượng tàu ngầm hiệu quả, khả năng sẵn sàng chiến đấu cao” và đây là lực lượng thách thức Hải quân Mỹ và Khối Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) trên các đại dương.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 09:00

Liên minh đặc biệt chống tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng
Liên minh đặc biệt chống tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng

Cuộc chiến chống khủng bố mà nhất là tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) tại Syria đang đi đến một bước ngoặt lịch sử khi Nga-Mỹ liên kết lực lượng để giải phóng thành phố Raqqa và một liên minh chống khủng bố mới gồm Nga-Iran và Syria được hình thành.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 08:00

Hillary đang bỏ xa tỷ phú Trump
Hillary đang bỏ xa tỷ phú Trump

Bà Hillary Clinton đang dẫn trước tỷ phú Donald Trump 11 điểm trong cuộc đua vào Nhà Trắng.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 07:00

Xả súng tại hộp đêm Mỹ, ít nhất 50 người thiệt mạng
Xả súng tại hộp đêm Mỹ, ít nhất 50 người thiệt mạng

(Dân trí) - Ít nhất 50 người thiệt mạng và 53 người bị thương trong một vụ xả súng hàng loạt xảy ra rạng sáng 12/6 giờ Mỹ (chiều nay theo giờ Việt Nam) tại hộp đêm Pulse ở Orlando, bang Florida, miền Nam nước Mỹ.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 06:00

Cựu quan chức Trung Quốc hé lộ sức ép vụ xử Chu Vĩnh Khang
Cựu quan chức Trung Quốc hé lộ sức ép vụ xử Chu Vĩnh Khang

(Dân trí) - Cựu quan chức ngoại giao hàng đầu của Trung Quốc tại Hong Kong Lu Xinhua mới đây đã tiết lộ những sức ép ghê gớm, trong thời gian cựu ủy viên thường trực Bộ chính trị Chu Vĩnh Khang bị điều tra và chuẩn bị hầu tòa.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 04:28

Người Mỹ giàu chưa từng có
Người Mỹ giàu chưa từng có

(Dân trí) - Tài sản của người Mỹ tính đến quý I năm nay đang ở mức kỷ lục nhờ giá nhà đất tăng bù đắp lại những bết bát của thị trường chứng khoán.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 04:04

Mỹ phát triển tàu ngầm mini cho đặc nhiệm SEAL
Mỹ phát triển tàu ngầm mini cho đặc nhiệm SEAL

Bộ chỉ huy các chiến dịch đặc biệt (SOCOM) và hãng đóng tàu Electric Boat đang cùng nhau phối hợp phát triển một mẫu tàu ngầm mini mới cho lực lượng đặc nhiệm hải quân Mỹ - SEAL.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 03:58

Nổ lớn rung chuyển sân bay quốc tế ở Trung Quốc
Nổ lớn rung chuyển sân bay quốc tế ở Trung Quốc

(Dân trí) - Ít nhất 3 người bị thương sau khi một vụ nổ xảy ra ở khu vực kiểm tra giấy tờ tại sân bay quốc tế Phố Đông ở Thượng Hải của Trung Quốc chiều nay 12/6.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 03:29

Cầu vượt biển dài 19 km nối đất liền Nga với Crimea
Cầu vượt biển dài 19 km nối đất liền Nga với Crimea

(Dân trí) - Cây cầu dài 19 km bắc ngang qua eo biển Kerch, nối đất liền Nga với bán đảo Crimea mà không phải đi qua lãnh thổ Ukraine, đang được xây dựng và dự kiến hoàn thành năm 2018. Dự án này có chi phí đắt đỏ, ước tính tiêu tốn từ 4,5-5,5 tỷ USD.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 01:51

Hai máy bay B-52 của Mỹ tiếp cận căn cứ hải quân Nga
Hai máy bay B-52 của Mỹ tiếp cận căn cứ hải quân Nga

(Dân trí) - Hãng tin Interfax cho biết, hôm qua 11/6, hai máy bay ném bom chiến lược B-52 của Mỹ đã tiếp cận một căn cứ hải quân của Nga ở biển Baltic trong cuộc tập trận Baltops 2016 cùng các nước NATO.

Chủ nhật, 12/06/2016 - 01:40