Chiến tranh thương mại đẩy WTO vào thế khó

Việc Tổ chức Thương mại Thế giới đưa ra quyết định ủng hộ hay chống đối Mỹ đều để lại hậu quả không mong muốn.
>>Ông Trump dọa rút khỏi WTO vì "thiên vị" Trung Quốc
>>Ông Trump cảnh báo rút Mỹ khỏi WTO

Hiện có chín nước thành viên WTO gồm Canada, Trung Quốc (TQ), Liên minh châu Âu (EU), Ấn Độ, Mexico, Na Uy, Nga, Thụy Sĩ, Thổ Nhĩ Kỳ đã đệ đơn khiếu nại lệnh đánh thuế nhôm, thép của Mỹ lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Mới đây, TQ, EU đã yêu cầu WTO điều tra quyết định của chính quyền Tổng thống Donald Trump trong việc đánh thuế nhôm, thép với các nước dựa trên lý do an ninh quốc gia. Nguy cơ một vụ kiện thương mại đình đám chính thức có thể xảy ra.

Đến lúc đệ đơn lên WTO chống Mỹ

Giới quan sát bình luận rằng động thái của TQ và EU trong việc kiện Mỹ ra WTO có thể khiến Washington “nổi giận” và rút khỏi tổ chức này, hoặc Nhà Trắng tiếp tục ban hành các biện pháp bảo hộ tiếp theo dựa trên lý do “an ninh quốc gia” - yếu tố xưa nay vốn rất hiếm khi được Mỹ dùng để làm cơ sở tấn công thương mại các nước khác, nhưng xét cho cùng vẫn là một vấn đề gây tranh cãi chiếu theo các quy định về thương mại toàn cầu.

Tổng thống Mỹ đã ban hành quyết định áp dụng biện pháp hạn chế nhập khẩu thép và nhôm theo Mục 232 Đạo luật Thương mại mở rộng năm 1962 dưới hình thức tăng thuế nhập khẩu. Theo đó, một số sản phẩm nhập khẩu vào Mỹ phải chịu mức thuế 25% với thép và 10% với nhôm. Washington lý giải rằng các khoản thuế nhôm, thép hoàn toàn hợp pháp theo quy định miễn trừ an ninh quốc gia của WTO, cho phép chính phủ tất cả quốc gia thành viên WTO “tiến hành các biện pháp cần thiết nhằm bảo vệ các lợi ích an ninh quan trọng của đất nước”.

Lập luận này nhanh chóng khiến các quốc gia nằm trong tầm ngắm của Mỹ trở nên nổi giận. Dù vậy, nhiều tháng qua, các nước đã tỏ ra “kiềm chế” để không đưa vụ việc ra WTO, ngoại trừ TQ nhiều lần phản đối tại tổ chức thương mại lớn nhất toàn cầu này. Tuy nhiên, hôm thứ Năm (18-10), Bộ trưởng Ngoại giao Na Uy Ine Eriksen Soreide phát biểu nước này và các quốc gia khác đã chọn cách yêu cầu thành lập một hội đồng giải quyết tranh chấp tại WTO. “Chúng tôi tin rằng các biện pháp đánh thuế của Mỹ nhằm vào nhôm, thép đã vi phạm luật WTO” - nữ bộ trưởng khẳng định. Phát ngôn viên của đại diện thương mại Mỹ vẫn chưa có phản hồi, trong khi người phát ngôn của WTO từ chối bình luận về ý kiến của lãnh đạo ngoại giao Na Uy.


Cuộc chiến thương mại ông Trump phát động đặt WTO vào thế khó. Ảnh: AP

Cuộc chiến thương mại ông Trump phát động đặt WTO vào thế khó. Ảnh: AP

Thế khó cho WTO

Cuộc xung đột giữa Mỹ và nhóm các nước bao gồm EU , TQ đặt WTO vào thế khó. Nếu WTO tuyên bố ủng hộ các quyết định của Mỹ, đây sẽ là tiền lệ trái ngược với tôn chỉ của tổ chức này - thúc đẩy tự do thương mại. Bởi lẽ các quốc gia khác sẽ dựa vào đây để tiến hành các biện pháp chủ nghĩa bảo hộ, bao gồm các rào cản thuế quan để ngăn cản thương mại tự do dựa vào lớp “vỏ bọc” gọi là bảo vệ an ninh quốc gia.

Nhưng nếu WTO làm ngược lại, việc chống đối quyết định của Washington có thể khiến cường quốc kinh tế lớn nhất thế giới nổi giận và rút khỏi WTO. Nguy cơ này hoàn toàn khả dĩ khi gần đây Mỹ đã tuyên bố rút khỏi hàng loạt cơ chế đa phương được Liên Hiệp Quốc ủng hộ, bao gồm Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hiệp Quốc (UNESCO), Hiệp định Paris về chống biến đổi khí hậu và thỏa thuận hạt nhân với Iran.

Yêu cầu của EU, TQ sẽ được cơ quan giải quyết tranh chấp của WTO xem xét vào cuộc họp kế tiếp, dự kiến diễn ra vào ngày 29-10.

Theo BLOOMBERG

Hôm 30-8, ông Trump phát biểu “Nếu WTO cải thiện, đây sẽ là tín hiệu phát triển đáng mừng. Nếu họ không cải thiện, tôi sẽ rút (Mỹ) khỏi WTO”. Ông chủ Nhà Trắng cho rằng Mỹ gặp nhiều bất lợi với việc bị WTO đối xử “rất tồi tệ” trong nhiều năm, đồng thời cho rằng tổ chức này nên “thay đổi phương pháp”. Washington nhiều lần cho rằng việc WTO đưa ra quyết định dựa trên sự đồng thuận tuyệt đối, đồng thời WTO không có khả năng giải quyết các vụ kiện liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ đều khiến Mỹ chịu thiệt thòi. Tổng Giám đốc WTO Roberto Azevedo ngay sau đó đã “trấn an” Mỹ, khẳng định WTO mong muốn đối thoại với Washington nhằm giải quyết những mâu thuẫn, hướng đến những thay đổi tích cực.

Việc TQ, EU yêu cầu thành lập hội đồng giải quyết tranh chấp tại WTO nhằm vào Mỹ cho thấy chưa có triển vọng giải quyết mâu thuẫn. Phó đại diện thương mại Mỹ Dennis Shea mới đây nói “kết quả tồi tệ nhất đối với WTO” xảy ra nếu hệ thống giải quyết tranh chấp của WTO quyết định đâu là lợi ích an ninh quốc gia của Mỹ hay bất kỳ nước nào khác. Nghĩa là một kết luận trái với quan điểm của Mỹ về khái niệm “an ninh quốc gia” từ WTO chắc chắn không được Mỹ chấp nhận.

Từ nhôm, thép đến ô tô

Bộ Thương mại Mỹ đang điều tra nhằm xác định việc nhập khẩu ô tô, phụ tùng ô tô hiện nay từ các nước có ảnh hưởng đến an ninh quốc gia Mỹ hay không. Cuộc điều tra này không khác những gì ông Trump triển khai khi đánh thuế nhôm, thép. Nếu WTO cho rằng Mỹ “có quyền áp thuế bảo vệ an ninh quốc gia” thì sau nhôm, thép, rất có thể ông Trump sẽ thừa thắng tiến đến lĩnh vực nhập khẩu ô tô.

Theo Thùy Anh - Đại Thắng

Pháp luật TP HCM

MỚI NHẤT
Tiết lộ nghi vấn cuộc ẩu đả trước khi bị sát hại của nhà báo Ả rập
Tiết lộ nghi vấn cuộc ẩu đả trước khi bị sát hại của nhà báo Ả rập

(Dân trí) - Trong khi Ả rập Xê út đang phải đối mặt với sự hoài nghi ngày càng tăng từ cộng đồng quốc tế về cái chết của nhà báo Jamal Khashoggi, một quan chức chính phủ đã đưa ra một lời giải thích hoàn toàn khác về những tình tiết liên quan tới vụ việc này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 06:09

Nữ nhà báo Bulgaria bị sát hại và hiểm họa đón đường nghề nguy hiểm
Nữ nhà báo Bulgaria bị sát hại và hiểm họa đón đường nghề nguy hiểm

Vụ án một nữ nhà báo truyền hình bị hãm hiếp và sát hại tại Bulgaria hồi đầu tháng 10 đã gây chấn động cả châu Âu. Đây là vụ sát hại nhà báo thứ ba được Liên minh châu Âu (EU) ghi nhận tại khu vực trong 1 năm qua. Theo thống kê, chỉ tính từ đầu năm 2018 tới nay, đã có tới hơn 100 nhà báo trên toàn thế giới bị giết hại, điều này khiến nghề báo lọt vào tốp những ngành nghề nguy hiểm nhất.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 04:34

Nỗi ám ảnh kiểm tra trinh tiết của nữ cảnh sát Indonesia
Nỗi ám ảnh kiểm tra trinh tiết của nữ cảnh sát Indonesia

(Dân trí) - Những cô gái muốn trở thành sĩ quan cảnh sát Indonesia được cho là phải trải qua bài kiểm tra trinh tiết và phải sở hữu ngoại hình “xinh đẹp”. Bài kiểm tra này đã vấp phải nhiều ý kiến trái chiều từ dư luận.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 03:30

Lãnh đạo văn phòng liên lạc Trung Quốc tại Macau chết do nhảy lầu
Lãnh đạo văn phòng liên lạc Trung Quốc tại Macau chết do nhảy lầu

(Dân trí) - Người đứng đầu Văn phòng Liên lạc Trung Quốc tại Macau Zheng Xiaosong đã qua đời sau cú nhảy từ nhà riêng của ông này do trầm cảm.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 03:16

Tính mạng ngư dân nghèo Nam Phi và cơn khát bào ngư tại Trung Quốc
Tính mạng ngư dân nghèo Nam Phi và cơn khát bào ngư tại Trung Quốc

(Dân trí) - Nhiều thợ lặn nghèo ở Nam Phi đã bất chấp tính mạng trong những chuyến ra khơi đầy nguy hiểm để kiếm kế sinh nhai khi nhu cầu tiêu thụ bào ngư và tôm hùm tại Trung Quốc ngày càng tăng lên.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 11:39

Cái giá đắt đỏ phía sau cầu vượt biển dài nhất thế giới
Cái giá đắt đỏ phía sau cầu vượt biển dài nhất thế giới

(Dân trí) - Cây cầu Hong Kong-Châu Hải-Ma Cao tại Trung Quốc, cầu vượt biển dài nhất thế giới, cuối cùng đã hoàn thành sau gần 10 năm xây dựng và sẽ chính thức mở cửa phục vụ hành khách từ tuần tới. Nhưng quá trình thi công cầu đã vấp phải nhiều vấn đề như tai nạn, chậm tiến độ, tham nhũng, đội chi phí.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 09:01

Nga-NATO so kè, Bắc Cực sẽ trở thành “đấu trường” khốc liệt?
Nga-NATO so kè, Bắc Cực sẽ trở thành “đấu trường” khốc liệt?

Giới quan sát cho rằng, với nguồn tài nguyên dầu và khí đốt phong phú, Bắc Cực sẽ là mục tiêu mà nhiều nước lớn nhằm đến trong tương lai không xa.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 08:11

Mỹ, EU đòi làm rõ “uẩn khúc” vụ nhà báo Ả rập nghi bị phân xác
Mỹ, EU đòi làm rõ “uẩn khúc” vụ nhà báo Ả rập nghi bị phân xác

(Dân trí) - Cả Tổng thống Mỹ Donald Trump và các nhà lãnh đạo châu Âu đều cảm thấy chưa thỏa mãn với lời giải thích của Ả rập Xê út về cái chết bất thường của nhà báo Jamal Khashoggi và yêu cầu làm rõ vụ việc

Chủ nhật, 21/10/2018 - 08:06

Tổng thống Trump tuyên bố rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga
Tổng thống Trump tuyên bố rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút khỏi Hiệp ước về các Lực lượng Hạt nhân Tầm trung (INF) với Nga vì cho rằng Moscow đã vi phạm thỏa thuận này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 07:34

Mỹ cảnh báo hành động quân sự hóa của Trung Quốc trên Biển Đông
Mỹ cảnh báo hành động quân sự hóa của Trung Quốc trên Biển Đông

(Dân trí) - Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ tái khẳng định lập trường của Washington về Biển Đông, đồng thời kêu gọi Nhật Bản và Hàn Quốc cùng phối hợp để ngăn chặn bất kỳ quốc gia nào đơn phương thống trị vùng biển này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 12:01

Bí mật không ngờ ẩn giấu sau lớp vỏ bọc hệ thống phòng không S-300PM Syria
Bí mật không ngờ ẩn giấu sau lớp vỏ bọc hệ thống phòng không S-300PM Syria

Tổ hợp tên lửa phòng không S-300PM của Syria từng bị nhận xét chỉ là phiên bản lạc hậu nếu đặt cạnh S-300PMU-2 hiện đại, tuy nhiên người Nga luôn có cách khiến chúng "lột xác" với sức mạnh vượt trội.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 06:21

Sòng bài Trung Quốc đổ bộ biến thành phố Campuchia thành “bản sao” Macau
Sòng bài Trung Quốc đổ bộ biến thành phố Campuchia thành “bản sao” Macau

(Dân trí) - Các nhà đầu tư Trung Quốc đã rót vốn xây dựng hàng chục sòng bài tại Sihanoukville, biến thành phố ven biển của Campuchia thành “Macau thu nhỏ” với nhiều thay đổi nhanh chóng.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 05:17

ĐÁNG QUAN TÂM
Nghi vấn nguyên nhân cái chết bí ẩn của nhà báo Ả rập
Nghi vấn nguyên nhân cái chết bí ẩn của nhà báo Ả rập

(Dân trí) - Việc chính quyền Ả rập Xê út tuyên bố nhà báo Jamal Khashoggi thiệt mạng trong một vụ ẩu đả bên trong lãnh sự quán Ả rập Xê út tại Thổ Nhĩ Kỳ đã ngay lập tức dấy lên sự hoài nghi và trái ngược hoàn toàn với những thông tin do giới chức Thổ Nhĩ Kỳ tiết lộ trước đó.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 02:40

Mỹ có thể rút khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới
Mỹ có thể rút khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới

(Dân trí) - Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là sẽ thông báo rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 10:43

Bà Hillary Clinton có thể “tái đấu” Tổng thống Trump năm 2020
Bà Hillary Clinton có thể “tái đấu” Tổng thống Trump năm 2020

(Dân trí) - Một cựu trợ lý cấp cao của bà Hillary Clinton nói rằng ứng cử viên tổng thống Mỹ năm 2016 có thể tiếp tục tái xuất chính trường và ra tranh cử vị trí đứng đầu Nhà Trắng lần thứ 3 vào năm 2020, đối đầu trực tiếp một lần nữa với ông Donald Trump.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 10:00

Đồng minh Pháp, Đức “qua mặt” Mỹ ở Syria
Đồng minh Pháp, Đức “qua mặt” Mỹ ở Syria

(Dân trí) - Các nhà lãnh đạo cấp cao từ Pháp, Đức, Nga và Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tổ chức cuộc họp thượng đỉnh 4 bên trong tháng này bàn về vấn đề Syria, động thái cho thấy dường như Paris và Berlin đã “qua mặt” đồng minh Mỹ nhằm tìm phương hướng ngừng cuộc chiến tại quốc gia Trung Đông.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 09:54

Con gái cựu Tổng thống Bush kể chuyện từng "gặp ma" trong Nhà Trắng
Con gái cựu Tổng thống Bush kể chuyện từng "gặp ma" trong Nhà Trắng

(Dân trí) - Con gái cựu Tổng thống George W. Bush Jenna Bush kể về trải nghiệm gặp "ma thân thiện" trong Nhà Trắng khi sống tại ngôi nhà nổi tiếng nhất nước Mỹ.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 09:44

Tình tiết mới vụ cựu chủ tịch Interpol bị “sa lưới” tại Trung Quốc
Tình tiết mới vụ cựu chủ tịch Interpol bị “sa lưới” tại Trung Quốc

(Dân trí) - Trung Quốc đã đề nghị chuyển một bức thư do cựu Chủ tịch Interpol Mạnh Hoành Vĩ viết cho vợ khi ông đang bị điều tra, song không được đáp ứng.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 09:31

Mỹ buộc tội công dân Nga can thiệp bầu cử giữa kỳ
Mỹ buộc tội công dân Nga can thiệp bầu cử giữa kỳ

(Dân trí) - Chính phủ Mỹ ngày 19/10 đã buộc tội một phụ nữ Nga chi phối bầu cử giữa kỳ bằng việc tạo ra một cuộc chiến thông tin ngay trước thềm cuộc bầu cử vào đầu tháng 11 tới.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 08:18

Mỹ cảnh báo các nước về dự án đầu tư của Trung Quốc
Mỹ cảnh báo các nước về dự án đầu tư của Trung Quốc

(Dân trí) - Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo đã cảnh báo Panama và các nước trong khu vực về những nguy hiểm tiềm tàng khi chấp thuận các khoản đầu tư từ Trung Quốc trong bối cảnh Bắc Kinh đang rót vốn vào hàng loạt dự án trên khắp thế giới.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 08:09

Tàu hỏa lao vào đám đông ở Ấn Độ, hơn 60 người chết
Tàu hỏa lao vào đám đông ở Ấn Độ, hơn 60 người chết

(Dân trí) - Một lễ hội tôn giáo ở Ấn Độ bỗng chốc trở thành thảm kịch sau khi một đoàn tàu chở khách lao vào đám đông tham gia lễ hội, khiến hơn 60 người thiệt mạng tối 19/10.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 06:59

Mỹ - Hàn tiếp tục dừng tập trận quân sự vì Triều Tiên
Mỹ - Hàn tiếp tục dừng tập trận quân sự vì Triều Tiên

(Dân trí) - Mỹ và Hàn Quốc ngày 19/10 đã quyết định dừng một cuộc cuộc tập trận quân sự chung lớn khác trong năm nay để đảm bảo tiến trình ngoại giao với Triều Tiên có cơ hội tiếp diễn.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 06:58

Ả rập Xê út thừa nhận nhà báo bất đồng chính kiến chết trong lãnh sự quán
Ả rập Xê út thừa nhận nhà báo bất đồng chính kiến chết trong lãnh sự quán

(Dân trí) - Giới chức Ả rập Xê út ngày 19/10 thừa nhận, nhà báo bất đồng chính kiến Jamal Khashoggi chết trong một "cuộc ẩu đả" với một số cá nhân bên trong lãnh sự quán Ả rập Xê út ở thành phố Istanbul hồi đầu tháng. Liên quan đến vụ việc này, Riyadh đã bắt giữ 18 nghi phạm, cách chức một số quan chức cấp cao.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 06:28

Ông Trump: Cái chết của nhà báo Ả rập “không thể chấp nhận được”
Ông Trump: Cái chết của nhà báo Ả rập “không thể chấp nhận được”

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump gọi cái chết của nhà báo Jamal Khashoggi là “không thể chấp nhận được” song vẫn khen ngợi những nỗ lực của Ả rập Xê út khi tiến hành bắt giữ những nghi phạm đầu tiên.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 12:03