Covid-19: Cuộc chơi với Thuyết âm mưu

Khi Covid-19 đang hoành hành, Mỹ-Trung Quốc lại lao vào đối chọi nhau bằng thuyết âm mưu về nguồn gốc của con virus chết người. Mục đích và thực chất cuộc chơi này là gì?
>>Bị chỉ trích “mang dịch đến Vũ Hán”, Mỹ triệu tập đại sứ Trung Quốc
>>Mỹ, Trung Quốc "khẩu chiến" vì Covid-19

Covid-19: Cuộc chơi với Thuyết âm mưu - 1

Thuyết âm mưu được cả hai phía dùng để đấu chọi nhau, được cả hai bên chính trị hoá và công cụ hoá. Minh hoạ của Craig Stephens (SCMP)

Diễn biến của dịch bệnh viêm phổi cấp do virus corona gây ra (Covid-19) tiếp tục chiếm lĩnh sự quan tâm theo dõi và lo ngại hàng đầu của cả thế giới. Nó cũng còn là mảnh đất mầu mỡ cho các thuyết âm mưu nảy mầm và lớn dậy. Không chỉ có đơn giản như thế. Hiện đang còn hình thành cả một cuộc chơi chính trị thế giới và quan hệ quốc tế giữa nhiều đối tác khác nhau với thuyết âm mưu này mà đặc trưng nhất và rõ nét nhất là giữa Mỹ và Trung Quốc.

Đấu chọi bằng thuyết âm mưu

Hai bên cáo buộc lẫn nhau rất nặng nề mà nếu cáo buộc này là sự thật chứ không phải là sản phẩm mới của thuyết âm mưu thì thế giới bên ngoài từ nay buộc phải nhìn nhận họ bằng con mắt khác trước.

Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Robert O'Brien công khai cho rằng bệnh dịch này phát tán từ Trung Quốc, gọi virus corona là "Virus Vũ Hán" và lại còn cáo buộc Trung Quốc bưng bít thông tin về dịch bệnh bùng phát khiến cho thế giới "bị mất hai tháng". Trước đấy, Tổng thống Mỹ Donald Trump gọi virus corona là "Virus Trung Quốc" và cả ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cũng sử dụng biệt danh "Virus Vũ Hán". Ông Trump cũng nêu Trung Quốc là lý do gốc rễ khiến Mỹ quyết định không cho công dân các nước tham gia Hiệp ước Schengen và tất cả mọi người không phải là người Mỹ đi qua các nước tham gia hiệp ước này nhập cảnh vào Mỹ. Không có gì là khó hiểu khi phía Trung Quốc thể hiện thái độ phản đối mạnh mẽ, nhưng phía Trung Quốc đồng thời cũng gây bất ngờ khi công khai đề cập đến khả năng quân đội Mỹ đã đưa virus corona vào Trung Quốc để gây nên dịch bệnh này ở Trung Quốc.

Từ giác độ thuyết âm mưu thì thuyết này được cả hai phía dùng để đấu chọi nhau, được cả hai bên chính trị hoá và công cụ hoá. Trong thực chất, cuộc chơi này với thuyết âm mưu đối với cả hai bên đều là chuyện dùng đối ngoại để đối nội, làm găng trong quan hệ song phương để trước hết trang trải nhu cầu đối nội.

Cái đích nhắm tới của mỗi bên

Giống như ở cuộc xung khắc thương mại giữa hai bên, Mỹ lần này cũng khơi mào cuộc chơi trước. Dịch bệnh này có những biểu hiện đầu tiên vào cuối năm ngoái ở Trung Quốc nhưng cho tới trước phát ngôn nói trên về Mỹ của người phát ngôn bộ ngoại giao Trung Quốc, phía Trung Quốc không hề đề cập gì đến khả năng mầm mống dịch bệnh được ai đó đưa từ bên ngoài vào phát tán ở Trung Quốc. Trong khi đó, ngay từ rất sớm, ở phía Mỹ đã thịnh hành quan điểm cho rằng Trung Quốc bưng bít thông tin và che dấu sự thật về diễn biến dịch bệnh này, hàm ý đổ hết trách nhiệm cho Trung Quốc.

Suốt thời gian khá dài vừa qua, chính phủ Mỹ dường như quá tự tin rằng dịch bệnh không thể lây lan sang Mỹ và hoành hành được ở Mỹ cũng như nước Mỹ có khả năng ứng phó rất hữu hiệu. Để rồi sau đấy, chỉ trong thời gian rất ngắn, chính phủ Mỹ phải nhanh chóng đưa ra những biện pháp đối phó quyết liệt đến mức có phần thái quá, cho thấy đúng là nước đến chân mới nhảy và lo ngại thật sự.

Thuyết âm mưu được sử dụng nhằm tác động đối nội là trấn an tâm thần dân chúng ở Mỹ, làm dư luận Mỹ quan tâm để ý nhiều đến trách nhiệm của Trung Quốc hơn là tới những bất cập và hạn chế trong ứng phó dịch bệnh ở Mỹ. Việc này càng thêm quan trọng đối với chính phủ Mỹ khi dịch bệnh tiếp tục lây lan ở Mỹ còn ở Trung Quốc lại đã lắng xuống dịu đi khá nhiều.

Từ khi dịch bệnh này bùng phát, Trung Quốc buộc phải dành ưu tiên chính sách hàng đầu cho việc đối phó dịch bệnh, trước mắt là đẩy lùi dịch bệnh và sau đấy là khắc phục những hậu quả tiêu cực của dịch bệnh trên mọi phương diện. Trung Quốc gặp khó khăn và khó xử mới nên rất thực tế khi tránh xung khắc thêm với Mỹ. Mỹ không lợi dụng tình thế khó khăn và khó xử mới của Trung Quốc để dấn tới trong cuộc xung khắc thương mại nhưng vẫn xung khắc với Trung Quốc trên những phương diện khác.

Thực chất không thay đổi

Sau cuộc chiến về báo chí và truyền thông là cuộc chơi với thuyết âm mưu giữa hai bên. Có thể thấy được từ đó là phía Mỹ vẫn luôn tìm kiếm và duy trì mọi con chủ bài để chơi Trung Quốc trong cuộc cạnh tranh chiến lược với Trung Quốc và hiện tại đang chơi những con chủ bài ấy tuỳ thuộc vào tác động đối nội của chúng tới cơ may tái đắc cử của ông Trump trong cuộc bầu cử tổng thống sắp tới ở nước Mỹ. Dịch bệnh này càng đe doạ thật sự cơ may ấy của ông Trump thì chuyện dịch bệnh ở Trung Quốc trở nên càng thêm quan trọng và nhạy cảm đối với chính phủ Mỹ.

Trung Quốc phản ứng lại Mỹ rất mạnh và bất ngờ như thế không chỉ đơn thuần để bảo tồn thể diện quốc gia mà còn "lấy độc trị độc" với Mỹ - bằng thuyết âm mưu - để đáp trả ngang bằng với Mỹ và để ngăn ngừa tác động tiêu cực của thuyết âm mưu của Mỹ tới các đối tác của Trung Quốc. Khi dịch bệnh đi qua, Trung Quốc cần các đối tác này hơn bao giờ hết và có được sự hợp tác của họ càng nhanh chóng càng tốt. Không phải Mỹ mà chính những đối tác này mới là nguồn ngoại lực quan trọng nhất giúp Trung Quốc phục hồi sau dịch bệnh.

Cho nên những ầm ĩ thời gian qua trong mối quan hệ giữa Mỹ-Trung Quốc chỉ có tính nhất thời chứ không báo hiệu về chuyển biến cơ bản. Những biểu hiện ra bên ngoài không phản ánh đúng mức thực trạng bản chất.

Thời gian tới, mối quan hệ Mỹ-Trung Quốc chưa thể tốt hơn, cả trong thực chất lẫn biểu hiện ra bên ngoài, có thể còn xấu thêm nữa ở biểu hiện ra bên ngoài nhưng không thay đổi cơ bản gì trong thực chất.

Theo Dịch Dung
Thế giới & Việt Nam

MỚI NHẤT
Gần 430 người mắc Covid-19, Malaysia thành “ổ dịch” lớn nhất Đông Nam Á
Gần 430 người mắc Covid-19, Malaysia thành “ổ dịch” lớn nhất Đông Nam Á

(Dân trí) - Malaysia ngày 15/3 ghi nhận thêm 190 ca mắc Covid-19 mới, phần lớn có liên quan tới một sự kiện tôn giáo với sự tham gia của 16.000 người từ một số quốc gia.

Thứ hai, 16/03/2020 - 11:17

Trung Quốc chỉ ghi nhận 4 ca nhiễm virus corona nội địa
Trung Quốc chỉ ghi nhận 4 ca nhiễm virus corona nội địa

(Dân trí) - Trung Quốc ghi nhận thêm 16 ca mắc Covid-19 trong 24 giờ qua, trong đó số ca có nguồn gốc từ nước ngoài gấp 3 lần số ca lây nhiễm nội địa.

Thứ hai, 16/03/2020 - 10:50

Trung Quốc thu phí cách ly 14 ngày với du khách quốc tế đến Bắc Kinh
Trung Quốc thu phí cách ly 14 ngày với du khách quốc tế đến Bắc Kinh

(Dân trí) - Quy định cách ly bắt buộc và thu phí đối với các du khách quốc tế đến Bắc Kinh là một phần trong nỗ lực của Trung Quốc nhằm đối phó tình trạng số ca mắc Covid-19 “nhập khẩu” có xu hướng tăng.

Thứ hai, 16/03/2020 - 10:10

Số ca mắc Covid-19 mới tại Hàn Quốc tiếp tục giảm
Số ca mắc Covid-19 mới tại Hàn Quốc tiếp tục giảm

(Dân trí) - Hàn Quốc ngày 15/3 chỉ ghi nhận thêm 74 ca nhiễm virus corona chủng mới, mức tăng thấp nhất trong hơn 3 tuần gần đây.

Thứ hai, 16/03/2020 - 09:55

Mỹ bác tin thuyết phục công ty Đức để có độc quyền vắc xin ngừa Covid-19
Mỹ bác tin thuyết phục công ty Đức để có độc quyền vắc xin ngừa Covid-19

(Dân trí) - Mỹ bác bỏ thông tin từ truyền thông Đức rằng Washington đang tìm cách sở hữu thành tựu nghiên cứu từ một công ty của Đức nhằm độc quyền sản xuất vắc xin ngừa Covid-19.

Thứ hai, 16/03/2020 - 09:21

Bộ trưởng Mỹ hứng chỉ trích vì ho trong họp báo với Tổng thống Trump
Bộ trưởng Mỹ hứng chỉ trích vì ho trong họp báo với Tổng thống Trump

(Dân trí) - Bộ trưởng Phát triển Đô thị và Nhà ở Mỹ Ben Carson khiến nhiều người lo ngại khi ông ho vào tay, chạm lên mặt và bục phát biểu tại cuộc họp báo ở Nhà Trắng.

Thứ hai, 16/03/2020 - 08:55

Gần 6.000 ca mắc Covid-19, Đức đóng cửa biên giới với 5 nước láng giềng
Gần 6.000 ca mắc Covid-19, Đức đóng cửa biên giới với 5 nước láng giềng

(Dân trí) - Chính phủ Đức ngày 15/3 thông báo sẽ tăng cường kiểm soát biên giới với 5 nước láng giềng trong nỗ lực nhằm ngăn chặn sự lây lan của virus corona.

Thứ hai, 16/03/2020 - 08:08

Anh khẳng định không dùng chiến lược “miễn dịch cộng đồng” với Covid-19
Anh khẳng định không dùng chiến lược “miễn dịch cộng đồng” với Covid-19

(Dân trí) - Bộ trưởng Y tế Anh Matt Hancock tuyên bố nước này sẽ không dùng chiến lược “miễn dịch cộng đồng” nhằm ứng phó với dịch Covid-19.

Thứ hai, 16/03/2020 - 08:07

Tổng thống Indonesia và nội các xét nghiệm virus corona
Tổng thống Indonesia và nội các xét nghiệm virus corona

(Dân trí) - Tổng thống Indonesia Joko Widodo cho biết ông và các quan chức trong nội các sẽ xét nghiệm virus corona mới (SARS-CoV-2) sau khi một bộ trưởng của chính quyền Jakarta dương tính với Covid-19.

Thứ hai, 16/03/2020 - 07:40

Mỹ có hơn 3.300 ca mắc Covid-19
Mỹ có hơn 3.300 ca mắc Covid-19

(Dân trí) - Giới chức y tế cảnh báo cuộc sống của người dân Mỹ sẽ có nhiều thay đổi khi số ca nhiễm virus corona chủng mới tại nước này đã vượt 3.300 tính đến ngày 15/3.

Thứ hai, 16/03/2020 - 07:13

Hơn 150 người chết vì Covid-19 tại Tây Ban Nha trong một ngày
Hơn 150 người chết vì Covid-19 tại Tây Ban Nha trong một ngày

(Dân trí) - Số ca tử vong vì Covid-19 tại Tây Ban Nha trong ngày 15/3 tăng kỷ lục hơn 2 lần, trong bối cảnh châu Âu trở thành "tâm chấn" mới của đại dịch này.

Thứ hai, 16/03/2020 - 06:56

Italia ghi nhận kỷ lục 368 người chết vì Covid-19 trong ngày
Italia ghi nhận kỷ lục 368 người chết vì Covid-19 trong ngày

(Dân trí) - Số ca mắc và số người tử vong vì Covid-19 ở Italia tiếp tục tăng mạnh bất chấp các biện pháp ứng phó của chính phủ nước này.

Thứ hai, 16/03/2020 - 06:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Iran có thêm 113 người tử vong vì Covid-19, số người nhiễm lên gần 14.000
Iran có thêm 113 người tử vong vì Covid-19, số người nhiễm lên gần 14.000

(Dân trí) - Bệnh Covid-19 đã cướp đi sinh mạng của 724 người tại Iran cho tới nay, trong đó có 113 người chỉ trong 24 giờ qua.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 10:37

Giới khoa học Anh phản bác ý tưởng “miễn dịch cộng đồng”
Giới khoa học Anh phản bác ý tưởng “miễn dịch cộng đồng”

Các nhà khoa học Anh thúc giục chính phủ áp dụng các biện pháp chặt chẽ hơn để ngăn chặn dịch Covid-19, thay vì chiến lược miễn dịch cộng đồng.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 10:03

Cảnh báo nguy cơ lây nhiễm Covid-19 từ người bệnh không phát triệu chứng
Cảnh báo nguy cơ lây nhiễm Covid-19 từ người bệnh không phát triệu chứng

(Dân trí) - Các chuyên gia đã cảnh báo nguy cơ ngày càng rõ rệt về tình trạng lây nhiễm virus corona mới từ những người không phát triệu chứng hoặc có biểu hiện mắc bệnh.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 08:49

Hơn 1.400 người chết, các bệnh viện ở Italia "gồng mình" đối phó Covid-19
Hơn 1.400 người chết, các bệnh viện ở Italia "gồng mình" đối phó Covid-19

(Dân trí) - Các bệnh viện ở vùng Lombardy, Italia đang phải đối mặt với sức ép khổng lồ khi số bệnh nhân nhiễm virus corona tiếp tục tăng mạnh.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 03:48

Hàn Quốc công bố tâm dịch Daegu là "vùng thảm họa đặc biệt"
Hàn Quốc công bố tâm dịch Daegu là "vùng thảm họa đặc biệt"

(Dân trí) - Việc công bố tâm dịch Daegu và tỉnh Bắc Gyeongsang lân cận là "vùng thảm họa đặc biệt" sẽ mở đường cho các biện pháp hỗ trợ của chính phủ nhằm đối phó với dịch Covid-19.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 02:37

Quốc vụ khanh Pháp, cựu Tổng thư ký NATO nhiễm virus corona
Quốc vụ khanh Pháp, cựu Tổng thư ký NATO nhiễm virus corona

(Dân trí) - Cựu Tổng thư ký NATO Javier Solana và Quốc vụ khanh Pháp Brune Poirson là hai quan chức tiếp theo bị xác nhận nhiễm virus corona chủng mới.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 02:09

Bộ trưởng Giao thông Indonesia dương tính với Covid-19
Bộ trưởng Giao thông Indonesia dương tính với Covid-19

(Dân trí) - Bộ trưởng Giao thông Indonesia Budi Karya Sumadi đã nhập viện ở thủ đô Jakarta sau khi được xác nhận nhiễm virus corona chủng mới.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 11:44

Hàn Quốc: Số ca mắc Covid-19 mới thấp nhất gần 1 tháng
Hàn Quốc: Số ca mắc Covid-19 mới thấp nhất gần 1 tháng

(Dân trí) - Hàn Quốc ngày 14/3 chỉ ghi nhận thêm 76 ca mắc Covid-19 mới, đánh dấu lần đầu tiên số ca nhiễm mới tại nước này xuống dưới mức 100 trong 23 ngày qua.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 10:49

Vũ Hán chỉ thêm 4 ca Covid-19, số ca "nhập khẩu" vào Trung Quốc tăng
Vũ Hán chỉ thêm 4 ca Covid-19, số ca "nhập khẩu" vào Trung Quốc tăng

(Dân trí) - Trong khi tình hình tại tâm dịch Vũ Hán, Hồ Bắc tiếp tục ổn định, số ca viêm phổi cấp Covid-19 “nhập khẩu” từ nước ngoài vào Trung Quốc có xu hướng tăng.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 09:46

Thứ trưởng Y tế Italia mắc Covid-19
Thứ trưởng Y tế Italia mắc Covid-19

(Dân trí) - Nhiều quan chức cấp cao của Italia, trong đó có Thứ trưởng y tế, đã nhiễm virus corona mới gây bệnh viêm phổi cấp Covid-19 trong bối cảnh Italia trở thành quốc gia bùng phát dịch mạnh nhất châu Âu.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 09:18

Tây Ban Nha phong tỏa 47 triệu dân, vợ thủ tướng mắc Covid-19
Tây Ban Nha phong tỏa 47 triệu dân, vợ thủ tướng mắc Covid-19

(Dân trí) - Bà Begona Gomez, vợ Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez, đã có kết quả xét nghiệm dương tính với viêm phổi cấp Covid-19 trong bối cảnh Tây Ban Nha bắt đầu lệnh phong tỏa cả nước để ngăn dịch lây lan.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 08:24

Iran thêm gần 100 người tử vong, 1.300 ca mắc Covid-19
Iran thêm gần 100 người tử vong, 1.300 ca mắc Covid-19

(Dân trí) - Số ca tử vong vì virus corona tại Iran đã tăng thêm gần 100 người, trong khi số ca nhiễm cũng tăng hơn 1.300 người trong 24 giờ qua.

Chủ nhật, 15/03/2020 - 08:19