“Kìm chân” Trung Quốc, phương Tây tăng cường ảnh hưởng ở Thái Bình Dương

Dân trí Các quốc đảo nhỏ bé ở Thái Bình Dương đang trở thành mục tiêu cạnh tranh ảnh hưởng giữa Trung Quốc và phương Tây khi nhiều nước lo ngại sự hiện diện ngày càng tăng của Bắc Kinh trong khu vực.
>>Mỹ ráo riết kiềm chế ảnh hưởng của Trung Quốc ở Thái Bình Dương
>>Cuộc chạy đua giành ảnh hưởng trong chiến tranh thương mại Mỹ - Trung
>>Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng bằng in tiền cho các nước

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đón nhà vua Tonga Tupou VI tại Bắc Kinh hồi tháng 3 (Ảnh: AFP)
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đón nhà vua Tonga Tupou VI tại Bắc Kinh hồi tháng 3 (Ảnh: AFP)

Reuters dẫn các nguồn tin cho biết Mỹ, Australia, Pháp và Anh sẽ mở các đại sứ quán mới tại Thái Bình Dương, tăng cường nhân sự các cấp, đồng thời hợp tác thường xuyên hơn với lãnh đạo của các quốc đảo trong khu vực này. Mục đích của những động thái trên là nhằm đối phó với tầm ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc tại Thái Bình Dương.

Cuộc chiến giành ảnh hưởng tại những quốc đảo với dân cư thưa thớt ở Thái Bình Dương mang ý nghĩa quan trọng vì mỗi quốc gia này đều có quyền bỏ phiếu tại các diễn đàn quốc tế như Liên Hợp Quốc. Ngoài ra, các quốc đảo Thái Bình Dương cũng kiểm soát những khu vực rộng lớn ở một đại dương với nhiều tài nguyên.

Chiến lược của Trung Quốc

Tàu bệnh viện Peace Ark của quân đội Trung Quốc rời cảng ở Papua New Guinea sau chuyến thăm năm 2014 (Ảnh: Hải quân Trung Quốc
Tàu bệnh viện Peace Ark của quân đội Trung Quốc rời cảng ở Papua New Guinea sau chuyến thăm năm 2014 (Ảnh: Hải quân Trung Quốc

Kể từ năm 2011, Trung Quốc đã chi 1,3 tỷ USD cho các khoản vay ưu đãi và quà tặng, trở thành nhà viện trợ lớn thứ hai tại Thái Bình Dương sau Australia. Sự hiện diện của Trung Quốc khiến phương Tây lo ngại rằng các quốc đảo nhỏ bé ở Thái Bình Dương sẽ bị quá tải và có thể trở thành con nợ của Bắc Kinh.

Theo thống kê của Reuters, chương trình cho vay của Trung Quốc tại 11 quốc gia Nam Thái Bình Dương đã tăng vọt từ 0 lên 1,3 tỷ USD trong 10 năm trở lại đây. Dù Australia vẫn là nhà tài trợ chính tại khu vực, nhưng Trung Quốc đã trở thành chủ nợ song phương lớn nhất ở Nam Thái Bình Dương tính tới thời điểm hiện tại.

Những khoản vay từ Trung Quốc chiếm hơn 60% tổng tiền vay nước ngoài của Tonga, 50% nợ nước ngoài của Vanuatu. Xét về con số cụ thể, Papua New Guinea là nước nợ Trung Quốc nhiều nhất với gần 590 triệu USD, chiếm 25% tổng nợ nước ngoài của quốc gia này.

Hồi đầu tháng, Thủ tướng Tonga Akilisi Pohiva đã kêu gọi sự ủng hộ từ chính phủ các nước trong khu vực để đề nghị Trung Quốc xóa bỏ các khoản nợ cho đảo quốc này.

“Các nước ở Thái Bình Dương cần phải ký một kiến nghị đề nghị chính phủ Trung Quốc xóa nợ. Tôi cho rằng đây là cách duy nhất để chúng tôi có thể tiếp tục phát triển”, ông Pohiva nói.

Hiện một số quốc đảo Thái Bình Dương như Palau và Tuvalu vẫn công nhận Đài Loan - hòn đảo mà Trung Quốc luôn coi là vùng lãnh thổ không thể tách rời và là vấn đề nhạy cảm nhất của Bắc Kinh. Ước tính có khoảng 1/3 các quốc đảo ở Nam Thái Bình Dương có quan hệ ngoại giao với Đài Loan. Do vậy, Trung Quốc sẽ đẩy mạnh viện trợ cho các quốc gia này nhằm lôi kéo các nước đứng về phía Bắc Kinh, thay vì Đài Bắc.

Để xây dựng ảnh hưởng tại các quốc đảo Thái Bình Dương, Trung Quốc không chỉ dừng lại ở các khoản viện trợ.

Theo người đứng đầu lực lượng vũ trang Fiji Viliame Naupoto, quốc đảo này dự kiến sẽ nhận một tàu thủy văn có khả năng khảo sát đáy biển từ Trung Quốc vào cuối năm 2018. Đây sẽ là món quà quân sự đầu tiên mà Bắc Kinh tặng cho một quốc đảo Thái Bình Dương .

Các nhà ngoại giao phương Tây nhận định đây là nỗ lực của chính phủ Trung Quốc nhằm tranh thủ sự ủng hộ từ Fiji - một trong số những nền kinh tế nổi trội hơn trong khu vực.

“Fiji có nền kinh tế vững mạnh nhờ ngành du lịch phát triển, cho phép quốc đảo này có nhiều lựa chọn về tài chính”, cựu quan chức ngoại giao Australia nhận định.

Cách đối phó của phương Tây

Các quốc đảo ở Nam Thái Bình Dương (Ảnh: Spruson.com)
Các quốc đảo ở Nam Thái Bình Dương (Ảnh: Spruson.com)

Theo các nhà ngoại giao và quan chức chính phủ, để đối phó với các động thái của Trung Quốc, Australia, New Zealand và Mỹ cho biết sẽ tăng cường viện trợ kinh tế và mở rộng hiện diện ngoại giao tại Thái Bình Dương.

“Chúng tôi lo ngại các động thái của Trung Quốc sẽ dẫn đến việc (các quốc gia Thái Bình Dương) không có khả năng chi trả nợ nần”, một nguồn tin chính phủ Mỹ am hiểu về kế hoạch của Washington tại Thái Bình Dương cho biết.

Quan chức Mỹ nhận định Washington cần duy trì sự hiện diện tương xứng tại các quốc gia ở Thái Bình Dương nhằm giúp các quốc gia này hiểu rằng họ còn có nhiều lựa chọn khác ngoài Trung Quốc, cũng như nhận thức được những hệ quả mà họ có thể phải gánh chịu nếu nhận viện trợ từ nước ngoài.

Đại sứ quán Trung Quốc tại Australia chưa đưa ra bình luận về vấn đề này. Trước đó hồi đầu năm, Đại sứ Trung Quốc tại Australia từng nói Bắc Kinh luôn cẩn trọng để đảm bảo rằng những nước vay tiền của Trung Quốc đều có khả năng trả nợ.

Theo nguồn tin chính phủ Mỹ, Washington sẽ tăng cường số lượng nhân viên ngoại giao tại Palau, Liên bang Micronesia và Fiji trong hai năm tới. Trong khi đó, chính phủ Australia dự kiến sẽ bổ nhiệm cao ủy đầu tiên của nước này tại Tuvalu trong vài tuần tới. Ngoài ra các nguồn tin chính phủ và ngoại giao cũng tiết lộ với Reuters rằng Anh sẽ mở cơ quan ngoại giao tại Vanuatu, Tonga và Samoa trước cuối tháng 5/2019. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng sẽ tổ chức một hội nghị có sự tham gia của các nhà lãnh đạo ở Thái Bình Dương vào năm tới.

Các nước phương Tây đang đẩy mạnh việc tìm cách xây dựng quan hệ với các quốc đảo Thái Bình Dương. Vào tuần tới, các lực lượng từ Papua New Guinea, Fiji và Tonga sẽ tham gia cùng các đối tác từ Mỹ, Pháp và Nhật Bản trong cuộc tập trận quân sự chung kéo dài 2 tuần ở vùng biển ngoài khơi phía bắc Australia. Trung Quốc cũng sẽ tham dự cuộc tập trận này theo lời mời của nước chủ nhà Australia.

“Các đồng minh (phương Tây) sẽ duy trì động lực liên tục trong khu vực. Ấn Độ - Thái Bình Dương là một vùng biển lớn và một lực lượng hải quân vững mạnh sẽ tạo nên một lực lượng quốc phòng vững mạnh”, Andrea Thompson, Thứ trưởng phụ trách Kiểm soát Vũ khí và An ninh Quốc tế thuộc Bộ Ngoại giao Mỹ, nhận định.

Thành Đạt

Tổng hợp

MỚI NHẤT
Lời xin lỗi muộn của Tổng thống Philippines dành cho ông Obama
Lời xin lỗi muộn của Tổng thống Philippines dành cho ông Obama

(Dân trí) - Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte đã gửi lời xin lỗi tới cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama vì những phát ngôn xúc phạm khi ông Obama còn đương chức.

Thứ hai, 03/09/2018 - 02:39

Tìm thấy "vũ khí bí ẩn" gây "bệnh lạ" cho nhân viên ngoại giao Mỹ ở Cuba?
Tìm thấy "vũ khí bí ẩn" gây "bệnh lạ" cho nhân viên ngoại giao Mỹ ở Cuba?

Các nhà khoa học Mỹ cho rằng loại bức xạ sóng viba có thể là thứ vũ khí nghi gây ra tổn thương não cho hàng chục nhân viên ngoại giao và người nhà họ ở Cuba, Trung Quốc kể từ cuối năm 2016.

Thứ hai, 03/09/2018 - 02:30

Nước Mỹ tiễn đưa Thượng nghị sĩ John McCain về nơi an nghỉ cuối cùng
Nước Mỹ tiễn đưa Thượng nghị sĩ John McCain về nơi an nghỉ cuối cùng

(Dân trí) - Sau 5 ngày tổ chức tang lễ và truy điệu, cố Thượng nghị sĩ John McCain đã về nơi an nghỉ cuối cùng tại nghĩa trang Học viện Hải quân Mỹ tại Annapolis, bang Maryland.

Thứ hai, 03/09/2018 - 02:26

Putin - “quân cờ” cuối của Boris Yeltsin làm xoay chuyển quan hệ Nga-Mỹ
Putin - “quân cờ” cuối của Boris Yeltsin làm xoay chuyển quan hệ Nga-Mỹ

Giải mật gần 600 trang ghi chép trao đổi giữa 2 cựu Tổng thống Nga và Mỹ tiết lộ lý do quan hệ song phương thay đổi và ông Putin lên nắm quyền.

Thứ hai, 03/09/2018 - 10:03

Nga điều máy bay “sát thủ săn ngầm” tới Syria
Nga điều máy bay “sát thủ săn ngầm” tới Syria

(Dân trí) - Nga đã điều 2 máy bay Tu-142MK, được mệnh danh là “sát thủ săn ngầm”, tới tham gia cuộc tập trận hải quân quy mô lớn ở Syria, trong bối cảnh Mỹ đưa tàu ngầm tới Địa Trung Hải khi tình hình Syria đang “căng như dây đàn”.

Thứ hai, 03/09/2018 - 09:57

Tổng thống Trump bị chỉ trích vì chơi golf trong ngày diễn ra tang lễ ông McCain
Tổng thống Trump bị chỉ trích vì chơi golf trong ngày diễn ra tang lễ ông McCain

(Dân trí) - Việc Tổng thống Mỹ Donald Trump đi chơi golf khi tang lễ Thượng nghị sĩ John McCain đang diễn ra ở Washington đã bị dư luận Mỹ chỉ trích.

Thứ hai, 03/09/2018 - 09:47

Bảo tàng quốc gia 200 năm tuổi ở Brazil chìm trong biển lửa
Bảo tàng quốc gia 200 năm tuổi ở Brazil chìm trong biển lửa

(Dân trí) - Bảo tàng Quốc gia Brazil 200 tuổi tại thủ đô Rio de Janeiro, một trong những bảo tàng lịch sử thiên nhiên lớn nhất châu Mỹ La-tinh, đã hứng chịu một trận hỏa hoạn nghiêm trọng vào tối Chủ nhật giờ địa phương.

Thứ hai, 03/09/2018 - 09:38

Trợ lý lâu năm tiết lộ tính cách của Tổng thống Putin
Trợ lý lâu năm tiết lộ tính cách của Tổng thống Putin

(Dân trí) - Ông Dmitry Peskov, trợ lý của Tổng thống Nga Vladimir Putin gần 20 năm qua, đã tiết lộ về tính cách của ông Putin trong một chương trình truyền hình.

Thứ hai, 03/09/2018 - 08:12

Tổng thống Pháp: Châu Âu không thể phụ thuộc vào Mỹ về an ninh
Tổng thống Pháp: Châu Âu không thể phụ thuộc vào Mỹ về an ninh

(Dân trí) - Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho rằng châu Âu không thể phụ thuộc vào Mỹ về vấn đề an ninh. Bình luận này cho thấy quan hệ đồng minh truyền thống giữa châu Âu và Washington dường như đã gặp trục trặc.

Thứ hai, 03/09/2018 - 07:41

Cầu Vàng ở Đà Nẵng lọt top ảnh đẹp nhất trong tháng
Cầu Vàng ở Đà Nẵng lọt top ảnh đẹp nhất trong tháng

(Dân trí) - Bức ảnh chụp Cầu Vàng, mới được khánh thành cách đây 2 tháng trên đỉnh Bà Nà (Đà Nẵng), đã lọt vào top những bức ảnh đẹp nhất tháng 8 do hãng tin Reuters bình chọn.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 10:34

Điều ít biết về thời đi học của các nhà lãnh đạo Nga
Điều ít biết về thời đi học của các nhà lãnh đạo Nga

(Dân trí) - Các nhà lãnh đạo Nga qua mỗi thời kỳ đều có những mục đích và mối quan tâm riêng trong việc học tập khi họ còn là những học sinh trên ghế nhà trường.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 09:31

Israel phát triển thành công máy bay không người lái cứu người chết đuối
Israel phát triển thành công máy bay không người lái cứu người chết đuối

Israel đã phát triển thành công một loại máy bay không người lái mới có thể sử dụng để giải cứu người chết đuối trên biển.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 09:25

ĐÁNG QUAN TÂM
Dự án Vành đai và Con đường: "Không phải bữa trưa miễn phí"
Dự án Vành đai và Con đường: "Không phải bữa trưa miễn phí"

(Dân trí) - Dự án cơ sở hạ tầng thương mại “Vành đai và Con đường” khổng lồ và đầy tham vọng của Trung Quốc đang vấp phải các trở ngại về tiến độ, trong bối cảnh một số quốc gia bắt đầu lo ngại về việc rơi vào bẫy nợ của Trung Quốc.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 04:42

Nghi vấn xác máy bay MH370 rơi tại rừng rậm Campuchia
Nghi vấn xác máy bay MH370 rơi tại rừng rậm Campuchia

(Dân trí) - Trang tin Daily Star (Anh) dẫn lời một chuyên gia công nghệ cho biết ông này dường như đã phát hiện dấu vết máy bay MH370 chở 239 người bị mất tích của hãng hàng không Malaysia Airlines tại một khu rừng rậm ở Campuchia.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 04:04

Vụ ám sát làm nóng lại Đông Ukraine
Vụ ám sát làm nóng lại Đông Ukraine

Washington sẵn sàng cung cấp thêm vũ khí sát thương cho chính quyền Ukraine nhằm giúp nước này củng cố lực lượng hải quân và phòng không.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 03:30

Nỗi đau của người mẹ mất 4 con trong cuộc chiến chống ma túy tại Philippines
Nỗi đau của người mẹ mất 4 con trong cuộc chiến chống ma túy tại Philippines

(Dân trí) - 17 năm sau ngày người con trai đầu tiên bị giết, tâm trí của bà Alia vẫn tràn ngập nỗi tức giận và bà vẫn đổ lỗi cho Tổng thống Rodrigo Duterte vì gây ra cái chết của 4 người con.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 03:25

Triều Tiên sẽ phô diễn vũ khí nào trong lễ duyệt binh tuần tới?
Triều Tiên sẽ phô diễn vũ khí nào trong lễ duyệt binh tuần tới?

(Dân trí) - Các ảnh chụp vệ tinh cho thấy Triều Tiên có thể đang chuẩn bị cho một cuộc duyệt binh quy mô lớn vào cuối tuần sau nhân kỷ niệm 70 năm quốc khánh. Triều Tiên có thể phô diễn các xe tăng, tên lửa trong dịp này.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 12:40

Vì sao người Mỹ yêu quý ông John McCain?
Vì sao người Mỹ yêu quý ông John McCain?

(Dân trí) - Trong nhiều năm phục vụ nước Mỹ với tư cách là một thượng nghị sĩ, ông John McCain được kính trọng bởi quan điểm và lý tưởng sống.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 11:10

Những khoảnh khắc ngẫu hứng hiếm thấy của các lãnh đạo thế giới
Những khoảnh khắc ngẫu hứng hiếm thấy của các lãnh đạo thế giới

(Dân trí) - Các nhà lãnh đạo thế giới thường xuất hiện trước công chúng với hình ảnh trang trọng và chuẩn mực, tuy vậy họ cũng có những khoảnh khắc ngẫu hứng thú vị khi tham dự các sự kiện đông người.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 11:09

Tiết lộ các cuộc điện đàm giữa Yeltsin và Clinton về Putin
Tiết lộ các cuộc điện đàm giữa Yeltsin và Clinton về Putin

(Dân trí) - Cựu Tổng thống Nga Boris Yeltsin từng nói với cựu Tổng thống Mỹ Bill Clinton nguyên nhân vì sao ông tin tưởng muốn chọn ông Vladimir Putin làm người kế nhiệm, Sputnik dẫn các thông tin được giải mất cho biết.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 10:43

Cá heo "hứng tình" gây phiền phức cho khu du lịch Pháp
Cá heo "hứng tình" gây phiền phức cho khu du lịch Pháp

(Dân trí) - Giới chức địa phương đã cảnh báo du khách không bơi và lướt sóng ở các bãi biển tại Landevennec, tây bắc nước Pháp do lo ngại chú cá heo đang "hứng tình" có thể gây nguy hiểm.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 10:10

Trung Quốc rót hàng tỷ USD vào châu Phi
Trung Quốc rót hàng tỷ USD vào châu Phi

(Dân trí) - Trung Quốc dự kiến sẽ rót hàng tỷ USD vào các nước châu Phi dưới hình thức viện trợ và vay ưu đãi bất chấp nguy cơ các quốc gia này không đủ khả năng thanh toán cho Bắc Kinh.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 09:50

Thủ tướng Anh bác trưng cầu ý dân lần 2 về Brexit
Thủ tướng Anh bác trưng cầu ý dân lần 2 về Brexit

Bà Theresa May cho rằng việc tổ chức trưng cầu ý dân lần thứ 2 về Brexit chẳng khác nào "sự phản bội tổng thể nền dân chủ Anh".

Chủ nhật, 02/09/2018 - 08:59

Khoảnh khắc gây chú ý của cựu Tổng thống Bush tại lễ tang ông McCain
Khoảnh khắc gây chú ý của cựu Tổng thống Bush tại lễ tang ông McCain

(Dân trí) - Trong tang lễ của Thượng nghị sĩ John McCain hôm qua 1/9, cựu Tổng thống George Bush đã có hành động "đốn tim" dân mạng khi ông dường như tặng cho cựu Đệ nhất phu nhân Barack Obama một chiếc kẹo.

Chủ nhật, 02/09/2018 - 08:05