Mỹ rút khỏi TPP: Ai mừng, ai tiếc?

Dân trí Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã trải qua hành trình dài nhiều chông gai và cả kỳ vọng. Với tuyên bố “sẽ rút Mỹ khỏi TPP ngay ngày đầu nhậm chức” của Tổng thống đắc cử Donald Trump, ai được hưởng lợi và những nuối tiếc thuộc về ai?
>>Mỹ bỏ TPP, Việt Nam bớt cơ hội giảm phụ thuộc vào kinh tế Trung Quốc ?
>>Chuyên gia cảnh báo Trung Quốc có thể "nhảy vào" nếu Mỹ rút khỏi TPP
>>Ông Trump tuyên bố sẽ rút khỏi TPP ngay ngày nhậm chức


(Ảnh: AFP)

(Ảnh: AFP)

Nhiều kỳ vọng

Mỹ thúc đẩy một TPP đầy tham vọng, trong bối cảnh ảnh hưởng của Trung Quốc xuất phát chủ yếu từ kinh tế. Đây là sáng kiến có thể mở rộng sự kết nối của Mỹ đối với 11 quốc gia vốn chiếm hơn 1/4 thương mại thế giới, trong khi tạo ra sân chơi cho người lao động và doanh nghiệp Mỹ.

TPP bảo đảm Internet mở cửa và tự do, đẩy mạnh bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, tạo ra sân chơi công bằng dựa trên việc đưa ra các tiêu chuẩn cao nhất và dỡ bỏ các hàng rào ngăn cản việc bán hàng Mỹ ra bên ngoài.

TPP cũng yêu cầu các quốc gia thành viên thay đổi chính sách trong nước đối với một số lĩnh vực cụ thể - mang đến cho các quốc gia thành viên cơ hội thay đổi những chính sách hiện có.

Khi nền kinh tế Mỹ gắn kết hơn với các nền kinh tế khác trong khu vực, Mỹ sẽ mạnh hơn. Sau này, TPP được xem là thành tố quan trọng trong chính sách “xoay trục” sang châu Á của Mỹ.

“TPP không chỉ thúc đẩy hòa bình, ổn định ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương mà còn giúp duy trì sức mạnh cần thiết của Mỹ ở nửa bán cầu có một Trung Quốc trỗi dậy và một nước Nga quyết đoán”, Washington Post viết.

Nhiều đồng minh của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương như Nhật Bản, Singapore hay Australia đã trông đợi vào vai trò lớn hơn của Mỹ trong cấu trúc kinh tế khu vực. Thủ tướng Australia Malcolm Turnbull, trong chuyến thăm Mỹ hồi tháng 9/2016, hối thúc Quốc hội Mỹ phê chuẩn TPP càng sớm càng tốt “bởi ý nghĩa của nó vượt ra ngoài phạm vi kinh tế”.

“Xoay trục” và uy tín của Mỹ


(Ảnh minh họa: Reuters)

(Ảnh minh họa: Reuters)

“Không có TPP, hàng hóa Mỹ tiếp tục phải chịu hàng rào thuế quan cũng như các rào cản thương mại khác trong khu vực, doanh nghiệp Mỹ sẽ mất cơ hội tiếp cận với các thị trường châu Á, người lao động Mỹ sẽ mất cơ hội cạnh tranh với các đối thủ khác trong sân chơi bình đẳng”, Washington Post nhận định.

“Vấn đề chính là TPP có thể đảm bảo rằng Mỹ sẽ tiếp tục thúc đẩy các liên minh cần thiết và Mỹ vẫn sẵn sàng duy trì vị thế lãnh đạo toàn cầu. Nếu TPP không được phê chuẩn, thất bại chính trị này của Mỹ sẽ vang khắp châu Á vào thời điểm Trung Quốc tích cực tìm cách để thay thế Mỹ trở thành số 1 khu vực”, Todayonline bình luận.

“Uy tín ủa Mỹ chắc chắc sẽ bị tổn hại và “xoay trục” của Mỹ chắc chắn cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Nhiều đồng minh của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương như Nhật Bản, Singapore hay Australia sẽ thất vọng về tình hình chính trị của nước Mỹ hiện nay”, nhà phân tích Douglas Paal thuộc Tổ chức Carnegie cho Hoà bình Quốc tế nhận định.

Gareth Leather, chuyên gia kinh tế tại công ty tư vấn Capital Economics, cũng cho rằng nguy cơ “chết yểu” của TPP sẽ tác động nghiêm trọng đến các nền kinh tế đang nổi.

Trong khi đó, TPP không thể có hiệu lực sẽ để lại một khoảng trống lớn trong chương trình chấn hưng kinh tế của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe, khi ông hy vọng TPP sẽ tạo ra một cuộc cải cách và mang lại hiệu quả cao hơn cho ngành nông nghiệp Nhật Bản.

TPP gặp trục trặc cũng khiến Nhật Bản trở nên “yếu thế” trước Trung Quốc, khi bước vào các cuộc đàm phán sắp tới về việc hình thành một liên minh thương mại Đông Á.

Cơ hội cho Trung Quốc?


Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. (Ảnh: CBC)

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. (Ảnh: CBC)

Tại hội nghị thượng đỉnh APEC diễn ra ở Peru cuối tuần qua, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã thúc đẩy cả hai thỏa thuận Khu vực Thương mại Tự do châu Á-Thái Bình Dương (FTAAP - gồm 21 thành viên của APEC) và Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP - bao gồm Trung Quốc, 10 nước thành viên ASEAN và một số quốc gia như Austrralia hay Ấn Độ, nhưng không có Mỹ).


Trung Quốc đang thúc đẩy Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) (Ảnh:EPA)

Trung Quốc đang thúc đẩy Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) (Ảnh:EPA)

“Không phải là bây giờ, mà ngay từ khi tương lai TPP còn chưa rõ ràng, Trung Quốc đã tiến đến lấp chỗ trống, nắm cơ hội dẫn dắt các nước thành lập một khu vực thương mại tự do mới”, Financial Times bình luận.

“Việc Mỹ rút lui mở ra cơ hội cho Trung Quốc, vốn không tham gia đàm phán TPP, mở rộng ảnh hưởng của họ ở châu Á. Trung Quốc đang thúc đẩy ảnh hưởng kinh tế của họ một cách quyết liệt”, trang ipcs nhận định. Ngay sau khi có kết quả bầu tổng thống Mỹ, Trung Quốc đã thông báo về ý định thúc đẩy những cuộc thương lượng như vậy - những cuộc thương lượng cho đến nay vẫn diễn tiến rất chậm chạp. Các nước châu Á cũng sẵn sàng cho lộ trình này và sẽ theo định hướng của Trung Quốc.

“Ngay cả Nhật Bản, vốn coi sự nổi lên của Trung Quốc là mối đe dọa hiện hữu số một, đang xem xét việc tham gia RCEP do Trung Quốc dẫn đầu, nếu Mỹ không phê chuẩn Hiệp định TPP”,Todayonline viết.

“Ngay cả các đồng minh trung thành của Mỹ như Australia cũng cho rằng thất bại của TPP cũng “có thể bù đắp” bằng RCEP”, AFP đưa tin.

Tuy nhiên, theo Chinadaily, RCEP có thể không phải là một hiệp định “tham vọng” như TPP. Nhiều thành viên RCEP, những quốc gia đồng thời cũng là thành viên TPP, có thể nhận ra rằng TPP sẽ mang đến những lợi ích kinh tế lớn hơn, điều có thể khiến RCEP trở thành “vô nghĩa” trong dài hạn.

Viện Nghiên cứu Brookings dự đoán, thời gian xem xét TPP đối với Mỹ đã chấm dứt nhưng với châu Á thì dường như " vẫn tiếp diễn. Theo cơ quan này, thành công của TPP sẽ dựa trên vai trò lãnh đạo của Nhật Bản - nền kinh tế còn lại lớn nhất trong TPP khi Mỹ rời đi.

Trong khi đó, Stratfor cho rằng sự ra đi của TPP không có nghĩa là chấm dứt ảnh hưởng của Mỹ tại Đông Á. “Dù có hiệp định này hay không, Washington sẽ vẫn duy trì sự hiện diện mạnh mẽ trên toàn bộ môi trường địa chính trị của châu Á”.

Nguyễn Viết

Tổng hợp

MỚI NHẤT
Những lần “chạm mặt” báo chí hiếm hoi của ông Trump sau khi đắc cử
Những lần “chạm mặt” báo chí hiếm hoi của ông Trump sau khi đắc cử

(Dân trí) - Cuộc bầu cử tại Mỹ đã khép lại được hai tuần nhưng Tổng thống đắc cử Donald Trump cho tới nay vẫn chưa tổ chức họp báo rộng rãi như thông lệ để công bố các ưu tiên chính sách trên cương vị tổng thống. Mãi tới ngày 21/11, ông Trump mới có cuộc họp kín với lãnh đạo của các hãng truyền thông lớn và sau đó liên tục thay đổi kế hoạch gặp New York Times vào hôm sau.

Thứ tư, 23/11/2016 - 11:55

Nghi vấn gian lận phiếu bầu tại 3 bang chủ chốt ông Trump giành chiến thắng
Nghi vấn gian lận phiếu bầu tại 3 bang chủ chốt ông Trump giành chiến thắng

(Dân trí) - Một nhóm nhà hoạt động gồm các luật sư và chuyên gia về máy tính cho rằng rất có thể đã xảy ra hiện tượng gian lận phiếu bầu tại 3 bang chủ chốt gồm Wisconsin, Michigan và Pennsylvania trong cuộc bầu cử tổng thống, New York Magazine đưa tin ngày 22/11.

Thứ tư, 23/11/2016 - 11:20

California có thể trưng cầu dân ý về việc tách khỏi Mỹ
California có thể trưng cầu dân ý về việc tách khỏi Mỹ

(Dân trí) - Một chiến dịch đấu tranh để bang California trở thành quốc gia độc lập đang lan rộng và nước Mỹ đang phải đối mặt với nguy cơ chỉ còn 49 bang nếu chiến dịch này thu thập được nửa triệu chữ ký để tiến hành trưng cầu ý dân vào năm 2018.

Thứ tư, 23/11/2016 - 10:57

Nga đưa tên lửa hiện đại nhất tới quần đảo tranh chấp với Nhật Bản
Nga đưa tên lửa hiện đại nhất tới quần đảo tranh chấp với Nhật Bản

(Dân trí) - Hạm đội Thái Bình Dương của Nga vừa triển khai hệ thống tên lửa chống hạm mới nhất là Bal và Bastion đến quần đảo Kuril, khu vực tranh chấp với Nhật Bản, nhằm đảm bảo khả năng phòng vệ trước các đợt tấn công đổ bộ hoặc không kích từ tàu sân bay.

Thứ tư, 23/11/2016 - 10:36

Điều gì xảy ra nếu Mỹ rút khỏi TPP?
Điều gì xảy ra nếu Mỹ rút khỏi TPP?

(Dân trí) - Theo giới chuyên gia, nếu Mỹ rút khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương, điều này sẽ ít nhiều ảnh hưởng đến chiến lược xoay trục sang châu Á của Mỹ và có thể tạo cơ hội để Trung Quốc tăng cường ảnh hưởng đối với thương mại khu vực và toàn cầu.

Thứ tư, 23/11/2016 - 10:05

Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh cấp cao của al-Qaeda tại Syria
Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh cấp cao của al-Qaeda tại Syria

(Dân trí) - Lầu Năm Góc ngày 22/11 cho biết cuộc không kích do quân đội Mỹ tiến hành ở Syria vào tuần trước đã tiêu diệt một thủ lĩnh cấp cao của tổ chức khủng bố khét tiếng al-Qaeda.

Thứ tư, 23/11/2016 - 08:23

Tổng thống đắc cử Trump nói thực sự thích ông Obama
Tổng thống đắc cử Trump nói thực sự thích ông Obama

(Dân trí) - Tổng thống đắc cử Donald Trump ngày 22/11 bất ngờ dành những lời "có cánh" cho người tiền nhiệm Barack Obama mặc dù tỷ phú New York từng nhiều lần chỉ trích nhà lãnh đạo đương nhiệm của nước Mỹ trong chiến dịch tranh cử của ông trước đây.

Thứ tư, 23/11/2016 - 07:32

Nga cấm vận vô thời hạn thực phẩm châu Âu
Nga cấm vận vô thời hạn thực phẩm châu Âu

(Dân trí) - Tổng thống Nga Vladimir Putin nói rằng, các lệnh cấm vận thực phẩm phương Tây có lợi cho kinh tế Nga do đó Moscow sẽ duy trì “càng lâu càng tốt”.

Thứ tư, 23/11/2016 - 07:28

6 đại cử tri quyết ngăn ông Trump làm tổng thống
6 đại cử tri quyết ngăn ông Trump làm tổng thống

(Dân trí) - Ít nhất 6 đại cử tri Dân chủ đã ký vào một thỏa thuận để ngăn ông Donald Trump làm tổng thống bằng cách thuyết phục đại cử tri Cộng hòa quay sang bỏ phiếu cho một ứng viên khác.

Thứ tư, 23/11/2016 - 06:51

Ông Trump quyết định không truy tố bà Clinton
Ông Trump quyết định không truy tố bà Clinton

(Dân trí) - Chính quyền của Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump sẽ không điều tra thêm cựu Ngoại trưởng Hillary Clinton liên quan đến bê bối sử dụng email.

Thứ ba, 22/11/2016 - 10:22

Putin thừa nhận sáp nhập Crimea vì sợ Mỹ cướp Sevastopol?
Putin thừa nhận sáp nhập Crimea vì sợ Mỹ cướp Sevastopol?

Tổng thống Nga Putin vừa qua đã tiết lộ về việc Nga lo lắng NATO sẽ cướp bán đảo Crimea, đuổi Hạm đội Biển Đen khỏi căn cứ chính Sevastopol.

Thứ ba, 22/11/2016 - 10:00

Tổng thống đắc cử Trump hủy họp báo với New York Times
Tổng thống đắc cử Trump hủy họp báo với New York Times

(Dân trí) - Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump hôm nay 22/11 bất ngờ hủy họp báo với đại diện của hãng tin New York Times với cáo buộc hãng này đưa tin không chính xác và không có thiện cảm với ông.

Thứ ba, 22/11/2016 - 09:04

ĐÁNG QUAN TÂM
Tương lai nào chờ Không quân Hàn Quốc
Tương lai nào chờ Không quân Hàn Quốc

Trang Defense Talk ngày 21/11 cho biết, Mỹ đã quyết định cho Hàn Quốc vay 1,2 tỷ USD để nâng cấp phi đội F-16 hiện có của Không quân Hàn Quốc.

Thứ ba, 22/11/2016 - 08:00

Aleppo: Từ đô thị phồn hoa thành chiến trường ác liệt
Aleppo: Từ đô thị phồn hoa thành chiến trường ác liệt

(Dân trí) - Aleppo đang được biết đến là chiến trường ác liệt nhất trong tiến trình nội chiến ở Syria. Thành phố này từng một thời sôi động, phồn hoa. Nhưng giờ đây, Aleppo trở nên tan hoang chết chóc.

Thứ ba, 22/11/2016 - 06:10

Tỷ lệ người Mỹ ủng hộ ông Trump tăng vọt sau bầu cử
Tỷ lệ người Mỹ ủng hộ ông Trump tăng vọt sau bầu cử

(Dân trí) - Kết quả từ cuộc khảo sát mới nhất do Politico/Morning Consult thực hiện cho thấy tỷ lệ ủng hộ của người dân Mỹ dành cho Tổng thống đắc cử Donald Trump tăng vọt sau ngày bầu cử toàn quốc diễn ra cách đây 2 tuần.

Thứ ba, 22/11/2016 - 05:22

Quan hệ Việt Nam​-Hoa Kỳ tiếp tục phát triển bền vững và thực chất
Quan hệ Việt Nam​-Hoa Kỳ tiếp tục phát triển bền vững và thực chất

Ngày 21/11, phóng viên TTXVN tại Washington cho biết Đại sứ Việt Nam tại Hoa Kỳ Phạm Quang Vinh vừa có cuộc nói chuyện về quan hệ Việt Nam-Hoa Kỳ tại Học viện Quốc gia về quản lý hành chính công Hoa Kỳ với sự tham gia của nhiều giáo sư, chuyên gia đang công tác tại trường.

Thứ ba, 22/11/2016 - 04:00

Triều Tiên gửi thông điệp hòa bình tới Tổng thống đắc cử Donald Trump
Triều Tiên gửi thông điệp hòa bình tới Tổng thống đắc cử Donald Trump

(Dân trí) - Trong bản tuyên bố dài 9 trang được cho là gửi tới Tổng thống đắc cử Donald Trump, Triều Tiên đã kêu gọi Mỹ “từ bỏ chính sách thù địch lỗi thời” với Bình Nhưỡng, đồng thời cáo buộc chính quyền ông Obama theo đuổi cách tiếp cận đối đầu với nước này.

Thứ ba, 22/11/2016 - 03:04

Hơn 3.000 người Myanmar chạy sang Trung Quốc tránh xung đột
Hơn 3.000 người Myanmar chạy sang Trung Quốc tránh xung đột

(Dân trí) - Truyền thông Trung Quốc cho biết hơn 3.000 người dân Myanmar đã chạy sang nước này lánh nạn sau khi các cuộc giao tranh giữa quân chính phủ và các nhóm vũ trang liên tục leo thang.

Thứ ba, 22/11/2016 - 02:27

Mỹ định chuyển hóa trực thăng huyền thoại Huey
Mỹ định chuyển hóa trực thăng huyền thoại Huey

(Dân trí) - Sau hàng chục năm sử dụng trực thăng Huey trong các sứ mệnh khác nhau, quân đội Mỹ đang cân nhắc chuyển hóa mẫu máy bay huyền thoại này thành trực thăng không người lái.

Thứ ba, 22/11/2016 - 02:15

Nga tổng tấn công khủng bố, tìm "nước chốt trong ván cờ Syria
Nga tổng tấn công khủng bố, tìm "nước chốt trong ván cờ Syria

Ngày 15-11, quân đội Nga đã bắt đầu chiến dịch tấn công quy mô vào các mục tiêu khủng bố tại Syria. Mục tiêu của quân đội Nga là các kho đạn, trung tâm huấn luyện, nhà máy chế tạo vũ khí của khủng bố tại Syria... Nhiều thủ lĩnh khủng bố đã bị tiêu diệt.

Thứ ba, 22/11/2016 - 02:00

Ấn Độ hạ thuỷ tàu khu trục tự đóng lớn nhất
Ấn Độ hạ thuỷ tàu khu trục tự đóng lớn nhất

(Dân trí) - Thông báo của Bộ Quốc phòng Ấn Độ ngày 21/11 cho biết Hải quân nước này đã làm lễ hạ thuỷ tàu khu trục trang bị tên lửa dẫn đường và sở hữu công nghệ tàng hình INS Chennai tại xưởng đóng tàu hải quân Mazagon ở thành phố Mumbai.

Thứ ba, 22/11/2016 - 01:58

Chiến trường Syria ngày một phức tạp
Chiến trường Syria ngày một phức tạp

Tình hình tại Syria đang vô cùng phức tạp. Máy bay chiến đấu của Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục oanh kích vào các căn cứ của tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng khu vực phía Bắc Syria, trong khuôn khổ chiến dịch "Lá chắn Euphrates", cho dù Syria không đồng ý.

Thứ ba, 22/11/2016 - 01:00

Chuyên gia cảnh báo Trung Quốc có thể "nhảy vào" nếu Mỹ rút khỏi TPP
Chuyên gia cảnh báo Trung Quốc có thể "nhảy vào" nếu Mỹ rút khỏi TPP

(Dân trí) - Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump ngày 21/11 tuyên bố Mỹ sẽ rút khỏi Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương TPP ngay ngày nhậm chức vào đầu năm tới. Trong khi Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe cho rằng, TPP vô nghĩa nếu không có Mỹ, thì nhiều chuyên gia cho rằng, đó có thể là cơ hội để Trung Quốc “nhảy vào”.

Thứ ba, 22/11/2016 - 12:12

Nga thừa nhận sự thật sốc khiến MiG-29K rơi
Nga thừa nhận sự thật sốc khiến MiG-29K rơi

Sau nhiều đồn đoán, cuối cùng tờ Gazeta dẫn nguồn tin quân sự Nga đã chỉ rõ nguyên nhân khiến chiếc MiG-29K rơi xuống Địa Trung Hải hôm 13/11.

Thứ ba, 22/11/2016 - 12:00