Quan hệ Mỹ - NATO - G7: Chưa thể nồng ấm một sớm một chiều!

Hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tại Brussels và Hội nghị Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu (G7) lần thứ 43 diễn ra tại đảo Sisilia, Italy, đã chứng kiến một sự chuyển giao vị trí lãnh đạo của 4 thành viên được xem là chủ chốt.
>>Tổng thống Trump “đòi nợ” NATO giữa hội nghị
>>Tổng thống Trump sắp có cuộc gặp khó khăn với các lãnh đạo EU, NATO

Tổng thống Mỹ Donald Trump; Tổng thống Pháp Emmanuel Macron; Thủ tướng Anh Theresa May và Thủ tướng Italy Paolo Gentiloni đều lần đầu tiên tham dự các hội nghị. Và dù chưa thể giải quyết hết những bất đồng, nhưng hội nghị NATO và G7 được đánh giá là thành công hơn mong đợi khi các bên đã thu hẹp được một số khác biệt và đạt được một số mục tiêu cụ thể.

Trước khi diễn ra các sự kiện quan trọng này, có thể thấy cả NATO lẫn EU đều quan tâm đặc biệt tới lần xuất hiện chính thức đầu tiên của Tổng thống Mỹ tại Brussels bởi ông từng có những phát biểu “gây sốc”, thậm chí thẳng thừng chỉ trích nhằm vào cả các đồng minh NATO lẫn các đối tác châu Âu, khiến người ta lo ngại quan hệ giữa Washington với NATO và EU sẽ chẳng yên ả trong nhiệm kỳ của Tổng thống Donal Trump.

Bên cạnh đó, chính sách “Nước Mỹ trên hết” mà Tổng thống Donald Trump theo đuổi, kéo theo đó là việc Washington tăng cường bảo hộ thương mại, rút khỏi Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), muốn xem xét lại Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA) hay không mấy mặn mà với Hiệp định Đối tác thương mại và đầu tư xuyên Đại Tây Dương (TTIP) đang động chạm tới lợi ích hầu hết các đối tác chủ chốt của Mỹ trong G7.

Tiếp đó là quan điểm khác biệt giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump với các nước G7 xung quanh vấn đề sự ấm lên toàn cầu và Hiệp định Paris về chống biến đổi khí hậu, vốn được các nước châu Âu ủng hộ mạnh mẽ. Bởi vậy, việc ông Trump tới châu Âu trực tiếp gặp lãnh đạo các nước NATO, G7 và thảo luận với các giới chức hàng đầu EU, được xem là cơ hội để các bên cùng thẳng thắn bày tỏ quan điểm và định hướng cho mối quan hệ trong tương lai.

Vụ đánh bom khủng bố đẫm máu tại thành phố Manchester của Anh xảy ra trước hội nghị đã phần nào tác động tới chương trình nghị sự của NATO lẫn G7. Thực tế này cũng cho thấy Mỹ và NATO vẫn cần đến nhau trong bối cảnh tình hình an ninh toàn cầu đang ngày càng phức tạp với những nguy cơ khủng bố cực đoan. NATO vốn là nền tảng cho an ninh Mỹ trong 60 năm qua, trong khi các lực lượng Mỹ đóng góp chủ chốt trong thành phần lực lượng NATO ở Đông Âu.

Mối ràng buộc trên khiến Tổng thống Mỹ, dù vẫn tận dụng hội nghị này để yêu cầu 27 nước thành viên NATO còn lại tăng chi tiêu quốc phòng và chia sẻ công bằng gánh nặng cho liên minh, song có phần “dịu giọng” hơn trước. Đáp lại, các nước NATO đã nhất trí sẽ xây dựng kế hoạch hành động nhằm giúp các nước thành viên đạt được mục tiêu chi tiêu trong lĩnh vực quốc phòng, theo quy định là 2% GDP, mà tới nay chỉ có 5 trong số 28 thành viên đạt được.

Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Những cam kết đạt được tại hội nghị NATO lần này rõ ràng đều là “có đi có lại”, bởi Tổng thống Mỹ từng để ngỏ khả năng Mỹ có thể phải rút quân đội khỏi châu Âu nếu NATO không đóng góp cân xứng cho cuộc chiến chống khủng bố. Ít ra, việc Tổng thống Donald Trump tham gia cuộc gặp các nhà lãnh đạo NATO lần này là minh chứng rõ rệt rằng Mỹ vẫn coi trọng NATO.

Mặc dù được coi là mối quan hệ ràng buộc và luôn cần đến nhau, song không thể phủ nhận quan hệ với Mỹ nói riêng và nội bộ NATO nói chung vẫn tồn tại những mâu thuẫn khó giải quyết, thậm chí cách hành xử của ông Donald Trump trong NATO và G7 đã bị đánh giá là “hai mặt” khi tại Sicily ông vừa lắng nghe các cuộc thảo luận về đề tài thương mại và biến đổi khí hậu của G7, mỉm cười trước báo giới và hạn chế hết sức những bình luận khiêu khích trên Twitter, song tại Brussels, ông lại gay gắt chỉ trích các đối tác trong NATO vì đã không chi tiêu nhiều hơn cho quốc phòng, thậm chí tiếp tục lên án Đức vì thặng dư thương mại với Mỹ.

Hàng loạt động thái đầy toan tính tại Saudi Arabia và những cam kết mập mờ ở Israel về mục tiêu tìm kiếm hòa bình cho Trung Đông của Mỹ đã bị các đồng minh cho là không thật lòng. Dễ dàng nhận thấy chuyến công du nước ngoài 9 ngày của ông Trump đã để lại cho giới chức châu Âu những cảm xúc lẫn lộn. Họ tạm thở phào vì ông đã đủ kiên nhẫn lắng nghe họ tranh luận về hàng loạt vấn đề, song lại cảm thấy vô cùng bất an trước những phát biểu trái ngược của ông trong quá trình định hình các vấn đề chính sách quan trọng.

Kết quả hội nghị G7 dù được coi là khả quan hơn hẳn dự báo, song trong tuyên bố chung sau hội nghị, các nhà lãnh đạo vẫn thừa nhận đã có những mâu thuẫn giữa Mỹ và 6 đối tác trong việc tuân thủ Hiệp định Paris 2015 về chống biến đổi khí hậu khi ông Trump không công khai cam kết điều khoản về cắt giảm lượng khí thải carbon.

Gần cuối hội nghị thượng đỉnh, ông viết trên Twitter rằng sẽ ra quyết định về vấn đề này vào tuần tới, một tuyên bố khiến các đối tác cảm thấy rất khó hiểu và phải đặt câu hỏi vì sao ông không ra quyết định ngay tại Taormina.

Các đồng minh càng cảm thấy bất an hơn nữa khi ông Trump không hề đưa ra cam kết của mình về Điều 5 - nội dung liên quan đến nguyên tắc phòng thủ chung của khối NATO. Ông Trump cũng không đề cập tới Nga, yếu tố mà hầu hết người dân châu Âu cho là lý do chính dẫn tới sự thành lập và tồn tại của NATO.

Thậm chí những tuyên bố và hành động cho thấy ông không coi trọng và ưu tiên việc xây dựng và thúc đẩy quan hệ với các đồng minh, điều mà Mỹ từ trước tới nay vẫn coi là yếu tố quan trọng nhất.

Chuyến công du đầu tiên của Tổng thống Mỹ tới châu Âu chưa thể khiến quan hệ đang rạn nứt giữa Mỹ với các đồng minh NATO, EU hay G7 nồng ấm trở lại trong một sớm một chiều. Tuy nhiên, những cam kết kiểu “có đi có lại” của các bên vẫn cho thấy những lợi ích về an ninh và kinh tế đang trở thành sợi dây níu giữ mối quan hệ truyền thống giữa hai bờ Đại Tây Dương.

Theo Bảo Trân (tổng hợp)

An ninh thế giới

MỚI NHẤT
Báo Nikkei viết về chuyến thăm Nhật Bản của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc
Báo Nikkei viết về chuyến thăm Nhật Bản của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc

Báo Nikkei: Chuyến thăm của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc là biểu tượng cho bước tiến mới trong quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam - Nhật Bản.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 08:45

Syria cắt đứt tuyến đường cung cấp chính của IS từ Aleppo đến Raqqa
Syria cắt đứt tuyến đường cung cấp chính của IS từ Aleppo đến Raqqa

Ngày 2-6, quân đội Ả Rập Syria (SAA) đã có những bước tiến đáng kể trong cuộc chiến chống khủng bố khi họ cắt đứt thành công tuyến đường cung cấp chính của IS từ Aleppo đến Raqqa.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 08:00

Philippines bắt hàng chục người Indonesia dính líu bạo động ở Mindanao
Philippines bắt hàng chục người Indonesia dính líu bạo động ở Mindanao

Người phát ngôn cảnh sát quốc gia Indonesia Setyo Wasisto cho biết 38 công dân nước này đã bị cáo buộc tham gia vào một mạng lưới khủng bố dính líu đến những bạo động ở thành phố Marawi trên đảo Mindanao, miền Nam Philippines.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 07:30

Một ủy viên trung ương Trung Quốc bất ngờ "ngã ngựa"
Một ủy viên trung ương Trung Quốc bất ngờ "ngã ngựa"

Hôm 2/6, cơ quan chức năng Trung Quốc bất ngờ thông báo đã điều tra vấn đề vi phạm kỷ luật của Tôn Hoài Sơn, Ủy viên trung ương khóa 18.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 05:00

Bà Park "căng thẳng thể chất" tột độ vì bị xét xử 4 lần/tuần
Bà Park "căng thẳng thể chất" tột độ vì bị xét xử 4 lần/tuần

Cựu Tổng thống Park Geun-hye sẽ phải ra tòa 4 ngày/tuần vì số lượng nhân chứng quá nhiều, Tòa án Tối cao Khu vực Seoul cho biết vào sáng 3-6.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 04:00

An ninh Nga bắt giữ 18 tên khủng bố IS chuẩn bị tấn công Moscow
An ninh Nga bắt giữ 18 tên khủng bố IS chuẩn bị tấn công Moscow

Cơ quan An ninh Liên bang Nga hôm 2-6 đã bắt giữ 18 nghi phạm khủng bố IS ở Moscow. Nhóm phiến quân này đang lên kế hoạch tấn công ga tàu điện ngầm và các nhà hàng ở Moscow.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 03:00

Philippines miễn nhiệm tướng để mất Marawi vào tay IS
Philippines miễn nhiệm tướng để mất Marawi vào tay IS

Philippines đã miễn nhiệm ông Nixon Fortes, vị tướng dẫn đầu chiến dịch giành quyền kiểm soát TP. Marawi ở miền Nam Philippines từ tay các tay súng nhóm Maute thề trung thành với IS, đồng thời bổ nhiệm thượng tá Generoso Ponio vào vị trí này.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 02:30

Nga-Syria lùa IS sang Raqqa: Gậy ông đập lưng ông
Nga-Syria lùa IS sang Raqqa: Gậy ông đập lưng ông

Nga-Syria đã dùng chính cái cách mà người Kurd sử dụng để gây khó cho lực lượng này.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 02:00

Mỹ không chấp nhận Trung Quốc quân sự hóa Biển Đông
Mỹ không chấp nhận Trung Quốc quân sự hóa Biển Đông

(Dân trí) - Trong bài phát biểu tại Đối thoại Shangri-La hôm nay 3/6, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ James Mattis tuyên bố Mỹ tiếp tục phản đối việc Trung Quốc xây dựng trái phép và quân sự hóa ở các khu vực tranh chấp trên Biển Đông.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 09:46

Liên hợp quốc siết chặt cấm vận Triều Tiên
Liên hợp quốc siết chặt cấm vận Triều Tiên

(Dân trí) - Hội đồng bảo an Liên hợp quốc ngày 2/6 đã thông qua các biện pháp trừng phạt với Triều Tiên sau các vụ thử tên lửa liên tiếp, cũng như mở rộng danh sách đen các tổ chức và cá nhân có liên quan tới chương trình hạt nhân của quốc gia này.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 09:14

Thủ tướng Australia cảnh báo Trung Quốc không "bắt nạt" trên Biển Đông
Thủ tướng Australia cảnh báo Trung Quốc không "bắt nạt" trên Biển Đông

(Dân trí) - Phát biểu tại Diễn đàn an ninh Shangri-La ngày 2/6, Thủ tướng Australia Malcolm Turnbull đã phát đi cảnh báo mạnh mẽ nhất về các động thái bành trướng của Trung Quốc trên Biển Đông, trong đó hối thúc Bắc Kinh tôn trọng chủ quyền của các quốc gia khác trong khu vực.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 07:36

Philippines từ chối vũ khí cũ của Mỹ
Philippines từ chối vũ khí cũ của Mỹ

(Dân trí) - Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte ngày 2/6 tuyên bố sẽ mua các thiết bị quân sự mới hoàn toàn để chống phiến quân, và sẽ không tiếp nhận vũ khí cũ từ Mỹ, Reuters cho biết.

Thứ bảy, 03/06/2017 - 06:28

ĐÁNG QUAN TÂM
Máy bay Stingray Mỹ khiến tên lửa vô dụng
Máy bay Stingray Mỹ khiến tên lửa vô dụng

Trước những nguy cơ từ tên lửa đạn đạo chống hạm DF-21D, Mỹ đã tìm ra cách khắc chế bằng việc phát triển máy bay Stingray.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 10:00

Vì sao Paris chọn "hướng đông"?
Vì sao Paris chọn "hướng đông"?

Là người thực tế, tân Tổng thống Pháp Emmanuel Macron thừa nhận vai trò không thể thiếu của Nga trong việc giải quyết những vấn đề quốc tế, nhất là những gì liên quan tới châu Âu.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 09:00

Mỹ rút khỏi thỏa thuận chống biến đổi khí hậu, ông Putin nói gì?
Mỹ rút khỏi thỏa thuận chống biến đổi khí hậu, ông Putin nói gì?

(Dân trí) - Trong khi nhiều lãnh đạo thế giới bày tỏ quan ngại việc Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ rút khỏi thỏa thuận toàn cầu về chống biến đổi khí hậu, Tổng thống Nga Vladimir Putin vẫn tỏ ra khá lạc quan.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 08:46

Nga tăng cường tàu chiến cho lực lượng đặc nhiệm Địa Trung Hải
Nga tăng cường tàu chiến cho lực lượng đặc nhiệm Địa Trung Hải

Ngày 1-6, ông Vyacheslav Trukhachev, phát ngôn viên Hạm đội biển Đen của Nga cho biết, lực lượng đặc nhiệm Địa Trung Hải vừa được bổ sung thêm tàu chiến, nâng tổng số tàu các loại lên 15 chiếc.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 08:00

Những “bóng hồng” tóc vàng xinh đẹp của chính trường thế giới
Những “bóng hồng” tóc vàng xinh đẹp của chính trường thế giới

(Dân trí) - Trên chính trường thế giới có rất nhiều nữ chính trị gia không chỉ gây ấn tượng bằng vẻ ngoài xinh đẹp với mái tóc vàng mà còn chứng tỏ tài năng và năng lực lãnh đạo xuất sắc ngay cả trong những lĩnh vực vốn được coi là thế mạnh của nam giới.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 07:04

Syria tiếp tục tăng cường lực lượng cho chiến trường Dara'a, quyết giải phóng thành phố
Syria tiếp tục tăng cường lực lượng cho chiến trường Dara'a, quyết giải phóng thành phố

Một đoàn xe chở một số lượng lớn binh sĩ và thiết bị quân sự của các lực lượng quân đội Syria đã được điều đến chiến trường Dara'a hôm 1-6,để cùng đồng đội ở đây tham gia hoạt động quyết giải phóng thành phố khỏi tay những kẻ khủng bố.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 07:00

Cận cảnh "lốc xoáy máu" như ngày tận thế ở Mexico
Cận cảnh "lốc xoáy máu" như ngày tận thế ở Mexico

Trận lốc xoáy khổng lồ quét qua một thị trấn ở Mexico, khiến nhiều người dân địa phương sợ hãi như thấy ngày tận thế.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 06:00

Thượng nghị sĩ John McCain thăm tàu khu trục Mỹ tại Việt Nam
Thượng nghị sĩ John McCain thăm tàu khu trục Mỹ tại Việt Nam

(Dân trí) - Các Thượng nghị sĩ Mỹ John McCain, Christopher Coons và John Barrasso đã đến thăm thủy thủ viễn dương trên tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường USS John S. McCain (DDG 56) lớp Arleigh Burke trong chặng dừng kỹ thuật thường lệ tại Cảng Quốc tế Cam Ranh, Việt Nam vào ngày 2/6.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 05:49

"Trạm nhiên liệu biết bay" sắp gia nhập Không quân Mỹ
"Trạm nhiên liệu biết bay" sắp gia nhập Không quân Mỹ

(Dân trí) - Chiếc máy bay tiếp liệu đầu tiên trong lịch sử quân sự thế giới có khả năng tiếp nhiên liệu cho các máy bay hoàn toàn trong bóng tối đang trải qua các cuộc thử nghiệm trước khi được bàn giao cho Không quân Mỹ. Tổng cộng 179 máy bay KC-46 Pegasus do Boeing chế tạo sẽ được bàn giao tới cuối năm 2027.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 05:25

Binh sĩ Iraq liều mình cứu cụ bà giữa làn đạn của IS
Binh sĩ Iraq liều mình cứu cụ bà giữa làn đạn của IS

Tại TP Mosul ở miền Bắc Iraq, một người lính Iraq đã liều mạng xông ra cứu mạng một người phụ nữ lớn tuổi giữa làn đạn của tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS).

Thứ sáu, 02/06/2017 - 05:00

Cựu người mẫu hai lần từ bỏ nhung lụa để cầm súng chống IS
Cựu người mẫu hai lần từ bỏ nhung lụa để cầm súng chống IS

(Dân trí) - Đài BBC mới đây đã có cuộc phỏng vấn với Hanna Tiger Böhman, cựu người mẫu Canada đã từ bỏ cuộc sống nhung lụa để cầm súng gia nhập lực lượng chống Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) ở miền bắc Syria.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 04:41

Nga khắc chế đòn độc của người Kurd
Nga khắc chế đòn độc của người Kurd

Máy bay chiến đấu của Nga đã tấn công các cứ điểm của IS tại thành phố Raqqa sau khi lực lượng này được người Kurd tạo kẽ hở cho ra vùng sa mạc.

Thứ sáu, 02/06/2017 - 04:00