Sáng kiến Vành đai Con đường: Khi Trung Quốc vẫn cần Mỹ

Theo tờ The Business Times, một lựa chọn khác có thể khó chấp nhận đối với Mỹ nhưng lại là lựa chọn tốt đẹp duy nhất là hợp tác với Trung Quốc để xây dựng Sáng kiến Vành đai Con đường (BRI).
>>Những toa tàu trống trơn và tham vọng "Vành đai, con đường" của Trung Quốc tại châu Âu
>>Mỹ gia tăng chỉ trích sáng kiến "Vành đai, con đường" của Trung Quốc

Sáng kiến Vành đai Con đường: Khi Trung Quốc vẫn cần Mỹ - 1

Việc Mỹ "chung tay" cùng Trung Quốc xây dựng BRI sẽ đem lại sức sống cho nền kinh tế Mỹ và giúp Washington duy trì được địa vị nhà lãnh đạo toàn cầu. (Nguồn: Punto Press)

BRI của Trung Quốc sẽ cung cấp các hàng hóa công tập trung vào cơ sở hạ tầng để khuyến khích các dòng chảy nguồn lực trên toàn cầu và mở ra con đường mới cho sự phát triển toàn cầu.

Vấn đề là hầu hết các dự án BRI mang tính dài hạn, cần đầu tư vốn lớn và kéo theo những rủi ro phi truyền thống lớn, như xung đột địa chính trị, thay đổi quyền lực, chiến tranh, bất ổn và sự thay đổi không ngừng của nền kinh tế toàn cầu.

Tờ The Business Times nhận định, bất kỳ nước nào cũng khó có thể một mình giải quyết được những thách thức này. Tất cả các quốc gia liên quan phải hợp tác chặt chẽ và tăng cường phối hợp lợi ích và chính sách, cùng nhau đối mặt với những thách thức này.

Vai trò "cầm lái" của Trung Quốc

Trung Quốc là nước đề xuất và cầm lái chính của BRI. Cho đến nay, Trung Quốc đã làm việc tốt với các nước đang phát triển, trừ Ấn Độ. Hầu hết các nước đang phát triển phải đối mặt với những thách thức về tăng trưởng trong nước và sẵn sàng chấp nhận BRI. Sự hợp tác của Trung Quốc với Nhật Bản và các nước phát triển ở châu Âu cũng đang dần cải thiện.

Trung Quốc đã ký biên bản ghi nhớ về BRI với Italy, 1 trong 7 nước công nghiệp lớn nhất thế giới. Một số nước phát triển trong nội bộ châu Âu đang bắt đầu cân nhắc BRI. Chuyến thăm của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đến Trung Quốc hồi tháng 10/2018 đã đem lại một thỏa thuận song phương nhằm hợp tác phát triển cơ sở hạ tầng chung ở các nước thứ ba.

Thỏa thuận này mở ra một cách thức mới để doanh nghiệp ở các nước phát triển tham gia trực tiếp vào BRI. Có thể các nước này vẫn chưa chính thức là một phần của BRI, các doanh nghiệp hoạt động trong các đường biên giới của đất nước họ vẫn có thể ký kết đối tác với các doanh nghiệp Trung Quốc ở các nước thứ ba.

Mỹ có ngăn cản được BRI?

Sự phản đối mạnh mẽ nhất đối với nỗ lực của Trung Quốc nhằm thúc đẩy sự hợp tác quốc tế đối với BRI là từ Mỹ. Trong khi các doanh nghiệp Mỹ quan tâm, Chính phủ Mỹ lại gây trở ngại cho BRI do cạnh tranh địa chính trị.

Sau khi ông Donald Trump đắc cử Tổng thống Mỹ, việc cản trở BRI đã trở thành một phần của chiến lược toàn diện của Mỹ nhằm ngăn chặn sự trỗi dậy của Trung Quốc. Xu hướng này đang gia tăng và không có dấu hiệu giảm bớt trong tương lai gần. Đây là rủi ro và cũng là thách thức lớn nhất đối với việc phát triển BRI.

Cho dù nếu Mỹ có thể ngăn cản được BRI và buộc Trung Quốc phải cắt giảm đầu tư nước ngoài, vấn đề nảy sinh là quốc gia nào sẽ lấp vào chỗ trống? Về mặt tài trợ cho cơ sở hạ tầng và năng lực xây dựng, không nước nào có thể thay thế Trung Quốc trên thị trường quốc tế, kể cả Mỹ. Nếu nhìn vào mức tăng trưởng chậm chạp về cơ sở hạ tầng ở Mỹ và những cam kết quốc tế phần lớn là “trống rỗng” của Washington, có thể thấy Mỹ thiếu năng lực trong lĩnh vực này như thế nào.

Và bởi vì Mỹ không thể thay thế được Trung Quốc, nên sự can thiệp của Washington có thể lấy đi cơ hội hiếm hoi cho sự tăng trưởng toàn cầu. Xét cho cùng, các tổ chức như Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và Ngân hàng Thế giới (WB) đã đưa ra vô số cảnh báo rằng việc thiếu cơ sở hạ tầng đang cản trở nghiêm trọng sự phát triển toàn cầu. Sự đầu tư của các nước đang phát triển nhằm tiến tới hiện thực hóa Chương trình nghị sự phát triển bền vững 2030 của Liên hợp quốc không hề đem lại hiệu quả.

Các nhà phân tích cho rằng đến năm 2030, một nửa số mục tiêu phát triển sẽ không đạt được. Tình trạng đói nghèo của các nước thu nhập thấp khiến các nước này trở thành môi trường thuận lợi cho xung đột vũ trang và khủng bố. Chỉ có thống nhất và hợp tác mới có thể đạt được sự phát triển toàn cầu bền vững.

Sự bổ sung cần thiết

Giới quan sát cho rằng, một lựa chọn khác có thể khó chấp nhận đối với Mỹ nhưng lại là lựa chọn tốt đẹp duy nhất là hợp tác với Trung Quốc để xây dựng BRI. Cả hai nước có thể bổ sung cho nhau trong xây dựng cơ sở hạ tầng, và hợp tác sẽ là giải pháp hoàn hảo, cho phép Mỹ đóng vai trò là nhà lãnh đạo thế giới tốt hơn.

Lợi thế của Trung Quốc vẫn nằm ở sức mạnh cứng, chủ yếu là trong xây dựng cơ sở hạ tầng, còn sức mạnh mềm được đánh giá là vẫn còn khá yếu khi Bắc Kinh thiếu quyền phát ngôn trong các quy định toàn cầu và hầu như không có khả năng điều phối toàn cầu.

Ngược lại, Mỹ có sức mạnh mềm mạnh mẽ, nhưng lại yếu trong khả năng xây dựng cơ sở hạ tầng, và việc Trung Quốc vượt Mỹ về sức mạnh kinh tế toàn diện chỉ còn là vấn đề thời gian. Trung Quốc và Mỹ mỗi bên có lợi thế so sánh của riêng mình, vì vậy việc hai bên có thể hợp tác với nhau là cần thiết.

Khó khăn lớn nhất trong hợp tác Mỹ - Trung đối với BRI là thái độ nghi ngờ và thận trọng ở Mỹ đối với sự trỗi dậy nhanh chóng của Trung Quốc. Nhưng nếu sự trỗi dậy của Trung Quốc là tất yếu thì việc Mỹ cản trở chỉ làm chậm được tiến trình, chứ không khiến nó ngừng lại.

Trước đây, Mỹ chủ yếu dựa vào ưu thế và sức mạnh của mình để quản lý toàn cầu, sử dụng ảnh hưởng thông qua hành động can thiệp quân sự và các biện pháp trừng phạt kinh tế mà hầu như không có đóng góp trực tiếp nào cho sự phát triển toàn cầu.

Tuy nhiên, sự phát triển hòa bình và hợp tác đôi bên cùng có lợi là xu thế hiện nay và kích thích tăng trưởng phải là tâm điểm của sự quản lý toàn cầu. Nếu Mỹ không tham gia việc thúc đẩy tăng trưởng toàn cầu, khả năng lãnh đạo toàn cầu của nền kinh tế số một thế giới sẽ bị đặt câu hỏi và bị thách thức.

Đương nhiên, Trung Quốc cũng cần chủ động hơn trong việc thiết lập và cung cấp các nền tảng cho sự hợp tác với Mỹ và các nước phát triển khác, mở ra không gian rộng hơn cho các công ty nước ngoài tham gia các dự án BRI.

Đồng thời, Trung Quốc cần phải cải thiện tính công khai minh bạch, cạnh tranh công bằng, quản lý khoanh vùng, tính bền vững của việc cấp vốn và bảo vệ môi trường.

Nhìn chung, BRI cần sự hợp tác của thế giới, và đặc biệt là của Mỹ. Chỉ với sự hợp tác toàn cầu, BRI mới có thể trở thành chất xúc tác cho sự phát triển toàn cầu. Sa lầy vào các cuộc tranh giành địa chính trị sẽ chỉ đẩy lùi quá trình hợp tác.

Theo Văn Trường

Thế giới & Việt Nam

MỚI NHẤT
“Phản pháo” Ukraine, Nga tuyên bố không thảo luận vấn đề Crimea
“Phản pháo” Ukraine, Nga tuyên bố không thảo luận vấn đề Crimea

(Dân trí) - Điện Kremlin tuyên bố vấn đề trả lại Crimea về Ukraine sẽ không được đưa ra thảo luận dưới bất kỳ hình thức nào.

Thứ hai, 14/10/2019 - 09:20

Cái bắt tay khó xua tan “mây đen” bao trùm thương chiến Mỹ - Trung
Cái bắt tay khó xua tan “mây đen” bao trùm thương chiến Mỹ - Trung

(Dân trí) - Tổng thống Mỹ Donald Trump và Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc đã bắt tay nhau trong cuộc gặp tại Nhà Trắng, tuy nhiên điều này vẫn chưa đủ để nâng cao triển vọng kinh tế toàn cầu như kỳ vọng của các bên.

Thứ hai, 14/10/2019 - 08:09

Nobel Kinh tế 2019 gọi tên 3 nhà khoa học giúp giảm nghèo toàn cầu
Nobel Kinh tế 2019 gọi tên 3 nhà khoa học giúp giảm nghèo toàn cầu

(Dân trí) - Giải Nobel Kinh tế năm 2019 được trao cho 3 nhà khoa học với đóng góp giúp giảm nghèo toàn cầu.

Thứ hai, 14/10/2019 - 05:05

Được bồi thường 4,8 triệu USD cho 19 năm ngồi tù oan
Được bồi thường 4,8 triệu USD cho 19 năm ngồi tù oan

(Dân trí) - Một người đàn ông Australia 74 tuổi bị ngồi tù oan 19 năm vì cáo buộc giết cảnh sát đã được nhận dược 4,8 triệu USD tiền bối thường.

Thứ hai, 14/10/2019 - 05:04

"Khát" con trai, bà bầu Trung Quốc tuồn máu sang Hong Kong xét nghiệm
"Khát" con trai, bà bầu Trung Quốc tuồn máu sang Hong Kong xét nghiệm

(Dân trí) - Các quan chức hải quan Hong Kong đã chặn một người phụ nữ trung niên để kiểm tra vì dáng đi kỳ lạ của bà này. Họ khám xét và và phát hiện nhiều tuýp máu giấu trong áo ngực. Mỗi tuýp máu được ghi tên một phụ nữ mang thai từ Trung Quốc.

Thứ hai, 14/10/2019 - 04:24

Trung Quốc bị cáo buộc "tống tiền thị thực" chính trị gia Mỹ
Trung Quốc bị cáo buộc "tống tiền thị thực" chính trị gia Mỹ

(Dân trí) - Trung Quốc đã bị cáo buộc "tống tiền thị thực" một phái đoàn nhà lập pháp Mỹ khi từ chối thị thực cho các chính trị gia này vì họ không hủy kế hoạch tới thăm Đài Loan.

Thứ hai, 14/10/2019 - 04:04

Những đứa trẻ mồ côi trong cuộc chiến chống ma túy đẫm máu tại Philippines
Những đứa trẻ mồ côi trong cuộc chiến chống ma túy đẫm máu tại Philippines

(Dân trí) - Cuộc chiến chống ma túy quyết liệt của chính phủ Philippines dù có mục đích quét sạch chất cấm khỏi quốc gia Đông Nam Á, nhưng cũng gây ra nhiều hệ lụy, trong đó nhiều trẻ em đang hứng hậu quả vì gia đình tan nát và tương lai bất định.

Thứ hai, 14/10/2019 - 03:28

Nghị sĩ Mỹ đăng nhầm ảnh tàu chiến Nga chúc mừng hải quân Mỹ
Nghị sĩ Mỹ đăng nhầm ảnh tàu chiến Nga chúc mừng hải quân Mỹ

(Dân trí) - Nghị sĩ đảng Cộng hòa Brian Mast đã mắc phải sai sót tai hại khi đăng ảnh chiến hạm của Nga để chúc mừng ngày thành lập Hải quân Mỹ.

Thứ hai, 14/10/2019 - 03:08

Danh tính thuyền viên Việt Nam mất tích trong siêu bão Hagibis
Danh tính thuyền viên Việt Nam mất tích trong siêu bão Hagibis

Hai thuyền viên Việt Nam gặp nạn trên tàu của Panama do bão Hagibis là Phạm Văn Đức và Nguyễn Văn Trì.

Thứ hai, 14/10/2019 - 03:03

Hàn Quốc đưa quân nhân bắn tỉa đến gần biên giới Triều Tiên diệt lợn
Hàn Quốc đưa quân nhân bắn tỉa đến gần biên giới Triều Tiên diệt lợn

(Dân trí) - Hàn Quốc sẽ điều các quân nhân bắn tỉa và thợ săn dân sự tới biên giới phía bắc giáp với Triều Tiên để loại bỏ những cơn lợn mang mầm bệnh, có thể lây nhiễm từ phía bắc bán đảo.

Thứ hai, 14/10/2019 - 02:26

“Ván cờ” Trung Đông trong chiến lược của Tổng thống Putin
“Ván cờ” Trung Đông trong chiến lược của Tổng thống Putin

(Dân trí) - Chuyến thăm của Tổng thống Vladimir Putin tới Ả rập Xê út tuần này được xem là động thái cân bằng chiến lược rủi ro của Nga và hé lộ chiến lược của Moscow tại Trung Đông.

Thứ hai, 14/10/2019 - 02:16

Ký ức ám ảnh nằm trên tên lửa hạt nhân của thủy thủ tàu ngầm Anh
Ký ức ám ảnh nằm trên tên lửa hạt nhân của thủy thủ tàu ngầm Anh

(Dân trí) - Richard Humphreys, một cựu thủy thủ tàu ngầm Anh, đã kể lại thời gian căng thẳng, ám ảnh khi ông làm nhiệm vụ dưới lòng đại dương trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh.

Thứ hai, 14/10/2019 - 11:38

ĐÁNG QUAN TÂM
Con trai Biden lên tiếng giữa lùm xùm điều tra luận tội ông Trump
Con trai Biden lên tiếng giữa lùm xùm điều tra luận tội ông Trump

(Dân trí) - Hunter Biden, con trai cựu Phó Tổng thống Mỹ Joe Biden, đã lần đầu tiên lên tiếng về công việc kinh doanh ở Trung Quốc và Ukraine, giữa lúc Tổng thống Donald Trump bị điều tra luận tội vì bị cáo buộc gây sức ép với giới chức nước ngoài điều tra tham nhũng cha con ông Biden.

Thứ hai, 14/10/2019 - 10:09

Tổng thống Trump: Mỹ khôn ngoan khi không tham chiến ở biên giới Thổ - Syria
Tổng thống Trump: Mỹ khôn ngoan khi không tham chiến ở biên giới Thổ - Syria

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump đã chỉ đạo rút khẩn cấp binh sĩ Mỹ còn lại tại bắc Syria, đồng thời khẳng định Washington sẽ không đứng về phía nào trong cuộc xung đột giữa Thổ Nhĩ Kỳ và người Kurd.

Thứ hai, 14/10/2019 - 10:04

“Làng góa phụ” do bệnh bụi phổi ở Trung Quốc
“Làng góa phụ” do bệnh bụi phổi ở Trung Quốc

(Dân trí) - Bệnh bụi phổi ở một ngôi làng được mệnh danh là “làng góa phụ” tại Trung Quốc đang gây ra gánh nặng lớn với gia đình của các thợ mỏ, những người phải làm việc trong môi trường độc hại với biện pháp bảo hộ duy nhất là một chiếc khẩu trang bịt mặt.

Thứ hai, 14/10/2019 - 08:57

Chính phủ Syria bắt tay người Kurd, điều quân sát biên giới Thổ Nhĩ Kỳ
Chính phủ Syria bắt tay người Kurd, điều quân sát biên giới Thổ Nhĩ Kỳ

(Dân trí) - Lực lượng người Kurd và chính phủ Syria đã thỏa thuận bắt tay nhau và quân đội chính phủ bắt đầu di chuyển lực lượng tới biên giới với Thổ Nhĩ Kỳ để chống lại các lực lượng của Thổ Nhĩ Kỳ, trong bối cảnh Ankara đang thực hiện chiến dịch quân sự trong lãnh thổ Syria.

Thứ hai, 14/10/2019 - 08:19

Cảnh đổ nát sau siêu bão “Quái vật” khiến 35 người chết tại Nhật Bản
Cảnh đổ nát sau siêu bão “Quái vật” khiến 35 người chết tại Nhật Bản

(Dân trí) - Nhật Bản đã chứng kiến cơn bão mạnh nhất trong nhiều thập kỷ, khiến ít nhất 35 người thiệt mạng, 17 người mất tích và gây thiệt hại trên diện rộng.

Thứ hai, 14/10/2019 - 07:57

Báo Hàn Quốc: “Việt Nam bảo vệ hòa bình ở Biển Đông”
Báo Hàn Quốc: “Việt Nam bảo vệ hòa bình ở Biển Đông”

Một bài viết gần đây của Asia Today - một tờ báo Hàn Quốc - đã phân tích các biện pháp giải quyết vấn đề Biển Đông của Việt Nam.

Thứ hai, 14/10/2019 - 07:05

Mỹ rút binh sĩ cuối cùng, quân đội Thổ Nhĩ Kỳ tiến sâu vào Syria
Mỹ rút binh sĩ cuối cùng, quân đội Thổ Nhĩ Kỳ tiến sâu vào Syria

(Dân trí) - Mỹ sẽ rút khoảng 1.000 binh sĩ khỏi miền bắc Syria sau khi có tin tức rằng Thổ Nhĩ Kỳ dự định mở rộng chiến dịch quân sự chống người Kurd về phía nam so với kế hoạch ban đầu ở miền bắc Syria.

Thứ hai, 14/10/2019 - 07:00

Ông Trump “phản pháo” chỉ trích rút quân khỏi đông bắc Syria
Ông Trump “phản pháo” chỉ trích rút quân khỏi đông bắc Syria

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump đã lên tiếng bảo vệ quyết định rút quân khỏi khu vực đông bắc Syria trong bối cảnh nhà lãnh đạo Mỹ bị chỉ trích “phản bội” đồng minh người Kurd.

Chủ nhật, 13/10/2019 - 04:53

Cựu Đệ nhất phu nhân Mỹ Michelle Obama và con gái Tổng thống Bush sắp tới Việt Nam
Cựu Đệ nhất phu nhân Mỹ Michelle Obama và con gái Tổng thống Bush sắp tới Việt Nam

(Dân trí) - Cựu Đệ nhất phu nhân Mỹ Michelle Obama và con gái cựu Tổng thống George W. Bush, cô Jenna Bush Hager, sẽ cùng tới Việt Nam vào tháng 12 tới nhằm thúc đẩy giáo dục dành cho các bé gái.

Chủ nhật, 13/10/2019 - 03:23

Nhật Bản bắt 7 người Việt Nam trong đường dây trộm cắp
Nhật Bản bắt 7 người Việt Nam trong đường dây trộm cắp

(Dân trí) - Cảnh sát Nhật Bản đã bắt giữ 7 người Việt Nam bị cáo buộc lấy cắp mỹ phẩm và thực phẩm chức năng để bán lại tại Việt Nam.

Chủ nhật, 13/10/2019 - 02:35

Chiến sự Syria: Nguy cơ Thổ Nhĩ Kỳ bị cô lập - IS bắt đầu hồi sinh
Chiến sự Syria: Nguy cơ Thổ Nhĩ Kỳ bị cô lập - IS bắt đầu hồi sinh

Tình hình chiến sự Đông Bắc Syria tiếp tục thu hút sự quan tâm của dư luận quốc tế khi Thổ Nhĩ Kỳ đối mặt với nguy cơ bị cô lập và IS bắt đầu hồi sinh.

Chủ nhật, 13/10/2019 - 02:00

Ông Putin tuyên bố Nga phát triển vũ khí xuyên thủng mọi lá chắn
Ông Putin tuyên bố Nga phát triển vũ khí xuyên thủng mọi lá chắn

(Dân trí) - Tổng thống Vladimir Putin tuyên bố các kỹ sư Nga đang phát triển vũ khí có thể xuyên thủng bất kỳ hệ thống phòng thủ tên lửa nào của nước ngoài.

Chủ nhật, 13/10/2019 - 12:04