Miễn học phí Sư phạm và câu chuyện về tâm lý “mua bán”

Dân trí Với góc nhìn kinh nghiệm từ nhiều nước trên thế giới, các học giả Việt đồng tình cho rằng nên bỏ chính sách miễn học phí cho sinh viên Sư phạm, đồng thời đưa ra nhiều giải pháp thực tiễn để giải “nút thắt” cho ngành Sư phạm.
>>Bỏ chính sách miễn học phí, nhiều sinh viên sư phạm sẽ thôi học?
>>Bỏ ngay chính sách miễn học phí cho sinh viên sư phạm

Đề xuất bỏ chính sách miễn học phí đối với sinh viên ngành Sư phạm đang nhận được nhiều quan tâm và tranh luận trái chiều. Dân trí ghi nhận quan điểm của các học giả Việt tại nước ngoài về vấn đề này:

Mấu chốt nằm ở môi trường học và khả năng tìm việc sau tốt nghiệp

TS. Ngô Anh Văn (nghiên cứu sau tiến sĩ Đại học Calgary, Canada) thẳng thắn cho rằng, mô hình ở Việt Nam cho ngành Sư phạm sai lầm ở nhiều chỗ.

Ông Văn nêu quan điểm: “Tôi tốt nghiệp từ ĐH Sư phạm Hà Nội, rồi hơn 10 năm làm việc trong môi trường ở Bắc Mỹ, nên cái này vừa là quan điểm cá nhân, vừa mang tính chất vĩ mô đối với ngành Sư phạm. Nếu cho rằng miễn học phí để thu hút sinh viên giỏi chưa chắc là đúng. Nếu để học phí cao, điểm vào cao, với chính sách hợp lý vẫn thu hút được sinh viên xuất sắc nhất. Chuyện này xuất phát phát từ tâm lý "mua bán" của người học. Cái này có thể phải giải thích hơi dài, nhưng mấu chốt của việc thu hút sinh viên, không phải là chuyện miễn học phí mà là môi trường học tốt nhất và khả năng tìm kiếm công việc tốt.

Thứ hai nữa, rất nhiều sinh viên tốt nghiệp các trường chuyên môn khác như Tự nhiên hay Xã hội lại vẫn muốn có cơ hội làm giáo viên. Nhưng người tốt nghiệp trường này nhiều khi có khiếu sư phạm hơn chính những trường Sư phạm dạy. Điều này nói lên tầm quan trọng của môi trường học để tạo ra những giáo viên tâm huyết và xuất sắc nhất. Nhưng chính vần để lương bổng lại làm cho bất cứ ai theo Sư phạm đôi khi cũng phải nản lòng”.

Theo tiến sĩ Ngô Anh Văn, thay vì việc miễn phí Sư phạm thì nên dùng số tiền trang trải cho việc miễn phí đó để tăng lương giáo viên. Việc này tự nhiên sẽ thu hút được sinh viên giỏi. Hơn nữa, Sư phạm không nên là nơi duy nhất đạo tạo giáo viên, mà nên giống với các trường khác trong hệ thống học thuật để tạo sự cạnh tranh công bằng, để người giáo viên tốt nhất được khẳng định là tốt nhất.

“Ví dụ như các trường bên Bắc Mỹ luôn có một số chương trình riêng biệt bên trong trường để tạo điều kiên cho những sinh viên hay tiến sĩ thích giảng dạy học trò ở nhiều cấp. Họ có hẳn một Sở - những nơi luôn tạo điều kiện học cho bất cứ ai muốn theo đuổi nghề giáo. Đồng nghiệp của tôi chẳng hạn, cô tốt nghiệp tiến sĩ ngành hoá rất xuất sắc, mặc dù rất thích thú nghiên cứu, nhưng cũng muốn lấy một cái bằng trong 2 năm khi vẫn đang làm sau tiến sĩ để dạy cấp ba, nếu như không xin được vị trí giáo sư. Theo quan điểm cá nhân của tôi, nên bỏ chính sách miễn học phí, thay vào đó là phải làm chính sách giáo dục tốt như môi trường học thuật hiện đại, đầu ra với lương bổng và đại ngộ tốt thì tự nhiên sẽ thu hút và đạo tạo ra những giáo viên xuất sắc nhất”, TS. Ngô Anh Văn đề xuất.

Bà Nguyễn Phương Thúy (một học giả Việt tại Phần Lan) chia sẻ: “Ở Phần Lan và các nước Nordic, công dân của nước đó (và công dân châu Âu) được miễn học phí từ giáo dục tiểu học cho đến hết thạc sĩ, không phân biệt ngành nào. Theo tôi, thì miễn học phí cũng là một biện pháp khích lệ cần thiết, nhưng có lẽ điều quan trọng hơn là nâng cao chất lượng đào tạo và cơ hội việc làm”.

Bà Đào Diệu Nhật (Tốt nghiệp thạc sĩ Đại học New South Wales, Úc) cũng cho hay: Ở Úc không có chế độ miễn học phí cho Sư phạm. Tuy nhiên, chất lượng của ngành Sư phạm nói riêng và hệ giáo dục nói chung ở quốc gia này được bồi đắp liên tục.

“Sinh viên Sư phạm, cũng như các ngành khác, ở bậc cử nhân, được truyền dạy kiến thức, kỹ năng ở mức căn bản thôi. Khi vào nghề thì trường/Sở Giáo dục tạo điều kiện và cũng yêu cầu giáo viên thường xuyên dự những khóa tu nghiệp, nâng cao trình độ. Bên cạnh đó môi trường làm việc, chế độ lương bổng của ngành Sư phạm ở tầm trung so với mặt bằng chung nên Sư phạm vẫn là lựa chọn của nhiều sinh viên tha thiết với nghề”, bà Diệu Nhật chia sẻ.

Các chuyên gia đồng tình cho rằng, miễn học phí chưa chắc sẽ thu hút được người tài vào ngành Sư phạm (ảnh minh họa).
Các chuyên gia đồng tình cho rằng, miễn học phí chưa chắc sẽ thu hút được người tài vào ngành Sư phạm (ảnh minh họa).

Lập quỹ đào tạo nhân tài, ràng buộc cống hiến sau tốt nghiệp

Ông Đỗ Hoàng Sơn (tốt nghiệp Đại học Moscow State Automobile & Road Technical University - Liên bang Nga) cho rằng: Nên để các tỉnh lập quỹ đào tạo nhân tài sư phạm, tức là tỉnh phải bỏ tiền ra trả cho trường Sư phạm để đào tạo sinh viên Sư phạm cho địa phương của mình. Sau khi học xong, sinh viên phải về tỉnh công tác và tỉnh phải phân công nhiệm vụ cho sinh viên. Như vậy một học sinh nghèo vẫn có tiền để học, trường Sư phạm vẫn có tiền để trả lương cho các thầy cô giáo, tạo điều kiện để thầy cô chuyên tâm công tác đào tạo những cử nhân sư pham chất lượng. Các địa phương trả tiền cho đúng “người của mình”, góp phần điều tiết cơ chế thị trường trong ngành Sư phạm.

Theo TS. Trần Việt Dũng (nghiên cứu sau tiến sĩ tại ĐH Grenoble, Pháp), Việt Nam cũng có thể tham khảo chính sách đầu tư viên chức dự bị và ràng buộc cống hiến như Pháp: “Theo mình biết ở Pháp, sinh viên các trường sư phạm (ENS) được xem như viên chức dự bị và được hưởng lương bình quân 1.300 euro/ tháng + các ưu đãi khác (các bạn tiến sĩ cũng chỉ nhận được tầm đó thôi). Đổi lại thì viên chức dự bị sau khi ra trường phải làm việc cho nhà nước ít nhất 10 năm. Tất nhiên số trường sư phạm ở Pháp rất ít và đầu vào rất cao”.

Xây thang học bổng, lương bổng hướng tới sự xuất sắc

Ông Thông Lê (Tốt nghiệp trường ĐH Volgograd State Pedagogical University - Nga, một cựu giảng viên Đại học Sư phạm) cho rằng, nên bỏ chế độ miễn học phí cho sinh viên Sư phạm; mặt khác, xây dựng một thang học bổng hướng tới sự xuất sắc (không cào bằng). Đặc biệt có chế độ học bổng cho các bạn nghèo mà học giỏi để các bạn có thể theo đuổi việc học.

“Nên nhớ, trường Sư phạm là nơi dạy người, là cái máy cái cho ngành Giáo dục cả nước. Vì vậy, ở đó phải thể hiện đậm đặc tính nhân văn, nhân đạo. Ngoài ra, tôi hoàn toàn nhất trí phải nâng cao đầu tư cho giáo dục, vì đầu tư cho giáo dục là một sự đầu tư thông minh, sinh lãi nhiều nhất và bền vững nhất. Còn tiền? Cắt giảm những dự án không cần thiết làm nghèo đất nước, thu hồi tiền từ tham nhũng…

Có một kinh nghiệm về tuyển dụng giáo viên mà tôi nghĩ là hay của miền Nam trước đây - sinh viên sau khi ra trường được sắp thứ tự theo thành tích từ cao xuống thấp. Các bạn ở tốp trên được ưu tiên chọn nhiệm sở trên cơ sở nhu cầu giáo viên trên toàn quốc. Tất nhiên, sau đó vẫn có sự hoán đổi cho nhau, nhưng trên cơ sở hoàn toàn tự nguyện. Tôi nghĩ mô hình này có nhiều ưu điểm là tạo sự công bằng, phấn đấu học tập và rèn luyện cho sinh viên Sư phạm”, ông Thông Lê chia sẻ.

Lệ Thu

MỚI NHẤT
Trường ĐH Ngoại thương tăng tính ứng dụng trong đào tạo
Trường ĐH Ngoại thương tăng tính ứng dụng trong đào tạo

(Dân trí) - Ngày 23/12, trường Đại học Ngoại thương tổ chức lễ ký kết thỏa thuận hợp tác với 4 đối tác nhằm phát triển toàn diện và tạo nhiều bước đột phá mới trong đào tạo.

Thứ bảy, 23/12/2017 - 05:00

Tình nguyện dạy thêm cho học sinh vùng cao
Tình nguyện dạy thêm cho học sinh vùng cao

(Dân trí) - Gần 6 năm nay, ngoài giờ dạy chính khóa, hệ thống các trường tiểu học và các trường phổ thông dân tộc bán trú và tiểu học (PTDTBT và TH) trên địa bàn Kbang (Gia Lai) đã tổ chức dạy thêm, dạy phụ đạo miễn phí cho các em học sinh, nhất là các kĩ năng nghe, nói, đọc viết…

Thứ bảy, 23/12/2017 - 01:20

Phụ huynh học sinh tuổi “Dê vàng” lo lắng tìm suất lớp 10 công lập
Phụ huynh học sinh tuổi “Dê vàng” lo lắng tìm suất lớp 10 công lập

Mùa tuyển sinh lớp 10 THPT năm 2018 của Hà Nội dự kiến sẽ rất “nóng” bởi sức cạnh tranh của hơn 100.000 học sinh tuổi Quý Mùi.

Thứ bảy, 23/12/2017 - 10:54

Dự thảo sửa đổi quy chế tuyển sinh THCS, THPT: Tháo gỡ khó khăn cho cơ sở
Dự thảo sửa đổi quy chế tuyển sinh THCS, THPT: Tháo gỡ khó khăn cho cơ sở

(Dân trí) - Từ thực tiễn, các cán bộ quản lý giáo dục ở cơ sở, đặc biệt những trường số học sinh đăng ký quá nhiều so với chỉ tiêu đã thể hiện sự vui mừng trước thay đổi của Bộ GD&ĐT thể hiện ở dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế tuyển sinh THCS và tuyển sinh THPT ban hành kèm theo Thông tư số 11/2014/TT-BGDĐT của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT.

Thứ bảy, 23/12/2017 - 09:35

Thanh Hóa: Phân bổ hơn 256 tỷ đồng kinh phí giáo dục và đào tạo
Thanh Hóa: Phân bổ hơn 256 tỷ đồng kinh phí giáo dục và đào tạo

(Dân trí) - Để thực hiện các đề án, dự án năm 2017, tỉnh Thanh Hóa đã có quyết định phân bổ hơn 256 tỷ đồng nguồn kinh phí sự nghiệp giáo dục và đào tạo. Trong đó, mở rộng, nâng cấp một số hạng mục, nâng cấp khu nhà ở nội trú cho học sinh, phát triển hệ thống trường dân tộc nội trú...

Thứ bảy, 23/12/2017 - 07:44

Thiếu hụt đội ngũ chất lượng cao liên ngành làm Quản lý phát triển đô thị
Thiếu hụt đội ngũ chất lượng cao liên ngành làm Quản lý phát triển đô thị

(Dân trí) - Hội thảo "Thực trạng quản lý đô thị & Nhu cầu nguồn nhân lực liên ngành trong quản lý phát triển đô thị ở Việt Nam" ngày 22/12 do Khoa Các khoa học liên ngành - ĐH QG HN tổ chức đã chỉ rõ những vấn đề cấp bách về nguồn nhân lực ngành này trong giai đoạn hiện nay.

Thứ sáu, 22/12/2017 - 10:58

Hai trường ở TPHCM dừng tuyển sinh lớp 10 chuyên
Hai trường ở TPHCM dừng tuyển sinh lớp 10 chuyên

(Dân trí) - Sở GD-ĐT TPHCM sẽ ngừng tuyển sinh lớp 10 chuyên tại 2 trường là THPT Củ Chi và THPT Trung Phú từ năm học 2018-2019.

Thứ sáu, 22/12/2017 - 06:18

Tuyển sinh lớp 6: Sẽ không còn điểm "nóng"
Tuyển sinh lớp 6: Sẽ không còn điểm "nóng"

(Dân trí) - Một trong những nội dung sửa đổi, bổ sung quan trọng của Dự thảo số điều Quy chế tuyển sinh THCS và tuyển sinh THPT là phương thức tuyển sinh vào lớp 6; đây được xem là giải pháp căn cơ để giải tỏa các điểm “nóng” về tuyển sinh ở các trường điểm…

Thứ sáu, 22/12/2017 - 02:24

Vào lớp 10, căng thẳng hơn thi đại học
Vào lớp 10, căng thẳng hơn thi đại học

Thí sinh vào lớp 10 của Hà Nội năm nay tăng đột biến, thêm tới 24.000 em, chủ yếu do tăng dân số cơ học vào năm đẹp dê vàng (2003). Trong khi, Hà Nội cũng chỉ đảm bảo được 60% học sinh vào trường công lập, do đó, tỉ lệ chọi sẽ cao hơn hẳn mọi năm.

Thứ sáu, 22/12/2017 - 12:22

Chưa đóng tiền học thêm, học sinh bị “dọa” cấm thi?
Chưa đóng tiền học thêm, học sinh bị “dọa” cấm thi?

(Dân trí) - Do chưa đóng tiền học thêm tại trường, nhiều học sinh phản ánh bị giáo viên chủ nhiệm dọa cấm thi học kỳ. Sự việc khiến phụ huynh và học sinh Trường THPT Phan Bội Châu (xã Nam Dong, huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông) bức xúc, bất bình.

Thứ sáu, 22/12/2017 - 12:10

Học sinh Đà Nẵng nghỉ Tết 9 ngày
Học sinh Đà Nẵng nghỉ Tết 9 ngày

(Dân trí) - Dịp Tết Nguyên đán Mậu Tuất, học sinh Đà Nẵng được nghỉ 9 ngày từ ngày 12/2/2018 - 20/2/2018 (nhằm 27 tháng Chạp đến mồng 5 tháng Giêng âm lịch)

Thứ năm, 21/12/2017 - 01:35

Tuyển sinh lớp 6 bằng đánh giá năng lực: Lo ngại tăng áp lực luyện thi là chưa có cơ sở!
Tuyển sinh lớp 6 bằng đánh giá năng lực: Lo ngại tăng áp lực luyện thi là chưa có cơ sở!

(Dân trí) - Theo Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học, Bộ GD&ĐT, việc đánh giá năng lực học sinh khác với đánh giá kiến thức bởi kiến thức là nguyên liệu để hình thành năng lực. Do đó, lo ngại tăng áp lực luyện thi là chưa có cơ sở.

Thứ năm, 21/12/2017 - 01:04

ĐÁNG QUAN TÂM
Hà Nội tuyển sinh vào lớp 10 như thế nào trong năm 2018?
Hà Nội tuyển sinh vào lớp 10 như thế nào trong năm 2018?

(Dân trí) - Theo ông Ngô Văn Chất, Trưởng Phòng Quản lý thi và Kiểm định chất lượng (Sở GD&ĐT Hà Nội), năm học 2018, phương án thi vào lớp 10 THPT của Thủ đô sẽ không có môn Ngoại ngữ như dư luận đồn đại.

Thứ tư, 20/12/2017 - 04:38

Tôi không đánh khi con bị điểm kém
Tôi không đánh khi con bị điểm kém

(Dân trí) - Tôi nghĩ mỗi phụ huynh nên thay đổi suy nghĩ cũ mòn từ thời xưa truyền lại, trước tiên cha mẹ nên hỏi han con thật kỹ nguyên nhân con điểm kém, tìm cách cho con khắc phục.

Thứ tư, 20/12/2017 - 03:30

Nhiều trường đại học ở TPHCM dự kiến thay đổi phương thức tuyển sinh
Nhiều trường đại học ở TPHCM dự kiến thay đổi phương thức tuyển sinh

Năm 2018, không chỉ thay đổi, bổ sung tổ hợp xét tuyển, nhiều trường ĐH ở TP.HCM còn tăng cường phương thức tuyển sinh cũng như mở thêm ngành mới.

Thứ tư, 20/12/2017 - 07:55

Tuyển sinh lớp 6 bằng kiểm tra năng lực: Chỉ nên áp dụng với trường chuyên?
Tuyển sinh lớp 6 bằng kiểm tra năng lực: Chỉ nên áp dụng với trường chuyên?

(Dân trí) - Sau 3 năm cấm mọi hình thức thi tuyển vào lớp 6, Bộ GD-ĐT dự kiến cho phép một số trường THCS tuyển sinh vào lớp 6 theo phương thức xét tuyển kết hợp với kiểm tra, đánh giá năng lực. Tuy nhiên, theo ý kiến của nhiều nhà quản lý giáo dục ở TPHCM, điều này chỉ nên áp dụng ở trường chuyên.

Thứ tư, 20/12/2017 - 01:02

Trường ĐH Quy Nhơn đặt mục tiêu đến năm 2030 trở thành trường đa ngành, đa lĩnh vực
Trường ĐH Quy Nhơn đặt mục tiêu đến năm 2030 trở thành trường đa ngành, đa lĩnh vực

(Dân trí) - Đến năm 2030, Trường ĐH Quy Nhơn sẽ là trường đại học đa ngành, đa lĩnh vực, hội nhập quốc tế, đạt tiêu chuẩn chất lượng của khu vực Đông Nam Á…Đó là định hướng phát triển chiến lược được PGS.TS Đỗ Ngọc Mỹ - Hiệu trưởng nhà trường khẳng định tại lễ kỷ niệm 40 năm thành lập trường ngày 19/12 tại TP Quy Nhơn, tỉnh Bình Định.

Thứ ba, 19/12/2017 - 09:08

Trường ĐH Khoa học tự nhiên - ĐH QGHN đạt chuẩn chất lượng AUN
Trường ĐH Khoa học tự nhiên - ĐH QGHN đạt chuẩn chất lượng AUN

(Dân trí) - Ngày 19/12, ASEAN University Network (AUN) là mạng lưới các trường đại học hàng đầu của khu vực Đông Nam Á đã trao chứng nhận đạt chuẩn chất lượng cấp trường của Mạng lưới cho trường Đại học Khoa học Tự nhiên (ĐHKHTN) - Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN).

Thứ ba, 19/12/2017 - 07:00

Đề xuất thi đánh giá năng lực vào lớp 6: Ngăn chặn tình trạng dạy thêm, học thêm
Đề xuất thi đánh giá năng lực vào lớp 6: Ngăn chặn tình trạng dạy thêm, học thêm

(Dân trí) - Ông Vũ Đình Chuẩn, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học (Bộ GD&ĐT) cho biết, tổ chức bài trắc nghiệm năng lực, hoặc bài luận vào lớp 6 sẽ ngăn chặn được tình trạng dạy thêm, học thêm.

Thứ ba, 19/12/2017 - 02:17

Kỹ thuật giải nhanh bài toán HNO3 tạo muối Amoni
Kỹ thuật giải nhanh bài toán HNO3 tạo muối Amoni

(Dân trí) - Dạng bài liên quan đến HNO3 khá rộng và có độ phân loại cao. Nguyên nhân bởi HNO3 là axit có tính oxi hóa mạnh, tác dụng được nhiều kim loại và hợp chất, tạo ra nhiều sản phẩm khử phức tạp (NO2, NO, N2O, N2, NH4NO3). Trong đó là bài toán HNO3 có tạo muối amoni (NH4+) thường là dạng bài có độ khó cao nhất.

Thứ ba, 19/12/2017 - 11:53

Thầy giáo trẻ thường đeo kính râm trong các giờ kiểm tra
Thầy giáo trẻ thường đeo kính râm trong các giờ kiểm tra

Đến giờ kiểm tra, thầy Lê Việt Hoàng (giáo viên dạy Vật lý Trường THPT Chuyên Khoa học Tự nhiên, ĐHQG Hà Nội) thường đeo kính râm để học sinh khó quay cóp, dùng tài liệu khi không biết mắt thầy đang hướng về đâu.

Thứ ba, 19/12/2017 - 11:43

Bộ GD&ĐT đề xuất: Tuyển sinh lớp 6 bằng đánh giá năng lực
Bộ GD&ĐT đề xuất: Tuyển sinh lớp 6 bằng đánh giá năng lực

(Dân trí) - Bộ Giáo dục - Đào tạo vừa công bố dự thảo Sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế tuyển sinh THCS và tuyển sinh THPT. Theo đó, Bộ dự kiến cho phép một số trường THCS tuyển sinh vào lớp 6 theo phương thức xét tuyển kết hợp với kiểm tra, đánh giá năng lực, thay vì cấm thi tuyển vào lớp 6 dưới mọi hình thức như hiện nay.

Thứ ba, 19/12/2017 - 07:30

Thành lập Viện công nghệ Hàng không Vũ trụ
Thành lập Viện công nghệ Hàng không Vũ trụ

(Dân trí) - Chiều nay 18/12, Đại học Quốc gia Hà Nội đã tổ chức Lễ ra mắt Viện Công nghệ Hàng không Vũ trụ, (School of Aerospace Engineering - SAE).

Thứ hai, 18/12/2017 - 06:13

TPHCM: Hai trường chuyên thiếu học sinh, phải tuyển bổ sung
TPHCM: Hai trường chuyên thiếu học sinh, phải tuyển bổ sung

(Dân trí) - TPHCM đang phải tuyển bổ sung hơn 90 học sinh lớp 10 chuyên cho hai Trường THPT chuyên Trần Đại Nghĩa và THPT Gia Định.

Thứ hai, 18/12/2017 - 12:39