Cách mạng Tháng Tám và 3 nhạc sĩ tuổi Thìn

Ba nhạc sĩ Hoàng Việt, Xuân Hồng và Trần Hoàn cùng tuổi Thìn, sinh năm 1928 và mỗi người có bước đường nghệ thuật riêng.

Năm 1975, tôi vào Huế công tác ở Đài phát thanh Bình Trị Thiên khi mới giải phóng. Rất vui gặp lại các bạn đồng nghiệp, vui hơn được ở gần nhạc sĩ Trần Hoàn (Lúc đó giữ chức Trưởng Ty Văn hóa Thông tin Bình Trị Thiên). Năm đó chúng tôi đã biết thế nào là “mưa trên phố Huế” và cùng chịu một trận lụt, đường phố ngập nước đến đầu gối. Hai ngày liền chúng tôi lội sang Đài Truyền hình Huế cách đó không xa để ăn cơm.

Suốt thời gian ở Huế thỉnh thoảng chúng tôi dành buổi tối gặp gỡ đọc thơ, hát hò cho nhau nghe. Có hôm cả nhạc sĩ Trần Hữu Pháp và Trịnh Công Sơn cùng ngủ lại nơi làm việc của Trần Hoàn. Chúng tôi kể đủ chuyện cả vui lẫn buồn. Qua trò chuyện tôi mới biết thêm 3 nhạc sĩ Hoàng Việt, Xuân Hồng và Trần Hoàn cùng tuổi Thìn, sinh năm 1928 và mỗi người có bước đường nghệ thuật riêng.

Cách mạng Tháng Tám và 3 nhạc sĩ tuổi Thìn - 1
Nhạc sĩ Hoàng Việt

Họ đều là lứa nhạc sĩ được cách mạng khai sinh. Ở thời điểm quan trọng ấy - thời 17 tuổi, chỉ hơn nhau vài tháng là đã khác xa về sự nhận biết và hành động hằng ngày của đất nước thời “nước sôi lửa bỏng” ở các vùng đất khác nhau. Hoàng Việt cứng tuổi hơn nên đã nổi tiếng Nam Bộ năm 1946 với những ca khúc như: “Chí cả”, “Biệt đô thành”, “Tiếng còi trong sương đêm”… Còn Trần Hoàn với ca khúc “Hồn nước” 1946 đã được ấn hành ở Nhà xuất bản “Tinh hoa”, không chỉ phổ biến rộng rãi mà còn được gửi theo Đoàn đại biểu Việt Nam sang Hội nghị Fontainebleau. Còn người đại đội trưởng giao liên Nguyễn Hồng Xuân, mãi đến đầu kháng chiến chống Mỹ mới đổi tên thành Xuân Hồng thì nổi tiếng ngay với 2 ca khúc: “Bài ca may áo” và “Xuân chiến khu” và trở thành một nhạc sĩ lớn.

Với bút danh Hoàng Việt và Trần Hoàn, năm 20 tuổi cả hai ông đã bắt đầu nổi tiếng. Với Hoàng Việt là “Lá xanh”, còn với Trần Hoàn là “Sơn nữ ca”. Khi Trần Hoàn với “Lời Người ra đi” (tên khi viết là “Rằng kháng chiến còn trường kỳ”) thì với Hoàng Việt là “Lên ngàn”. Và lối biến dịch của hai số phận ấy bắt đầu tách ra dần dà theo hai phía – nhạc sĩ và chiến sĩ. Khi Hoàng Việt tiếp tục nổi tiếng với “Nhạc rừng”, “Mùa lúa chín”, thì Trần Hoàn lăn xả vào địch hậu khu ba bám dân, bám cơ sở. Khi Hoàng Việt vào học trường âm nhạc Việt Nam thì Trần Hoàn trở thành Trưởng ty Văn hóa Hải Phòng. Khi ấy, trong con người nhạc sĩ Hoàng Việt còn có một chiến sĩ với “Tình ca” nổi tiếng. còn trong con người chiến sĩ Trần Hoàn còn có một nghệ sĩ với “Kể chuyện người cộng sản” - một bài hát về Đảng đầy xúc động.

Năm Hoàng Việt từ nhạc viện Sophia trở về với giao hưởng “Quê hương” cũng là năm Trần Hoàn xây dựng cho Hải Phòng dàn nhạc Giao hưởng. Cuộc chiến tranh chống Mỹ, cứu nước đã khiến cho hành trình của hai nhạc sĩ này vào chung một lối là cùng vượt Trường sơn về chiến đấu ở quê hương. Khi Trần Hoàn thét lên “Ta không dung tha cho quân cướp nước” cũng là lúc Hoàng Việt tâm nguyện: “Đồng chí miền Nam chúng tôi đã sẵn sàng”. Và rồi Trần Hoàn đã trở thành Hồ Thuận An -một bút danh mới. Còn Hoàng Việt trở lại Nam Bộ và bằng kiến thức âm nhạc tu nghiệp ở Đông Âu, đã giúp cho bạn Xuân Hồng nắm chắc phức điệu tạo ra “Tiếng chày trên sóc Bom Bo” mang tính chuyên nghiệp cao.

Cách mạng Tháng Tám và 3 nhạc sĩ tuổi Thìn - 2
Nhạc sĩ Trần Hoàn (Ảnh: TTVH)

Chính khi Hoàng Việt ngã xuống bên dòng kênh A Rát - quê mẹ Tiền Giang là khi Hồ Thuận An (Trần Hoàn) đang chuẩn bị dấn thân vào cuộc Tổng tấn công lịch sử năm Mậu Thân, mùa xuân 1968 tại Huế. Và “Tiến về thành Huế” của Hồ Thuận An đã rền vang khắp các nẻo đường chiến đấu. Dường như tự nhiên, những gì Hoàng Việt còn trăn trở thì Trần Hoàn đã làm tiếp một phần không nhỏ.

Nếu Hoàng Việt đã hướng những sáng tác của mình trong âm hưởng dân ca Nam Bộ từ những năm kháng chiến chống Pháp thì Trần Hoàn cũng bắt đầu hướng những sáng tác của mình trong âm hưởng dân ca Bình Trị Thiên (quê mình) và dân ca Nghệ Tĩnh (quê vợ). Nếu thời đó, Hoàng Việt đã “Lên Ngàn” thì sau này, Trần Hoàn đã có “Lời ru trên nương” (phổ thơ Nguyễn Khoa Điềm). Nếu Hoàng Việt có “Mùa lúa chín” thì sau này, Trần Hoàn có “Em thương Người trong Huế đấu tranh” (khi viết là “Mưa lâm thâm ướt đẫm lá khế”), Hoàng việt có “Nhạc rừng”, thì Trần Hoàn có “Chiều Gio Cam giải phóng”.

Cách mạng Tháng Tám và 3 nhạc sĩ tuổi Thìn - 3
Nhạc sĩ Xuân Hồng

Và dường như để trọn vẹn một điều ấp ủ mà Hoàng Việt đã kịp gửi gắm trong “Tình ca” bất tử thì Trần Hoàn cũng đã “đốt cháy” hết mình sau thống nhất đất nước khi phổ “Một mùa xuân” (Thơ Thanh Hải). còn Xuân Hồng cũng rất thành công với mùa xuân: Mùa xuân trên thành phố Hồ Chi Minh” và “Mùa xuân bên cửa sổ” (thơ Song Hảo).

Cách mạng Tháng 8 thành công, ca khúc “Thiên Thai” của Văn Cao đã ảnh hưởng tới tâm hồn cậu học sinh Nguyễn Tăng Hích ở trường Lycée Khải Định xứ Huế và cậu ước mong trở thành nhạc sĩ với cái tên Trần Hoàn (lời trong bài hát Thiên Thai). Ước mơ ấy, Nguyễn Tăng Hích - người con của quê hương Quảng Trị đã thực sự thành đạt.

Năm 1975 với vị trí Trưởng Ty Văn hóa - Thông tin Bình Trị Thiên, Trần Hoàn lại phải có cuộc thu xếp giữa Trần Hoàn nhạc sĩ và Trần Hoàn chiến sĩ trong con người mình. Và ông đã làm được điều đó. Sau này, ông về với chúng tôi trong cương vị Phó Chủ nhiệm Ủy ban Phát thanh Truyền hình rồi trở thành Bộ trưởng Văn hóa - thông tin, ông vẫn không quên bạn bè, luôn nghĩ đến và thăm nhau. Chất nghệ sĩ trong ông như được dịp phát huy. Trần Hoàn vẫn ôm guitar đi hát khắp các tỉnh, thành phố và cũng trở thành một nhạc sĩ nhạy cảm chính trị nhất dù rất bận ở cương vị chỉ đạo chuyên môn. Trần Hoàn đã hết lòng khi ông tìm đến những giai điệu ca ngợi Bác Hồ - vị lãnh tụ vĩ đại của toàn dân tộc - và ông đã thành công. Thính giả Đài Tiếng nói Việt nam thuộc nhiều ca khúc của nhạc sĩ Trần Hoàn trong đó có bài “Lời Bác dặn trước lúc đi xa”, “Thăm bến Nhà Rồng”…

Theo Nhạc sĩ Dân Huyền
VOV.vn

MỚI NHẤT
Chùa Cầu cần sửa chữa, nhưng tuyệt đối đừng “trẻ hóa”!
Chùa Cầu cần sửa chữa, nhưng tuyệt đối đừng “trẻ hóa”!

(Dân trí) - Những ngày qua, dư luận nóng lên về việc Chùa Cầu - Hội An có thể sẽ được dỡ ra để trùng tu, sửa chữa lại vì hiện nay Chùa Cầu đã xuống cấp nghiêm trọng. Ông Nguyễn Sự - Nguyên bí thư Hội An cho rằng, nên sửa sớm, tuy nhiên cần phải thận trọng, đừng để Chùa Cầu như… “ông già lọm khọm nhưng mái tóc vẫn còn xanh đen là mái tóc giả”.

Thứ bảy, 20/08/2016 - 02:00

“Hỗn chiến” vì tranh cãi quanh… một bộ phim
“Hỗn chiến” vì tranh cãi quanh… một bộ phim

(Dân trí) - Mới đây, một cuộc hỗn chiến liên quan tới khoảng hơn 100 người đàn ông đã xảy ra ở Bangladesh, tất cả khởi nguồn từ một bộ phim truyền hình Ấn Độ đang rất ăn khách tại nước này. Bộ phim có tên “Kiranmala” xoay quanh một nàng công chúa chiến binh.

Thứ bảy, 20/08/2016 - 01:35

“Hoa hậu Bản sắc Việt cần tỏa sáng nét đẹp chứ không chỉ chăm đi sự kiện…”
“Hoa hậu Bản sắc Việt cần tỏa sáng nét đẹp chứ không chỉ chăm đi sự kiện…”

(Dân trí) - Chiều 19/8, mặc dù mưa to gió bão, Hoa hậu Bản sắc Việt toàn cầu Trần Thị Thu Ngân và Á hậu Phạm Thúy Hằng cùng đại diện đơn vị tổ chức đã đến Bộ VHTTDL gặp gỡ Thứ trưởng Vương Duy Biên.

Thứ bảy, 20/08/2016 - 01:31

“Thiên nga đen” chia tay người tình màn ảnh - Thần Sấm Thor
“Thiên nga đen” chia tay người tình màn ảnh - Thần Sấm Thor

(Dân trí) - Thần Sấm Thor sẽ không có cơ hội tái hợp với người tình màn ảnh “Thiên nga đen” trong tương lai gần. Nữ diễn viên Natalie Portman khẳng định cô “đã xong” với Thần Sấm.

Thứ bảy, 20/08/2016 - 09:25

Lễ hội Trương Định trở thành Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia
Lễ hội Trương Định trở thành Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia

(Dân trí) - Ngày 20/8, tỉnh Tiền Giang long trọng tổ chức Lễ giỗ lần thứ 152 của Anh hùng dân tộc Trương Định và đón nhận Bằng chứng nhận Lễ hội Trương Định là Di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia.

Thứ bảy, 20/08/2016 - 09:00

Những cảnh phim bị cắt trong phim “Biệt đội cảm tử”
Những cảnh phim bị cắt trong phim “Biệt đội cảm tử”

(Dân trí) - Mùa phim hè 2016, không có bộ phim nào gây nhiều tranh cãi và tốn giấy mực của các trang tin điện ảnh hơn “Biệt đội cảm tử”, một bộ phim bom tấn “phản anh hùng” tạo thành hai luồng ý kiến khen chê dữ dội.

Thứ bảy, 20/08/2016 - 08:00

Trọng Tấn, Anh Thơ vượt mưa bão thăng hoa trong đêm nhạc về Bác
Trọng Tấn, Anh Thơ vượt mưa bão thăng hoa trong đêm nhạc về Bác

(Dân trí) - Mặc dù cơn bão cấp 3 đổ bộ vào Hà Nội nhưng Live Concert “Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người” vẫn quy tụ đông đủ dàn sao nhạc đỏ hàng đầu Việt Nam. Khán phòng không một chỗ trống đã giúp các nghệ sĩ thăng hoa trong các tiết mục của mình.

Thứ bảy, 20/08/2016 - 03:05

Trần Anh Hùng mang phim mới nhất về công chiếu ở Việt Nam
Trần Anh Hùng mang phim mới nhất về công chiếu ở Việt Nam

(Dân trí) - Đạo diễn Trần Anh Hùng cùng nhà sản xuất Christophe Rossignon sẽ trở về để giao lưu với khán giả Việt Nam trong thời gian từ ngày 5/9 đến 8/9 tới đây.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 10:28

MV 18+ của Hương Giang Idol bị “tuýt còi”
MV 18+ của Hương Giang Idol bị “tuýt còi”

(Dân trí) - Cục Nghệ thuật Biểu diễn vừa có văn bản gửi Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM đề nghị ngăn chặn việc phát hành MV mới bị cho là có nhiều cảnh hở nội y, khóa môi, ân ái bỏng mắt của nữ ca sĩ chuyển giới Hương Giang Idol.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 06:08

Cuộc “đụng độ” giữa Hoa hậu bị truất vương miện và tân Hoa hậu
Cuộc “đụng độ” giữa Hoa hậu bị truất vương miện và tân Hoa hậu

(Dân trí) - Hoa hậu bị truất vương miện của Vương quốc Anh - Zara Holland - mới đây đã xuất hiện trong chương trình talkshow truyền hình “Loose Women” và vướng vào một cuộc tranh cãi gay gắt với người thay thế mình - đương kim Hoa hậu Deone Robertson.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 12:17

Những chiếc váy lộng lẫy của người đẹp Hoa hậu Việt Nam 2016
Những chiếc váy lộng lẫy của người đẹp Hoa hậu Việt Nam 2016

(Dân trí) - Ngày 19/8, BTC Hoa hậu Việt Nam 2016 ra mắt bộ ảnh váy dạ hội chính thức của thí sinh vòng Chung kết toàn quốc. Bộ ảnh vừa mới được thực hiện trước đó chỉ vài ngày khi các thí sinh tập trung tại TPHCM.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 12:10

Tổng giám đốc CGV nói gì khi bị khán giả Việt lên tiếng tẩy chay?
Tổng giám đốc CGV nói gì khi bị khán giả Việt lên tiếng tẩy chay?

(Dân trí) - “Nếu ai đó nghĩ rằng khách hàng Việt Nam sẽ tẩy chay CGV do thông tin sai lệch được cung cấp bởi một nhóm nhỏ những người không quan tâm đến pháp luật và đang cố gắng khai thác lòng tự tôn dân tộc cho lợi ích thương mại cá nhân, sẽ là một sự xúc phạm đến cộng đồng”, ông Dong Won Kwak – Tổng Giám đốc công ty CJ CGV Việt Nam cho biết.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 11:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Phim “Tấm Cám...” không thể ra rạp CGV: Do bất đồng tỷ lệ ăn chia?
Phim “Tấm Cám...” không thể ra rạp CGV: Do bất đồng tỷ lệ ăn chia?

(Dân trí) - Việc bộ phim “Tấm Cám - Chuyện chưa kể” do công ty VAA của Ngô Thanh Vân sản xuất không thể phát hành được ở các cụm rạp của CGV trên toàn quốc đang làm xôn xao dư luận. Mặc dù, cả Ngô Thanh Vân và đơn vị phát hành bộ phim này là BHD đều khẳng định họ đã cố gắng nhân nhượng “ông lớn” CGV trong tỉ lệ ăn chia nhưng cuối cùng đành bất lực nhìn “đứa con tinh thần” của mình bị “ghẻ lạnh”. Và đó cũng là nguyên nhân khiến cư dân mạng phản ứng mạnh CGV vì sự đối xử này.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 09:42

Bắt lỗi tạo dáng của nam tài tử giàu có nhất năm 2016
Bắt lỗi tạo dáng của nam tài tử giàu có nhất năm 2016

(Dân trí) - Ngay cả với một nam tài tử nổi tiếng và ăn khách hàng đầu thế giới hiện nay như Dwayne Johnson, việc chụp hình tạo dáng vẫn là một thách thức khó khăn, còn hơn cả việc thực hiện những pha hành động nguy hiểm trên màn ảnh.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 09:00

Hơn 250 tác phẩm tham gia triển lãm mỹ thuật Bắc miền Trung
Hơn 250 tác phẩm tham gia triển lãm mỹ thuật Bắc miền Trung

(Dân trí) - Ngày 19/8, Hội Mỹ thuật Việt Nam phối hợp với Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Quảng Trị tổ chức Triển lãm mỹ thuật Bắc miền Trung, lần thứ XXI.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 08:11

Nữ danh ca Diana Ross mua cả trang báo để chúc mừng con
Nữ danh ca Diana Ross mua cả trang báo để chúc mừng con

(Dân trí) - Mới đây, giọng ca “If We Hold On Together” - Diana Ross - đã “chơi trội” khi mua nguyên một trang quảng cáo trên báo để chúc mừng con gái.

Thứ sáu, 19/08/2016 - 02:00

Sao nữ Hollywood nói gì về chuyện… “hậu sinh nở”?
Sao nữ Hollywood nói gì về chuyện… “hậu sinh nở”?

(Dân trí) - Không ai chịu áp lực lấy lại vóc dáng sau sinh hơn các sao nữ Hollywood, những tin bài theo kiểu sao nữ A tự tin diện bikini chỉ vài tháng sau sinh, hay sao nữ B có lẽ đang mang bầu vì thợ săn ảnh vừa chụp được vòng 2 “phình ra” bất thường… luôn xuất hiện nhan nhản.

Thứ năm, 18/08/2016 - 04:00

Khi cuộc thi Hoa hậu trở thành “đấu trường” nhan sắc
Khi cuộc thi Hoa hậu trở thành “đấu trường” nhan sắc

(Dân trí) - Cuộc thi Hoa hậu trở thành “đấu trường” nhan sắc và Hoa hậu được xem là một “nghề” để tiến thân đang khiến cho các cuộc thi nhan sắc ngày càng vướng phải những lùm xùm không đáng có.

Thứ năm, 18/08/2016 - 03:05

“Tấm Cám…” có vẽ lại được thị trường phát hành phim Việt?
“Tấm Cám…” có vẽ lại được thị trường phát hành phim Việt?

(Dân trí) - Thị trường phát hành phim Việt Nam sôi động hơn hẳn trong vài năm trở lại đây, với tốc độ phát triển trung bình 35 - 40%/năm. Tuy nhiên, sự chênh lệch trong hệ thống phát hành giữa CGV và tất cả các đơn vị còn lại đã tạo nên những bất hòa âm ỉ.

Thứ năm, 18/08/2016 - 03:00

Bộ ảnh chưa hề công bố của người đẹp Hoa hậu Việt Nam 2016
Bộ ảnh chưa hề công bố của người đẹp Hoa hậu Việt Nam 2016

(Dân trí) - Vừa qua, BTC Hoa hậu Việt Nam 2016 công bố bộ ảnh bikini gợi cảm của các thí sinh vòng Chung kết toàn quốc. Những hình ảnh này được thực hiện ngay sau vòng thi Chung khảo phía Bắc diễn ra tại Hạ Long vào cuối tháng 7/2016.

Thứ năm, 18/08/2016 - 10:48

Đậm bản sắc văn hóa truyền thống trong giao lưu văn hóa Việt - Nhật
Đậm bản sắc văn hóa truyền thống trong giao lưu văn hóa Việt - Nhật

(Dân trí) - Sự kiện giao lưu văn hóa Việt - Nhật lần thứ 14 mang đậm nét văn hóa truyền thống của 2 đất nước. Tại đây, người dân và du khách được chiêm ngưỡng và trải nghiệm nhiều hoạt động văn hóa thú vị.

Thứ năm, 18/08/2016 - 10:00

Tuần làm việc 5 ngày từ đâu mà có?
Tuần làm việc 5 ngày từ đâu mà có?

(Dân trí) - Một tuần 7 ngày, chúng ta có 5 ngày làm việc, 2 ngày nghỉ cuối tuần. Đó là một cách tổ chức lao động phổ biến trên khắp thế giới này. Có bao giờ bạn tự hỏi: Ban đầu, tuần làm việc 5 ngày từ đâu mà có?

Thứ năm, 18/08/2016 - 09:29

Cổ đình triều Nguyễn hơn 200 tuổi nguy cơ sập gãy
Cổ đình triều Nguyễn hơn 200 tuổi nguy cơ sập gãy

(Dân trí) - Đình Chu (xã Đình Chu, Lập Thạch, Vĩnh Phúc) là Di tích lịch sử cấp quốc gia chứa đựng nhiều nghệ thuật kiến trúc đặc sắc thời Hậu Lê và thời Nguyễn. Trải qua một thời gian không được trùng tu, hệ kiến trúc đình xuống cấp trầm trọng, nguy cơ biến dạng không thể phục hồi.

Thứ năm, 18/08/2016 - 09:27

Vì sao CGV không phát hành phim “Tấm Cám - Chuyện chưa kể”?
Vì sao CGV không phát hành phim “Tấm Cám - Chuyện chưa kể”?

(Dân trí) - Trong buổi họp báo chiều 17/8 tại TPHCM, nhà sản xuất, đạo diễn Ngô Thanh Vân đã bật khóc khi chia sẻ rằng bộ phim không được phát hành tại cụm rạp của CGV. Tuy nhiên, phía CGV Việt Nam cho biết đơn vị này không từ chối chiếu phim "Tấm Cám - Chuyện chưa kể". Thực hư ra sao?

Thứ năm, 18/08/2016 - 07:24