Đi tìm ý nghĩa tâm linh trong 15 ngày Tết Nguyên Đán

Dân trí Trong 15 ngày Tết, mỗi ngày đều có một ý nghĩa riêng. Hãy cùng đi tìm ý nghĩa đặc biệt của từng ngày Tết trong tâm thức người Việt…

Công việc sửa soạn cho ngày Tết chính thức bắt đầu từ ngày


Công việc sửa soạn cho ngày Tết chính thức bắt đầu từ ngày 23 tháng Chạp Âm lịch. Đây cũng là ngày người Việt cúng Táo quân. Theo quan niệm của người Việt thì ông Táo vừa là thần bếp trong nhà vừa là người ghi chép những việc làm tốt xấu mà con người đã làm trong một năm qua. Ông Táo sẽ lên chầu trời, báo cáo với Ngọc Hoàng những chuyện tốt xấu đó của gia chủ.

Công việc sửa soạn cho ngày Tết chính thức bắt đầu từ ngày


Sau ngày 23 tháng Chạp là những ngày giáp Tết, các gia đình đều tranh thủ lau dọn, sơn quét, trang trí lại nhà cửa, vứt bỏ những đồ cũ hỏng, không còn dùng tới, đồng thời, họ cũng chuẩn bị sắm sanh dần cho những ngày Tết sắp đến.

Sau lễ cúng ông Táo, lễ cúng Tất niên 30 tháng Chạp cũng là lễ rất quan trọng trước Tết. Đây là ngày gia đình sum họp, ngồi lại với nhau để ăn cơm tất niên. Buổi trưa hoặc chiều ngày 30 tháng Chạp, người ta thường làm cỗ cúng tất niên, tiễn năm cũ.

Công việc sửa soạn cho ngày Tết chính thức bắt đầu từ ngày


Giữa ngày 30 tháng Chạp và ngày mùng 1 tháng Giêng, vào giờ Tý (từ 23h hôm trước đến 1h hôm sau), trong đó thời điểm Chính Tý (0h ngày mùng 1 tháng Giêng), là thời khắc quan trọng nhất của dịp Tết. Thời khắc này đánh dấu sự chuyển giao giữa năm cũ và năm mới, được gọi là thời khắc Giao thừa.

Ở thời khắc này, người ta thuờng làm hai mâm cỗ: một mâm cúng gia tiên tại bàn thờ trong nhà và một mâm cúng thiên địa ở ngoài trời. Cúng Giao thừa theo quan niệm truyền thống là để những điều xúi quẩy của năm cũ đi qua, đón những điều tốt đẹp của năm mới sắp đến.

Công việc sửa soạn cho ngày Tết chính thức bắt đầu từ ngày


Mâm cúng ngoài trời là để đón các vị Thiên binh nhà Trời. Lúc đó, họ đi thị sát dưới hạ giới rất vội vã, không kịp vào tận bên trong các nhà, vì vậy, bàn cúng được đặt ngay trước cửa chính để các vị Thiên binh chứng giám được lòng thành của gia chủ.

Hết một năm, vị Hành khiển đã cai quản hạ giới trong năm cũ sẽ bàn giao công việc lại cho vị Hành khiển mới. Mâm lễ ngoài trời lúc Giao thừa nhằm thể hiện lòng thành kính, tiễn người nhà Trời đã cai quản mình trong năm cũ trở lại Thiên đình và đón người mới xuống.

Mâm cúng Giao thừa trong nhà là để cúng tổ tiên. Trước khi khấn tổ tiên để mời tiền nhân về ăn Tết cùng con cháu, gia chủ thường phải khấn Thổ Công để xin phép.

Vào đêm Giao thừa, người ta cũng thường đi xem pháo hoa hoặc đi lễ chùa cầu may.

Ngày


Ngày mùng Một Tết là ngày Tân niên cũng là ngày quan trọng nhất trong toàn bộ dịp Tết. Không kể những người tốt số, hợp tuổi, được mời xông đất, vào sáng sớm ngày này, người Việt cổ thường không ra khỏi nhà, chỉ bày cỗ cúng Tân niên và chúc tụng nhau trong nội bộ gia đình.

Đối với những người con đã tách khỏi cha mẹ ra ở riêng, vào sáng mùng Một, họ sẽ đến chúc Tết bậc sinh thành.

Sáng mùng Một Tết còn gọi là ngày Chính Đán, con cháu tụ họp để dâng hương lên bàn thờ tổ tiên, sau đó chúc Tết ông bà, cha mẹ, các bậc cao niên, huynh trưởng trong nhà. Lúc này, con cháu mừng thọ ông bà, trẻ nhỏ được mừng tuổi.

Ngày


Người Việt quan niệm rằng nếu mọi việc diễn ra suôn sẻ, may mắn trong ngày mùng Một thì cả năm cũng sẽ được tốt lành, thuận lợi. Ngay sau thời khắc giao thừa, bất cứ người nào bước từ ngoài vào trong nhà đều được coi là người xông đất cho gia chủ. Người khách đến thăm nhà đầu tiên trong năm cũng vì thế mà trở nên quan trọng.

Cho nên cứ đến cuối năm, mọi người thường để ý tìm xem có người quen nào hợp tuổi, hợp mệnh, tính tình vui vẻ, hoạt bát, yên bề gia thất và sự nghiệp vững vàng để nhờ sang xông nhà. Người đến xông nhà thường không ngồi lại lâu, hàm ý chúc cho mọi việc trong năm mới của gia chủ cũng được trôi chảy, hanh thông.

Trong ngày mùng Một, người ta thường xuất hành - đi ra khỏi nhà lần đầu tiên trong năm mới. Việc xuất hành là để đi tìm may mắn cho bản thân và cho gia đình. Trước khi xuất hành, người ta thường xem ngày giờ, phương hướng.

Ngày


Ngày mùng Hai Tết tiếp tục hoạt động cúng lễ tại gia vào sáng sớm. Sau khi việc cúng lễ xong xuôi, việc thăm hỏi chúc Tết diễn ra thoải mái hơn, người ta có thể đến chúc Tết họ hàng, bạn bè rất vô tư, thoải mái mà không còn lo mình sẽ trở thành người xông nhà “bất đắc dĩ” cho gia chủ nữa.

Đàn ông chuẩn bị lập gia đình sẽ đến nhà cha mẹ vợ tương lai để chúc Tết, con gái đã đi lấy chồng sẽ quay về nhà chúc Tết cha mẹ đẻ và họ hàng.

Ngày


Ngày mùng Ba Tết, các học trò thường đến chúc Tết thầy cô giáo cũ theo tục “mùng Một Tết cha, mùng Hai Tết mẹ, mùng Ba Tết thầy”.

Trong ngày Tết, người ta thường trao đi những chiếc phong bao đỏ đựng tiền mừng tuổi. Xưa còn có lệ chỉ cho tiền lẻ vào phong bao với ngụ ý số lẻ là còn tiếp tục sinh sôi, nảy nở thêm.

Ngày


Ngày mùng 4 Tết theo lịch cổ là ngày con nước. Trong ngày này, người Việt làm lễ hóa vàng, tiễn tổ tiên đã về ăn Tết với con cháu, đồng thời, đốt nhiều vàng mã để tiền nhân về cõi âm có thêm nhiều tiền vốn đầu năm. Lễ hóa vàng có thể diễn ra vào ngày mùng 4 hoặc mùng 5 Tết, thường bao gồm cả việc làm cơm cúng.

Ngày


Ngày mùng 7 Tết được coi là ngày cuối cùng của chuỗi lễ hội Tết Nguyên đán. Trong ngày này, người Việt cổ làm lễ hạ cây nêu, kết thúc dịp Tết Nguyên đán và bắt đầu bước vào việc làm ăn trong năm mới từ ngày mùng 8 hoặc mùng 9 tháng Giêng.

Đến ngày


Đến ngày Rằm tháng Giêng, người Việt lại ăn một cái Tết nữa, là Tết Nguyên Tiêu hay còn gọi là Tết Thượng Nguyên. Tết này tổ chức tại chùa và tại gia. Vào ngày Rằm tháng Giêng, các gia đình Việt sẽ tiếp tục làm cơm cúng thịnh soạn dâng lên bàn thờ gia tiên với quan niệm “Giỗ tết cả năm không bằng ngày Rằm tháng Giêng”.

Đối với người Trung Quốc, Tết Thượng Nguyên mang nhiều ý nghĩa tinh thần. Khi xưa, vào dịp này, những văn sĩ, học giả thường ra vườn, uống rượu, ngắm hoa, thưởng trăng và làm thơ đầu năm.

Rằm Tháng Giêng ở Việt Nam tách khỏi quan niệm này và đưa vào ngày Tết Nguyên Tiêu ý nghĩa tôn giáo, bởi thế mà dân gian còn có câu “Lễ Phật quanh năm không bằng ngày Rằm tháng Giêng”. Vào ngày này, người Việt sau khi hoàn tất việc cúng bái tại gia, thường lên chùa dâng hương và đặc biệt hay lên chùa vào lúc trời tối, khi trăng tròn đầu năm đã lên cao.

Dù kinh điển nhà Phật không nói đến ngày rằm Tháng Giêng nhưng trong dân gian thì đây là dịp thích hợp để lên chùa dâng sao giải hạn, ước nguyện điềm lành.

Bích Ngọc
Tổng hợp

MỚI NHẤT
Làm gì đón Tết để có nhiều tài lộc?
Làm gì đón Tết để có nhiều tài lộc?

(Dân trí) - Vào những ngày cuối năm cũ, đầu năm mới, con người dù hiện đại đến mấy cũng trở nên thành kính và sống rất “cổ truyền”. Văn hóa dân gian từ xưa vốn đã sản sinh ra nhiều quy tắc ứng xử trong ngày Tết khiến dịp Tết trở nên thiêng liêng đặc biệt.

Thứ năm, 30/01/2014 - 09:33

Âm nhạc dân gian các dân tộc là vốn quý của đất nước
Âm nhạc dân gian các dân tộc là vốn quý của đất nước

(Dân trí) - Nếu đồng bằng là quê hương của những điệu Hò, Lý, Cò lả, Trống quân, Quan họ, Chèo, Tuồng... thì miền núi và miền trung du là xứ sở của các làn điệu Thưởng, Rang, Bọ mẹng (Mường); Lượn, Then (Tày) Sli (Nùng), Dì kê (Khmer); Khắp (Thái)...

Thứ năm, 30/01/2014 - 02:01

Hình ảnh người dân Trung Quốc “vật lộn” để về quê ngày giáp Tết
Hình ảnh người dân Trung Quốc “vật lộn” để về quê ngày giáp Tết

(Dân trí) - Những ngày này, cuộc “đại di cư” của người dân Trung Quốc đang diễn ra hết sức căng thẳng. Ở các bến xe, ga tàu, sân bay… lúc nào cũng thường trực hàng ngàn hành khách. Cuộc hành trình về quê ăn Tết lúc này diễn ra như một… cuộc “hành xác”.

Thứ tư, 29/01/2014 - 02:26

Danh hài Thúy Nga kể chuyện những cái Tết “lang bạt kỳ hồ”
Danh hài Thúy Nga kể chuyện những cái Tết “lang bạt kỳ hồ”

(Dân trí) - Nữ diễn viên hài chia sẻ, đối với những người nghệ sỹ, Tết thường là những ngày làm việc cật lực để phục vụ nhu cầu giải trí của khán giả. Chị tự nhận Tết của mình là “Tết lang bạt kỳ hồ” và ước mơ có cái Tết trọn vẹn dành cho gia đình…

Thứ tư, 29/01/2014 - 12:22

Không nên đặt quá nhiều mục tiêu vào dịp đầu năm mới
Không nên đặt quá nhiều mục tiêu vào dịp đầu năm mới

(Dân trí) - Đa số mọi người thường có thói quen đặt nhiều kỳ vọng vào dịp đầu năm mới bởi lúc này, tất cả chúng ta đều hy vọng về một sự đổi thay tốt lành, những vận hội mới, những cơ may mới sẽ đến trong một năm rất mới đang trải dài phía trước.

Thứ tư, 29/01/2014 - 12:08

Đường sách 2014: Truyện tranh tham gia bảo vệ chủ quyền biển đảo
Đường sách 2014: Truyện tranh tham gia bảo vệ chủ quyền biển đảo

(Dân trí) - Lễ hội Đường sách năm nay có nhiều điểm nhấn thu hút khán giả như: triển lãm ảnh về Đại tướng Võ Nguyên Giáp, mô hình nhà giàn DK1, đặc biệt, bộ truyện tranh về Hoàng Sa - Trường Sa gây sự chú ý đặc biệt với các em nhỏ và cả người lớn.

Thứ tư, 29/01/2014 - 07:56

Giấc mơ trở thành nhà văn của… một anh thợ cơ khí
Giấc mơ trở thành nhà văn của… một anh thợ cơ khí

(Dân trí)- Đạo diễn của bộ phim “Cha cõng con” không ngại thừa nhận, anh từng trải qua nhiều công việc khác nhau, từng là công nhân nhà máy xi măng, là thợ cơ khí, phụ xe, thậm chí từng đi làm vàng, đá đỏ… Và luôn ôm giấc mơ trở thành nhà văn!

Thứ tư, 29/01/2014 - 06:23

Nhạc cụ dân tộc với tục làng, chuyện yêu của người Cơ Tu
Nhạc cụ dân tộc với tục làng, chuyện yêu của người Cơ Tu

(Dân trí) - Tết mừng lúa mới, lễ hội của người Cơ Tu mà không có tiếng trống, tiếng chiêng, không có tiếng tù và là không xong. Trai gái yêu nhau, giận hờn nhau đều trải lòng qua tiếng đàn, tiếng sáo.

Thứ tư, 29/01/2014 - 02:45

NSƯT Trần Nhượng kể chuyện “nuôi râu” vào vai tay trùm giang hồ...
NSƯT Trần Nhượng kể chuyện “nuôi râu” vào vai tay trùm giang hồ...

(Dân trí) - “Nhiều người khi tiếp xúc và ngay cả bà xã tôi cũng bảo ở ngoài đời tôi hiền lành, trầm tính, có phần chậm chạp. Nhưng vào vai trùm giang hồ trong phim tôi thành con người hoàn toàn khác: xảo quyệt và lạnh lùng đến rợn người…”, NSƯT Trần Nhượng chia sẻ.

Thứ tư, 29/01/2014 - 02:40

5 hoạt động ngày Tết mẹ và con không nên bỏ qua
5 hoạt động ngày Tết mẹ và con không nên bỏ qua

Người mẹ nào cũng muốn đem lại cho con những ngày Tết thật trọn vẹn. 5 hoạt động sau đầy sẽ khiến Tết thật ấn tượng, bổ ích và sẽ là ký ức khó quên cho mỗi đứa trẻ mà mẹ nên hãy đưa vào lịch trình ngày Tết cho con.

Thứ tư, 29/01/2014 - 01:00

Nam diễn viên Robert De Niro bất ngờ làm phim về ông bố đồng tính
Nam diễn viên Robert De Niro bất ngờ làm phim về ông bố đồng tính

(Dân trí) - Trong sự nghiệp diễn xuất trải dài hàng thập kỷ, nam diễn viên Robert De Niro ít khi chia sẻ về đời sống riêng. Tuy vậy, lần đầu tiên ông đã phá lệ, làm một bộ phim tài liệu về người cha đồng tính, từng rời bỏ mẹ con ông khi ông mới 3 tuổi.

Thứ ba, 28/01/2014 - 01:24

Nhà thờ cổ được rao bán với giá... 30 ngàn đồng
Nhà thờ cổ được rao bán với giá... 30 ngàn đồng

(Dân trí) - Một nhà thờ cổ được xây dựng từ thế kỷ 12 vừa được Nữ hoàng Anh rao bán với giá chỉ… 1 bảng Anh (tương đương hơn 30.000 VND).

Thứ ba, 28/01/2014 - 11:30

ĐÁNG QUAN TÂM
Quảng Trị: Gặp người lưu giữ nét chữ “xưa”
Quảng Trị: Gặp người lưu giữ nét chữ “xưa”

(Dân trí) – Cứ mỗi độ Tết đến, Xuân về, căn nhà của “ông đồ” Thống lại trưng đầy những bức hoành phi, thư pháp, câu đối đỏ…Nhiều người biết đến tài viết chữ của ông và đã tìm đến xin chữ, câu đối mang về treo trong nhà.

Thứ ba, 28/01/2014 - 04:34

Bác Hồ trong lòng đồng bào các dân tộc thiểu số
Bác Hồ trong lòng đồng bào các dân tộc thiểu số

(Dân trí) - Trong lịch sử văn học dân tộc và thế giới, chưa có danh nhân nào được ''ca dao hóa'' nhiều như Bác Hồ kính yêu của chúng ta. Nhà thơ Lê Anh Xuân đã từng viết: "Điệu lục bát, khúc dân ca / Việt Nam là Bác, Bác là Việt Nam".

Thứ ba, 28/01/2014 - 02:47

Cuộc sống người Mông tươi đẹp trên phim
Cuộc sống người Mông tươi đẹp trên phim

(Dân trí) - Năm 2005, khi bộ phim truyện điện ảnh “Chuyện của Pao” ra mắt và đoạt giải Cánh Diều Vàng của Hội Điện ảnh Việt Nam, khán giả Hà Nội bị “choáng ngợp” trước cảnh sắc hùng vĩ, tươi đẹp ở Sủng Là (Hà Giang) và cuộc sống đầy màu sắc của người Mông trên phim.

Thứ ba, 28/01/2014 - 01:45

Hitler đã sống tới năm 95 tuổi ở Brazil?
Hitler đã sống tới năm 95 tuổi ở Brazil?

(Dân trí) - Các sách lịch sử thường viết rằng Hitler đã tự tử bằng súng trong một boongke ở thành phố Berlin, Đức hồi năm 1945. Tuy vậy, mới đây, một tác giả người Brazil đã đưa ra một giả thuyết khác, gây sốc với dư luận.

Thứ hai, 27/01/2014 - 11:16

Barack Obama, Hillary Clinton từng đoạt giải Grammy
Barack Obama, Hillary Clinton từng đoạt giải Grammy

(Dân trí) - Lễ trao giải Grammy đã diễn ra, những nghệ sĩ Mỹ có thành tựu xuất sắc trong năm qua đã được vinh danh. Bên cạnh những gương mặt nghệ sĩ, thật thú vị khi biết có những chính trị gia cũng từng giành được giải Grammy.

Thứ hai, 27/01/2014 - 10:18

Á hậu Thụy Vân lần đầu theo chồng về quê ăn Tết
Á hậu Thụy Vân lần đầu theo chồng về quê ăn Tết

(Dân trí) - Năm nay, lần đầu tiên nàng Á hậu xinh đẹp đưa cậu con trai cưng đầu lòng về Thanh Hóa quê chồng để ăn Tết. “Từ khi kết hôn mang bầu, rồi sinh bé Tony, chưa năm nào được ăn Tết ở quê chồng...”, Thụy Vân chia sẻ.

Thứ hai, 27/01/2014 - 10:05

Bộ lịch về sự hài hước của các cụ già gây sốt
Bộ lịch về sự hài hước của các cụ già gây sốt

(Dân trí) - Các cụ già sống tại một trại dưỡng lão ở Đức đã hóa thân thành những diễn viên nổi tiếng trong các tác phẩm điện ảnh kinh điển. Những bức hình của họ sau đó đã xuất hiện trên một cuốn lịch chào năm mới. Bộ lịch ngay lập tức bán rất chạy tại Đức.

Thứ hai, 27/01/2014 - 06:50

Những cảnh nghèo Việt Nam khiến Hoa hậu quý bà châu Á bật khóc
Những cảnh nghèo Việt Nam khiến Hoa hậu quý bà châu Á bật khóc

(Dân trí)- Giáp Tết, nhiều gia đình Việt Nam vẫn lặng lẽ, im ắng, nhà cửa hiu hắt, cuộc sống vẫn bộn bề bươn chải. Đứng trước những cảnh nghèo, Hoa hậu quý bà châu Á tại Mỹ 2014- Sonya Sương Đặng đã rơi nước mắt.

Thứ hai, 27/01/2014 - 06:03

Mâm cỗ ngày tết của người Khơ Mú
Mâm cỗ ngày tết của người Khơ Mú

(Dân trí) - Ngày tết, người Khơ mú dâng lên tổ tiên mâm cổ đặc sắc với nhiều món ăn truyền thống mang đậm hương vị của núi rừng.

Thứ hai, 27/01/2014 - 01:50

Kinh ngạc trước những nhạc cụ kỳ lạ nhất thế giới
Kinh ngạc trước những nhạc cụ kỳ lạ nhất thế giới

(Dân trí) - Trước sức sáng tạo vô hạn của các nghệ sĩ, sóng biển, rau xanh hay thậm chí là mặt đường đều có thể trở thành các nhạc cụ biết tạo ra giai điệu âm nhạc đặc biệt.

Chủ nhật, 26/01/2014 - 02:44

5 khám phá khảo cổ ghê rợn liên quan đến lễ hiến tế của loài người
5 khám phá khảo cổ ghê rợn liên quan đến lễ hiến tế của loài người

(Dân trí) - Việc hiến tế người luôn là góc khuất đáng sợ của lịch sử nhân loại. Những phát hiện khảo cổ dưới đây cho thấy sự man rợ vượt quá những gì chúng ta có thể tưởng tượng về nghi lễ này.

Chủ nhật, 26/01/2014 - 01:44

Phi vụ lừa đảo đình đám từ nạn nhân chìm tàu Titanic
Phi vụ lừa đảo đình đám từ nạn nhân chìm tàu Titanic

(Dân trí) - Lợi dụng sự mất tích của những nạn nhân trong vụ chìm tàu Titanic, một số kẻ đã dựng lên những câu chuyện hoang đường hòng trục lợi. Dưới đây là một trường hợp lừa đảo nổi tiếng được nhiều người quan tâm trong thời gian qua.

Chủ nhật, 26/01/2014 - 11:53