Đối mặt với lời chỉ trích mà không bị xuống tinh thần

Những lời phê bình hay chỉ trích chưa bao giờ là thứ “dễ nuốt”. 3 bí quyết đơn giản dưới đây từ giáo sư tâm lý học Adam Grant có thể giúp bạn dễ dàng chấp nhận lời chỉ trích hơn mà không bị xuống tinh thần.
>>Công ty Nhật Bản bị chỉ trích vì xếp lịch cho nhân viên mang thai
>>Xử lý thế nào khi nhân viên công khai chỉ trích CEO?
>>5 mẹo đón nhận lời chỉ trích một cách nhẹ nhàng

Giống như câu “thuốc đắng dã tật, sự thật mất lòng”; những lời chỉ trích cay nghiệt, dù thật khó để chấp nhận, lại góp một phần không nhỏ cho sự thành công của chúng ta. Vả lại, điều quan trọng hơn là chúng ta hoàn toàn có thể áp dụng một số bí quyết đơn giản để việc đối mặt với lời chỉ trích không còn khiến cho bản thân nhụt chí hay xuống tinh thần.

Đó là nhận định của Adam Grant - người đã từng đứng đầu danh sách các giáo sư (GS.) thuộc trường Đại học Wharton, bang Pennsylvania trong suốt 6 năm liền. Đồng thời, ông còn là nhà tâm lý học kiêm tác giả của những đầu sách như Originals, Give and Take, và Option B (đồng tác giả với COO Facebook Sheryl Sandberg).

Khi trả lời phỏng vấn với CNBC, ông đã chia sẻ như sau: “Có rất ít người tôi quen thấy thoải mái với việc bị chỉ trích. Trên thực tế, việc bị chỉ trích là điều mà hầu như tất cả chúng ta đều cảm thấy rất sợ hoặc chí ít là nó luôn khiến chúng ta rơi vào thế phải ‘xù lông nhím’ lên để phản kháng. Và, thường thì mọi việc sẽ diễn ra không được tốt đẹp cho lắm khi có ai đó đưa phản hồi tiêu cực với chúng ta”.

Đối mặt với lời chỉ trích mà không bị xuống tinh thần - 1

Tuy nhiên, khi nhìn vào số liệu thực tế, thì một trong những yếu tố góp phần thúc đẩy thành công mãnh liệt nhất, chính là khả năng tìm kiếm, tiếp nhận và tận dụng những phản hồi tiêu cực. Dĩ nhiên, việc này chỉ hiệu quả với điều kiện là bạn hiểu rõ mục tiêu của bản thân và biết rõ tài năng của mình là như thế nào.

Lời chỉ trích khó nghe, song lại có ích

GS. Grant đúc kết: “Nếu như bạn không bao giờ bị chỉ trích, bạn sẽ không có đủ thách thức để phát triển”. Thế nên, bí quyết tiếp nhận lời chỉ trích một cách hiệu quả đã trở thành chủ đề chính trong một cuộc trò chuyện giữa ông và Ray Dalio - tỷ phú sáng lập Bridgewater Associates, người được xem như một huyền thoại sống của giới đầu tư toàn cầu.

Bridgewater Associates vốn rất nổi tiếng với các chính sách minh bạch thông tin và thúc đẩy mọi nhân viên trong công ty nói lên những suy nghĩ của họ.

Lý giải về sự tồn tại của chính sách trên, Ray Dalio đã chia sẻ: “Một trong những tấn bi kịch của nhân loại là việc mọi người cứ ôm khư khư suy nghĩ của mình trong đầu. Nếu mọi người chịu chia sẻ quan điểm của mình thì những cái xấu có thể được khắc phục và những cái tốt có thể tốt hơn nữa. Việc ra quyết định cũng nhờ đó mà tốt hơn”.

Điều thú vị là phương châm hoạt động tại Bridgewater Associates xuất phát từ chính kinh nghiệm của Ray Dalio, mà cụ thể là vào lần ông suýt nữa đã rơi xuống hố sâu thất bại.

Bridgewater Associates được Dalio thành lập vào năm 1975 và có khởi đầu rất hứa hẹn. Song, chính sự “thuận buồm xuôi gió” lại khiến cho Dalio đánh mất đi sự khiêm tốn ban đầu và trở nên kiêu ngạo. Việc đóng lỗ tai lại và từ chối bất kỳ lời phản hồi nào đã khiến cho nhà đầu tư khi đó ra nhiều quyết định sai lầm và gây thiệt hại cho công ty.

Ông đã gần như đẩy công ty vào bờ vực phá sản. Tuy nhiên, may mắn thay, điều này lại trở thành một bước ngoặt lớn đối với Ray Dalio và cả Bridgewater Associates.


Giáo sư tâm lý học Adam Grant. Ảnh: CNBC

Giáo sư tâm lý học Adam Grant. Ảnh: CNBC

Dalio chia sẻ: “Nhớ lại, lúc đó tôi túng đến mức phải mượn bố 4.000 USD để trả tiền nhà. Nó là một kỷ niệm đau đớn vô cùng, song hóa ra lại là một trải nghiệm rất tốt. Sự thảm hại của tôi trong khoảng thời gian đó đã giúp tôi lĩnh hội được bài học về sự khiêm nhường cần phải có. Chính nó là tác nhân khiến tôi mong muốn tìm ra những người thường xuyên phản đối lại ý kiến của mình. Để nhờ đó, tôi có thể hiểu được góc nhìn của họ đối với một sự việc là như thế nào”.

Kinh nghiệm từ lần thất bại ấy đã không chỉ giúp Dalio học cách tìm kiếm những lời phản hồi cho bản thân mà nó còn ảnh hưởng tới cả hoạt động của Bridgewater Associates sau này. Công ty của Dalio rất đỗi tự hào về việc nó là tổ chức do những người thực sự có tài năng nắm giữ và luôn yêu cầu nhân viên phải trung thực với quan điểm của mình cũng như khuyến khích họ bày tỏ sự phản đối một cách công khai.

Thông qua câu chuyện trên, có thể thấy, mặc dù những lời chỉ trích và góp ý có thể khó “nuốt trôi”, song chúng lại vô cùng hữu dụng nếu bạn biết học cách tiếp nhận đúng đắn. GS. Grant nói: “Tôi cho rằng, khi nghe chỉ trích, thì phần lớn chúng ta đều có cảm giác giống như bị ai đó đấm vào bụng vậy, tức là, cảm giác đó khó chịu tới mức khiến cho cơ thể của chúng ta phản ứng lại như khi bị thương vậy”.

Tuy nhiên, thông qua 3 bí quyết đơn giản dưới đây, bạn hoàn toàn có thể giảm bớt sự khó chịu và đau đớn khi đối mặt với những lời chỉ trích cũng như biết cách tiếp nhận chúng hiệu quả hơn.

1. Luyện tập việc nghe chỉ trích

Ở Bridgewater Associates là việc mọi người thường xuyên tập luyện việc chỉ trích và tiếp nhận lời chỉ trích. Điều này khá giống với phương pháp điều trị tiếp xúc (exposure therapy), vốn đã được giới tâm lý học áp dụng trong nhiều thập kỷ qua. Chẳng hạn, với một người mắc bệnh sợ một vật gì đó, các bác sĩ sẽ cho bệnh nhân đó làm quen dần với vật gây ra nỗi sợ hoặc hoàn cảnh kích phát nỗi sợ mà không gây nguy hiểm cho bệnh nhân.

Tại Bridgewater Associates, phương pháp giống thế này được vận dụng như sau: Nhân viên mới sẽ được quan sát cảnh người khác bị chỉ trích, trong đó có cả Dalio. Sau đó, họ sẽ được học cách tiếp nhận lời chỉ trích, bắt đầu từ những chuyện nhỏ nhặt nhất. GS. Grant nói: “Quá trình này lặp đi lặp lại mỗi ngày và sau một khoảng thời gian, việc tiếp nhận chỉ trích sẽ trở nên quen thuộc cũng như dễ chịu hơn nhiều”.

2. Tập thói quen mường tượng ra cách phản ứng đối với lời chỉ trích

Tại công ty của Dalio, một phần trong số các tiêu chí đánh giá nhân viên nằm ở việc họ đã phản ứng như thế nào đối với lời chỉ trích. GS. Grant nói: “Trong tâm lý học, chúng tôi gọi hành động này giống như việc cho bản thân một điểm số thứ hai.

Ví dụ, ai đó có thể chỉ trích rồi cho bạn điểm D trừ vì một việc nào đó và chắc chắn ấy là điều bạn không thể nào làm chủ được. Song, cái mà bạn có thể làm chủ được, chính là cảm xúc khi tiếp nhận số điểm ấy. Hãy tự nhủ với bản thân rằng: Tôi muốn được A cộng cho việc tiếp nhận xuất sắc điểm D trừ này”.

“Và, chính bản thân tôi cũng đang áp dụng bí quyết này mỗi khi lắng nghe phản hồi tiêu cực”. Vị giáo sư cũng nói rằng việc công khai những phản hồi tiêu cực cũng là một cách giúp đối mặt tốt hơn với lời chỉ trích. Chia sẻ kinh nghiệm của mình, Grant nói đã từng gặp phải kha khá những lời nhận xét “khó mà nuốt trôi” sau tháng đầu tiên giảng dạy trên cương vị giáo sư.

Ông đã phản ứng lại bằng cách gom hết tất cả những lời chỉ trích tiêu cực rồi chia sẻ y nguyên trước cả lớp. Sau đó, cả thầy lẫn trò cùng thảo luận để đưa ra giải pháp.

Grant nói: “Điều mà tôi nhận ra khi làm việc đó trước mặt cả lớp là nó buộc tôi phải cởi mở hơn với những lời chỉ trích, vì chính khi đó, cả trăm con mắt đổ dồn về phía tôi để xem tôi có thực sự lắng nghe không. Tôi không khuyên mọi người làm giống tôi với tất cả những phản hồi họ nhận được, song tôi nghĩ rằng đằng sau việc tiếp thu và chia sẻ lời chỉ trích với một nhóm cũng tồn tại một giá trị nhất định. Bời vì, khi đó, cả nhóm sẽ tin là bạn thực sự xem trọng những lời góp ý”.

3. Chủ động tiên đoán nội dung của những lời chỉ trích

Thông thường, khi nghe lời chỉ trích, chúng ta thường rơi vào 2 trạng thái, “chiến đấu lại hoặc bỏ chạy”. Tuy nhiên, đây không phải là phương pháp hữu hiệu nhất để ứng phó với chỉ trích, vị GS. Grant chia sẻ.

“Tôi cho rằng cách tốt nhất để tránh khỏi việc này là bạn phải có sự chuẩn bị từ trước, bằng cách mường tượng ra lời chỉ trích thậm tệ nhất có thể”. Bằng cách này, bạn sẽ không bị bất ngờ bởi những lời chỉ trích tiêu cực có thể xảy đến với mình.

GS. Grant nói: “Nếu bạn chủ động tưởng tượng ra tình huống xấu nhất, thì nó sẽ giúp bạn chuẩn bị sẵn sàng về mặt tâm thế cũng như giúp bạn không cảm thấy bị sốc khi trực tiếp nghe lời chỉ trích”.

Theo Doanh nhân Sài gòn/CNBC

MỚI NHẤT
Chỉ làm công việc theo chứng chỉ hành nghề
Chỉ làm công việc theo chứng chỉ hành nghề

Bà Nguyễn Thị Nhung (Hà Nội) hỏi: Theo Nghị định 59/2015/NĐ-CP, chứng chỉ hành nghề thiết kế công trình thủy điện có được phép làm chủ trì thiết kế công trình thủy lợi (công trình xây dựng đập và hồ chứa nước) không?

Thứ tư, 09/05/2018 - 06:24

Lương 2,7 triệu: Bác sĩ vừa ký hợp đồng đã chạy mất hút
Lương 2,7 triệu: Bác sĩ vừa ký hợp đồng đã chạy mất hút

Qua 4 năm liên tiếp, Trung tâm 115 Hà Nội chỉ tuyển được 6 bác sĩ, hiện 4 người đã bỏ. Có trường hợp vừa ký hợp đồng, 2 ngày sau gọi lại... mất hút.

Thứ tư, 09/05/2018 - 06:20

Nhặt đặc sản vẹm xanh trên biển, ngư dân thu tiền triệu mỗi giờ
Nhặt đặc sản vẹm xanh trên biển, ngư dân thu tiền triệu mỗi giờ

Những ngày tháng 5 này, nhiều người dân ven biển huyện Hải Hậu (Nam Định) có thu nhập vài trăm nghìn đến triệu đồng từ việc đánh bắt loại hải sản độc đáo - vẹm xanh.

Thứ ba, 08/05/2018 - 04:32

Tăng tuổi hưu ở nhóm lao động nào là hợp lý?
Tăng tuổi hưu ở nhóm lao động nào là hợp lý?

(Dân trí) - “Lao động lớn tuổi có kinh nghiệm và bản lĩnh, nhưng lao động trẻ tuổi thường được đào tạo bài bản, cập nhật công nghệ, dám dấn thân. Lương cho lao động trẻ bằng nửa hoặc ít hơn lương cho lao động thâm niên. Nhiều lao động lớn tuổi có sức khỏe tốt và thực sự xuất sắc cần được giữ lại…”

Thứ ba, 08/05/2018 - 03:02

Chuck Feeney - vị tỷ phú... không nhà, không xe
Chuck Feeney - vị tỷ phú... không nhà, không xe

Thông qua quỹ từ thiện do mình sáng lập mang tên The Atlantic Philanthropies, Chuck Feeney đã cho đi hơn 8 tỷ USD để làm từ thiện và giờ đây, ở tuổi hơn 80, ông được nhiều người gọi là vị tỷ phú không nhà, không xe.

Thứ ba, 08/05/2018 - 02:56

Người Mỹ về hưu sở hữu triệu USD nhiều chưa từng thấy
Người Mỹ về hưu sở hữu triệu USD nhiều chưa từng thấy

Những người không tiết kiệm hay đầu tư ở mỗi thế hệ đang ngày càng thụt lùi lại sau khi bước vào tuổi nghỉ hưu...

Thứ ba, 08/05/2018 - 02:55

Sau Uber, Grab là cơ hội mới của giới tài công nghệ
Sau Uber, Grab là cơ hội mới của giới tài công nghệ

Một tháng sau thương vụ sáp nhập lớn nhất chưa từng có ở Đông Nam Á: Grab mua lại Uber Đông Nam Á, cuộc sống của các tài xế Uber đã có những thay đổi thế nào? Grab có phải là cơ hội mới cho giới tài xế xe công nghệ?

Thứ ba, 08/05/2018 - 02:50

Vụ nông dân điêu đứng vì “lúa ma”: Tích cực tìm nguyên nhân để xử lý
Vụ nông dân điêu đứng vì “lúa ma”: Tích cực tìm nguyên nhân để xử lý

(Dân trí) - Liên quan đến hiện tượng “lúa ma” xuất hiện trên nhiều diện tích sản xuất của người nông dân xã Quảng Long, huyện Quảng Xương suốt những năm qua, sau khi báo chí phản ánh, mới đây, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn mới có báo cáo nhanh gửi Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa.

Thứ ba, 08/05/2018 - 12:18

Nhân viên bỏ việc hàng loạt, Bảo hiểm xã hội TP.HCM gặp khó
Nhân viên bỏ việc hàng loạt, Bảo hiểm xã hội TP.HCM gặp khó

“Trong những năm gần đây, tình trạng nhân viên của Bảo hiểm xã hội Thành phố Hồ Chí Minh liên tục bỏ việc khiến ngành bảo hiểm xã hội gặp nhiều khó khăn, trong khi khối lượng công việc ngày càng lớn, vấn đề thu-chi bảo hiểm xã hội ngày càng phức tạp.”

Thứ ba, 08/05/2018 - 08:28

Thời gian giữ ngạch để được thi chuyên viên chính
Thời gian giữ ngạch để được thi chuyên viên chính

Bà Đỗ Đào Hạnh (Hải Phòng) được tuyển dụng ngạch giảng viên trường cao đẳng từ năm 2000, công tác liên tục đến ngày 30/11/2017. Cùng thời gian làm tại trường, từ tháng 4/2015 đến nay, bà Hạnh làm thêm công việc nhân viên văn phòng tại Công ty TNHH Đại lý Hàng hải Đại Tây Dương.

Thứ ba, 08/05/2018 - 07:29

Sang Hàn Quốc hái ớt, cà chua lương 33 triệu đồng/tháng
Sang Hàn Quốc hái ớt, cà chua lương 33 triệu đồng/tháng

Đây là đợt thí điểm đầu tiên các đôi vợ chồng cùng xuất cảnh sang Hàn Quốc làm việc tại các nông trại với mức thu nhập 33 triệu đồng/người/tháng.

Thứ hai, 07/05/2018 - 03:02

Bỏ việc ngân hàng thành lập startup 2 tỷ USD
Bỏ việc ngân hàng thành lập startup 2 tỷ USD

Là người sáng lập startup giao đồ ăn hàng đầu tại Anh, Will Shu hiện vẫn tự mình đi giao hàng hai tuần một lần...

Thứ hai, 07/05/2018 - 08:34

ĐÁNG QUAN TÂM
Nghề báo - một trong 10 nghề nguy hiểm nhất thế giới
Nghề báo - một trong 10 nghề nguy hiểm nhất thế giới

Theo thống kê mới nhất của tổ chức Press Emblem Campaign (PEC) có trụ sở tại Geneva (Thụy Sĩ), 44 nhà báo tại 18 quốc gia đã thiệt mạng trong 4 tháng đầu năm nay, tăng 57% so với cùng kỳ năm ngoái.

Thứ hai, 07/05/2018 - 06:02

Nhận 90 triệu/tháng chỉ để... đi du lịch
Nhận 90 triệu/tháng chỉ để... đi du lịch

Hãng hàng không giá rẻ Iceland Air Wow đang tìm kiếm hai ứng viên có thể cùng nhau đi du lịch vòng quanh thế giới trong mùa hè này, và thực hiện vlog về trải nghiệm của họ - và họ sẽ được trả tiền để làm những việc đó.

Chủ nhật, 06/05/2018 - 03:49

Ám ảnh mưu sinh với nghề treo mình trên giàn giáo cheo leo
Ám ảnh mưu sinh với nghề treo mình trên giàn giáo cheo leo

Vất vả, cực nhọc, nguy hiểm rình rập là những điều mà người ta thường hình dung về nghề thợ hồ. Dù vậy, nó lại là công việc mà rất nhiều người lao động xa quê chọn để mưu sinh ở Hà Nội.

Chủ nhật, 06/05/2018 - 07:52

TP HCM cần hơn 27.000 lao động
TP HCM cần hơn 27.000 lao động

Theo Trung tâm Dự báo nhu cầu nhân lực và Thông tin thị trường lao động TP HCM, trong tháng 5-2018, nhu cầu nhân lực trên địa bàn TP khoảng 27.000 chỗ làm việc.

Chủ nhật, 06/05/2018 - 07:48

Bạn có sống theo kiểu "chỉ chờ tới cuối tuần"?
Bạn có sống theo kiểu "chỉ chờ tới cuối tuần"?

Việc mong mỏi tới cuối tuần để được nghỉ ngơi là điều hoàn toàn bình thường, nhưng nếu ‘cuối tuần’ trở thành mọi mục đích và cái cớ trong cuộc sống của bạn thì liệu có ổn không?

Chủ nhật, 06/05/2018 - 07:41

Cặp đôi chồng Hàn, vợ Việt lừa xuất khẩu lao động hàng trăm người
Cặp đôi chồng Hàn, vợ Việt lừa xuất khẩu lao động hàng trăm người

Tin tưởng vào công ty của vợ chồng Kim Young Hwan và Hoàng Thị Cúc có khả năng đưa người đi xuất khẩu lao động, tu nghiệp ở Hàn Quốc, nhiều bị hại tin tưởng, giao tiền mà không biết bị lừa. Cơ quan chức năng xác định cặp đôi chồng Hàn, vợ Việt đã chiếm đoạt hơn chục tỷ đồng của hàng trăm người.

Chủ nhật, 06/05/2018 - 07:35

Giá muối rớt sâu, diêm dân tính chuyện bỏ nghề
Giá muối rớt sâu, diêm dân tính chuyện bỏ nghề

(Dân trí) - Trời nắng đầu hè 2018 đang giúp người dân ở thị xã Sông Cầu (Phú Yên) được mùa muối. Thế nhưng điệp khúc "được mùa, mất giá" lại đến vào lúc này. Giá muối đang xuống rất thấp: Giảm từ 1.000 đồng/kg xuống còn... 600 đồng/kg. Thương lái lại ít mua. Đời sống người làm muối đã khó nay còn khó khăn hơn nhiều.

Chủ nhật, 06/05/2018 - 06:03

Điều kiện được nâng lương trước thời hạn
Điều kiện được nâng lương trước thời hạn

Tháng 10/2017, ông Nguyễn Văn Hoà chuyển công tác từ trường Tiểu học Bỉnh Nghĩa, huyện Thuận Bắc về trường Tiểu học Văn Hả 4, thành phố Phan Rang – Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận.

Chủ nhật, 06/05/2018 - 06:02

5 công ty có phúc lợi dành cho nhân viên hấp dẫn nhất thế giới
5 công ty có phúc lợi dành cho nhân viên hấp dẫn nhất thế giới

Khi nói đến chuyện phúc lợi dành cho nhân viên, Google từ lâu nay vẫn được xem là "tốt nhất trong nhóm tốt nhất". Tuy nhiên, ngày càng có thêm nhiều công ty đã nâng cao phúc lợi của họ nhằm thu hút các tài năng hàng đầu.

Thứ bảy, 05/05/2018 - 03:54

49 quận/huyện bị tạm dừng đưa lao động đi làm việc tại Hàn Quốc
49 quận/huyện bị tạm dừng đưa lao động đi làm việc tại Hàn Quốc

(Dân trí) - Ngày 4/5, Bộ LĐ-TB&XH đã thông báo tạm dừng tuyển lao động theo chương trình EPS tại 49 quận/huyện trong năm 2018. Danh sách này thấp hơn con số 58 quận/huyện bị yêu cầu tương tự trong năm 2017, vì tỷ lệ lao động hết hạn hợp đồng không về nước vượt quá mức cho phép.

Thứ bảy, 05/05/2018 - 09:17

Ngón nghề của Thụ
Ngón nghề của Thụ

Tốt nghiệp ngành Nấu ăn, đạt Huy chương Đồng Cuộc thi Tay nghề Asean 2016, Kiều Cao Thụ hiện đang là đầu bếp cho một khách sạn 4 sao ở Hà Nội. Tình yêu và nhiệt huyết với nghề của em vẫn còn nguyên vẹn như ngày nào.

Thứ bảy, 05/05/2018 - 08:56

Thanh Hoá: Người dân điêu đứng, có nguy cơ trắng tay vì “lúa ma”
Thanh Hoá: Người dân điêu đứng, có nguy cơ trắng tay vì “lúa ma”

(Dân trí) - Nhiều năm nay, người trồng lúa trên địa bàn xã Quảng Long, huyện Quảng Xương (Thanh Hóa) đang rất hoang mang, lo lắng trước thực trạng “lúa ma” xuất hiện ngày một nhiều, năng suất lúa giảm mạnh. Nhiều hộ dân thu hoạch lúa không đủ tiền giống, tiền cày bừa...

Thứ bảy, 05/05/2018 - 08:37