Chủ nhật 26/01/2020 - 09:55

Nông nghiệp ĐBSCL xoay trục như thế nào để đối phó với hạn-mặn?

Dân trí Để đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn được dự báo ngày càng khốc liệt, sản xuất nông nghiệp ở ĐBSCL đã phải xoay trục từ lúa gạo - trái cây - thủy sản sang thủy sản - trái cây - lúa gạo.

Nhân dịp đầu năm 2020, phóng viên Dân trí đã có cuộc phỏng vấn Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn (NN&PTNT) Nguyễn Hoàng Hiệp về câu chuyện xoay trục sản xuất nông nghiệp ở ĐBSCL để đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn.

Nông nghiệp ĐBSCL xoay trục như thế nào để đối phó với hạn-mặn? - 1

Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Hoàng Hiệp trao đổi với phóng viên Dân trí.

- Được biết thời gian vừa qua ông đã có nhiều chuyến công tác vào ĐBSCL để kiểm tra, chỉ đạo công tác đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn ở khu vực này. Vậy ông cho biết thực trạng hạn hán và xâm nhập mặn ở ĐBSCL đang diễn ra như thế nào?

- Theo thống kê, hạn hán, xâm nhập mặn năm 2015-2016 ở ĐBSCL đã gây thiệt hại gần 1 triệu tấn lúa, 60.000-70.000ha cây ăn trái bị ảnh hưởng, không khôi phục lại được; có thời điểm có đến 500.000 hộ dân thiếu nước sinh hoạt và năm đó nông nghiệp lần đầu tiên tăng trưởng âm.

Nhắc lại câu chuyện 2015-2016 để thấy rằng hạn hán, xâm nhập mặn ở ĐBSCL tác động rất lớn đến khu vực đó và tình hình sản xuất của cả nước. Chúng ta biết ĐBSCL chiếm tới 60% sản lượng lúa, một nửa sản lượng về thủy sản; trái cây, rồi xuất khẩu cơ bản đều ở vùng này thì rõ ràng tác động ngay đến nông nghiệp cả nước.

Hạn hán, xâm nhập mặn 2019-2020  tương đương và có thời điểm còn khốc liệt hơn đợt hạn hán, xâm nhập mặn kỷ lục 2015-2016. Hạn hán và xâm nhập mặn ở ĐBSCL năm nay đến sớm hơn, bắt đầu từ xuất hiện từ cuối tháng 11 đầu tháng 12 năm 2019, bình thường là vào tháng 1/2020.

Hiện nay, có những chỗ xâm nhập mặn đã vào sâu tới 70km, như ở tỉnh Bến Tre, Tiền Giang, một phần của Sóc Trăng và Bạc Liêu. Nói chung, 7 tỉnh ven biển của ĐBSCL đang bị hạn hán và xâm nhập mặn.

Theo dự báo của chúng tôi, hạn hán và xâm nhập mặn trong tương lai còn khốc liệt hơn chứ không phải theo quy luật 5 năm 1 lần như trước.

- Theo ông đâu là nguyên nhân dẫn đến thực trạng hán hán và xâm nhập mặn ở ĐBSCL như hiện nay?

Có 3 yếu tố tác động đến ĐBSCL dẫn đến thực trạng hạn hán và xâm nhập mặn như hiện này, đó là: Thượng lưu các con sông đổ về ĐBSCL như sông Mekong; ảnh hưởng từ phía biển; sự phát triển chính trong nội tại của ĐBSCL.

Hiện nay, trên phía thượng nguồn sông Mekong các nước đã cho xây dựng khá nhiều đập thủy điện nên lưu lượng nước từ con sông này chảy về ĐBSCL rất hạn chế. Do đó, khu vực này luôn phải đối mặt với tình trạng hạn hán kéo dài. Nước ngọt từ thượng nguồn sông Mekong đổ về ít nên không đủ để đẩy mặn xâm nhập ra biển.

Từ phía biển, thì do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu nên thủy triều ngày càng có xu hướng dâng cao. Chính vì vậy, nước biển ngày càng đi sâu vào đất liền các tỉnh thuộc ĐBSCL.

Một yếu tố nữa là thời gian gần đây ĐBSCL đã phát triển quá “nóng” về hạ tầng, gồm: khu dân cư, khu công nghiệp, khu chế xuất,…dẫn đến nhu cầu sử dụng nước ngọt tăng cao. Để có nước ngọt dùng, người dân đã gia tăng việc khoan các giếng ngầm khiến nhiều khu vực đất bị sụt lún, thấp xuống và khó khăn cho việc đẩy mặn ra biển.

Nông nghiệp ĐBSCL xoay trục như thế nào để đối phó với hạn-mặn? - 2

Công trình cống Sông Kiên góp phần ngăn mặn, giữ ngọt, phục vụ sản xuất nông nghiệp tại tỉnh Kiên Giang. (Ảnh:  TTXVN).

- Trước thực trạng như vậy, Bộ NN&PTNT đã có những giải pháp gì để đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn, thưa ông?

- Trong mùa hạn-mặn 2019-2020, chúng tôi tính toán ở ĐBSCL có khoảng 100.000ha lúa, 130.000ha cây ăn trái bị ảnh hưởng. Ngoài ra, có khoảng 100.000 hộ dân có nguy cơ thiếu nước sinh hoạt. Tuy nhiên, do dự báo trước và triển khai các giải pháp đồng bộ, tôi khẳng định năm nay mức độ thiệt hại do hạn – mặn ở khu vực này giảm đáng kể.

Cụ thể, ngày từ tháng 9/2019, khi mà ĐBSCL đón lũ về, Bộ NN&PTNT đã chủ động tổ chức hội nghị bàn các giải pháp đối phó với mùa hạn – mặn năm nay. Theo đó, chỉ đạo các địa phương đẩy lịch gieo cấy vụ lúa Đông Xuân sớm hơn 1 tháng. Bình thường vụ Đông Xuân ở đây thu hoạch vào khoảng tháng 2 tháng 3/2020, thì tháng 1/2020 đã bắt đầu thu hoạch rồi, chính vì vậy diện tích lúa là không bị ảnh hưởng.

Về cây ăn trái, chúng tôi đánh giá có khoảng 130.000ha sẽ bị ảnh hưởng. Như chúng ta biết, cây ăn trái bị ảnh hưởng hạn, mặn thì thiệt hại rất lớn. Chính vì thế, Bộ NN&PTNT đã chỉ đạo bằng tất cả các giải pháp làm bờ bao, kênh dẫn… và chủ động tính toán độ mặn để lấy nước tưới, không để ảnh hưởng đến cây ăn trái.

Chúng tôi cũng sẽ gửi bản đồ cảnh báo thiếu nước sinh hoạt và đưa ra nhiều giải pháp để đảm bảo cung cấp đủ nước cho người dân. Rất nhiều địa phương như Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu đã kéo dài ống nước ở các nhà máy nước đang có để cấp nước ngọt cho rất nhiều hộ. 

- Như ông đánh giá, hạn – mặn ở ĐBSCL tương lai còn khốc liệt hơn hiện tại, vậy ngoài những giải pháp trước mắt ở trên, Bộ NN&PTNT đã có những giải pháp lâu dài chưa, thưa ông?

- Về giải pháp tổng thể thì Bộ NN&PTNT đang cùng với Bộ Kế hoạch và Đầu tư và các Bộ, ngành liên quan lập quy hoạch tổng thể cho ĐBSCL theo hướng thích ứng với biến đổi khí hậu. Trong quy hoạch tổng thể này sẽ đưa ra tất cả những cảnh báo, giải pháp và sẽ giải quyết bài toán về hạn – mặn.

Đối với sản xuất nông nghiệp sẽ phải tái cơ cấu để xoay trục, hiện nay cơ cấu của ĐBSCL vẫn là lúa - trái cây - thủy sản. Nhưng sau năm 2020 thì trục sản xuất sẽ là thủy sản - trái cây - lúa gạo. Như vậy lúa sẽ giảm đi để tăng trái cây và đặc biệt là thủy sản sẽ được đưa lên làm ngành mũi nhọn.

Chúng ta phải coi nước ngọt, nước mặn, nước lợ là tài nguyên để sản xuất nông nghiệp. Để tái cơ cấu xoay trục ở ĐBSCL thành công thì đòi hỏi các công trình thủy lợi phải đáp ứng.

Hiện nay ở ĐBSCL đang xây dựng hàng loạt các công trình thủy lợi đáp ứng đa mục tiêu, như: phục vụ nước sản xuất nông nghiệp, nước sạch nông thôn, nước cho khu công nghiệp, khu chế xuất,…Do đó, các công trình thủy lợi này có thể điều hòa được mặn – ngọt.

- Xin cảm ơn ông!

Nguyễn Dương (thực hiện)

MỚI NHẤT
Đầu năm, CSGT ra quân xử lý nghiêm vi phạm nồng độ cồn
Đầu năm, CSGT ra quân xử lý nghiêm vi phạm nồng độ cồn

(Dân trí) - Dù trong những ngày đầu Tết Nguyên đán Canh Tý nhưng lực lượng Cảnh sát Giao thông (Công an tỉnh Gia Lai) đã ra quân xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm Luật Giao thông Đường bộ, đặc biệt là vi phạm về nồng độ cồn.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 09:05

Cấm khách lễ đền Bảo Hà đưa hàng mã tẩm thuốc phiện vào đồ cúng nhà đền
Cấm khách lễ đền Bảo Hà đưa hàng mã tẩm thuốc phiện vào đồ cúng nhà đền

(Dân trí) - Ban quản lý Di tích lịch sử văn hóa quốc gia Đền Bảo Hà, huyện Bảo Yên (tỉnh Lào Cai) vừa ra thông báo ngay cổng nhà đền, theo đó nghiêm cấm khách tới lễ đền không được đưa thuốc phiện trái phép vào đồ lễ để cúng vào đền.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 07:45

TPHCM: Chen chân chụp ảnh giữa trời nắng nóng ở đường hoa Nguyễn Huệ
TPHCM: Chen chân chụp ảnh giữa trời nắng nóng ở đường hoa Nguyễn Huệ

(Dân trí) - Dù thời tiết nắng nóng, hàng ngàn người vẫn tập trung về đường hoa Nguyễn Huệ để chụp ảnh lưu niệm. Đường hoa sẽ đóng cửa ngày mùng 4 Tết để công nhân dọn dẹp, trả lại mặt bằng.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 05:55

Taxi tông thẳng vào nhóm 11 người đi chơi Tết, 4 người nhập viện
Taxi tông thẳng vào nhóm 11 người đi chơi Tết, 4 người nhập viện

(Dân trí) - Một nhóm gồm 11 người đi chơi Tết đang dừng xe ven đường bất ngờ bị một chiếc taxi đâm thẳng vào, sự việc khiến 4 người bị thương phải nhập viện cấp cứu.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 05:47

Đà Nẵng điều tra một trường hợp người Trung Quốc tử vong ngoại viện
Đà Nẵng điều tra một trường hợp người Trung Quốc tử vong ngoại viện

(Dân trí) - Ngày 26/1, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật - Sở Y tế TP Đà Nẵng thông tin kết quả điều tra, giám sát một trường hợp người Trung Quốc tử vong ngoại viện trước khi nhập viện tại Bệnh viện Hoàn Mỹ.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 05:18

Cứu thuyền viên Thái Lan gặp nạn ngoài biển vào bờ an toàn
Cứu thuyền viên Thái Lan gặp nạn ngoài biển vào bờ an toàn

(Dân trí) - Chiều 26/1, tàu SAR 412 thuộc Trung tâm phối hợp tìm kiếm cứu nạn hàng hải Việt Nam đã đưa thuyền viên quốc tịch Thái Lan trở bệnh nặng từ ngoài biển vào đến đất liền TP Đà Nẵng an toàn.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 04:26

Suối Tiên, Thảo Cầm viên quá tải ngày mùng 2 Tết
Suối Tiên, Thảo Cầm viên quá tải ngày mùng 2 Tết

(Dân trí) - Từ sáng ngày mùng 2 Tết, hàng chục ngàn du khách đã đổ về khu du lịch Suối Tiên, Thảo Cầm Viên để du xuân. Nhiều gia đình nhân dịp nghỉ Tết đưa gia đình, con cái tới các khu du lịch để thư giãn. Giá vé ở 2 khu du lịch trên dao động từ 50.000 đồng - 10.000 đồng.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 04:02

Lật đò chèo tay, một du khách Hàn Quốc rơi xuống biển và tử vong
Lật đò chèo tay, một du khách Hàn Quốc rơi xuống biển và tử vong

(Dân trí) - Một chiếc đò chèo tay đang trên hành trình chở khách vào thăm hang Luồn thuộc vịnh Hạ Long (tỉnh Quảng Ninh) thì bất ngờ bị lật. Sự cố khiến một du khách Hàn Quốc rơi xuống biển và tử vong sau đó.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 02:44

Ngăn ngừa lây nhiễm vi-rút Corona khi kiểm tra nồng độ cồn
Ngăn ngừa lây nhiễm vi-rút Corona khi kiểm tra nồng độ cồn

(Dân trí) - Sau khi kiểm tra một tài xế, các ống thổi sẽ được bỏ đi, thay thế bằng một ống thổi mới. Việc kiểm tra được đảm bảo đúng quy trình để đảm bảo an toàn, vệ sinh cho lái xe.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 02:02

Người dân nhích từng tí qua phà mùng 2 Tết
Người dân nhích từng tí qua phà mùng 2 Tết

(Dân trí) - Sáng 26/1 (tức mùng 2 Tết), tại bến phà Đại Ngãi - Cù Lao Dung, tỉnh Sóc Trăng và phà Cù Lao Dung - Cầu Quan (tỉnh Trà Vinh) đã xảy ra tình trạng kẹt phà vì quá đông người đi chơi Tết.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 01:50

Nườm nượp người xếp hàng xin chữ đầu năm tại Văn Miếu
Nườm nượp người xếp hàng xin chữ đầu năm tại Văn Miếu

(Dân trí) - Mùng 2 Tết Canh Tý, nườm nượp người xếp hàng dài tự tay xin chữ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 01:27

Thú vui đuổi bắt chuột trên ruộng đồng ở miền Tây
Thú vui đuổi bắt chuột trên ruộng đồng ở miền Tây

(Dân trí) - Sau mùa gặt, hàng chục người vây quanh máy gặt lúa ở giữa đồng, cùng nhau lùa chuột ra khu vực vắng rồi đuổi bắt. Chuột không chỉ là món ăn quen thuộc của người miền Tây Nam bộ mà còn giúp cải thiện kinh tế không ít gia đình.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 10:35

ĐÁNG QUAN TÂM
Tạm dừng xuất nhập cảnh khách du lịch qua cửa khẩu Hà Khẩu - Trung Quốc
Tạm dừng xuất nhập cảnh khách du lịch qua cửa khẩu Hà Khẩu - Trung Quốc

(Dân trí) - Ông Tô Bá Hiếu, Phó chủ tịch Hiệp hội du lịch thị xã Sa Pa (tỉnh Lào Cai) thông tin, do dịch viêm phổi cấp đang lan truyền, nên ngành du lịch Châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam - Trung Quốc, vừa phát đi thông báo gửi đến các công ty du lịch Việt Nam, đề nghị tạm ngừng xuất nhập cảnh khách du lịch tại cửa khẩu Hà Khẩu - tỉnh Vân Nam.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 09:00

Lật xe khách tối mùng 1 Tết, 26 người bị thương
Lật xe khách tối mùng 1 Tết, 26 người bị thương

(Dân trí) - Xe khách mang biển số TP. HCM khi đi qua địa phận huyện Tuy An (Phú Yên) thì tự lật xuống bờ taluy cao khoảng 5m ở QL1A, hậu quả làm 26 người bị thương.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 08:55

Độc đáo phong tục làm giấy bản đón năm mới của người Mông
Độc đáo phong tục làm giấy bản đón năm mới của người Mông

(Dân trí) - Bao đời nay, người Mông ở Thanh Hóa đều giữ phong tục làm giấy bản thay “xử ca” vào ngày 30 Tết để đón năm mới. Bởi thế, giấy bản trở thành vật linh thiêng không thể thiếu của người Mông mỗi khi Tết đến xuân về.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 08:00

Giây phút đón giao thừa cùng những vị khách “đặc biệt” trên tàu hỏa
Giây phút đón giao thừa cùng những vị khách “đặc biệt” trên tàu hỏa

(Dân trí) - Tối 30 tháng Chạp, tàu SE1 hành trình từ Hà Nội đi Sài Gòn và đã đón giao thừa Tết Canh Tý dọc đường cùng nhiều khách nước ngoài trong không khí hân hoan, rộn rã.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 07:55

Về vùng chiêm trũng ăn đặc sản chuối tiến vua
Về vùng chiêm trũng ăn đặc sản chuối tiến vua

(Dân trí) - Từ bao đời nay, xã Hòa Hậu (huyện Lý Nhân, Hà Nam) không chỉ nổi tiếng với món cá kho truyền thống mà ở đây còn có một đặc sản quý đó là chuối ngự hay còn gọi là chuối tiến vua. Đối với người dân địa phương, đây là đặc sản để làm quà biếu trong mỗi dịp lễ tết.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 07:17

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ thăm cảng Cửa Lò ngày đầu năm
Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ thăm cảng Cửa Lò ngày đầu năm

(Dân trí) - Chiều 25/1 - ngày mồng 1 Tết Canh Tý, tại cảng Cửa Lò, Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ đã đến thăm và chúc Tết cán bộ, công nhân viên Công ty cổ phần cảng Nghệ Tĩnh.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 07:16

Bác sĩ hồi sức kể chuyện ngày Tết chạy đua cùng thời gian, chiến đấu với tử thần
Bác sĩ hồi sức kể chuyện ngày Tết chạy đua cùng thời gian, chiến đấu với tử thần

(Dân trí) - Mỗi dịp trực Tết, ở lại đón giao thừa cùng bệnh nhân, các y bác sĩ bệnh viện K Tân Triều, Hà Nội lại có những kỉ niệm đặc biệt, những câu chuyện khó quên...

Chủ nhật, 26/01/2020 - 06:07

Mưa đá phủ trắng mặt đất vùng cao Cán Cấu
Mưa đá phủ trắng mặt đất vùng cao Cán Cấu

(Dân trí) - Chiều ngày mùng 1 Tết nguyên đán Canh Tý, mưa đá bất ngờ xuất hiện ở một số địa phương trong tỉnh Lào Cai. Trong đó, mưa đá đã phủ trắng mặt đất ở xã Cán Cấu, huyện Si Ma Cai.

Chủ nhật, 26/01/2020 - 12:08

Những người gác hầm đón Tết giữa đèo cao
Những người gác hầm đón Tết giữa đèo cao

(Dân trí) - Những người gác hầm dường như chưa có năm nào được đón Tết trọn vẹn bên gia đình. Khi những chuyến tàu còn đi xuyên Tết thì người gác hầm vẫn còn tiếp tục công việc của mình như những ngày bình thường…

Thứ bảy, 25/01/2020 - 09:12

Tết đoàn viên của “làng 3 nước” trên ngã ba biên giới
Tết đoàn viên của “làng 3 nước” trên ngã ba biên giới

(Dân trí) - Qua những năm lưu lạc ở các nước trên vùng ngã 3 biên giới, xuân này bà con đồng bào Brâu đã về ổn định đón tết tại thôn Đắk Mế (xã Bờ Y, huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum). Đặc biệt, đây là xuân đầu tiên hàng chục bà con người Brâu đã được nhập quốc tịch Việt Nam nên niềm vui càng nhân đôi.

Thứ bảy, 25/01/2020 - 09:00

Đi bẫy gà rừng ngày 30 Tết, người đàn ông bị trúng nhiều phát đạn
Đi bẫy gà rừng ngày 30 Tết, người đàn ông bị trúng nhiều phát đạn

(Dân trí) - Trong lúc đang đặt bẫy gà rừng, người đàn ông bất ngờ bị trúng hàng loạt phát đạn không biết từ đâu bắn đến khiến người đầy thương tích.

Thứ bảy, 25/01/2020 - 08:45

Giải cứu hai nạn nhân khỏi đám cháy nhà ngày mùng 1 Tết
Giải cứu hai nạn nhân khỏi đám cháy nhà ngày mùng 1 Tết

(Dân trí) - Hai người bị mắc kẹt trong đám cháy ở tiệm áo cưới ngay mùng 1 Tết được lực lượng Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy - Công an TP Đà Nẵng kịp thời giải cứu.

Thứ bảy, 25/01/2020 - 08:34