Bất ngờ với "công cụ" của khỉ rất giống với các đồ tạo tác của người cổ đại

Dân trí Khỉ Capuchin (còn gọi là Khỉ mũ) trong Công viên quốc gia Serra da Capivara của Braxin đã làm nứt các mảnh đá và liếm các bụi đá bay ra. Trong quá trình này, chúng tạo ra các mảnh đá có tác dụng tương tự như công cụ cắt của người cổ đại.

Khỉ mũ ở Braxin vô tình tạo ra các công cụ bằng đá giống với công cụ của người cổ đại

Vào tháng Giêng vừa qua, nhà khảo cổ học Tomos Proffitt đã xem xét 1 bộ các đồ tạo tác bằng đá do đồng nghiệp của ông là Michael Haslam mang tới. 1 số các mảnh đá trong số đó nhìn giống như các công cụ bằng đá sắc nhọn mà người cổ đại ở Đông Phi tạo ra từ khoảng 2-3 triệu năm trước.

Tuy nhiên Haslam đã cho Proffitt biết rằng những đồ vật đó là do loài khỉ mũ ở Braxin tạo ra khoảng 2 năm trước. Profitt cho biết ông đã không thể tin được điều đó, vì ông đã làm nghiên cứu Tiến sĩ với những công cụ bằng đá của người cổ đại, và ông biết làm thế nào mới có thể tạo ra những thứ đó. Và những công cụ này trông giống như do con người làm ra.

Nhóm nghiên cứu do Proffitt và Haslam hướng dẫn đã mô tả lại các công cụ này trong 1 bài báo đăng ngày 19/10 trên tạp chí Nature, cả Proffitt và Haslam hiện đang công tác tại Đại học Oxford, Anh.

Các nhà nghiên cứu đã phát hiện rằng khỉ Capuchin đã vô tình tạo ra các công cụ này khi làm vỡ các tảng đá. Một số nhà nghiên cứu cho rằng, điều này làm dấy lên các nghi vấn về 1 số công cụ đã từng được cho là do người cổ đại chế tạo ra – bao gồm cả những công cụ lâu đời nhất theo ghi chép trên dữ liệu - từ khoảng 3,3 triệu năm trước do người Kenya tạo ra.

Bất ngờ với "công cụ" của khỉ rất giống với các đồ tạo tác của người cổ đại - 1

Nhà khảo cổ về các loài linh trưởng – Susana Carbalhho, tại Đại học Oxford cho biết “phát hiện này là một báo cáo mang tính bước ngoặt. Trên thực tế, những con khỉ mũ này đã vô tình tạo ra các thứ đồ mà được chúng ta gọi là công cụ bằng đá”

1 vài loài linh trưởng đã được quan sát trong khi chúng đang sử dụng các công cụ thô sơ. Khi nhà linh trưởng học Jane Goodall mô tả loài tinh tinh sử dụng gậy để thu thập mối, nhà nghiên cứu nổi tiếng Louis Leakey đã cho rằng “chúng ta cần phải định nghĩa lại về “công cụ” – do con người tạo ra – hoặc chúng ta sẽ chấp nhận rằng tinh tinh cũng giống như con người”.

Và khỉ mũ là 1 trong số các loài sử dụng công cụ thành thạo nhất trong thế giới động vật. Trong công viên quốc gia Serra da Capivara ở Braxin, loài khỉ mũ râu hoang dã (Sapajus libidinosus) đã sử dụng các mảnh đá để đập vỏ hạt, để đào hố và thậm chí là để thể hiện các hành vi giới tính.

Năm 2005, lần đầu tiên các nhà nghiên cứu đã thấy các con khỉ mũ trong công viên này sử dụng các mảnh đá thạch anh theo 1 cách đặc biệt. Ngay cạnh 1 vách đá đã bị xói mòn, những con khỉ đã nhặt các mảnh đá thạch anh và đập nhiều lần vào các tảng đá khác, sau đó chúng đã liếm các bụi đá thu được. Proffitt đoán rằng thạch anh có thể cung cấp khoáng chất, cải thiện sức khỏe đường ruột hay đơn giản là hành động đó làm cho lưỡi của chúng có cảm giác dễ chịu. Ông cho biết các nhà nghiên cứu hiện vẫn chưa giải thích được lý do tại sao chúng lại liếm các bụi đá.

Các nghiên cứu trước đây về việc các con khỉ mũ liếm các bụi đá thạch anh đều xem xét kích thước và hình dạng của những viên đá lớn hơn bị vỡ. Profitt cho biết không ai thu thập các mảnh nhỏ hơn – cho đến khi Haslam làm điều đó.

Đối với Proffitt, rất nhiều trong số những mảnh đá này trông giống như những “mảnh” sắc nhọn ở Olduvai Gorge, Tanzania mà Leakey và vợ ông – Mary đã phục hồi từ những năm 1930. Những công cụ bằng đá “Oldowan” đó có niên đại khoảng 2,5 -1,7 triệu năm trước, chúng được cho là được tạo thành bằng cách đập 1 chiếc búa đá lên 1 cái đe, khiến cho các mảnh nhọn bị vỡ ra từ chiếc búa (Các vết cắt trên những mảnh xưởng tìm thấy ở gần đó đã cho thấy những người cổ đại đã sử dụng các mảnh đá đó để cắt thịt động vật).

Khoảng ½ trong số các mảnh đá do khỉ mũ tạo ra mang các đặc điểm nổi bật của công cụ bằng đá Oldowan. 1 bộ các mảnh đá dường như bị vỡ ra liên tục từ cùng 1 chiếc búa, Proffitt cho rằng “những thứ đó từng được cho là chỉ có con người có thể tạo ra”. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rằng những con khỉ chỉ tạo ra các thứ đồ đó 1 cách tình cờ và “chúng không sử dụng các mảnh vỡ, chúng chỉ đập các cục đá vào nhau”.

Ông cũng cho rằng, sẽ không chính xác nếu quy kết rằng công cụ Oldowan chỉ do người cổ đại tạo ra chỉ vì những đồ đó được tìm thấy cùng với những thứ còn sót lại của người cổ đại và các bằng chứng khác liên hệ chúng với hành vi của con người. Các nhà khảo cổ học nên thận trọng khi phân bổ các dụng cụ đó cho người cổ đại trong khi thiếu mất 1 bằng chứng khác: các loài vượn hoặc khỉ cổ đại có những hành vi giống loài khỉ mũ và cũng có thể tạo ra những thứ đó.

Proffitt vẫn nghĩ rằng những đồ chế tác 3,3 triệu năm tuổi mới được tìm thấy ở khu vực Lomekwi, Kenya – vẫn được cho rằng những ví dụ cổ xưa nhất về việc chế tạo công cụ - là có liên quan đến loài người, nhưng Carvalho lại ít tin vào điều đó, bà cho rằng “các dụng cụ đó có thể do các loài khác tạo ra chứ không phải loài người? Về mặt kỹ thuật, với những bằng chứng từ loài khỉ mũ thì điều này hoàn toàn có thể xảy ra”

Hélène Roche – một nhà khảo cổ học tại Đại học Paris-Nanterre – và là 1 thành viên trong nhóm nghiên cứu đã phát hiện ra các công cụ Lomekwi cho rằng không có nhầm lẫn nào về các đồ tạo tác cồng kềnh (trọng lượng khoảng 15kg) vì những thứ do loài khỉ mũ tạo ra nhẹ hơn nhiều. Bà cho rằng “các quan sát này rất tốt và rất quan trọng, nó cũng rất quan trọng đối với loài khỉ mũ”.

Nhà nghiên cứu về người nguyên thủy – Bernard Wood, công tác tại Đạihọc Washington, Washington DC cũng đồng ý rằng các công cụ của khỉ mũ rất giống với các đồ tạo tác của người cổ đại. Tuy nhiên, ông cũng không cho rằng các phát hiện này có ý nghĩa đối với ngành nghiên cứu về nhân loại cổ đại.

Anh Thư (Theo Nature)

MỚI NHẤT
Tàu vũ trụ Kepler phát hiện thấy 1 số hành tinh xung quanh 1 ngôi sao lùn lạnh
Tàu vũ trụ Kepler phát hiện thấy 1 số hành tinh xung quanh 1 ngôi sao lùn lạnh

(Dân trí) - Nhiệm vụ mới được NASA khởi động lại – K2 – đã tìm thấy những hành tình nhỏ quay xung quanh 1 ngôi sao nhỏ hơn mặt trời.

Chủ nhật, 23/10/2016 - 06:40

Virus kích hoạt các protein miễn dịch để trợ giúp kẻ thù
Virus kích hoạt các protein miễn dịch để trợ giúp kẻ thù

(Dân trí) - Ba nghiên cứu mới cho thấy các protein mấu chốt của hệ thống miễn dịch làm cho virus khó sao chép hơn cũng có thể giúp chúng tránh bị phát hiện. Khi đối mặt với một số virus nào đó, các protein có thể thiết lập một tầng thông điệp giữa các tế bào, có thể hủy hoại các tế bào miễn dịch tạo ra kháng thể. Với việc làm cạn kiệt các tế bào chống virus này, virus sẽ dễ dàng tồn tại trong cơ thể của vật chủ.

Chủ nhật, 23/10/2016 - 06:34

Tàu đổ bộ Viking đã phát hiện sự sống trên sao Hỏa từ 40 năm trước?
Tàu đổ bộ Viking đã phát hiện sự sống trên sao Hỏa từ 40 năm trước?

(Dân trí) - Một nghiên cứu mới cho rằng tàu vũ trụ không người lái tới sao Hỏa từ 40 năm trước đã phát hiện thấy trên hành tinh này thực sự có sự sống.

Thứ bảy, 22/10/2016 - 04:35

Khoảnh khắc linh dương đầu bò “giành giật sự sống” trước hàm cá sấu
Khoảnh khắc linh dương đầu bò “giành giật sự sống” trước hàm cá sấu

(Dân trí) - Một đoạn video ghi lại sự nỗ lực không biết mệt mỏi của linh dương đầu bò sau khi bị cá sấu tấn công. Mặc dù nhiều lần bị cá sấu nhấn chìm xuống nước nhưng linh dương đầu bò vẫn gượng dậy và dùng sức của mình để cố thoát lên bờ. Nỗ lực của linh dương đầu bò đã được đền đáp khi nó thoát khỏi hàm cá sâu nhưng đáng tiếc sau đó phải bỏ mạng vì vết thương quá nặng.

Thứ bảy, 22/10/2016 - 02:27

Hạt thuốc nano dễ dàng nhắm đến mục tiêu
Hạt thuốc nano dễ dàng nhắm đến mục tiêu

(Dân trí) - Liều lượng lớn thuốc cần thiết để chống ung thư có thể được giảm bớt nhờ một công trình nghiên cứu của các nhà nghiên cứu A*STAR, và bản thân các loại thuốc như vậy có thể hiệu quả hơn.

Thứ bảy, 22/10/2016 - 08:52

Có một hành tinh thứ 9 gây ra trục nghiêng lạ lùng của mặt trời
Có một hành tinh thứ 9 gây ra trục nghiêng lạ lùng của mặt trời

(Dân trí) - Sự hiện diện của 1 hành tinh lớn nằm ở vị trí rất xa xôi giải thích cho nhiều điều bí ẩn kéo dài đã lâu; 1 nghiên cứu mới đây cho rằng hành tinh này chính là nguyên nhân gây ra độ nghiêng bất thường của mặt trời

Thứ bảy, 22/10/2016 - 08:42

Cholesterol cao có thể dẫn đến thoái hóa khớp
Cholesterol cao có thể dẫn đến thoái hóa khớp

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu đã thử nghiệm khả năng điều trị của các chất chống oxy hóa nhắm vào ty thể trong viêm xương khớp do cholesterol cao gây ra và những bằng chứng về việc sử dụng các ty thể để điều trị viêm xương khớp.

Thứ bảy, 22/10/2016 - 08:34

Thỏ mẹ liều mình tấn công rắn để trả thù cho con
Thỏ mẹ liều mình tấn công rắn để trả thù cho con

(Dân trí) - Thỏ vốn được coi là một loài yếu đuối, tuy nhiên khi phát hiện thấy con của mình đã bị rắn tấn công và giết chết, thỏ mẹ đã bất chấp nguy hiểm tấn công lại con rắn để trả thù cho con...

Thứ bảy, 22/10/2016 - 07:25

Giấy điện tử uốn cong hiển thị toàn bộ dải màu
Giấy điện tử uốn cong hiển thị toàn bộ dải màu

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu tại trường Đại học Công nghệ Chalmers đã xây dựng được nền tảng để chế tạo giấy điện tử mới. Loại giấy này dày gần 1 micro mét, uốn cong được và hiển thị toàn bộ dải màu như màn hình LED thông thường, nhưng tiêu thụ năng lượng ít hơn 10 lần máy tính bảng Kindle. Kết quả nghiên cứu mới đây đã được công bố trên Tạp chí uy tín Advanced Materials.

Thứ sáu, 21/10/2016 - 04:13

Chuột con được sinh ra từ tế bào da của chuột mẹ
Chuột con được sinh ra từ tế bào da của chuột mẹ

(Dân trí) - Bắt đầu với tế bào da chứ không phải là tế bào trứng, các nhà nghiên cứu Nhật Bản cho biết họ đã tạo ra trứng để sinh ra chuột con khỏe mạnh có khả năng sống bình thường.

Thứ sáu, 21/10/2016 - 11:24

Choáng với cảnh sư tử bỏ chạy thục mạng vì bị linh cẩu truy đuổi
Choáng với cảnh sư tử bỏ chạy thục mạng vì bị linh cẩu truy đuổi

(Dân trí) - Một đoạn clip quay ở londolozi, Nam Phi ghi lại cảnh sư tử phải bỏ chạy thục mạng khi đàn linh cẩu “nhăm nhe” biến nó thành bữa ăn. Sở dĩ sư tử phải bỏ chạy bởi nó chẳng may bị tách đàn và dường như đang bị thương. Để có thể thoát được sư truy đuổi của linh cẩu, sư tử đã chọn giải pháp trèo lên cây để trú ẩn, một hình ảnh rất hiếm gặp đối với kẻ được mệnh danh là chúa tể của muôn loài.

Thứ sáu, 21/10/2016 - 08:53

Vi khuẩn trong khoang miệng có thể gây ra chứng đau nửa đầu
Vi khuẩn trong khoang miệng có thể gây ra chứng đau nửa đầu

(Dân trí) - Những người bị chứng đau nửa đầu nói rằng có một số loại thực phẩm nhất định khi ăn gây ra chứng đau nửa đầu, nhưng một nghiên cứu mới cho thấy rằng nguyên nhân không hẳn ở thực phẩm mà ở vi khuẩn trong miệng có thể đóng một vai trò.

Thứ sáu, 21/10/2016 - 07:10

ĐÁNG QUAN TÂM
Các nhà khoa học tình cờ biến ô nhiễm thành năng lượng tái tạo
Các nhà khoa học tình cờ biến ô nhiễm thành năng lượng tái tạo

(Dân trí) - Các nhà khoa học đã tình cờ phát hiện ra phương thức đảo ngược quá trình đốt cháy, biến carbon dioxide trở thành nhiên liệu.

Thứ sáu, 21/10/2016 - 06:17

Kinh hoàng cảnh cá sấu và trăn “tử chiến” trên đầm lầy
Kinh hoàng cảnh cá sấu và trăn “tử chiến” trên đầm lầy

(Dân trí) - Cá sấu và trăn gặp nhau trên một đầm lầy đã tạo ra một cuộc “tử chiến” kinh hoàng. Mặc dù trăn chủ động tấn công nhưng lại thất thế hoàn toàn trước cá sấu. Với quai hàm cực khỏe và bộ răng sắc nhọn, cá sâu liên tục ngoạm vào thân trăn khiến trăn thua cuộc và bỏ đi.

Thứ năm, 20/10/2016 - 06:53

Đánh giá chất lượng tinh dịch nhờ đo tốc độ di chuyển xoay tròn của tinh trùng
Đánh giá chất lượng tinh dịch nhờ đo tốc độ di chuyển xoay tròn của tinh trùng

(Dân trí) - Một nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng phương pháp toán học hành vi tập thể có thể giúp xác định, lựa chọn những tinh trùng khỏe mạnh nhất, chất lượng tốt nhất để phục vụ cho quá trình thụ tinh nhân tạo ở động vật trong chăn nuôi.

Thứ năm, 20/10/2016 - 06:04

Khám phá hóa học về hương trầm để phát triển nước hoa
Khám phá hóa học về hương trầm để phát triển nước hoa

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu đã tinh chế tạo ra các phân tử mùi của nước hoa cổ xưa để tìm ra hai hợp chất mới, gọi là axit olibanic. “Chúng chứa một lượng cực thấp ít hơn 100 phần triệu trong tinh dầu hồi ở các phân tử mạnh nhất” - Trưởng nhóm nghiên cứu Nicolas Baldovini nhà hóa học tại Viện de Chimie de Nice ở Pháp, cho biết.

Thứ năm, 20/10/2016 - 03:00

Lần đầu tiên phát hiện hóa thạch chim cổ thời Đại Trung sinh
Lần đầu tiên phát hiện hóa thạch chim cổ thời Đại Trung sinh

Ngày 19/10, các nhà khoa học Argentina vừa phát hiện tại Nam Cực hóa thạch 70 triệu năm của một loài chim thời Đại Trung sinh vẫn còn nguyên cấu trúc khí quản có thể phát ra những tín hiệu âm thanh giúp loài này liên lạc với nhau.

Thứ năm, 20/10/2016 - 02:44

Xét nghiệm trên điện thoại thông minh có thể phát hiện ung thư
Xét nghiệm trên điện thoại thông minh có thể phát hiện ung thư

(Dân trí) - Trong một bước tiến mới nhằm đưa ra các xét nghiệm y học nhanh hơn và thuận tiện hơn, các nhà nghiên cứu ĐH Washington đã phát triển một phòng xét nghiệm di động chi phí thấp trên điện thoại thông minh, có thể phân tích một số mẫu cùng lúc để kiểm tra chỉ dấu hiệu ung thư, đưa ra những kết quả chất lượng như ở phòng xét nghiệm.

Thứ năm, 20/10/2016 - 08:53

Bị lạnh có thể khiến bạn ốm?
Bị lạnh có thể khiến bạn ốm?

(Dân trí) - Tất cả chúng ta đều được khuyên rằng cần mặc ấm hoặc sẽ bị cảm lạnh. Tuy nhiên, khoa học cho rằng cảm lạnh thông thường là do rhinovirus, không phải là do thời tiết. Trên thực tế, theo các nhà nghiên cứu tại Đại học Yale, ở đây có một cái gì đó về vấn đề này.

Thứ năm, 20/10/2016 - 06:51

Tại sao để cà chua trong tủ lạnh lại làm mất hương vị?
Tại sao để cà chua trong tủ lạnh lại làm mất hương vị?

(Dân trí) - Một số loại thực phẩm không nên để trong tủ lạnh, như cà chua. Như một số người dùng biết từ lâu, việc làm lạnh chúng sẽ làm giảm hương vị, tuy nhiên nguyên nhân tại sao còn chưa được biết. Những nghiên cứu mới về lý do xảy ra điều này có thể một ngày nào đó giúp chúng ta phát triển các giống giữ được hương vị của chúng trong quá trình bảo quản lạnh.

Thứ năm, 20/10/2016 - 06:32

Nông nghiệp quy mô nhỏ đe dọa đến rừng mưa nhiệt đới
Nông nghiệp quy mô nhỏ đe dọa đến rừng mưa nhiệt đới

(Dân trí) - Một nghiên cứu mở rộng do một nhà nghiên cứu tại Đại học Lund Thụy Điển đã lần đầu tiên thành lập bản đồ ảnh hưởng của nông nghiệp nhỏ đến các khu rừng mưa khu vực Đông Nam Á. Phát hiện này báo động với đa dạng sinh học và nền kinh tế trong thời gian dài, liên quan đến tác động môi trường.

Thứ năm, 20/10/2016 - 06:25

Canxi có thể làm phát triển mảng tích tụ trong động mạch
Canxi có thể làm phát triển mảng tích tụ trong động mạch

(Dân trí) - Những người uống bổ sung canxi có thể tăng nguy cơ phát triển mảng tích tụ trong động mạch của họ, đó là một dấu hiệu của bệnh tim mạch, một nghiên cứu mới được tìm thấy. Tuy nhiên, những người sử dụng nhiều canxi thông qua thực phẩm họ ăn có thể có nguy cơ mắc bệnh tim.

Thứ tư, 19/10/2016 - 07:05

Có thể ngăn chặn ung thư lây lan bằng thuốc cảm lạnh thông thường
Có thể ngăn chặn ung thư lây lan bằng thuốc cảm lạnh thông thường

(Dân trí) - Một nghiên cứu cho thấy một loại thuốc điều trị cảm lạnh thông thường có thể được dùng để ngăn chặn sự lây lan của bệnh ung thư bàng quang.

Thứ tư, 19/10/2016 - 01:47

Chỉ số khối cơ thể cao không tốt cho não
Chỉ số khối cơ thể cao không tốt cho não

(Dân trí) - Nếu bạn muốn duy trì trí nhớ trong cuộc sống sau này, hãy chú ý nhiều hơn tới cân nặng của bạn hiện tại. Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng nếu chỉ số khối cơ thể (BMI) cao, chức năng nhận thức của bạn có thể bị ảnh hưởng nhiều hơn khi về già.

Thứ tư, 19/10/2016 - 11:56