Thứ ba, 14/06/2016 - 08:30

Hàng nghìn điều kiện kinh doanh trái luật suốt 16 năm qua

Dân trí

Cho biết sau 16 năm, số giấy phép con, tức điều kiện kinh doanh do các bộ, ngành và chính quyền địa phương ban hành trái luật đã tăng vọt lên con số 4.000, luật sư Trương Thanh Đức quan ngại, đến nay, ngoài cuộc chiến tiếp diễn chống lại điều kiện kinh doanh do các thông tư ban hành trái luật thì còn phải đối mặt thêm với các nghị định trái luật và ngay cả luật trái luật.

Đưa ra bình luận tại hội thảo về điều kiện kinh doanh (ĐKKD) diễn ra sáng nay (14/6), Luật sư Trương Thanh Đức, thành viên Tổ Công tác thi hành Luật Doanh nghiệp và Luật Đầu tư, Chủ tịch Công ty Luật BASICO - Trọng tài viên VIAC khẳng định, không cần phải chờ đến ngày 1/7/2016, tất cả hàng nghìn ĐKKD đang được quy định tại các thông tư trong khoảng thời gian 10 năm qua đều là trái luật.

Lý do là, ngay từ khoản 5, Điều 7 về “Ngành, nghề và ĐKKD”, Luật Doanh nghiệp năm 2005 đã quy định rõ: Bộ, cơ quan ngang bộ, Hội đồng nhân dân và Uỷ ban nhân dân các cấp không được quy định về ngành, nghề kinh doanh có điều kiện và ĐKKD.

Hàng chục ngành, nghề kinh doanh và hàng nghìn ĐKKD đã trái, đang trái và sẽ tiếp tục đứng trước nguy cơ trái luật
Hàng chục ngành, nghề kinh doanh và hàng nghìn ĐKKD đã trái, đang trái và sẽ tiếp tục đứng trước nguy cơ trái luật

Trước đó, Nghị định số 03 ngày 3/2/2000 của Chính phủ “Hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Doanh nghiệp” cũng đã quy định rõ: “Các văn bản quy phạm pháp luật do các Bộ, ngành hoặc các cấp chính quyền địa phương ban hành mà không căn cứ vào luật, pháp lệnh, nghị định quy định về ngành, nghề kinh doanh có điều kiện và ĐKKD các ngành, nghề đó đều không có hiệu lực thi hành.”

Quy định mới của Luật Đầu tư năm 2014 chỉ có một điểm khác là, hiện nay Thủ tướng Chính phủ cũng không còn được phép ban hành ĐKKD như trước đây.

Ông Trương Thanh Đức cho biết, sau 16 năm, số giấy phép con, tức ĐKKD do các bộ, ngành và chính quyền địa phương ban hành trái luật không những không giảm đi mà còn không ngừng tăng vọt với con số lên đến khoảng 4.000 ĐKKD trái luật.

"Đến nay, ngoài cuộc chiến tiếp diễn chống lại ĐKKD do các thông tư ban hành trái luật thì còn phải đối mặt thêm với các nghị định trái luật và ngay cả luật trái luật", vị luật sư bình luận.

Luật sư Trương Thanh Đức cũng chỉ ra thực tế, mặc dù Luật Đầu tư năm 2014 có quy định chỉ có 267 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện nhưng tại thời điểm này lại xuất hiện ít nhất ngành, nghề kinh doanh thứ 268 là dự báo, cảnh báo khí tượng thủy văn.

Ông Đức tỏ ra quan ngại, nếu vẫn không dứt khoát về quan điểm và tôn trọng quy định nêu trên của Luật Đầu tư thì lại sẽ có nguy cơ không xác định được cụ thể 268++ bao nhiêu ngành, nghề kinh doanh có điều kiện.

Những ĐKKD thuộc 268 ngành, nghề kinh doanh có điều kiện, nhưng chưa có quy định cụ thể hoặc mới chỉ được quy định trong các thông tư, mà không được Chính phủ ban hành bằng các Nghị định trước ngày 1/7/2016 thì sẽ vô hiệu

Ngoài ra, dẫn quy định tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2008 "thời điểm có hiệu lực của văn bản quy phạm pháp luật được quy định trong văn bản nhưng không sớm hơn 45 ngày kể từ ngày công bố hoặc ký ban hành", ông Đức cho biết, dù các ĐKKD có được ban hành đúng thẩm quyền ngay hôm nay, thì vẫn cứ trái luật.

Ngay cả trường hợp ngành, nghề kinh doanh có điều kiện đã được quy định trong Luật Đầu tư năm 2014, nhưng nếu cứ chép lại ĐKKD trong các thông tư vào nghị định hay cứ ban hành ĐKKD không có cơ sở hợp lý, thì không nhưng gây khó khăn, cản trở hoạt động kinh doanh, mà cũng còn trái với quy định tại Luật Đầu tư, thậm chí là còn vi Hiến.

Vị luật sư cho biết, mỗi ngành, nghề kinh doanh có điều kiện trong Luật Đầu tư năm 2014 có thể tương ứng với một hoặc hàng chục ĐKKD khác nhau. Theo đó, "hàng chục ngành, nghề kinh doanh và hàng nghìn ĐKKD đã trái, đang trái và sẽ tiếp tục đứng trước nguy cơ trái luật", ông Đức nhận định.

Bích Diệp

Hàng nghìn điều kiện kinh doanh trái luật suốt 16 năm qua - 2