Say tàu xe: Triệu chứng, nguyên nhân và cách điều trị

Dân trí Say tàu xe là cảm giác hình thành khi chuyển động bạn cảm nhận bằng tai trong khác với chuyển động mà bạn nhìn thầy.

Hầu hết chúng ta đã gặp phải cảm giác khó chịu này khi đi máy bay, ô tô hoặc đi tàu lượn siêu tốc trong công viên. Nó hình thành trong tình trạng có xung đột giữa hệ thống tiền đình, thị giác và các hệ thống nhận cảm khác và là phản ứng phổ biến đối với các kích thích chuyển động trong khi di chuyển.

Say tàu xe: Triệu chứng, nguyên nhân và cách điều trị - 1

Bạn sẽ cảm thấy buồn nôn và có thể nôn, cũng như bị đau đầu dữ dội. So với người lớn, trẻ em trong độ tuổi từ 3 đến 12 tuổi dễ bị say tàu xe hơn. Phụ nữ bị say tàu xe nhiều hơn nam giới và hay bị hơn trong chu kỳ kinh nguyệt và mang thai.

Chóng mặt, choáng váng hoặc buồn nôn do say tàu xe là hệ quả của các tín hiệu hỗn loạn của các giác quan đến não. Tai trong giúp kiểm soát cảm giác thăng bằng (một phần của hệ tiền đình chứa ba cặp ống bán nguyệt và hai túi, được gọi là saccule và utricle) và gửi thông tin đến não là bạn đang nằm xuống hay đứng lên.

Khi di chuyển trên máy bay, bạn sẽ biết cảm giác. Tuy nhiên, mắt bạn sẽ không thể phân biệt được nó - khiến não nhận được những tín hiệu lẫn lộn có thể gây nhầm lẫn. Điều tương tự cũng xảy ra khi đi thuyền hoặc tàu (say sóng), dẫn đến của buồn nôn và đau đầu.

Các kiểu say tàu xe

Say tàu xe được phân thành ba loại như sau:

1. Chuyển động cảm nhận được nhưng không nhìn thấy

Ở loại này, chuyển động được cảm nhận bởi hệ thống tiền đình nhưng không có hoặc rất ít chuyển động được phát hiện bởi hệ thống thị giác. Loại này được gọi là say tàu xe trên mặt đất. Say xe, say máy bay, say sóng, say tàu lượn, mất phương hướng thực tế ảo và chóng mặt do quay tròn đều thuộc loại này.

2. Chuyển động được nhìn thấy nhưng không cảm thấy

Trong trường hợp này, chuyển động được cảm nhận bởi hệ thống thị giác, do đó chuyển động được nhìn thấy, nhưng hệ thống tiền đình không hoặc chỉ cảm nhận được rất ít chuyển động nhỏ. Đây được gọi là say tàu xe do mắt. Say không gian, mất phương hướng do phim ảnh, trò chơi video và các hình ảnh màn hình khác, và sự mất phương hướng thực tế ảo thuộc loại này.

3. Chuyển động được nhìn thấy và cảm thấy, nhưng cảm nhận thị giác và cơ thể khác nhau

Trong đó, cảm giác chuyển động trong hệ thống tiền đình không khớp với chuyển động được nhìn thấy. Điều này thường xảy ra trong môi trường mô phỏng trọng lực.

Triệu chứng say tàu xe

Các dấu hiệu nghiêm trọng của say tàu xe là:

• buồn nôn

• nôn

• xanh tái

• da nhợt nhạt

• đổ mồ hôi

• chảy nước dãi

• mất ngon miệng

• thở gấp

• chóng mặt

• lơ mơ

Các triệu chứng nhẹ của tình trạng này như sau:

• đau đầu

• khó chịu nhẹ

• ngáp

Một số triệu chứng phổ biến khác bao gồm đổ mồ hôi, khó ở và cảm giác khó chịu chung.

Nguyên nhân của say tàu xe

Say tàu xe xảy ra khi có xung đột giữa các giác quan. Khi hệ thống thần kinh trung ương nhận được thông tin mâu thuẫn từ các hệ thống giác quan, nghĩa là tai trong, mắt, thụ thể áp lực da, và các thụ thể cảm giác cơ và khớp – bạn sẽ bị say tàu xe. Não sẽ không thể hiểu tất cả các tín hiệu hỗn hợp, do đó gây ra các triệu chứng như buồn nôn và chóng mặt.

Chẩn đoán say tàu xe

Vì tình trạng này không có bất kỳ biến chứng nào, nó thường hết nhanh chóng mà không cần chẩn đoán chuyên môn. Nó có thể được chẩn đoán dễ dàng bằng cách quan sát các dấu hiệu và triệu chứng xảy ra khi bạn di chuyển.

Điều trị say tàu xe

Có nhiều loại thuốc khác nhau để điều trị các dấu hiệu và triệu chứng. Thuốc có thể được sử dụng trước khi đi du lịch để giúp ngăn ngừa say tàu xe.

Thuốc

• Promethazine: Phải uống 2 giờ trước khi đi tàu xe và hiệu quả kéo dài trong 6-8 giờ. Thuốc có thể gây buồn ngủ và khô miệng.

• Scopolamine: Đây là loại thuốc được kê đơn phổ biến nhất cho say tàu xe. Bạn cần uống thuốc này trước khi các triệu chứng biểu hiện. Thuốc cũng có ở dạng miếng dán được dán sau tai 6-8 giờ trước khi đi tàu xe.

• Cyclizine: Hiệu quả nhất khi dùng ít nhất 30 phút trước khi đi và không được khuyến cáo cho trẻ dưới 6 tuổi.

• Meclizine: Hiệu quả nhất khi dùng 1 giờ trước khi đi và không được khuyến cáo cho trẻ dưới 12 tuổi.

• Kẹo cao su dimenhydrinate: Cho phép hấp thụ thuốc qua má.

• Dimenhydrinate: Thuốc phải được uống sau mỗi 4-8 giờ.

Bí quyết để giảm say tàu xe

Hầu hết mọi người không thực sự bị ảnh hưởng bởi các triệu chứng của tình trạng khi họ có xu hướng quen với tình huống hoặc chuyển động. Bạn có thể áp dụng các bước sau để giảm bớt sự khó chịu do các triệu chứng.

• Tập trung vào một vật thể ổn định. Ví dụ, nếu đang ở trong xe hơi, hãy nhìn qua kính chắn gió.

• Thư giãn và tập trung vào những việc như hít thở sâu hoặc đếm ngược từ 100.

• Thỉnh thoảng nhắm mắt một lúc.

• Nhai kẹo bạc hà hoặc kẹo cao su.

Phòng ngừa say tàu xe

• Không hút thuốc lá.

• Tránh đọc.

• Không uống rượu.

• Tránh các sản phẩm sữa, thực phẩm chứa nhiều muối, protein hoặc calo, mùi khó chịu và bữa ăn lớn.

• Không xem hoặc nói chuyện với hành khách khác đang bị say tàu xe, vì nó có thể khiến bạn cũng bị say.

• Cố gắng không ngồi ở vị trí quay mặt ra đằng sau.

• Nghỉ ngơi nhiều vào buổi tối trước khi đi.

Cẩm Tú

Theo Boldsky

MỚI NHẤT
Bệnh nhi 7 tuổi tử vong tại bệnh viện K, mổ tử thi điều tra
Bệnh nhi 7 tuổi tử vong tại bệnh viện K, mổ tử thi điều tra

(Dân trí) - Ngày 2/4, Bệnh viện K thông tin ca bệnh 7 tuổi (Đoan Hùng, Phú Thọ) tử vong tại bệnh viện. Trước đó, khi đang truyền hoá chất, bệnh nhi xuất hiện chảy máu mũi số lượng ít dù không ngạt mũi, không xuất huyết nơi khác, không sốt. Bệnh nhi cũng đi ngoài phân lỏng10 lần/ngày.

Thứ ba, 02/04/2019 - 03:23

Quảng Ngãi:  Khan hiếm vắc xin 6 trong 1
Quảng Ngãi: Khan hiếm vắc xin 6 trong 1

(Dân trí) - Từ đầu năm 2019, mỗi ngày có khoảng 200 - 300 phụ huynh tìm đến các điểm tiêm dịch vụ để chích ngừa vắc xin 6 trong 1 cho con. Nhu cầu tiêm vắc xin tăng cao đột biến, trong khi đó lượng thuốc chỉ có hạn đã dẫn đến tình trạng khan hiếm vắc xin khiến nhiều phụ huynh lo lắng.

Thứ ba, 02/04/2019 - 02:46

Nam công nhân bị máy gạch cuốn nát cánh tay, gãy 3 xương sườn
Nam công nhân bị máy gạch cuốn nát cánh tay, gãy 3 xương sườn

(Dân trí) - Trong lúc sửa lại băng chuyền máy làm gạch, nam công nhân bị cuốn cánh tay vào trong. Tai nạn xảy ra khiến anh bị gãy phức tạp cánh tay trái, chấn thương ngực, nguy cơ mất sức lao động.

Thứ ba, 02/04/2019 - 11:11

Xếp hàng 1 -2 giờ sáng đợi vắc xin, Bộ Y tế yêu cầu cung ứng đủ vắc xin dịch vụ cho người dân
Xếp hàng 1 -2 giờ sáng đợi vắc xin, Bộ Y tế yêu cầu cung ứng đủ vắc xin dịch vụ cho người dân

(Dân trí) - Trước thông tin vắc xin dịch vụ 5 trong 1 và vắc xin 6 trong 1 “cháy” hàng tại nhiều địa phương, người dân chen chân xếp hàng từ 1 – 2 giờ sáng vẫn không có vắc xin, Bộ Y tế yêu cầu các đơn vị cần chủ động trong dự trù, cung ứng vắc xin.

Thứ ba, 02/04/2019 - 11:06

Tái sử dụng dầu ăn có thể kích hoạt ung thư vú lây lan
Tái sử dụng dầu ăn có thể kích hoạt ung thư vú lây lan

Các nhà nghiên cứu từ Đại học Illinois tại Urbana-Champaign đã thử nghiệm dầu ăn lạm dụng nhiệt (đã được hâm nóng đến nhiệt độ cao nhiều lần), trên chuột trong phòng thí nghiệm và thấy rằng nó làm tăng sự phát triển ung thư vú di căn.

Thứ ba, 02/04/2019 - 10:27

Nữ sinh đột ngột nguy kịch sau sốt cao, tê tay chân
Nữ sinh đột ngột nguy kịch sau sốt cao, tê tay chân

(Dân trí) - Bị cảm cúm tưởng chừng như vô hại, cô học trò lớp 8 đột ngột rơi vào tình trạng nguy kịch vì viêm cơ tim cấp. Các bác sĩ đang nỗ lực sử dụng hệ thống tuần hoàn ngoài cơ thể, điều trị tích cực nhưng tiên lượng bệnh nhi rất nặng.

Thứ ba, 02/04/2019 - 08:08

Nước tăng lực bị cấm sau những báo cáo về sự nguy hiểm
Nước tăng lực bị cấm sau những báo cáo về sự nguy hiểm

(Dân trí) - Sau nhiều báo cáo về các mối nguy hiểm, một loại nước tăng lực đã được lấy từ các kệ bán hàng ở Châu Phi để tiến hành xét nghiệm.

Thứ ba, 02/04/2019 - 06:04

STCPHARCO hợp tác chiến lược với nhà máy sản xuất đạt chuẩn GMP
STCPHARCO hợp tác chiến lược với nhà máy sản xuất đạt chuẩn GMP

(Dân trí) - Vừa qua, công ty CP STCPHARCO đã tổ chức thành công buổi lễ ký kết hợp tác chiến lược với nhà máy sản xuất đạt chuẩn GMP - công ty CP Dược Phẩm Việt (Đông Dược Việt). Đây là tiền đề để hai bên chính thức hợp tác trong việc sản xuất và phân phối các sản phẩm Dược phẩm chất lượng, an toàn và hiệu quả.

Thứ ba, 02/04/2019 - 06:00

Lãnh đạo Trung tâm Y tế lên tiếng vụ thai nhi 5,1kg chết oan trong lúc sinh
Lãnh đạo Trung tâm Y tế lên tiếng vụ thai nhi 5,1kg chết oan trong lúc sinh

(Dân trí) - Gia đình sản phụ cho rằng, bác sĩ, các hộ sinh Trung tâm Y tế thị An Nhơn (Bình Định) yếu chuyên môn dẫn đến thai nhi 5,1 kg tử vong trong lúc sinh. Lãnh đạo Trung tâm này khẳng định kíp trực không sai sót mà là trường hợp thai lớn “bất thường”, nằm ngoài chuyên môn của bác sĩ?

Thứ ba, 02/04/2019 - 12:33

Bệnh nhân bị thủng ruột do nuốt mảnh xương heo
Bệnh nhân bị thủng ruột do nuốt mảnh xương heo

(Dân trí) - Ngày 1/4, bệnh nhân Trần Đức D. (SN 1954, trú tại xã Điện Nam Bắc, thị xã Điện Bàn, Quảng Nam) đã được các bác sĩ Khoa ngoại Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Đức cho xuất viện sau 1 tuần điều trị vì bị thủng ruột.

Thứ hai, 01/04/2019 - 09:06

Kỳ lạ "cắt" vành tai tạo hình mũi cho nữ bệnh nhân
Kỳ lạ "cắt" vành tai tạo hình mũi cho nữ bệnh nhân

(Dân trí) - Nữ bệnh nhân 54 tuổi đến bệnh viện khám bịt khẩu trang kín mít, chỉ khi gặp bác sĩ mới dám cởi bỏ bởi có mũi bị sẹo, gây mất hoàn toàn đầu mũi, trụ mũi. Tình trạng này không chỉ khiến chị tự ti, mặc cảm mà còn ảnh hưởng tới sức khỏe do phần còn lại của mũi bị co kéo, dính khiến lỗ mũi bị thu hẹp hơn bình thường, ảnh hưởng thông khí, nhất là khi vận động gắng sức.

Thứ hai, 01/04/2019 - 09:01

Mùa nắng nóng, coi chừng những bệnh nguy hiểm với mắt
Mùa nắng nóng, coi chừng những bệnh nguy hiểm với mắt

(Dân trí) - Mắt không chỉ đối mặt với những nguy hại do tia cực tím gây ra mà còn dễ bị các loại vi rút gây bệnh tấn công. Bác sĩ cảnh báo dịch đau mắt đỏ và những loại bệnh liên quan khác thường bùng phát trong giai đoạn nắng nóng, cộng đồng chú ý phòng tránh.

Thứ hai, 01/04/2019 - 05:52

ĐÁNG QUAN TÂM
Kết nối Trung tâm tim mạch Bệnh viện Đà Nẵng với các trung tâm tim mạch thế giới
Kết nối Trung tâm tim mạch Bệnh viện Đà Nẵng với các trung tâm tim mạch thế giới

(Dân trí) - Sáng 1/4, Bệnh viện Đà Nẵng và Tổ chức Heart for heart (CHLB Đức) đã ký kết chương trình hợp tác đào tạo cho đội ngũ bác sĩ tim mạch của bệnh viện.

Thứ hai, 01/04/2019 - 05:02

Làm gì khi con bạn bị bắt nạt?
Làm gì khi con bạn bị bắt nạt?

(Dân trí) - Mia Dand biết có điều gì đó đã xảy ra khi hành vi của cô con gái Rhea của cô có sự thay đổi rõ rệt theo chiều hướng xấu. Cô bé 10 tuổi bắt đầu khóc òa lên khi đánh rơi mũ, nổi nóng và tìm mọi cớ để nghỉ học, cô nhớ lại.

Thứ hai, 01/04/2019 - 04:01

Cứu sống bệnh nhân bị chảy máu đường tiêu hóa mà không cần phẫu thuật
Cứu sống bệnh nhân bị chảy máu đường tiêu hóa mà không cần phẫu thuật

(Dân trí) - Các bác sĩ ở Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ vừa cứu sống bệnh nhân bị xuất huyết đường tiêu hóa do biến chứng giả phình động mạch vị tá tràng mà không cần phải phẫu thuật.

Thứ hai, 01/04/2019 - 10:03

Bác sĩ lôi cả lạng măng tươi ra khỏi ruột bệnh nhân
Bác sĩ lôi cả lạng măng tươi ra khỏi ruột bệnh nhân

(Dân trí) - Nam bệnh nhân ở Hà Nội đến viện khám vì đầy bụng, ăn uống khó tiêu và bất ngờ khi được bác sĩ gắp ra cả lạng măng gây tắc ruột.

Thứ hai, 01/04/2019 - 09:09

Chăm sóc da khi bị dị ứng
Chăm sóc da khi bị dị ứng

Dị ứng ảnh hưởng đến cuộc sống của hàng triệu người trên thế giới. Mặc dù hầu hết không gây tử vong hoặc đau đớn, nhưng việc da bị phát ban, sẩn ngứa... ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân. Vậy phải làm gì khi da bị dị ứng?

Thứ hai, 01/04/2019 - 05:58

Cây tăm xỉa răng xuyên thủng tá tràng nữ bệnh nhân
Cây tăm xỉa răng xuyên thủng tá tràng nữ bệnh nhân

(Dân trí) - Nhập viện cấp cứu trong tình trạng bụng chướng căng, đau dữ dội, không rõ nguyên nhân. Sau kiểm tra hình ảnh, xác định vùng tá trạng của bệnh nhân có túi khí, tụ dịch, bác sĩ tiến hành nội soi gắp ra dị vật là cây tăm xỉa răng.

Thứ hai, 01/04/2019 - 05:21

Rùng mình bàn chân bé gái 10 tuổi bị bệnh lạ sau khi đến Brazil
Rùng mình bàn chân bé gái 10 tuổi bị bệnh lạ sau khi đến Brazil

(Dân trí) - Trong hình ảnh mới được đăng tải trên Tạp chí Y học New England (NEJM), các nhà nghiên cứu đã báo cáo về trường hợp của một bé gái 10 tuổi bị một căn bệnh lạ dưới bàn chân.

Chủ nhật, 31/03/2019 - 06:00

Lần đầu tiên trên thế giới ghép thận từ người hiến sống nhiễm HIV
Lần đầu tiên trên thế giới ghép thận từ người hiến sống nhiễm HIV

Đây là ca ghép thận đầu tiên trên thế giới từ người hiến sống nhiễm HIV, một bước ngoặt cho các bệnh nhân AIDS cần một cơ quan mới trong cơ thể.

Chủ nhật, 31/03/2019 - 05:52

Đại phẫu mổ tim với vết mổ chỉ 1,5 cm
Đại phẫu mổ tim với vết mổ chỉ 1,5 cm

(Dân trí) - Bằng việc ứng dụng công nghệ mới nội soi 3D, các bác sĩ đã có thể thực hiện cuộc đại phẫu mổ tim cho bệnh nhân, với đường mổ nhỏ chỉ 1,5 cm giúp người bệnh nhanh hồi phục, không để lại sẹo xấu.

Thứ bảy, 30/03/2019 - 11:55

4 bước giúp bé không đau khi tiêm
4 bước giúp bé không đau khi tiêm

(Dân trí) - Tiêm có thể là một nguyên nhân chính gây stress cho cả bé (và cha mẹ) trong năm đầu tiên của cuộc đời. Nhưng không nhất thiết tiêm là phải đau.

Thứ bảy, 30/03/2019 - 08:53

Bé 18 tháng tuổi mắt trợn ngược, toàn thân tím tái vì bù nước không đúng cách khi bị tiêu chảy
Bé 18 tháng tuổi mắt trợn ngược, toàn thân tím tái vì bù nước không đúng cách khi bị tiêu chảy

(Dân trí) - Bệnh nhi H.K.N (18 tháng tuổi, Hoàng Mai, Hà Nội) được đưa vào viện cấp cứu trong tình trạng môi khô, mắt trũng, khóc không nước mắt. Trước đó cháu lên cơn co giật, mắt trợn ngược, toàn thân tím tái và gần như mất ý thức. Khi vào viện, bé thêm 4 lần co giật liên tiếp vì tình trạng mất nước trầm trọng.

Thứ bảy, 30/03/2019 - 05:43

Chuyên gia Đức hỗ trợ Quân y Việt Nam phẫu thuật cột sống
Chuyên gia Đức hỗ trợ Quân y Việt Nam phẫu thuật cột sống

(Dân trí) - Giáo sư đầu ngành trong lĩnh vực Phẫu thuật Cột sống của Đức vừa thực hiện cuộc mổ chuyển giao kỹ thuật cho các bác sĩ tại Bệnh viện Quân Y 175. Đây là chương trình hợp tác phát triển kỹ thuật để chuẩn bị đưa Viện Chấn thương Chỉnh hình vào hoạt động.

Thứ bảy, 30/03/2019 - 04:08