Lý do Trung Quốc bước vào chính trường Trung Đông

Trung Quốc đã quyết định bước vào chính trường Trung Đông khi lần đầu tiên đưa ra đề nghị chủ trì một hội nghị cấp cao giữa Israel và Palestine tại Bắc Kinh, đồng thời nỗ lực tìm câu trả lời cho những câu hỏi hóc búa liên quan đến nhiều cuộc xung đột tại khu vực này.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tiếp Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas tại Bắc Kinh.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tiếp Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas tại Bắc Kinh.

Sáng kiến tổ chức hội nghị cấp cao Israel-Palestine của Trung Quốc không phải nhằm làm suy yếu các nỗ lực hòa bình của Mỹ tại khu vực này. Chính sách của Trung Quốc ở Trung Đông nổi lên trong bối cảnh Mỹ ngày càng ít quan tâm đến khu vực này và Washington đang định hướng lại các chính sách kinh tế-ngoại giao của họ để chuyển từ khu vực Địa Trung Hải sang Thái Bình Dương, vốn vẫn được biết đến với tên gọi "chuyển trục sang châu Á."

Lý do sâu xa cho việc này hầu như không có gì đáng kể. Các công nghệ mới để khai thác khí đá phiến đang giúp Mỹ giảm dần sự phục thuộc vào nguồn năng lượng nhập khẩu từ Trung Đông, và có khả năng đến cuối thập kỷ này sẽ biến Mỹ thành quốc gia xuất khẩu năng lượng.

Mặc dù những vấn đề của Trung Đông vẫn có liên quan tới mối quan hệ đặc biệt giữa Mỹ và Israel, song chúng sẽ không còn gây ảnh hưởng tới các nguồn cung chiến lược cung cấp "sự sống" cho nền kinh tế Mỹ. Bên cạnh đó, Trung Quốc hiện trở thành nhà nhập khẩu năng lượng lớn nhất từ Trung Đông, và sự phụ thuộc này sẽ tăng lên trong những năm tới cùng với sự phát triển của nền kinh tế.

Mặc dù là quốc gia giàu khí đá phiến, song Trung Quốc chưa phát triển được công nghệ khai thác và công nghệ xác định chính xác các vị trí có nguồn tài nguyên này. Có thể trong tương lai, với công nghệ khai thác phát triển hơn, Trung Quốc sẽ không phải phụ thuộc vào nguồn dầu mỏ nhập khẩu, tuy nhiên thực tế hiện nay đang trái ngược hoàn toàn.

Sự phụ thuộc của Trung Quốc vào nguồn dầu mỏ nhập khẩu từ nước ngoài sẽ tăng lên trong những năm tới, và số dầu này sẽ được vận chuyển qua các tuyến đường biển nằm dưới sự kiểm soát và đảm bảo của Hải quân Mỹ. Tất cả những điều này buộc Trung Quốc ngày nay phải quan tâm tới Trung Đông.

Về cơ bản, Bắc Kinh muốn duy trì quan hệ tốt với tất cả các quốc gia trong khu vực này, đặc biệt là với các quốc gia Arập. Mối quan hệ ngày càng phát triển giữa Trung Quốc và Israel là bước phát triển quan trọng nhất tại khu vực. Thủ tướng Israel Benjanin Netanyahu đang có chuyến công du 5 ngày tới Trung Quốc (bắt đầu từ ngày 6/5), sẽ ký kết một thỏa thuận chung về quỹ đầu tư công nghệ xanh Trung Quốc-Israel - quỹ được sử dụng để giúp Trung Quốc thực hiện tiết kiệm năng lượng.

Bên cạnh đó, Israel sẽ xây dựng một tuyến đường tàu hỏa từ Biển Đỏ tới Biển Địa Trung Hải, tránh Eo biển Suez - khu vực bất ổn do tình hình rối ren ở Ai Cập, và nước này muốn ngành công nghiệp đường sắt của Trung Quốc xây dựng đường tàu hỏa này.

Có một động thái phản ánh tham vọng của Trung Quốc muốn tăng cường vai trò ngoại giao tại một khu vực mà từ trước tới nay Bắc Kinh hầu như không có ảnh hưởng. Trong cuộc gặp ngày 9/5 với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, vài ngày sau khi tìm cách thuyết phục nhà lãnh đạo Palestine Mahmoud Abbas khôi phục các cuộc thảo luận, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã kêu gọi ông Netanyahu tái khởi động các cuộc hòa đàm với phía Palestine càng sớm càng tốt.

Theo một tuyên bố được đăng tải trên trang mạng của Bộ Ngoại giao Trung Quốc cuối ngày 9/5, Chủ tịch Tập Cận Bình nói với Thủ tướng Netanyahu: "Tôi hy vọng hai nước chúng ta có thể cùng nỗ lực để tìm ra các giải pháp thực tế nhằm từng bước xây dựng lòng tin, nối lại các cuộc hòa đàm càng sớm càng tốt và đạt được những tiến bộ thực sự. Việc bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của tất cả các nước, tôn trọng các mối quan tâm của nhau sẽ góp phần mang lại ổn định và hòa bình cho khu vực." Trước đó, ngày 6/5, ông Tập Cận Bình đã đưa ra đề xuất hòa bình 4 điểm với ông Abbas - người có chuyến thăm Trung Quốc cùng thời điểm với ông Netanyahu.

Thường thì Trung Quốc có rất ít hoạt động ngoại giao ở Trung Đông nhưng lại rất muốn khẳng định vai trò của mình như một cường quốc trong nền chính trị thế giới. Về việc tổ chức hội nghị cấp cao nói trên giữa Israel và Palestine, trên thực tế, đây là ý tưởng của tỷ phú và cũng là nhà hảo tâm người Palestine Munib Masri, được đưa ra cách đây hơn một năm khi ông tới Bắc Kinh tham dự hàng loạt cuộc họp riêng. Suy nghĩ của người Palestine, nhất là những người như Marsi, trong việc tìm kiếm sự can dự của Trung Quốc là muốn Bắc Kinh đưa ra một cách tiếp cận mới có thể đem lại những kết quả ngoài mong đợi.

Phía Trung Quốc bản thân rất không chắc chắn và thường không sẵn sàng chấp nhận vai trò mới là người trung gian. Tuy nhiên, cơ hội không cho phép sự do dự. Tất nhiên, với bản tính thực dụng, Bắc Kinh dù không hy vọng sẽ đạt được hòa bình ở Jerusalem song ít ra sẽ muốn có thêm sự hiểu biết và quan hệ ở một khu vực đang ngày càng trở nên quan trọng đối với những lợi ích quốc gia của Trung Quốc, đồng thời cũng đang là nơi diễn ra sự tan rã nhanh chóng: Lybia bị phá nát trong cuộc đấu tranh giữa các phe phái sắc tộc; Syria đang là "căn bệnh ung thư" lan rộng; Iraq còn lâu mới trở lại bình thường, trong khi Ai Cập đang trong tình trạng dễ bùng lửa. Tất cả đang trực tiếp đe dọa tới toàn khu vực, và cả nguồn nhập khẩu dầu lửa của Trung Quốc.

Nguy cơ này, rất rõ đối với Bắc Kinh, sẽ phải được nhìn nhận trong toàn bộ các vấn đề chưa được giải quyết và có lẽ không thể giải quyết. Về việc này, một cuộc đối thoại quan trọng đang được xúc tiến ở Trung Quốc. Nếu mọi thứ đổ vỡ ở Trung Đông, Trung Quốc cần tập trung vào Israel - "chốt" ổn định trong khu vực, nơi không có dầu lửa để bán nhưng thay vào đó có công nghệ để giúp Trung Quốc giảm bớt sự phụ thuộc vào dầu./.

Theo Vietnam+

MỚI NHẤT
Triều Tiên bất ngờ thay bộ trưởng quốc phòng
Triều Tiên bất ngờ thay bộ trưởng quốc phòng

(Dân trí) - Triều Tiên đã thay thế bộ trưởng các lực lượng vũ trang có đường lối cứng rắn chỉ sau 8 tháng tại vị và đây là sự thay đổi mới nhất trong hàng loạt cải tổ trong quân đội dưới thời nhà lãnh đạo tối cao Kim Jong-un.

Thứ hai, 13/05/2013 - 11:41

Mỹ rao bán máy bay tổng thống
Mỹ rao bán máy bay tổng thống

(Dân trí) - Một chiếc máy bay Không lực Một từng phục vụ 5 đời tổng thống Mỹ sẽ được đem bán đấu giá vào trung tuần tháng này.

Thứ hai, 13/05/2013 - 10:48

Đằng sau sự nhiệt tình ra mặt giúp Đài Loan của Trung Quốc
Đằng sau sự nhiệt tình ra mặt giúp Đài Loan của Trung Quốc

Không chỉ có Đài Loan phẫn nộ vì hành động nổ súng của Cảnh sát biển Philippines vào một tàu cá của hòn đảo này mà Trung Quốc đại lục cũng sôi sục chẳng kém. Đằng sau "thiện chí" đó là gì?

Thứ hai, 13/05/2013 - 10:08

Đài Loan và Philippines "chiến tranh mạng" sau vụ ngư dân bị bắn chết?
Đài Loan và Philippines "chiến tranh mạng" sau vụ ngư dân bị bắn chết?

(Dân trí) – Báo giới Đài Loan cho biết, trong ngày hôm qua, website của một loạt cơ quan chính phủ Philippines và Đài Loan bị tin tặc tấn công gây gián đoạn, làm dấy lên tin đồn về khả năng đang có một cuộc “chiến tranh mạng” giữa hai bên.

Thứ hai, 13/05/2013 - 09:54

Tổng thống Hàn Quốc xin lỗi về bê bối "làm nhục quốc thể"
Tổng thống Hàn Quốc xin lỗi về bê bối "làm nhục quốc thể"

(Dân trí) - Văn phòng tổng thống Hàn Quốc hôm qua đã lên tiếng xin lỗi về một vụ bê bối "rất xấu hổ" liên quan tới một cựu quan chức cấp cao, vốn bị sa thải trong chuyến công du Mỹ của Tổng thống Park Geun-Hye.

Thứ hai, 13/05/2013 - 09:31

Đài Loan phái chiến hạm "uy hiếp" Philippines
Đài Loan phái chiến hạm "uy hiếp" Philippines

(Dân trí) - Đài Loan ngày 12/5 đã phái 4 tàu lực lượng bảo vệ bờ biển và tàu hải quân nhằm tăng cường tuần tra ở vùng biển gần Philippines sau vụ Philippines bắn chết một ngư dân Đài Loan. Trong khi đó báo chí Trung Quốc yêu cầu Bắc Kinh “dạy cho Manila một bài học”.

Thứ hai, 13/05/2013 - 09:25

Báo Mỹ viết về 2 tân ủy viên Bộ Chính trị Việt Nam
Báo Mỹ viết về 2 tân ủy viên Bộ Chính trị Việt Nam

(Dân trí) – Trước việc Bộ Chính trị vừa bầu bổ sung 2 thành viên mới, trang Bloomberg của Mỹ nhận thấy rằng đây là lần đầu tiên một chính trị gia từng học tập tại Mỹ được bầu vào cơ quan quan trọng của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Thứ hai, 13/05/2013 - 08:33

Xả súng vào đoàn diễu hành tại Mỹ, 17 người bị thương
Xả súng vào đoàn diễu hành tại Mỹ, 17 người bị thương

(Dân trí) - Ít nhất 17 người đã bị bắn và bị thương trong vụ xả súng nhằm vào đoàn diễu hành nhân Ngày của Mẹ tại thành phố New Orleans của Mỹ ngày 12/5.

Thứ hai, 13/05/2013 - 07:05

Bao giờ Trung Quốc theo kịp Mỹ về quân sự?
Bao giờ Trung Quốc theo kịp Mỹ về quân sự?

Khi cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates nói rằng Trung Quốc "có thể đe dọa khả năng phô diễn sức mạnh Mỹ cũng như hỗ trợ các đồng minh ở Thái Bình Dương" và Đô đốc Robert Willard - nguyên Tư lệnh Bộ chỉ huy Thái Bình Dương nhấn mạnh "sự phát triển quân sự của Trung Quốc vượt quá ước tính của chúng tôi" thì nhiều người đã lo ngại.

Thứ hai, 13/05/2013 - 06:12

Triều Tiên "nổi đóa" vì tàu sân bay Mỹ
Triều Tiên "nổi đóa" vì tàu sân bay Mỹ

(Dân trí) - Triều Tiên đã lên tiếng chỉ trích sự xuất hiện của một tàu sân bay Mỹ tại Hàn Quốc để tham gia tập trận chung là hành động "đặc biệt khiêu khích" nhằm diễn tập cho một cuộc chiến tranh chống lại Bình Nhưỡng.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 03:38

Những hình ảnh ấn tượng tuần qua
Những hình ảnh ấn tượng tuần qua

(Dân trí) - Đệ nhất phu nhân Mỹ đón Hoàng tử Harry tới thăm Nhà Trắng; một phụ nữ Bangladesh sống sót sau 17 ngày bị vùi lấp trong đống đổ nát của tòa nhà bị sập; Trung tâm thương mại thế giới 1 đạt độ cao tối đa... là những hình ấn tượng tuần qua.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 03:01

Hải quân Ấn Độ biên chế phi đội "báo đen" MiG-29K
Hải quân Ấn Độ biên chế phi đội "báo đen" MiG-29K

(Dân trí) - Hải quân Ấn Độ đã biên chế phi đội đầu tiên các máy bay chiến đấu MiG-29K do Nga chế tạo, được mệnh danh là "báo đen".

Chủ nhật, 12/05/2013 - 11:30

ĐÁNG QUAN TÂM
Trưởng đoàn đàm phán hạt nhân Iran bất ngờ tranh cử tổng thống
Trưởng đoàn đàm phán hạt nhân Iran bất ngờ tranh cử tổng thống

(Dân trí) - Trưởng đoàn đàm phán hạt nhân Iran, ông Saeed Jalili, hôm qua đã bất ngờ tuyên bố sẽ ra tranh cử tổng thống trong cuộc bầu cử sắp tới.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 10:29

Trung Quốc "ve vãn" Nepal, Ấn Độ lo lắng
Trung Quốc "ve vãn" Nepal, Ấn Độ lo lắng

Khi giáo viên bước vào một lớp học ở Kathmandu, học sinh đều đứng dậy và chào bằng tiếng phổ thông Trung Quốc. Mỗi buổi sáng, nhóm học sinh này gồm khoảng 20 em nam và nữ tập trung trong một căn hộ tầng hai trong khu chợ đông đúc ở Kathmandu để học tiếng Trung Quốc.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 10:08

Cựu thủ tướng Pakistan Nawaz Sharif tuyên bố thắng cử
Cựu thủ tướng Pakistan Nawaz Sharif tuyên bố thắng cử

(Dân trí) – Theo những kết quả sơ bộ không chính thức vừa được công bố, cựu thủ tướng Pakistan Nawaz Sharif đang có cơ hội lớn giành chiến thắng. Ngay trong tối qua ông Sharif cùng những người ủng hộ đã ăn mừng chiến thắng.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 09:19

Siêu tàu sân bay Mỹ cập cảng Hàn Quốc để tập trận chung
Siêu tàu sân bay Mỹ cập cảng Hàn Quốc để tập trận chung

(Dân trí) - Siêu tàu sân bay hạt nhân USS Nimitz, cùng nhiều máy bay chiến đấu và tàu chiến khác của hải quân Mỹ, hôm qua đã tới thành phố cảng Busan để tham gia các cuộc tập trận chung với Hàn Quốc.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 09:17

Đài Loan dọa cấm vận Philippines sau vụ ngư dân bị bắn chết
Đài Loan dọa cấm vận Philippines sau vụ ngư dân bị bắn chết

(Dân trí) – Người đứng đầu chính quyền Đài Loan Mã Anh Cửu hôm qua cho biết đang cân nhắc khả năng cấm vận Philippines để đáp trả vụ một tàu cá của nước này bị lực lượng tuần tra bờ biển Philippines nổ súng khiến một người thiệt mạng.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 08:53

Đánh bom kép đẫm máu gần biên giới Thổ Nhĩ Kỳ-Syria, 43 người chết
Đánh bom kép đẫm máu gần biên giới Thổ Nhĩ Kỳ-Syria, 43 người chết

(Dân trí) - Hai vụ nổ bom xe liên tiếp đã làm ít nhất 43 người chết và 100 người khác bị thương tại thị trấn Reyhanli của Thổ Nhĩ Kỳ, gần biên giới Syria hôm qua.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 07:16

Nga quyết giao tên lửa cho chính phủ Syria
Nga quyết giao tên lửa cho chính phủ Syria

(Dân trí) – Bất chấp những phản đối từ phía Mỹ, chính phủ Nga vẫn khẳng định sẽ giao các tên lửa đất đối không cho Syria với tuyên bố họ chỉ đang thực hiện hợp đồng đã được ký kết từ lâu.

Chủ nhật, 12/05/2013 - 06:19

Thành phố thiên đường nổi trở lại sau 25 năm chết chìm
Thành phố thiên đường nổi trở lại sau 25 năm chết chìm

(Dân trí) - Sau "cái chết" bất ngờ và 25 năm ngâm mình trong nước muối siêu mặn, thiên đường nghỉ dưỡng tấp nập du khách ngày nào giờ đây chỉ còn là một vùng hoang tàn rộng lớn.

Thứ bảy, 11/05/2013 - 03:30

Động đất mạnh rung chuyển miền nam Iran
Động đất mạnh rung chuyển miền nam Iran

(Dân trí) - Một trận động đất mạnh 6,2 độ richter đã làm rung chuyển miền nam Iran vào sáng sớm nay, gây thiệt hại cho các ngôi làng và khiến hơn 10 người bị thương.

Thứ bảy, 11/05/2013 - 12:48

Trung Quốc đả "hổ", diệt "ruồi" sau chuyển giao quyền lực
Trung Quốc đả "hổ", diệt "ruồi" sau chuyển giao quyền lực

Đảng Cộng sản Trung Quốc có một lịch sử dài về các nỗ lực chống tham nhũng và thanh lọc nội bộ, đặc biệt là vào sau các thời điểm chuyển giao quyền lực giữa các thế hệ lãnh đạo.

Thứ bảy, 11/05/2013 - 12:26

Du hành gia ISS ra ngoài không gian sửa lỗi rò rỉ amoniac
Du hành gia ISS ra ngoài không gian sửa lỗi rò rỉ amoniac

(Dân trí) - Các du hành gia trên trạm vũ trụ quốc tế (ISS) đang chuẩn bị để ra ngoài không gian sửa chữa sự cố “rò rỉ nghiêm trọng” amoniac từ hệ thống năng lượng của trạm.

Thứ bảy, 11/05/2013 - 12:09

Giải mã bí mật lật đổ hoàng đế Trung Hoa cuối cùng
Giải mã bí mật lật đổ hoàng đế Trung Hoa cuối cùng

(Dân trí) - Phải mất hơn 100 năm những âm mưu và những vụ hối lộ nhằm lật đổ hoàng đế cuối cùng của Trung Hoa mới được một nhà sử học Trung Quốc xâu chuỗi.

Thứ bảy, 11/05/2013 - 11:09